- 1 hour ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:00Biz bu dereleri bu suyumuzu kimseye vermiyoruz evladım.
01:00Kararlarını açıklayarak altı sanık hakkında çıkarılan yakalama emirlerinin devamına karar verdi.
01:05Mahkeme bilirkişiler hakkında suç duyurusunda bulunulması taleplerini reddederken kazanın niteliğine uygun uzmanlık alanlarını kapsayacak ve akademik yeterliliğe sahip kişilerden oluşacak
01:15yeni bir bilirkişi heyeti kurulmasına hükmetti.
01:18Mahkeme heyeti tutuklu sanıklar Ian Ronald Goyle ve Ali Rıza Kalentil'in tutuklulukta geçirdikleri süre mevcut delil durumu ve adli
01:26kontrol tedbirlerinin yeterli olacağı gerekçesiyle oy çokluğuyla tahliyelerine karar verdi.
01:32Dava 20 Ekim 2026 saat 9'a ertelendi. Böylece dosyada tutuklu sanık kalmadı.
01:37Duruşmanın ardından açıklama yapan yaşamını yitiren işçilerden Oğuz Yıldız'ın ailesinin avukatı Ümit Altaş tahliye kararlarını eleştirdi.
01:45Bu annenin babanın feryadını duyun. Türkiye'nin en büyük çevre katliamı davasında bu kadarız.
01:52Türkiye'nin en büyük çevre katliamı davasında tutuklu sanık yok. Adaletsizlik budur. Lütfen sesimizi duyun.
01:58Bir sonraki duruşmada bizi yalnız bırakmayın. Buradaki salonlara sığmayalım.
02:02Yalnız bıraktığınız biz değiliz. Geleceğiniz çocuklarınızın güvenliği olacak. Sahip çıkın.
02:08Bu memleket Anagod'un memleketi değil. Bu adaletsizliğe karşı mücadelemiz devam edecek.
02:16Yaşasın!
02:17Muğla'nın Milasya Üçesinde bulunan Akbelen Ormanı çevresindeki 679 parseli kapsayan acele kamulaştırmaya karşı çıktığı için yargılanan Esra Işık'a,
02:27kamu görevlisine görevini yaptırmamak için direnme suçundan 2 yıl 1 ay hapis cezası,
02:32kamu görevlisine hakaret suçundansa 44.200 TL para cezası verildi.
02:37Uluslararası Af Örgütü'nden hapis cezasına tepki geldi.
02:41Uluslararası Af Örgüt Avrupa Direktör Yardımcısı Ester Major, kararın aktivistlere yönelik ağır bir darbe olduğunu söyledi.
02:48Bugünkü karar hem Esra Işık'a hem de uzun yıllardır kırsal yerleşim yerleri ve tarım arazilerini madencilik faaliyetlerinin genişlemesine karşı
02:56korumak
02:57ve tahliyeleri önlemek için mücadele eden aktivistlere yönelik ağır bir darbedir.
03:01Aynı zamanda çevresel insan hakları savunucularının Türkiye yetkililerince kriminalize edilmesine son vermek için çaba gösterenleri de derin bir hayal kırıklığını
03:10uğratmıştır.
03:11Esra Işık'ın yalnızca topluluğunu ve yaşadığı çevreyi savunduğu için suçlu bulunması ve mahkumiyetinin istinafta onanması halinde cezaevine girebilecek olması
03:20akla mantığa aykırıdır.
03:22Türkiye yetkilileri ceza adalet sistemini muhalefete bastırmak için kötüye kullanmaya son vermeli ve onun yerine protesto hakkını korumalıdır.
03:33Çevlek merkeze bağlı Cafranköy'ünce 2023 yılından bu yana aralıksız süren orman kesimi bölgede telafize imkansız bir ekolojik kırıma neden
03:42oluyor.
03:43Köylülerin hafıza yıkımı olarak yorumladığı ekotahribat bir yer yönüyle de müksüzleştirme niteliği taşıyor.
03:50Devlet kurumlarının kağıt üzerinde gençleştirme adı altında yürüttüğü faaliyetler sahaya indirildiğinde denetimsiz, şeffaflıktan uzak ve hukuki boşluklardan beslenen bir ranta
04:00işaret ediyor.
04:00Kesimlerle asırlı kağıçların yanı sıra endemik biyoçeşitlilik yaban hayatı ve bölgenin ekosistemi yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.
04:09Su kaynakları da kurumaya yüz tutmuş durumda.
04:12Kesimin yapıldığı aşağı yayla tepesinde yıkımın büyüklüğüne dikkat çeken ziraat mühendisi Halis Kişin, bölgenin hassas coğrafi yapısına değinerek tıraşlama yönteminin
04:22yol açacağı geri dönünemez zararları anlattı.
04:24Arazi yapısının son derece engebeli ve su seviyesinin çok düşük olduğunu söyleyen Kişin, ağaçlar kesildiği zaman toprağın suyunu emmesini sağlayan
04:33bitki örtüsünün yok olacağını ve bölgenin yeniden canlanma ihtimalinin çok sayıp olduğunu belirtti.
04:38Köyün Türkçe adının ormanlı kalanlardan dolayı Dallıtepe olduğunu söyleyen Kişin, %80'i orman olan meraların yarısının yok olduğunu, kalanını korumaya
04:47çalıştıklarını söyledi.
04:48Cafran Köyü muhtarı Cengiz Kişin ise sürecin tamamen kapalı kapıları ardığında köyün mülki idare amirinden bile gizlenerek yürütüldüğünü ifade etti.
04:57Köylülerden Ayten Kişin ise 2023 yılından bu yana topraklarına korumak için verdikleri mücadeleye dikkat çekti.
05:04Bu orman bizim dedelerimizden, bizim atalarımızdan kalmış bilirsin. Bizim çoluğumuz var, çocuğumuz var, tohumlarımız vardır. Ondan sonra kimsenin mali durumu
05:15iyi değil.
05:16Kaç kişi bu ormanı götürüp yürürler ama devlet parmağı da var içinde. Artık yeterli. Bizim ormanımızda karışmasın, fakir fıkharın ekmeğinle
05:27unamazsın.
05:27Köydeki rant ve talan düzeninin yarattığı pervasızlığa dikkat çeken bir diğer köylü Güzay Kişin ise ormanı kesenlerin kendilerini açıkça meydan
05:36okuduğunu söyledi.
05:37Kaç senedir dağdan konu hem keser hem yer kimseye de bir faydası olmuyor. Onların köydür, onların ormanıdır. Başka onlardan başka
05:46kimset yok.
05:47Daha biz ne söyleyelim? İsterim bir sözü. Ben sağlam adamların sözü para etmez. Nasıl benim sakat? Harmiyle inansınlar.
05:57Yaşanan doğa katliamının ve hafıza kırımının kendisinde yarattığı derin acıyı dile getiren köylülerden Vesi'yle Kişin ise rant uğruna asırlık
06:06denginin nasıl alt üst edildiğini şu sözlerle özetledi.
06:09Burada bizim değerlerimiz var, burada bizim mezarlarımız var. Burada bizim dedelerimiz büyümüş, biz büyümüşüz.
06:17Hep dedelerimizin anlarıydı. Dedem o ormanı kesmiyordu, çık geliyor diye. Ama geçen sene o ormanı kestiler, orada koca koca taşlar
06:29aşağı geliyordu.
06:30Ama bu yapılacak bir şey mi? Bizim dedelerimiz çok mu şeydi? Yani o ormanları kesmiyordu.
06:36Ama dedelerimiz bizi düşünüyordu. Ama şimdikiler kendi çocuklarını düşünmüyorlar.
06:43Cafran köyünün en yaşlısı Hemsiye Kişin'de asırlık emeğin ve doğayı koruma köütürünün nasıl hiçe sayıldığını anlatarak öfkesine dile getirdi.
07:14Muşun Gımgım, Vartı ilçesine bağlı Havlik köyünde jeotermal enerji santrali
07:20jese karşı nöbet eylemi devam ediyor.
07:23Nöbeti Demokratik Alevi Dernekleri DAT ve jese karşı Vartılı Kadınlar İnisiyatifi devraldı.
07:39Direnişin 69. gününde konuşan DAT yöneticisi Neba Çelik, bölgeye sahip çıkma kararlılıklarını yenileyerek,
07:47bölgenin yalnızca bir arazi değil, kuşaklar boyunca aktarılan bir hafızanın ve kültürün taşıyıcısı olduğunu dile getirdi.
07:54Biz bu topraklarda, kadın öncülüğünde hep analarımızdan, nenelerimizden doğanın değerini öğrendik.
08:01Suyun bir canına olduğunu inanırız. Böyle bir inançtan gelmişiz.
08:06Hep ninelerimiz, annelerimiz bize derdi ki, ormana gidince yaşayalım, karışmayın, kuru odunu alın.
08:15Gece suya giderken suyun rızalığını alın. Böyle bir inançtan gelmişiz.
08:19Konuşmasını direniş kararlılığıyla sürdüren Çelik, hiçbir yere gitmeyeceklerini ve sonuna kadar direneceklerini vurguladı.
08:2767. gününde nöbet eylemini DBP Eşkenal Başkanı Çiğdem Kılıçgün Uçar ve DEM Parti Milletvekili Sümeyye Boz ile beraberindeki heyet ziyaret
08:37etti.
08:38Kürt halkının kimlik mücadelesinin yanı sıra topraklarını savunma mücadelesi de verdiğini belirten Çiğdem Kılıçgün Uçar, sürece dair şunları belirtti.
08:47O yüzden bu meseleyi birileri Kürtleri kandırıyor, birileri Kürtler üzerinden iktidar oluyor, söylemlerinde daraltmamak lazım.
08:57Bunların hiçbir ihtimal dışıdır demedik demiyoruz.
08:59Sayın Hocadan bu süreç başlarken herkes devlete sonsuz güvensin demedi, herkes iktidara sonsuz güvensin demedi demiyor.
09:07Diyor ki kendinize güvenin, bunca zamandan sonra Orta Doğu'da Kürtler büyük bir güç, bir sistemi temsil ediyor.
09:16Bu masayı kurdum, gerisi artık hepinizin elinde.
09:19Sümeyye Boz ise yaptığı konuşmada sonuna kadar direnen Gım Gım halkının yanında yer alacaklarını söyledi.
09:27Direnişin 66. gününde ise İstanbul'dan gönderilen çocuk kitapları, nöbet alanında bir araya gelen çocuklara dağıtıldı.
09:34Kitapların yanı sıra çocuklara çeşitli küçük hediyeler de verildi.
09:38Kitaplarına kavuşmanın sevincini yaşayan çocuklar, şiirler okuyup birlikte vakit geçirerek renkli anlar yaşadı.
09:48Mardin'in Koser ilçesinde bulunan Zahirciler Derneği, Mardin'e su taşıyan GAP ana sulama kanalında incelemelerde bulunarak basın açıklaması yaptı.
09:57Açıklamada konuşan Zahirciler Derneği Başkanı Mehmet Şerif Öter, 30 Haziran'da Atatürk Barajı'nden Mardin'e su taşıyan ana kanala su
10:05bırakıldığını,
10:06o tarihte kanalın tamamen dolu olduğunu ve bunun kamuoyuyla paylaşıldığını hatırlattı.
10:11Aradan yalnızca 8 gün geçmesine rağmen bugün aynı kanalda su bulunmadığını belirten Öter, yaklaşık 1 milyon dönüm arazinin susuz kaldığını
10:19söyledi.
10:20Bugün birçok üretici elektrik borcunu ödeyemiyor. Ürününü satsa bile elektrik borcunu karşılayamıyor.
10:26Elektrik kesintileri de üretimi daha da zorlaştırıyor.
10:29Mardin kanalı Mardin içindir.
10:31Harran'ın, Bozova'nın, Akçakale'nin, Ceylan Pınar'ın ayrı sulama kanalları var.
10:35Mardin'in hakkı olan suyun başka yerlere yönlendirilmesini kabul etmiyoruz.
10:39Haziran ayında bırakılan suyun yeniden bırakılması gerektiğini belirten Öter,
10:44bu durum devam ettiği takdirde gerektiğinde Ankara'ya gideceklerini, oturma eylemi yapacaklarını dile getirdi.
10:50Öter, ilgili tüm kurumları görevlerini yerine getirmeye çağırdı.
10:57Maraş 4. İdare Mahkemesi, Afşin Elbistan Atermik Santrali'ne eklenmesi planlanan iki yeni ünite için,
11:04Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın verdiği çevresel etki değerlendirilmesi olumlu kararını iptal etti.
11:11Mahkeme, iptal gerekçesinde projedeki çok sayıda teknik eksikliği ve yaratacağı ekolojik tahribatı gözler önüne serdi.
11:17Mahkeme kararında ek ünitelerin çevredeki insan sağlığı, tarım arazileri, su kaynakları ve ekolojik yapı üzerindeki olası etkileri göz önüne bulundurulduğunda,
11:27alınan ÇED kararının usül ve teknik yönlerden yeterli olmadığını belirtti.
11:31Kararda bilirkişi raporuna atıf yapılarak raporda,
11:35ek ünitelerin kömür ihtiyacını karşılamak için maden üretim kapasitesinin arttırılması gerekeceği,
11:40ancak bu artıştan doğacak çevresel etkilerin ÇED hesaplamalarına dahil edilmediği tespit edildi.
11:46Kararda ayrıca, linyit üretimi için yapılacak susuzlaştırmanın yaratı suyu seviyesinde düşüşe,
11:52kaynak ve kuyularda kurumaya, oturma çökme riskine ve bitki örtüsünde değişimlere yol açabileceğine yer verilirken,
11:59bu etkilerin birçoğunun kalıcı ve sonradan giderilemez nitelikte olduğu kaydedildi.
12:04Mahkeme, proje dosyasında sağlık koruma bandına ilişkin bilgilerin de çelişkili olduğuna dikkat çekti.
12:10İl Sağlık Müdürlüğü'nün proje alanı çevresince 500 metrelik sağlık koruma bandı ördüğüne işaret edilen kararda,
12:17buna rağmen raporun farklı bölümlerince 25-30 metrelik mesafelerden söz edildiği aktarılıcı.
12:22Bilirkişi raporunda, çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalar gibi hassas gruplar için ayrı bir risk analizi yapılmadığına
12:29ve fosil yakıtların yanması sonucu açığa çıkan kimyasallar,
12:32partikül maddeyle ağır metallerin uzun vadeli solunum ve kalp hastalıkları bakımından yeterince değerlendirilmediğine yer verildi.
12:40Maraş 4. Eccarı Mahkemesi'nin verdiği kararı değerlendiren Afşin Elbistan Hayati ve Doğayı Koruma Platformu'ndan Mehmet Dalkan'a şunları
12:48söyledi.
12:48Yıllardır temiz hava, verimli topraklar ve çocuklarımızın geleceği için mücadele ediyoruz.
12:54Bu mahkeme kararı tüm engellere rağmen kararlılığını koruyan Afşin ve Elbistan halkı için bir kazanımdır.
13:00Bizi güçlü kılan bu topraklara olan sevgimizdir.
13:03Santral projelerini 4. kez durdurduk.
13:06Şimdi sıra hem insanları hem de doğayı koruyan adil bir geçiş süreciyle mevcut tüm kömür santrallerinin kapatılmasını sağlamaya geldi.
13:13Afşin ve Elbistan'ın bize biçilen kömür tozu önden kadere mahkum olmadığımızı biliyoruz.
13:19Greenpeace Türkiye İklim ve Enerji Kampanya sorumlusu Emel Türker Alpay ise yaptığı açıklamada mahkemenin karar gerekçelerinin çok güçlü olduğunu ve
13:27mevcut santralin geleceğini de etkilediğini belirtti.
13:30Bu karar başta termik santrallerin zararlı etkilerine karşı yıllardır mücadele eden Afşin ve Elbistan sakinleri olmak üzere Maraş'ta yeni bir
13:39termik santrali yer yok kampanyamıza destek veren herkesin kazanımı.
13:43Maraş'ta yaklaşık 40 yıldır faaliyet gösteren Afşin, Elbistan A ve B kömürü termik santrallerinin çevre ve insan sağlığına olumsuz etkileri
13:51yıllardır raporlanıyor.
13:52Bu santrallere yeni bir santral büyüklüğünde iki yeni ek ünite yapılması bu olumsuz etkilerin katlanarak artması anlamına gelecekti.
14:00Bilirkişi raporları da yeni ek ünitelerinin kamu yararı olmadığını ortaya koydu.
14:04Mahkemenin kararını oldukça yerinde buluyoruz.
14:07Karar gerekçelerine bakadığında bundan sonraki süreçte Afşin, Elbistan A santraline yeni ünitelerin yapılması mümkün olmadığı gibi var olan ünitelerin faaliyetlerine
14:17devam edebilmesi de çok mümkün görünmüyor.
14:19Şimdi yapılması gereken Türkiye yeni kömürü termik santrallerden vazgeçmesi, santrallerde genişleme ve ek ünite projelerinin işleme konulmaması ile kömürden adil
14:29çıkış için net bir yol haritası açıklanması.
14:32Bu karar COP31'e ev sahipliği yapacak Türkiye'nin kömürden çıkışının başlangıcı olsun.
14:49Kürdistan doğası güneş enerji santralleri, jeotermal enerji santralleri, hidroelektrik santralleri ve bunların yanı sıra baraj projeleriyle talan ediliyor.
14:59Bitlis'in Ahlat ilçesine bağlı Ova Kışla beldesinde yaklaşık 380 milyon TL yatırımıyla Eko Green Enerji bünyesindeki Eko Wind 1
15:08Enerji AŞ 5 yıl önce GES projesi için çalışmalarına başladı.
15:13Ancak belde halkı GES'in yapılacağı alanın Mera olduğunu, hayvancılıkla geçimlerini sağladıklarını belirterek bu projeye karşı çıkıyor.
15:21Belde halkı ÇED olumlu kararının iptali için yargıya başvurdu.
15:24Yargı süreci devam etmesine rağmen Mera alanında iş makineleri güneş enerji sistemi panellerini kurmak için zemin hazırlama çalışmalarını sürdürüyor.
15:33Ondan fazla iş makinesinin girdiği alan talan edilirken halk topraklarına zarar verecek herhangi bir santral istemediklerini belirtiyor.
15:41Ova Kışla Belediyesi'ne de tepki gösteren alt belediyenin şirketi desteklediğini belirtiyor.
15:46Ova Kışla halkı projeye karşı çıkmak için çok sayıda eylem yaptı.
15:5824 Haziran'da halkın direnişine jandarma müdahale etti.
16:02Müdahale sırasında topraklarını korumak isteyen hamile bir kadın düşük yaparak bebeğini kaybetti.
16:08Yaşlı bir erkekse jandarmanın saldırısına maruz kağıtı ve yoğun bakıma kaldırıyordu.
16:12Ahmet Ekoloji Meclisi üyesi Leyla Çıte, Ova Kışla'da yapılması planlanan GİS'in köyün yaşam alanları ile birlikte ekosistemin kendisine zarar
16:21vereceğini söyledi.
16:23Toprakları için direnişe geçen halka yönelik saldırıyı hatırlatan Leyla Çıte, son yıllarca özellikle Kürdistan'da artan GİS projelerine dikkat çekti.
16:31Güneş enerji sistemleri aslında son süreçte ekolojik minvalde de böyle temiz enerji, yenilenebilir enerji adı altında masumlaştırılan bir yerde duruyor.
16:42Ama biz enerjinin aracına, yöntemine bakılmaksızın başta şunu soruyoruz.
16:48Bu enerji kimin ihtiyacı, kimin yararına meselesi ve bir doğa alanında, yaşam alanında bu enerji türüne karar veren mekanizma kim?
17:00Doğaya orada müdahalenin biçimine karar veren mekanizma da demokratik bir şekilde olmadığını, halkın bir karar organına dahil edilmediğini ve bir
17:12şekilde sermayenin, rant alanının aslında yararına ve biraz da tüketim sermayesi ihtiyacına üretildiğini biliyoruz.
17:21Bu noktada GES, RES, HES fark etmeksizin aslında o yerelin ihtiyacı olmayan, o ekosistemle uyumlu olmayan, o ekosistemde, o yaşam
17:32alanında hayvanların alanlarına, biyoçeşitliliğe zarar veren, yerel isteği dışında gerçekleşen her türlü eylemin ekolojik yıkım olduğunu ve ekolojik olmadığını söylüyoruz.
17:45Leyla Çit'i ekolojik yıkımların toplumsal yıkımları da beraberinde getirdiğine ve halkın zaman zaman bu projeler sebebiyle göçe zorlandığına dikkat
17:55çekti.
17:55Burada herhangi bir ekolojik, herhangi bir talan projesiyle yerinden edilen halk sonrasında hem derin yoksulluk dediğimiz, hem senin de dediğin
18:10gibi kültürel varlıkların kaybı gibi meselelerle karşı karşıya kalıyor.
18:14Aslında önceden savaş politikalarıyla, biraz güvenlik politikalarıyla zarar gören Kürtistan coğrafyası doğa, son yıllarda burada bir sermaye ve şirket sirkülasyonun
18:28arttığını, buraya doğru bir yönelimin arttığını görebilmek mümkün.
18:32Bu belki barış sürecinin de riskleriyle ya da aslında burada toplumsal bir barıştan tabii ki de farklı kesimlerin anladığı şey,
18:42bir kalkınma ve sermayenin buraya daha rahatlıkla girmesi olabiliyor.
18:48Fakat bizler hani doğanın, coğrafyanın savaş altında, talan altında olduğu sürece gerçek anlamda, ekolojik anlamda bir barışın gelmeyeceğini tekrar ediyoruz.
19:011990'lı yıllarda boşaltılan ve yıkılan köyleri hatırlatan Leyla Çete, güvenlik politikasıyla gerçekleştirilen ekokırımların, şekil değiştirmiş bir özel savaş politikası
19:12olarak devlet sermaye işbirliğiyle gerçekleştirildiğini vurguladı.
19:16Leyla Çete, bu durumun sadece Kürdistan coğrafyasına özel olmadığını, Türkiye genelinde yaşam alanlarının sermayeyi, şirketleri peşkeş çekildiğini söyledi.
19:25Ekolojik direnişlerde kadınların öncü olduğunu belirten Leyla Çete, sermaye ya da işbirlikçi şirketlerle kadınların aynı tarafta hiçbir zaman durmadıklarını söyledi.
19:35Kürdistan coğrafyasının özü zaten ekolojik yaşam, yani özgürlük mücadelesinin kendi doğal, toplumsal yaşam pratiği zaten ekolojik, hani adına ekoloji diyoruz
19:46ama kendi yaşamı bu olan bir halk.
19:49Tabii ki de geçmişte bunun kadın odaklı olmaması eleştirilebilir, feodolite etkisinde olması eleştirilebilir, özel mülkiyet tarafı, hayvanla kurduğu ilişki tarafı
20:03eleştirilebilir.
20:04Ama önemli olan bunu bugünün birikimiyle birleştirmek, o değerleri ve yeni bir buradan yaşam, özgür yaşam dediğimiz yeni bir yaşam
20:13inşa edebilmek.
20:15Lice ilçesinde maden şirketlerinin aracını durduran kadınları hatırlatarak sözlerini şöyle sürdürdü.
20:21Mesela iki kadının şirket aracını durdurduğu ve onu çalıştırmadığı pratik görebiliyoruz.
20:27Onun o beyaz tülbenti ya da tek başına kendini siper etmesi aslında şeyin yapamayacağı bir direniş şekli.
20:35Yani bu Neolitik'ten beri, belki geçmiş tarih bilgisinden beri kadının kendi yaşamını başka yaşamlar için, bir ağaç için, bir kuşun
20:45özgür uçuşu için, suyun akışı için feda etmesi, bu fedai özellikle olması belki de diğer bütün toplumsal zemine de örnek
20:56olacak şekilde oluyor.
20:57Yine çoğu işte mesela Ahmet'te, işte Sura bağlı Kervanköy'de yine GES'e karşı direnen bir köy ve bunun öncülüğünü yürüten
21:06köydeki kadınlar, hani onlarla buluşmaya gideceğiz mesela yakın zamanda.
21:11Hakikaten bunun direnişini öğren, hiçbir şekilde vazgeçmeyen, büyük bir inatla, kararlılıkla, hani şeyi hesaplamayan, böyle kaç milyar dolar verirse versin,
21:22bu yaşamın bir para karşılığı yok.
21:24Eko kırımlara karşı çok daha güçlü bir toplumsal zemin yaratılabilir, diyen Leyla Çit'e konuşmasını şu sözlerle tamamladı.
21:32Kahvede köy toplantıları olduğunda, evet bazen hani kadınların ev içi alana çekilebildiği, orada direnişin de bir, işte cinsiyet şeklinde, işte
21:44erkekleştiği alanlar da yok mu? Elbette var.
21:47Bunlarla yüzleşmek gerekiyor. Bunları ne yapıyoruz? Hani bunlarla dönüştürmek, bunları dönüştürmek.
21:53Aslında orada ekolojik direnişte öncü rolde olan kadının toplumsal anlamla da bir cinsiyet mücadelesi var.
22:01Yani orada bir doğa mücadelesi, emek mücadelesi, cinsiyet mücadelesi bunların hepsi iç içe geçmiş durumda oluyor.
22:08Bizler hani yaşamın kendi içinde eksiklikleri gören ve dönüşen bir yerde olduğumuz, olmamız gereken bir bakışla aslında.
22:16Orada o şeyin de aslında ekolojik direnişin, ekolojik varolma halinin o kadının belki cinsiyet anlamında da daha özgür bir konuma
22:26geldiğini aslında görebiliyoruz.
22:29Oradan doğru da değişecek.
22:43Avrupa'da son haftalarda yaşanan sıcak hava dalgası, iklim değişikliğinin gündelik yaşam, ekonomi, sağlık ve enerji sistemleri üzerindeki etkilerini görünür kıldı.
22:53Paris'ten Londra'ya, Almanya'dan Akdeniz ülkelerine kadar birçok bölgede sıcaklıkların 40 dereceye yaklaşması, iklim krizinin artık uzak coğrafyalara ait bir
23:03sorun olmadığını ortaya koydu.
23:05İklim değişikliği tartışmalarında son dönemde bazı çevreler, krizin esas olarak yoksul ülkeleri etkilediği yönünde bir söylemi öne çıkarıyor.
23:13Bu yaklaşım, iklim krizinin en ağır sonuçlarının yoksul ülkelerde yaşanacağı gerçeğine dikkat çekse de zengin ülkelerdeki etkileri geri plana itiyor.
23:22Oysa Avrupa'da yaşanan son sıcak hava dalgası, iklim krizinin refah düzeyi yüksek ülkelerde de yaşamı daralttığını gösteriyor.
23:30Aşırı sıcaklar yalnızca açık havada çalışanları değil, orta sınıfları, emekçileri ve gündelik hayatını sürdüren milyonlarca insanı etkiliyor.
23:39Londra'da iklim eylem haftası kaplamında düzenlenmesi planlanan bazı etkinliklerin yüksek sıcaklıklar nedeniyle iptal edilmesi de bu çelişkinin dikkat çekici örneklerinden
23:50biri oldu.
23:50Aşırı sıcaklarda evde kalmak çoğu zaman en güvenli seçenek gibi görünse de bu ancak klima ve uygun barınma koşullarına sahip
23:58olanlar için geçerli.
24:00Klimalı bir eve sahip olmayanlar ise alışveriş merkezleri ya da benzeri serin kapalı alanlarda geçici çözüm arıyor.
24:07Bu durum iklim krizinin sınıfsal boyutunu da açığa çıkarıyor.
24:11Sıcak hava dalgaları aynı zamanda enerji sistemleri üzerinde de büyük baskı yaratıyor.
24:17Avrupa'da artan klima kullanımı elektrik talebini yükseltirken şebekeler üzerinde ciddi bir yük oluşuyor.
24:24Bu da kesinti riskini ve enerji altyapısındaki kırılganlığı artırıyor.
24:28Bilim insanları fosil yakıtların yakılması sonucu atmosfere salınan yüksek miktardaki karbondioksitin aşırı hava olaylarını daha sık ve daha şiddetli hale
24:38getirdiği konusunda uyarıyor.
24:39Her yıl atmosfere 35 gigatonun üzerinde karbondioksit salınması, sıcak hava dalgaları, orman yangınları, seller, fırtınalar ve kuraklık gibi felaketlerin artmasına
24:50yol açıyor.
24:51İklim krizi yalnızca sıcaklık artışıyla sınırlı değil.
24:55Orman yangınları evleri ve işyerlerini yok ediyor, seller, kentleri ve kasabaları tahrip ediyor, şiddetli rüzgarlar elektrik direklerini ve ağaçları deviriyor.
25:04Almanya'da son yıllarda yaşanan yıkıcı seller, Hollywood çevresindeki yangınlar ve Avrupa'daki sıcaklık kaynakla sağlık riskleri, krizin zengin ülkelerde de ciddi
25:14sonuçlar doğurduğunu gösteriyor.
25:15Bu tablo bir kıyamet senaryosu olarak görülmese bile iklim krizinin yalnızca küçük bir rahatsızlık gibi ele alınamayacağı açık.
25:23Uzmanlara göre sera gaza emisyonları azaltılmadığı sürece bugün yaşananlar gelecekte daha ağır biçimlerde tekrarlanacak.
25:31İklim krizinden en ağır biçimde etkilenecek olanlar kuşkusuz dünyanın en yoksul ülkelerinde yaşayan halklar olacak.
25:38Ancak Avrupa'daki son sıcak hava dalgası krizin zengin ülkeler açısından da bugünden ciddi bir tehdit haline geldiğini gösteriyor.
25:46Siyasi aktörler ve yorumcular iklim krizinin etkilerini yalnızca yoksul ülkelerle sınırlı göstermeye çalışsa da son haftalarda yaşananlar bunun tersini kanıtladı.
25:56Çok zenginlerin dışında iklim krizi herkesin yaşamını, sağlığını, ekonomisini ve geleceğini tehdit ediyor.
26:16Konya Ovası'nda obruk sayısı 700'e yaklaştı.
26:20Daha önce ağırlıklı olarak Karapınar'da görülen obruklar son yıllarda Ereğli, Halkapınar, Emir Gazi, Çumra, Cehanbeyli, Kulu, Yunak, Çeltik ve Altın
26:30Eki'nde de görülmeye başladı.
26:32Uzmanlara göre yalnızca kuraklık değil yoğun yağışlar da obruk riskini arttırabiliyor.
26:37Toprağa sızan yağmur suları yer altında iç erozyon olarak adlandırılan süreci tetikleyerek boşlukların büyümesine neden olabiliyor.
26:44Obruk oluşumunda en önemli etken suyun hareketi.
26:48Jeoloji Mühendisleri Odası Konya Şube Başkanı Şükrü Arslan'a göre yer altındaki suyun yön değiştirmesi ve hareketlenmesi zamanla boşlukları büyütüyor.
26:57Bu da çökmelere yol açabiliyor.
26:58Yağışlar su kaynakları için olumlu olsa da yeni riskler de doğuruyor.
27:03Uzmanlar bu yıl yağış miktarının geçen yılın aynı dönemine göre iki katı aşmasının yer altındaki dinamikleri değiştirerek yeni obrukların oluşmasına
27:11zemin hazırlayabileceği uyarısında bulunuyor.
27:14Konya Kapalı Havzası'nda yer altındaki su farklı katmanlarda depolanıyor.
27:18Yağmur suları daha çok üst katmanları beslerken bu katmanlardaki su hareketliliği toprağın taşınmasına ve boşlukların oluşmasına neden olabiliyor.
27:27Uzmanlar obrukların tek bir nedene bağlı oluşmadığını vurguluyor.
27:31Yeraltı su seviyesindeki değişimler suyun kimyasal yapısı ve toprağın özellikleri birlikte değerlendirildiğinde obruk oluşumunun temel nedenlerini oluşturuyor.
27:45Çanakkale 2. İdare Mahkemesi kentin tek içme suyu kaynağı olan Atikisar Barajı Su Toplama Havzası'nda Türk Altın İşletmeleri Eski
27:54Adıyla Koza Altın tarafından planlanan altın gümüş madeni projesi için yürütmeyi durdurma kararı verildi.
28:00Kaz Dağ Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, Ayvalık Tabiat Platformu, Bergama Çevre Platformu, Burhaniye Çevre Platformu, Ege Çevre ve
28:09Kültür Platformu ve Gülpınar Sürdürülebilir Yaşam Derneği ve yurttaşların açtığı davada,
28:14mahkeme çevresel etki değerlendirmesi çet bulunduğu kararında hukuka uyarlık bulunmadığına hükmetti.
28:20Şirketin proje dosyasının teknik ve bilimsel yönden yetersiz olduğu, koruma tedbirleri açısından belirsizlikler içerdiği belirtilirken,
28:29mahkeme kararında projenin uygulanması halinde çevre açısından telafisi güç veya imkansız zararların doğabileceğinin açık olduğu kaydedildi.
28:38Daha önce projeye karşı açılan iki davada da çet olumlu kararının iptali ile yürütmeyi durdurma kararı verilmişti.
28:46Böylelikle projeye bir kez daha yargı seti çekildi. Kararın ardından açıklama yapan davacı çevre örgütleri yaptıkları açıklamada kamuoyuna şöyle seslendi.
28:56Yürütmeyi durdurma kararı vermesinden dolayı çok sevinçliyiz.
29:00Önümüzdeki günlerde gerçekleştirilecek duruşma sonrasında çet olumlu kararının iptal edileceğine inanıyor ve bekliyoruz.
29:07Bu kadar açık ve net bilimsel gerçekliğe ve hukuka aykırı olan projenin ve çet raporunun ısıtılıp geri getirilmesine izin vermeyeceğimizi
29:16kamuoyuna duyuruyoruz.
29:21Hatay'ın Samandağ ilçesinde düzenlenen 26. evvel Temmuz Kültür Sanat Festivali kapsamında Akdeniz Kültür ve Dayanışma Derneği ile Samandağ Kalkındırma
29:32Derneği öncülüğünde bir otelde Orta Doğu Savaş ve Ekolojik Etkileri başlıklı bir panel düzenlendi.
29:38Moderatörlüğüne avukat Mehmet Horuş'un üstlendiği panele Lübnan Sendikalar Konfederasyonu üyesi Castro Abdallah, Mezopotamya Ekoloji Hareketi üyesi Erdoğan Ödük ve
29:49Başır Kürdistan'dan Ekofeminist Halvest Karim konuşmacı olarak katıldı.
29:54Ama valiliği tarafından yurt dışına çıkışı engellenen araştırmacı yazar Ahmet Eddürdi ise panele sesli mesaj gönderdi.
30:02Panelde ilk sözü alan Ekofeminist Halvest Karim, ekolojik yıkımın münferit bir olay olmadığını,
30:09Aterkil sömürgecilik kapitalizm ve militarizmle doğrudan bağlantılı bir tahakküm sistemi olduğunu belirtti.
30:15Hakiki bir barışın ancak ekolojik şartların iyileştirilmesiyle mümkün olacağını vurgulayan Halvest Karim,
30:22nehirlerin, ormanların ve tarımsal alanların onarılması, yerel topluluklar ile kadınların ekolojik bilgisi ve liderliğinin merkeze alınması gerektiğini dile getirdi.
30:32Hamadan gönderdiği sesli mesajla katılan araştırmacı yazar Ahmet Eddürdi,
30:37Suriye'de yaşanan orman yangınlarının ve insansız hava araçlarının ekleme zarar verdiğini belirtti.
30:43Savaşlarda kullanılan ağır metallerin ve seyreltilmiş uranyumun nesiller boyu süren ekolojik tahribat yarattığını belirten,
30:51Eddürdi, çevre savaşlarına da askeri savaşlar kadar ciddiye alınması gerektiğinin altını çizdi.
30:56Libnan halkının savaş ve çevre yıkımının ağır bedellerini ödediğini ifade eden Castro Abdullah ise,
31:03işgal ve bombardıman koşullarında sürdürülebilir bir yaşamın kurulamayacağını söyledi.
31:08Ormanların ve tarlaların yok edilmesinin doğrudan bir insan hakları meselesi olduğunu vurgulayan Abdullah,
31:14yeşil ve sürdürülebilir bir ekonomi, işçi haklarının korunmasına, insana yaraşır ücretlerin güvence altına alınmasına ve kamusal kaynakların yağmalanmasının önüne geçilmesine
31:24dayanması gerektiğini dile getirdi.
31:27Savaşın Orta Doğu ve Kürdistan coğrafyasındaki ekolojik yıkıma dikkat çeken Mezopotamya Ekoloji Hareketi üyesi Erdoğan Ödük,
31:35Şırnak, Elik ve Bedles gibi kentlerde özel savaş politikaları ve güvenlik bölgesi adı altında orman kıyımları ve doğa talanı yapıldığını
31:42belirtti.
31:43Barış ve demokratik toplum çağrısının ardından bölgede uluslararası şirketler eliyle yürütülen madencilik ve sermaye saldırılarına değinen Ödük,
31:51bir barış inşa edilecekse bunun doğadan bağımsız düşünülemeyeceğini söyledi.
31:56Panel, katılımcıların sorularının yanıtlandığı soru-cevap bölümünün ardından sona erdi.
32:15Bu yıl etkili olan yağışlar Urmiye Gölü'nün bir bölümünü yeniden suyla buluşturdu.
32:21Ancak gölün güneydoğusundaki Kobadlı Limanı, Rahmanlo ve Danalı Limanları,
32:27Doğu kıyılarıyla Algombat İskelesi çevresi gibi birçok bölge yağışlara rağmen tamamen kurak kaldı.
32:33Bu alanlarda kilometrelerce boyunca suya rastlanmadı.
32:36Yapılan ölçümlere göre Haziran ayı başında Urmiye Gölü'ne yaklaşık 4 milyar metre küp su ulaştı.
32:43Son 5 yılın en yoğun yağışları, göçmen kuşların ve göl ekosisteminde yaşayan bazı yerli türlerin yeniden bölgeye dönmesini sağladı.
32:50Yağışların ardından gölde görülen canlanma, Urmiye Gölü'nün yeniden eski haline kavuşabileceğine dair umutları artırdı.
32:57Ancak bu umut uzun sürmedi.
32:59Çok geçmeden gölün su seviyesi tekrar düştü ve hava ısırındıkça daha geniş bir alanda tuzlu ve yakıcı bir yatak ortaya
33:07çıktı.
33:07Azalma eğiliminin Ekim ayı sonuna kadar devam edeceği ve o zamana kadar en az 1 milyar 500 milyon metre küp
33:14suyun buharlaşacağı söyleniyor.
33:16Gölün kurumasına neden olan faktörlerden biri olan köprünün yanındaki bu suların bir köşesinde tekni gezintisi yapmanın keyfi,
33:23gölün derin yaralarını ve diğer kurumuş kısımlarını gizlemek için bir bahane haline geldi.
33:28Bu tuzlu göle su sağlayan başlıca kaynaklar olan Gadar, Nazlu, Mahabat, Baranduz, Zari Nehrut ve Simi Nehrut nehirlerinin suları,
33:38tarım sezonunun başlamasıyla birlikte tarımsal amaçla kullanılmaya başlanıyor ve önleyici mekanizmaların yokluğunda su hacminin yarısından fazlası gölün damarlarına doğru akıyor.
33:48Yaklaşık 5000 kilometre karelik bir alana sahip Urmiye Gölü'nün tamamen eski haline getirilmesi için gereken su hacminin 15 milyar
33:56metre küpe yakın olduğu tahmin ediliyor.
33:59Başka bir deyişle sürdürülebilir ekolojik seviyenin yaklaşık 1274 metre olduğu tahmin ediliyor.
34:05Bu rakam gölün doğal olarak tamamen eski haline getirilmesinin ciddi zorluklarla karşı karşıya olduğunu açıkça gösteriyor.
34:12İran'da hükümet tarafından bugüne kadar uygulamaya konulan çeşitli projelere rağmen yapısal sorunlar ve restorasyon politikalarının etkin biçimde hayata geçirilmemesi nedeniyle
34:23Urmiye Gölü'nü kurtarma girişimleri başarısız oldu.
34:26Urmiye Gölü'nün bazı bölümlerinin yeniden maviye bürünmesi kalıcı bir toparlanmadan çok geçici bir iyileşmeye işaret ediyor.
34:34Gölün büyük bölümünde ise kurma tehlikesi devam ediyor.
34:42Dersin Plümür askerek köyünde bulunan Gola Büyere Buyer ana gölü manzarası ve doğal güzelliğiyle görenleri büyülüyor.
34:493200 rakamlı Buyer dağında bulunan Gola Büyere suyu bu sene ağır ve uzun geçen kış nedeniyle halen buz tutmuş durumda.
34:58Gölün etrafında bulunan kar kütleleri Temmuz ayının sıcağında büyük serinlik yaratıyor.
35:02Doğal güzelliğinin yanı sıra Rehaq olarak da adlandırılan Alevi inancı içinde önemli bir yeri olan Gola Büyere gelen ziyaretçiler çıralar
35:12yakarak yaşama dair dileklerde bulunuyor.
35:14Göl ismini Buyer ana'dan alırken Buyer ananın aynı zamanda düzgün babanın kız kardeşlerinden biri olduğu söyleniyor.
35:22Göl'de bulunan mağarada Dersim tertelesinden kaçan çok sayıda kişinin hayatta kalmak için sığındığı bir mekan olarak biliniyor.
35:29Gölün bulunduğu coğrafya aynı zamanda hayvancılığın da yapıldığı ve yayılacıların uğrak yeri olurken çevresinde bulunan taşların içerisindeki çok sayıdaki fosil
35:39kalıntısı ayrıca görmeye değer.
35:41Göle ulaşmak için saatlerce yapılan yürüyüşte çok sayıda endemik bitki türüne de rastlamak mümkün.
35:46Gölün bulunduğu dağdan aynı zamanda pulur.
35:49Ovacık'ta bulunan Munzur Dağları ve Seyit Rıza'nın Dersim tertelesi zamanında kaldığı Tujik Dağı, Çevrik'te bulunan Silbusu Tari Dağı ile
35:59çok sayıda dağı görmek mümkün oluyor.
36:01Her sene binlerce ziyaretçi Gola Büyere'nin güzelliğini görmeye gidiyor.
36:07Biz bu dereleri, bu suyumuzu kimseye vermiyoruz evladım.
36:42İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Comments