JIN TV |YANSIMAYANLAR-Kültürel soykırımın laboratuvarı Riha

jintofficial

Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz. Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.  Yayınlarımızı; https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo https://jintv.net/tr/ adreslerinden, Twitter             @jintvofficial_t Instagram         jintvofficialtr Telegram          JinTvOfficial  Bluesky            @jintvofficialtr.bsky.social‬ Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz

Transcript

00:02МУЗЫКАЛЬНАЯ ЗАСТАВКА

00:48Riha, Urfa, tarihin, inancın ve direnişin iç içe geçtiği kadim bir kentken,

00:53son yıllarda Türk devletinin yoğunlaştırdığı özel savaş politikalarının

00:57en sert biçimde uygulandığı şehirlerden biri haline geldi.

01:01Bunun nedeni açık, Riha, Rojava, Kürdistanlı olan sınır konumuyla,

01:06Kobanya Serhıldanı'nda rol üstlenen gençliğiyle ve Kürt Siyasal Hareketi'nin

01:10kentin emekçi mahallelerindeki köklü varlığıyla doğrudan hedef haline getirildi.

01:15Öte yandan 1970'li yıllarda PKK'nin Siverek ve Curnareş-Hilvan ilçelerinde

01:22işbirlikçi aşiretlere karşı yürüttüğü direniş de devletin hafızasında yerini koruyor

01:27ve bu tarihsel arka plan, Kürt Özgürlük Hareketi'nin Riha genelindeki etkisini kırmaya yönelik

01:33politikalar için bir gerekçe olarak ele alınıyor.

01:36Bu kentte devletin tercih ettiği yöntem doğrudan fiziki imhadan ziyade

01:41çok boyutlu bir kültürel ve ahlaki yıkım stratejisinden oluşuyor.

01:46Seks ticareti, çeteleşme ve ajanlaştırma birbiriyle organik bağlar içinde yürütülen

01:51bu politikanın dört temel sütununu oluşturuyor.

01:542019 yılında Urfa Emniyet Müdürlüğü'nün kendi açıklamalarıyla kamuoyuna yansıyan bir bilgi

02:01kentin içinde bulunduğu tablonun en çarpıcı özetiydi.

02:05Kentte 850 seks ticareti yapılan evin faaliyette olduğu ve bunların emniyet kontrolünde bulunduğu aktarılmıştı.

02:13Bu açıklama, seks ticareti ve uyuşturucunun Riha'da bir asayiş sorunu olmaktan çıkıp

02:18doğrudan devlet yönetimiyle ilişkili bir meseleye dönüştüğünü

02:22resmi kaynakların ağzından belgeleyen nadir örneklerden biriydi.

02:27Uyuşturucu meselesinde Riha'nın hem Lice ve Nisebin hattından gelen esrar

02:32hem de İran ve Suriye üzerinden kente ulaştığı belirtilen farklı maddeler açısından bir dağıtım merkezi konumunda olduğu söylenebilir.

02:40Kent merkezinde ve özellikle yoksul Kürt mahallelerinde uyuşturucuya başlama yaşının

02:45giderek düştüğü eroinin, sentetik uyuşturucuların ve son yıllarda kristal metamfetaminin yaygınlaştığı aktarılıyor.

02:53Uyuşturucu bağımlılığının çocuk yaşlara kadar inmesi meselenin Riha'daki boyutunu gözler önüne seriyor.

03:0014 Nisan'da Riha'nın Siverek ilçesindeki bir lisede yaşanan ve 16 öğrencinin yaralandığı

03:06silahlı saldırı, uyuşturucu, çete ve silah kültürü içerisinde derinleşen gençliğin hangi noktaya geldiği hakkında çok şey anlatıyor.

03:14Riha en yoğun Suriyeli mülteci nüfusa ev sahipliği yapan şehirlerden biri.

03:19On binlerce Suriyeli aile ne iş ne yasal koruma ne de insanca bir yaşam imkanı bulamadan

03:25kentin çevresinde dış mahallelerde varlık mücadelesi veriyor.

03:29Devletin bu insanlara sağladığı destek kırmızı kart sistemi üzerinden kişi başı aylık 700 lira ile sınırlı.

03:37Bu miktarın insanca bir yaşam için ne anlam ifade ettiği ortada.

03:41Çalışma izni olmayan, sosyal güvenceden yoksun bırakılan bu insanlar için

03:45seks köleliği bir seçim değil, hayatta kalmanın zorunlu bir sonucu haline geliyor.

03:50Devlet bu insanlara istihdam sağlamamakla birlikte

03:53seks ticareti ağlarının devreye girmesiyle kendi rızası söylemini öne çıkararak

03:59sorumluluğu sistematik biçimde mağdura yüklüyor.

04:02Yerel kaynakların aktardığı bilgilere göre

04:05RİHA'da binden fazla seks ticareti yapılan ev bulunuyor.

04:08Bu adresler neredeyse hiçbir engelle karşılaşmazken

04:11bazı saha tanıklarının ifadelerine göre

04:14belirli bir istikrar içinde faaliyetlerine devam ediyor.

04:17Buna 2019'daki emniyet açıklamasının ışığında bakmak

04:21bunun onaylı ve yönetilen bir yapı olduğu konusunda bir fikir veriyor.

04:25Seks ticareti ağları yalnızca Suriyeli kadınları değil

04:29yoksulluk içindeki yerel Kürt ailelerden gelen genç kadınları da hedef alıyor.

04:33Kolay para vaadiyle başlayan süreç ilerleyen aşamalarda

04:37şantaj ve ajanlaştırma amacıyla kullanılabilecek cinsel içerikli kayıtlarla sonuçlanıyor

04:43ve bu yolla kadınlar tuzağa düşürülüyor.

04:46Kentteki bir kamu kurumunda çalışan ZD'nin aktardığına göre

04:49özellikle Kürt genç kadınları tuzağa çeken polis ve askerler aracılığıyla

04:54hareket eden bu yapı emniyet müdürlüklerinde kurulan birimler üzerinden yönlendiriliyor.

04:59ZD bu birimlerin eski Çişleri Bakanı Süleyman Soylu'nun talimatıyla kurulduğunu,

05:04fiziksel özellikleriyle dikkat çekebilecek personelin özellikle bu birimlerde görevlendirildiğini

05:10ve sistemin halen aktif olduğunu belirtiyor.

05:13ZİHA'daki çeteleşmenin belgelenebilir en güncel örneklerinden biri Halfeti'de yaşandı.

05:19İlçeye yönelik yürütülen geniş çaplı operasyonda kayyum dönemi de dahil olmak üzere

05:242019-2024 yıllarını kapsayan süreçte belediye ihalelerinde yolsuzluk yapıldığı iddiasıyla

05:31eski AKP'li belediye başkanı Şeref Albayrak dahil 49 kişi gözaltına alındı.

05:37Bu gözaltılar son derece önemliydi.

05:39Çünkü Albayrak 2016'da Halfeti'de Den Parti Belediyesi'ne kayyum olarak atanmış

05:45ve 2019 seçimlerinde AKP'li aday olarak belediyeyi kazanmıştı.

05:492024'te Den Parti adayı karşısında kaybetmiş ardından belediyeye yeniden kayyuma devredilmişti.

05:56Tam da bu kayyum döneminin ardından yürütülen operasyon ihale yolsuzluklarının

06:01sistematik biçimde işlendiğini ortaya koyuyor.

06:04Kayyum ataması yalnızca halk iradesinin gasp edildiği siyasi bir müdahale değil

06:09aynı zamanda kamu kaynaklarının yağmalanmasının önünü açan bir yönetim biçimi olarak sumutlaşıyor.

06:16Halfeti'deki kayyum yolsuzluğu operasyonu devletin yalnızca AKP'li aktörler aracılığıyla da

06:22nasıl bir sömürü düzeni işletebildiğini gösteriyor.

06:25Kayyum atamaları bir yandan halk iradesini gasp ederken öte yandan kamu kaynaklarını denetimsiz bir biçimde sömürüyor.

06:32Bu düzen uyuşturucu ağı, seks ticareti ağları ve ajanlaştırma pratikleriyle birlikte ele alındığında

06:38sürdürülebilir bir çöküş zemini ortaya çıkarıyor.

06:42RİHA merkezinde de çete faaliyetleri yalnızca ekonomik gücü olan kişilerin birbirini bulması olarak değerlendirilmemeli.

06:49Daha derine bakıldığında uyuşturucu satış ağlarının belirli güçlerle bağlantılı olduğu,

06:54bu güçlerin bir kısmının devlet kurumlarındaki gizli destekle korunduğu

06:58ve operasyonların ise seçici bir coğrafyada yürütüldüğü göze çarpıyor.

07:03Yani temizlik operasyonları mahalle bazında siyasi renge göre ve zaman zaman göstermelik olarak yürütülüyor.

07:10Rojava Kürdistan'ı olan sınır konumu, RİHA'yı ajanlaştırma faaliyetleri açısından özel bir hedef haline getiriyor.

07:17MIT ve askeri istihbarat birimleri RİHA'yı hem Rojava'ya ilişkin bilgi akışı

07:22hem de Kürt Özgürlük Hareketi'nin Türkiye ağıyla ilgili veri elde etmek amacıyla

07:27merkezi bir izleme ve devşirme noktası olarak kullanıyor.

07:30KUSER, Kızıltepe ve Nisebin'de belgelenen ajanlaştırma yöntemleri RİHA'da da uygulanıyor.

07:36Uyuşturucu bağımlılığına sürüklenen kişilerin devlet birimleriyle iş birliğine zorlanması,

07:42cinsel içerikli görüntülerin şantaj aracına dönüştürülmesi,

07:45ekonomik yoksullukla kırılmış ailelerin küçük çocuklarına para ve iş vaadinde bulunulması,

07:51bu kapsamda değerlendirilirken gönül-aşk ilişkisi tuzağına çekerek

07:55aynı anda birden fazla kişinin ajanlaştırıldığı da yerel kaynaklar tarafından doğrulanıyor.

08:01İHAD'nin 2022-2024 ajanlaştırma özel raporunda belgelenen 87 başvurunun önemli bir bölümünün

08:09Kuzey Kürdistan'ın sınır kentlerinden geldiği biliniyor.

08:13RİHA'nın bu tablodaki payı kentin, stratejik konumu ve mülteci nüfusunun yarattığı kırılganlık zemini

08:19göz önünde bulundurulduğunda oransal olarak yüksek bulunuyor.

08:23Sağ Araştırmaları Merkezi'nin 2022-2023 yıllarını kapsayan raporuna göre,

08:29RİHA'da 24 yılda intihar oranı 2.71 kat artmış durumda.

08:34İntihar vakalarının en çok yaşandığı yıl aralığının 2020-2023 dönemi olduğu,

08:40bu dönemde 280 kişinin intihar ettiği belirtiliyor.

08:44RİHA, Kuzey Kürdistan'ın 23 kentini kapsayan araştırmada en yüksek intihar artış oranlarından birine sahip kentler arasında yer alıyor.

08:54Bu rakamları salt istatistiki veri olarak okumak yanlış bir sonuca götürebilir

08:59ve arkasındaki toplumsal siyasal bağlamı göz ardı etmek anlamına gelebilir.

09:042020-2023 dönemi Kürt siyasal hareketinin yoğun baskılara maruz kaldığı,

09:09HDP'ye yönelik kapatma davalarının yüksek sesle dinlendirildiği,

09:14koronavirüs salgınının yarattığı ekonomik çöküşün,

09:17uyuşturucu kullanımı üzerindeki etkisinin hissedildiği

09:20ve devletin Kürt mahallelerindeki fiziksel ve kültürel baskısının arttığı bir dönem olarak kayda geçti.

09:28Bu kesişim noktasında özel savaş politikasının somut toplumsal sonuçlarını görmek mümkün.

09:34Veranşar, Viranşehir'de Kürt siyasal hareketinin özellikle gençlik ve kadın örgütlenmeleri oldukça güçlü.

09:41Tam da bu nedenle Veranşar son 5 yıldır en yoğun gözaltı ev hapsi ve muhtar baskılarına tanıklık ediyor.

09:48Kayyum gaslarının ardından belediyeye bağlı kreş, kültür merkezi ve çocuk akademileri kapatıldı.

09:54Yerine devlet eliyle Kur'an kursu ve gençlik merkezi gibi kontrol edilebilir alanlar açıldı.

10:01Bunun toplumsal karşılığı ise uyuşturucuya erişimin kolaylaşması, gençler için siyasal ananın daraltılması oldu.

10:09Kaynakların aktardığı bilgilere göre Veranşar'da seks kölelerinin çalıştırıldığı en az 70 ev emniyet kontrolünde işletiliyor

10:17ve bu evlerin çoğu Kobane'den göç etmek zorunda kalan ya da Halep'ten kaçan Suriyeli Kürt kadınların yaşadığı gece konduların çevresinde

10:25yoğunlaşıyor.

10:26Pirsus, Suruç'ta Veranşar'dan nispeten farklı olsa da bir o kadar yıkıcı bir tablo çiziyor.

10:332014 Kobane direnişe sırasında ketlelerin sığındığı dayanışmanın en üst seviyeye çıktığı Pirsus,

10:40bugün adeta bir açık hava hapishanesine dönüştürülmüş durumda.

10:44Pirsus da işsizlik oranı %70'i aşmış durumda ve gençler için çalışmak neredeyse imkansız halde.

10:50Devletin sınırın sıfır noktasını inşa ettiği duvar ve askeri noktalar kenti Rojava'dan tamamen koparmış durumda.

10:582023-2026 yılları arasında Pirsus'ta 50'den fazla intihar vakasının yaşandığı belirtiliyor.

11:06Sağlık kaynaklarına göre bu intiharların büyük çoğunluğu 18-25 yaş arasında.

11:11Resmi raporlarda bilinmeyen neden ya da ekonomik sıkıntı gibi ibareler yer alsa da tablo çözülmenin derinliğine işaret ediyor.

11:19Kürtçe tiyatronun kültür evinin ve sivil siyasetin kapısına kilit vuruldu.

11:24Bunların yerine kayyum belediyelerinin spor turnuvaları dışında hiçbir toplumsal etkinlik yapılmıyor.

11:30Bu boşluk da uyuşturucu, amaçsız gençlik yoksulluk ve fuhuş çeteleriyle dolduruldu.

11:35Serekaniye, Ceylan Pınar da karanlık örneklerden birini oluşturuyor.

11:40Kamu kayıtlarında en fazla mültecinin yaşadığı ilçe olarak geçen Serekaniye,

11:45aynı zamanda devletin doğrudan kontrol ettiği ajanlaştırma mekanizmasının merkez üssü haline gelmiş durumda.

11:52MIT ve askeri istihbaratın Rojova'ya yönelik bilgi devşirmek için en aktif çalıştığı ilçelerin başında geliyor.

11:58Bu ajanlaştırma ağlarının en yaygın yöntemi, uyuşturucu bağımlılığına çekilmiş gençleri ve ekonomik olarak tamamen çökmüş ailelerin çocuklarını para karşılığı istihbarata

12:09yönlendirmek.

12:10Bir diğer yöntem ise cinsel şantaj.

12:13Serekaniye'de bu yolla en az 60 kişinin fişlendiği aktarılıyor.

12:17Yerel bir STK çalışanı ilçede artık kimsenin kimseye güveninin kalmadığını, bizzat emniyetin kontrolünde işleyen bir düzen olduğunu,

12:26gençlerin önce uyuşturucuya ve kolay paraya alıştırıldığı ve ardından da hayatlarını karartacak bir sürecin içine çekildiğini söyledi.

12:34İlçede yaklaşık 308 ticareti yapılan ev bulunuyor ve bunların önemli bir kısmı açıkça polis bilgisi dahilinde işletiliyor.

12:43RİHA'nın en yoksul ilçelerinden biri olan SEVEREK.

12:47SİVEREK'te PKK'nin 1970'lerdeki tarihsel direniçinin izleri devletin hafızasında halen canlı.

12:55Aşiret yapılarının güçlü olması nedeniyle devlet, burada Kürt siyasal hareketine karşı doğrudan çatışma yerine,

13:02iç çatışma ve aşiretler arası gerginlik üzerinden dolaylı bir kontrol stratejisi uyguluyor.

13:09Uyuşturucu ve silah ticareti birlikte yürüyor.

13:11İlçede yaşanan lise saldırısı bunun en somut kanıtı.

13:15SİVEREK'te seks ticareti ağları merkeze göre daha gizli işliyor.

13:19Ancak kaynaklara göre en az 150 civarında adres bulunuyor.

13:23Ajanlaştırma konusunda ise özellikle lise çağındaki erkek çocuklar hedefte.

13:29SEVEREK'e komşu daha küçük ama stratejik önemli yüksek bir ilçe olan Cürnereş, İlvan'da da durum benzer.

13:35Yoksulluk ve uyuşturucu ağının mevcut olduğu bu bölgede devletin istihbarat birimlerinin sınır istasyonlarına yakınlığı nedeniyle korucu aileler üzerinden halka baskı

13:45uygulanıyor.

13:46Kürt siyasal hareketinin etkisi burada SEVEREK'e göre daha zayıf.

13:50Tam da bu nedenle devlet bölgeyi uyuşturucu geçiş güzergahı olarak yoğun biçimde kullanıyor.

13:56Yerel kaynaklar Cürnereş üzerinden geçen eroin ve metamfetamin yüklerinin neredeyse hiç denetlenmediğini aktarıyor.

14:04Fırat Nehri kenarındaki Berecik-Birecik hem turistik hem de stratejik bir noktada.

14:10Burada durum biraz daha farklı seyrediyor.

14:12Seks ticareti ve uyuşturucu ağları merkez ilçelere göre daha düşük düzeyde işliyor.

14:17Ancak ajanlaştırma faaliyetleri açısından Berecik, MIT'in Rojava'nın batı kantonları, Kobani ve çevresine yönelik bilgi topladığı bir izleme noktası

14:26konumunda.

14:27Ayrıca Berecik'teki bazı kamu ihalelerinde de halketi benzeri yolsuzluk iddiaları bulunuyor.

14:33Kaniye-Hezalan-Akçakale doğrudan sınırının üzerinde yer alan bir ilçe olmakla birlikte Suriye'nin Grespi bölgesine açılan bir kapı da

14:42aynı zamanda.

14:43Bu ilçe mülteci geçişlerinin en yoğun olduğu noktalardan biri.

14:47Kaniye-Hezalan'da fuhuş ağları neredeyse açık bir şekilde faaliyet gösteriyor.

14:51Suriyeli kadınlar ve çocuklar burada sistematik biçimde istismar ediliyor.

14:56Kırmızı kart sistemi bu ilçede en ağır biçimde yaşanıyor.

14:59Aktarılan bilgilere göre Kaniye-Hezalan'daki seks köleliği yaptırılan adreslerin neredeyse tamamı polis denetiminde işletiliyor.

15:08Ayrıca bu ilçenin uyuşturucunun Suriye tarafından Türkiye'ye girişinde önemli bir geçiş noktası olduğu belirtiliyor.

15:15RİHA'da özel savaş politikalarının bu denli yoğun biçimde uygulanması elbette bir rastlantı değil.

15:21Kürt siyasal hareketinin güçlü kökler saldığı, Kobane Serhıldan'ın da kitlesel hareketin yaşandığı,

15:28Rojava ile tarihsel ve kültürel bağ taşıyan ve sınır hattının önemli bir parçasını oluşturan bir kent burası.

15:35Devlet için tüm bunlar kentin nötrleştirilmesi gerekliliğini beraberinde getiriyor.

15:40Ekim 2014 Kobane Serhıldan'ın en şiddetli biçimde yaşandığı RİHA Merkezi'nin yürsever mahalleleri,

15:47bugün uyuşturucu satışının, seks ticareti ve çete faaliyetlerinin en yoğun yaşandığı mahallelere dönüştürüldü.

15:54Heliliye, Haliliye ve Eyyubiye ilçelerindeki yürsever mahalleler ile özellikle Cübeyde-Yeniköy mahallesi,

16:02şu anda devletin hedefinde olan bölgeler arasında yer alıyor.

16:05Serhıldan'ın ardından devlet bu mahalleleri hem güvenlik baskısıyla hem de yozlaştırma politikalarıyla çift taraflı bir kıskaca aldı.

16:14Ve duyarlı birey ve kurumların ortaklaştığı nokta ise şu,

16:17giderek düşmanımıza benziyoruz.

16:19Bunun daha fazla ilerlememesi ve Kürt toplumsallığının çözülmemesi için,

16:24Kürt hareketinin siyasal bağlamda son yıllarda boş bıraktığı alanları yeniden doldurması gerekiyor.

16:49İzlediğiniz için teşekkür ederim.

17:20İzlediğiniz için teşekkür ederim.

Category

Transcript

Comments

Recommended