- 3 hours ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/X73Td0Ac068
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/X73Td0Ac068
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:13Продолжение следует...
00:45Продолжение следует...
01:14Продолжение следует...
01:20Продолжение следует...
01:31Продолжение следует...
01:34Продолжение следует...
01:39Продолжение следует...
02:01Продолжение следует...
02:10Продолжение следует...
02:11Продолжение следует...
02:12Продолжение следует...
02:12Продолжение следует...
02:13Продолжение следует...
02:14Продолжение следует...
02:16Продолжение следует...
02:27Продолжение следует...
02:31Ежиастар Гериллары, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü'nün kadınlar açısından
02:36yanlışa bir kutlama değil, aynı zamanda bir diriniş günü olduğunu vurguladı.
02:41Kadınların yıllardır 8 Mart'ta sahip çıktığını ve yürüttükleri mücadeleyle
02:46bugüne güçlü bir anlam kazandırdığını belirtti.
02:49Гериллар, özellikle Kürt kadınlarının yürüttüğü dirinişin 8 Mart'ın anlamını
02:54derinleştirdiğini ifade etti.
02:56Ежиастар Герилларı, Berçem Soran ve Jiyan Kobani 8 Mart'ın anlam ve önemine
03:02ilişkin konuştu.
03:03Gerilla Jiyan Kobani 8 Mart'ın dünya genelinde kadınların mücadelesini simgeleyen
03:08önemli bir gün olduğunu söyledi.
03:21Kadınların yıllardır süren mücadelesi sayesinde bugünün hem siyasi hem de sembolik açıdan
03:27büyük bir önem kazandığını belirtti.
03:29Kapitalist sistemin 8 Mart'ın kendi çıkarları doğrultusunda kullanarak içini boşaltmaya
03:35çalıştığını sözlerine ekledi.
03:37Kadın özgürlük mücadelesinin buna karşı alternatif bir sistem geliştirdiğini ifade
03:42etti.
03:42Kadın kimliğine sahip çıkan örgütlenmelerin kadınlarda özgüven yarattığını söyledi.
03:48Bu özgüvenin kadınların toplumsal alanda daha fazla rol üstlenmesine katkı sağladığını
03:53dile getirdi.
03:54Kadınların farklı ulus ve kimliklerden gelmelerine rağmen ortak bir mücadelede buluştuğunu
03:59söyledi.
04:00Kadınların birliğinin güçlendirilmesinin halklar arasındaki dayanışmayı da artırdığını
04:05ifade eden Jinda Kobani, özgür bir yaşamın ancak ortak bir mücadeleyle mümkün olabileceğini
04:11kaydetti.
04:11Gerilla Berçem Soran'da 8 Mart'ın kadınlar için önemli bir mücadele günü olduğunu belirterek
04:17kadınların direnişi sayesinde bugünün büyük bir anlam kazandığını söyledi.
04:22Kadın özgürlüğü için yürütülen örgütlü mücadelenin önemine dikkat çekti.
04:26Kadınların bu örgütlülük temelinde güçlü bir mücadele yürüttüğünü ifade etti.
04:31Kadınların karşı karşıya kaldığı eşitsizliklere de değinerek kadınların bu sisteme karşı
04:36mücadele ettiğini belirtti.
04:38Rojova'daki direnişe de değinen Berçem Soran burada mücadele eden kadınların ortaya
04:43koyduğu direnişi selamladı.
04:45Tüm kadınlara 8 Mart'a sahip çıkma ve dayanışmayı büyütme çağrısında bulunarak 8 Mart'ın
04:51tüm kadınlar için örgütlenme ve dayanışma günü olmasını diliyorum dedi.
05:00Evet sevgili izleyenler, girişte belirttiğimiz konuları Sosyopolitik Zaha Araştırma
05:07Merkezi Koordinatörü Yüksel Genç ile konuşacağız.
05:11Yüksel Genç hoş geldiniz programımıza.
05:13Hoş bulduk, iyi yayınlar.
05:16Teşekkür ederim.
05:17Çok görkemli bir 8 Mart'ı geride bıraktık.
05:22Şimdi nevroz hazırlığına da başladı Kürt halkı ve Kürt kadınları.
05:268 Mart alanlarına kadınların önemli talepleri yansıdı, ortak talepleri yansıdı.
05:31Hem Kürdistan'da, Türkiye'de aslında dünyanın birçok yerinde de öyle.
05:35Aslında bu talepler yeni değil tabii ki.
05:38Uzun yıllar kadınlar 8 Mart alanlarında temel bazı noktalara vurgu yaparak ve ortaklaşarak dile getiriyorlar, taleplerini dilendiriyorlar.
05:48Bunlardan çok önemlisi kadın kırımının son bulması, kadın kırımına karşı yasal düzenlemelerin yapılması.
05:56Yine yoksulluğa karşı ve belki de bu sene en çok ortaklaşılan konulardan biri de savaşa karşıydı.
06:03Şimdi sizce bunlar politik alana nasıl yansıyacak?
06:07Yani bu uzun yıllardır tekrar eden konular hangi düzeylerde yansımıştı?
06:12Gelinen aşamada nasıl yansıyabilir ya da yansıyabilir mi aslında?
06:19Belirttiğim gibi 8 Mart aslında evrensel talepler de içerdi.
06:25Yani süreyen, devam ede gelen ve ataerkil düzenin sürdüğü sürece de talep edilmekten ve hatta aşılmak için mücadele edilmekten vazgeçilmeyecek
06:36olan pek çok talebi de içerdi.
06:40Bunlardan bir tanesi az önce bahsettiğim kadın kırımı meselesi.
06:44Dünyanın genelinde kadın kırımının artmış olması bir yana Türkiye'deki artış hızı ürkütücü düzeyde.
06:52Ve her dönem tartışılıp gündem oluşturulmak, duyarlılık oluşturulmak istense bile her dönem önceki dönemi aratacak biçimde kadın kırımlarının yaşandığını sayısal
07:07olarak da içerik olarak da vahşet düzeninin, erkek vahşet düzeninin çok fazla arttığının altını çizmek gerekiyor.
07:13Kimi günlere altı kadının katledildiği haberini okuduğumuz zamanlar sığdı.
07:20Dolayısıyla dünyadaki kadın katliam hızıyla Türkiye'deki kadın ve Orta Doğu'daki kadın katliam hızı aslında o kadar farklı ve katlanarak çıkıyor
07:30ki,
07:31ataerkilliğin kendisini ne kadar otoriter, sabit kıldığıyla ilgili de ya da ne kadar hakim kıldığıyla ilgili de bize fikir veriyor.
07:40Kadın katliamları diye geçmemek gerekiyor.
07:42Bir yerde kadın katliamı çok ve artış hızı sürekli kazanmışsa orada çok güçlü bir ataerkil yapı, erkek egemen yapı ve
07:49akıl kendisini güçlü organize etmiş ve tüm hayatı kendisine göre şekillendirmiş demektir.
07:55İşte bu nedenle patriarkal, aterkil düzenin bu kadar güçlü olduğu, eşitsizlik, şiddet ürettiği ve kendi düzenini sürdürmesi önünde engel bulduğu
08:08kimlik ve yapılara dönük saldırısının da her geçen gün arttığını,
08:12katlandığını ve aslında kadın katliamları durdurma çağrımızın kendisinin tek başına bir ölüm ve şiddet biçiminin durdurulmasını değil,
08:24şiddetin aşılmasını sağlayacak bir şekilde bu erkek düzenin, erkek egemen düzenin aşılmasını talep eden,
08:30aslında kadın katliamını durdurma söylemenin kendisinin sistemin aşılmasını,
08:35egemen erkek sistemin aşılmasını talep eden bir yerden durduğunu da söylemek gerekecek.
08:42Salt o değil, kadın dayanışması, kadının eşitlik, özgürlük talebi, kadının barışçıl dünyada yaşama hakkı,
08:49bu hakka sahiplenirken toplumu barış üretecek biçimde yeniden kurma cesareti ve aslına bakarsanız kurma hakkının kendisinin
08:57bir bütün bu 8 Mart kutlamalarında alanlarda, sahalarda yansıdığınız dile geldiğini,
09:04gerek pankartlarla, gerek konuşmalarla, gerek sloganlarla dile geldiğini söylemek gerekiyor.
09:10Ve her şeyi, tüm bunların totalinde toplarsak aslında,
09:13Zincan Azadi sloganının gerektirdiği tüm çerçeve,
09:18başlı başına erkek egemen patriarkal düzenin aşılmasına dönük bir hedef olarak
09:258 Mart'ta kendini gösterdi.
09:27Zincan Azadi'nin kendisi bir ideolojik sistem, bir ideolojik tarif olarak aslında bütün sahada,
09:36bütün Türkiye sahasında, hatta Orta Doğu ve Dünya sahasında dillendi demek mümkün.
09:42Bu 8 Mart'ın şöyle bir farkı da o var aslında.
09:46Çok uzun süredir kadınlar çok iddialı değil.
09:49Bunu genel anlamda söylüyorum.
09:51Türk kadınlarını ayırarak söylüyorum.
09:55Kadınlar erkek düzene, erkek egemen düzene karşı,
09:59onun ortaya çıkardığı toplumsal cinsiyetçilik ve
10:02egemen aklını ortaya çıkardığı tüm düzenin,
10:06ortaya çıkardığı eşitsizlik düzlemine karşı,
10:09her zaman mücadelede, her zaman talepte bulundu.
10:12Ama bu defa kadınların çok önemli bir kısmı süreci dönüştürmeye ve sürecin yeni örneklerini kurmakla ilgili,
10:22yeni toplumun örneklerini kurmakla ilgili daha iddialı söylemlerle aslında 8 Mart alanlarındaydı.
10:29Şimdi kadın zamanı söylemi bunun en önemli formüllerinden biri.
10:34Şimdi kadın zamanı kavramının kendisinin hem politik, hem ideolojik, hem örgütsel ve toplumsal karşılıkları itibariyle
10:44kadının yeni bir sistem örme öncülüğü ve aktörlüğünün ilanını içerir ki bu çok kıymetliydi.
10:51Bu 8 Mart'ın daha önceki taleplerin bir miktar daha, hatta çok güçlü bir miktar önünde olarak
10:58kadının mücadeleci, dönüştürücü ve kurucu özelliğine atıf yapan ve bu konuda iddiasını sergileyen bir 8 Mart oldu demek mümkün.
11:07Şimdi şeyi sormak istiyorum.
11:11Evet bu sene gerçekten her alanda çok bir atmosferi farklıydı 8 Mart'ın.
11:17Tabii kadının kendisine düşen sorumlulukları biraz sonra konuşalım.
11:22Fakat şimdi bu taleplerle kadınlar bir yerlere de mesaj veriyor.
11:27Yani iktidara mesaj veriyor, erkeğe mesaj veriyor, cinsiyetçi topluma mesaj veriyor.
11:32Sizce bu mesajlar ne kadar alınıyor?
11:35Yani bu anlamda gerçekten bunu değiştirme anlamında bir şey itici güce sahip oldu mu?
11:43Ya da olabiliyor mu?
11:46Şunu söyleyelim, yani şunu söylemek isterim.
11:49Erkek düzen, egemen akıl ve onun ortaya çıkardığı düzenin kendisi,
11:54kadının söylem ve taleplerini duymak istemeyecek kadar kalın duvarlara sahip.
12:00Ve aslına bakarsanız bu 8 Mart'ta kadınların çağrıları, talepleri ve taleplerini gerçekleştirme gücünün adresi olarak kendisine,
12:12kendi birlik ve dayanışmasına, örgütlenmesine işaret etmesi zaten erkek düzenin duymasından çok üretici ve inşa edici güç olarak
12:23kadınların birbirini duyarak, güçlenerek yeni bir saha, yeni bir alan açmasına işaret ediyor.
12:28Erkek dünya, yani erkek egemen dünyanın kadınların sesini duyabilmesinin en önemli koşulu da
12:35kadının güçlü bir alternatif olarak kendisini ortaya koyabilmesi, güçlü bir iddia, etkilenim düzeyi ve toplumsal dönüşüm kapasitesiyle ortaya koyabilmesiyle çok
12:46ilişkili.
12:46Bunu başarmaya başladığınız andan itibaren düzen bir yandan belki sizi bastıracak, hedefleyecek ki bunu hep yapıyor ama öte yandan sizi
12:55duymak zorunda da kalacak.
12:57Duyduğunu kuşkusuz kendi etik ahlaki değerleri içerisinde yorumlamak isteyecek.
13:02Duyduğunu ve ihtiyacın olan şeyi, arzu ettiğin hak ve özgürlüğü kendi düzeninin devamlılığını uyarlamak için kuşkusuz bazı çabalara gireceksen güçlendikçe
13:13ama
13:14eğer kadının birlikteliği, örgütlenmesi, dayanışması, dünyayı değiştirme gücü, yeni değerlerle yeni bir hayat kurma iddiası sürekli garz edersin
13:25tüm bu yönelim biçimleri, devriminizi, gücünüzü, talebinizi, özgürlüğünüzü manipüle etme biçimlerinin hepsinin önüne zaman içinde geçebilirsiniz.
13:36Şu aşamada erkek egemen dünya, düzen, bu patriyarkal düzen, atakil yapı, kadının sesini duyuyor mu diyorsanız
13:45hayır en duymadığı zamanlardan bir içindeyiz hatta veyahut da Türkiye ve Orta Doğu içerisinde savaşlarla kuşatılmış bir durumdayız.
13:52Ama savaşların zaten sıklıkla ve uzun süreli yaşandığı bölgesel etkilerinin dönem dönem yükseldiği bir coğrafya burası.
14:00Ama aynı zamanda siyasal sistemlerin kültürel ve ekonomik toplumsal düzenleri de belirleyecek biçimde
14:06otoriter, diktatöryel bir erkek şiddet ve erkek kristalize düzenlerin oluştuğu bir yer burası.
14:14Bu kadar kristalize bir egemenlik sahası içerisinde kadınları duyma kibrini aşağıya çekebilecek erkek dokusunu
14:22oluşturmak gibi bir durumda aslında bakarsanız karşımızda kadın zamanı tanım ve tartışmasının içerisine
14:30aslında tam da giren şeylerden bir tanesi dünyayı, toplumu, kadını, hayatı dönüştürürken
14:38bunun parçası olan erkek egemen aklın ve kibrin de kırılarak dönüştürülmesine de hedefleyecek gibi görünüyor.
14:47Ve aslında bu 8 Mart bu anlamıyla hedefini çok fazla iddiasını ya da çok fazlaca genişleterek açık bir biçimde ortaya
14:57koymuş durumda.
14:58Evet yani Orta Doğu'da aslında siz de belirttiniz erkek hem bunu görecek pozisyonda değil hissedecek pozisyonda değil
15:08nitekim sistemlerden de anlıyoruz.
15:10Dolayısıyla şimdi kadın zamanı diyorsunuz siz de.
15:14Şimdi kadın zamanı oldukça önemli bir tespit ve aslında geleceğe dönük de bir ufuk ve bir yol haritası da çıkarıyor.
15:24Kecek'in bu hamlesi bu açıdan da çok önemli yani geleceği örme açısından.
15:30Sahayı çok yakın takip eden bir yerdesiniz.
15:34Şimdi kadın zamanı hamlesi hangi temel dinamikler üzerinden gelişebilir ve örülebilir?
15:41Evet aslında bunun çok güçlü dinamikleri var.
15:47Bir kere şimdi kadın zamanı sloganının ve distorunun öncülüğünü yapan Kürt kadınları çok uzun yıllardır çok güçlü bir örgütlenme dinamiği
15:58ve mirasına direniş kültürüne sahipler.
16:00Bu direniş kültürünün ortaya çıkardığı bir miras var.
16:04Bu miras en önemli zeminlerden ve dinamiklerden bir tanesi.
16:08Kadın özgürlük hareketinin yıllar içerisinde örgütlenme formu, özgürleşme ve özgürleşirken de özgürleştirme formunun kendisi.
16:18Şimdi kadın zamanı fikrinin ve distorunun dayandığı en önemli deneyimlerden biri.
16:24Bunun altını çizmek gerekiyor.
16:25İkincisi daha belki konjoktürel gelecek ama erkek egemen katı ve otoriter dünyanın erkek şiddetinin her tür şiddetin bu arada fiziksel
16:39şiddet açısından söylemiyorum.
16:40Dijital şiddetten, ekonomik şiddete, kültürel şiddetten, duygusal şiddete kadar akla gelebilecek her tür şiddet biçiminin en kristalize olduğu ve en
16:52çoğullaştığı bu zaman diliminde
16:54kadınların aynı zamanda bütün bu kristalize şiddet hattından çıkmak durumunda olan artık şiddetin sınırlarına dayanmış olan toplumun nefes alma ihtiyacına
17:06hitap ediyor.
17:07Tam olarak bu ihtiyacın kendisi de çok önemli bir dinamik.
17:10Çünkü toplumun önemli bir kısmı da artık nefes alamıyor, salt kadınlar değil.
17:15Üçüncü ve en önemli, yine konjoktürel belki sayılabilir ama çok önemli, çok güçlü bir stratejik sonuç olacak dinamiklerden bir tanesi.
17:23Türkiye'de başlayan çözüm sürecinin daha doğrusu Kürtlerin, Türkiye belki odaklı görünüyor ama tüm yaşadığı coğrafyalarda ve tarihsel yurtlarında eşit, özgür
17:40bir toplumsal statü edinme çabalarına dair ortaya çıkmış olan olanak,
17:45çözüm ve barış olanaklarının ihtiyaç duyduğu zeminin kendisi şimdi kadın zamanı demeyi cesaretlendiren, güçlendiren bir olanak olarak da açığa çıkıyor.
17:55Tüm bunlarla beraber esas olarak da aslında tam da bu noktada Sayın Abdullah Öcalan'ın hem kadın özgürlük perspektifinin uzun
18:05yıllardır öncülüğünü yaptığı,
18:07kadın özgürlük perspektifinin geldiği aşamanın kendisi ve bu aşamadan sonra barış sürecinin, özgürlük hak ve statü süreçlerinin ve yeni toplumsal
18:18formların,
18:18demokratik toplum diye tariflediğimiz toplumsal formların kadın öncülüğüyle örülmesi, inşa edilmesi yani pratikleşmesi aşamasına dönüp gösterdiği o geniş alan,
18:32o perspektifin kendisi çok önemli bir zemin.
18:36Biliyorsunuz son mektup ve perspektifte şunu söylüyor Sayın Abdullah Öcalan, birçok şey söylemekle beraber ama ben yarım kalan projemi tamamladım.
18:47Teorik olarak aslında kadın özgürlük çerçevesi içerisinde yeni toplumsal formunu kastederek, alternatif yeni yaşam formunu kastederek,
18:55bunun kadın öncülüklü, kadın aktörlü ve kadınların değer ve özgürlük algısı etrafında kurulacak, dönüşecek yeni bir toplumsal formu da kastederek,
19:08ben yarım kalan projemi tamamladım.
19:13Sıra bunun pratikleşmesinde dediği yer, şimdi kadın zamanı dediğimiz aralığın kendisine açılmış bir durumdur.
19:22Bunun da altını çizmek gerekiyor.
19:24Dolayısıyla aslında kadın özgürlük perspektifinin, teorik, ideolojik, paradigmal perspektifinin kurucusunun,
19:34şimdi pratik adımının örülmesi konusunda çok daha toplumsal dönüşümlere vesile olacak,
19:41pratik adımının örülmesi konusunda açmış olduğu pencerenin kendisi, açmış olduğu odağın kendisi
19:48ve yine pratiğin öncülüğü içerisinde kadınla yan yana durma sözünün kendisi en önemli olanaklardan bir tanesi.
19:55Özgürlük yürüyüşünde kadın artık, üstelik şimdi kadın zamanı derken,
20:00salt kadının özgürlüğünü değil, atakir düzenin dönüştürülerek,
20:04toplumun da dönüşerek yeni değerler, özgürlük değerleri üzerinden buluşmasını sağlayacak bir aralığa girdi.
20:10Tamamen pratiğin üretileceği bir aralığa girdi.
20:14Bu anlamıyla da aslında dinamiklerin sandığımızdan daha güçlü olduğunu söylemek gerekiyor.
20:20Bazen Hacer hani böyle en kötü zamanlar, en şanssız olduğunuzu düşündüğünüz zamanlardır ama
20:26en kötü zamanlar bazen harekete geçmek için sizin ve sizi mecbur kıldığı yerde en şanslı olduğunuz dinamiğe de yol açabilir.
20:34Dolayısıyla Orta Doğu'da erkek dünyasının düzenini ve aklının bu kadar baskıladığı alan
20:40aynı zamanda kadın öncülükle yeni bir toplumun çıkmasının en önemli fırsatına da dönüşebilir.
20:46Erkek şiddet ve savaşının bu denli kuşattığı bir coğrafyada kadın zamanı deyip
20:51kadın öncülükle bir dünyayı alternatif olarak insanlığın önüne serebilmek
20:55ve bunun pratik örneklerini kurabilmek önemli bir fırsat olarak da
21:01biz kadınların önünde duruyor demek mümkün.
21:05Şöyle anlıyorum aslında konjektürel olarak kadınlar hem siyasetten hem önümüzdeki döneme müdahil olacak düzeyde.
21:14Şimdi bununla bağlantılı şunu da sormak istiyorum bu bölümle ilgili son sorum olsun.
21:19Siz de belirttiniz Önder Abdullah Öcalan'ın son bildirgesinde de vardı.
21:24Özgür Kadın bildirgesinde daha önce demokratik toplum, barış ve demokratik toplum sürecine ilişkin bütün açıklamalarında da
21:33demokratik toplumu öncülüğün kadın yapması, komünal toplumu kadının yaratması,
21:39demokratik toplumu kadının inşe etmesi gibi tespitleri hep oldu.
21:44Son bildirgede de böyleydi.
21:48Bu tabii ki sahada muhtemelen tartışılıyor, konuşuluyor.
21:53Fakat kadınlar bunu nasıl anlamalı?
21:56Mesela demokratik komünal toplum kadınların hayatını nasıl değiştirecek, nasıl bir fark yaratacak?
22:04Özellikle yine söylüyorum hani sahadan birebir de iletişiminiz olduğu için bu tepkileri de alıyorsunuzdur.
22:10Nasıl okuyorsunuz, ne tür tepkiler var?
22:13Bu tepkiler var.
22:43Şiaretler ve o zamanı kadın erkek arasındaki eşitsizlik ilişkisinin doğduğu ana kadar götürür.
22:49Dolayısıyla komünal, eşit ve özgür toplumsal düzlemin kendisinin koptuğu zaman,
22:55kadın ve erkek arasındaki eşitsizlik ilişkisinin de doğduğu zaman ise,
22:59kırılmanın başladığı ve kırılmanın aleyhine olarak devam ettiği aktörün,
23:05yeni sürecin kurucu aktörü, pozitif aktörü ve lehe olarak yorumlayacak aktörü olması çok olağan bir durum.
23:12Ve kadın tam da bu noktada toplumun yeniden bir arada ortak değerler,
23:19ortak anlayışlar, ortak tutumlar içerisinde,
23:23kaynakların, tüm kaynakların paylaşılabildiği,
23:27tüm toplumsal ve doğasal yapıların karşılıklı etkileşim içinde
23:33birbirlerinin varlığını sürdürebildiği bir düzleme talip oluyor bu nedenle.
23:39Bu tarihsel perspektife biraz dikkat çekmek istedim.
23:42Hani şöyle algılanıyor,
23:44işte kapitalist düzen birey ve toplum arasındaki ilişkide yabancılaşmayı en üst boyutu ulaştırdı.
23:52Tam da bu noktada yabancılaşmanın en fazla alternatif ve erkek olmayanı kadın aktörü öyle çıkıyor gibi
23:58daha güncel bir değerlendirmeden değil,
24:01tarihsel bir arka planın da ortaya çıkardığı bir farkındalık,
24:05bir bilgi ve deneyimin ya da aslında bir bilinçin kendisinin de
24:10bu konuda kadını öncü kıldığının altını çizmek açısından söylüyorum.
24:13Bu ise kadın ve erkek arasındaki eşitsiz düzlem bugünkü dünyanın temelini oluşturdu ise
24:20ve toplum devlet ilişkisindeki bozulmanın da ana noktası ise
24:25toplum devlet ilişkisinde ya da toplum idare ilişkisinde
24:29her şeyin toplum lehine yeniden gelişebilmesinin de öncüsünün kadın olması,
24:33tarihsel deneyimin geri döndürülebilir özelliklerinin güncellenmesi
24:37çok haklı bir yaklaşım olarak düşünülebilir.
24:41Bunları da belirttikten sonra komünal toplum ya da demokratik toplum tartışmaları
24:47Türkiye toplumunda, Kürdistan toplumunda ve hatta dünya toplumunun da gündemine girmiş vaziyette.
24:54Komünal toplum kavramının kendisinin aslında real sosyalist dünyanın ortaya çıkardığı,
25:0119-20. yüzyılın tartışmalarının ve deneyimlerinin ortaya çıkardığı
25:05kimi handikaplarla beraber toplumsal bellekte anılıyor olması
25:09yer yer kavramın, kavramın içeriğinin karıştırılması ve anlaşılmasını güçleştirebiliyor ne yazık ki.
25:18Bunu Kürdistan toplumunda da, Türkiye toplumlarında da, dünya toplumlarında da görmek mümkün.
25:22Komünal toplumun ve sosyalist algının kaynakların sadece eşit paylaşıldığı
25:29ve aslında giderek insanların sosyalist toplum yerine sosyalist toplumu temsil ettiği düşünülen yapılar adına var olmaya başladığı
25:37başka bir tersinden yabancılaşmanın parçası olacağı kaygısı
25:41ya da o dönemin toplumda oluşturduğu yanlış algıların kendisi
25:47yer yer kavramsal tartışmaları sokakta, sahada, toplumla, halkla ve farklı akımlarla yapmayı getiriyor.
25:56Ve bu konuda bir yol almak gerekiyor açık.
25:58Ama buradaki komünal toplum fikrinin ana odağının devlet ve toplum arasındaki eşitlik ilişkisindeki
26:06ya daha doğrusu özgürlük ilişkisindeki bozulmaya odaklandığı
26:12ve toplum lehine hak ve özgürlüklerin ve denetimin toplum lehine dönüştürmesi
26:19toplumun iradeleşmesiyle ilgili bir süreç olduğu anlatılabilirse
26:23komünal toplum fikrinin kendisinin toplumsal olarak söylemsel ve kavramsal karşılıklarının
26:29daha pozitif bir yere akacağına da eminim.
26:32Bu konuda anlatıların ve aslında pratik örnekler açığa çıkartmanın çok kıymetli olduğunu söylemek gerekiyor.
26:38Tüm bunlarla beraber aslına bakarsanız bizim demokratik toplum ya da komünal toplum dediğimiz
26:43çerçeveyle ilişkili pratiklerimiz mevcut.
26:46Örneğin bunca yıllık ortaya çıkmış olan kadın mücadelesinin deneyimi
26:52kadın mücadelesinin özgün özerk örgütlenme biçimi
26:55bu özgün özerk örgütlenme biçiminin dahil olduğu genel yapılardaki etki düzleminin kendisi
27:01hem kadını koruyan, kollayan, geliştiren, iradeleştiren
27:05hem kadının geneli dönüştürme gücüne alan açan örgütlenme formunun ve deneyiminin kendisi
27:11aslında çok güçlü bir komünal toplum örneği.
27:14Hani komünal toplum ya da demokratik toplum örneğinden bahsedince insanlar çok soyut anlıyor ama aslında değil.
27:21Örgütlü toplumun ortaya çıkardığı güç ilişkileri ya da örgütlü toplumun ortaya çıkardığı irade ilişkileriyle ilgili.
27:29Tabii ki bu bahsettiğim illa da siyasal alandaki örgütlenme iyi de kastetmiyor.
27:34Siyasal alandan kültürel alana, sosyal alana kadar, ekonomik alana kadar pek çok sahada
27:40kadının ortak anlayışlar, ortak değerler, çoğulun birbirini tanıdı ve birbiriyle var oldu,
27:49birbirini desteklediği bir dünya hikayesi, bir dünya meselesiyle ilişkili.
27:53Ben uzun süredir aslında demokratik toplum nasıl olur, demokratik ulus, demokratik konfederalizm nasıl olur tartışmalarında
28:01hep Kürt Kadın Hareketi'nin, Kürt Kadın Örgütlenmesinin tarihsel hikayesinin bu konuda çok öğretici olduğunu
28:08ve bugün geldiği noktada orta çıkan formun aslında diğer topluluklar, diğer kimlikler, diğer anlayışlar içinde
28:16çok önemli bir örnek temsil ettiğini anlatıyorum.
28:20Bunu şunun için söyledim, bizim demokratik toplum formumuz ya da demokratik komünal toplum formumuzun kendisi
28:27hiç olmayan bir şeyden icat olmuş değil, bunca yıllık mücadelenin içerisinde zaten ortaya çıkmış değer ve deneyimler
28:35örneklerin kendisinin ilerletilmesini de içerir.
28:38Örneğin bizim siyasal alanda eş başkanlık formumuzun kendisinin demokratik toplum formunun bir parçası olduğunu
28:47insanlara hatırlatmak ve göstermek gerekir.
28:50Kadın meclisleri, inanç meclisleri, ekonomik meclisler, çocuk meclisleri ya da farklı meclis biçimleri,
28:58toplumsal kategorilerin, kimliklerin içerdiği farklı meclis biçimlerinin, yerel meclis biçimlerinin
29:05kendisinin aslında zaten demokratik toplum formlarının ya da komünal toplum formlarının parçası olduğunu hatırlatmak gerekir.
29:13Toplumların kendini güvencede, bireyliğinden toplumsal kimliğine kadar güvencede hissetme,
29:20varlığını sürdürme, yarını hakkında kaygısız olma, emek ve güç ilişkilerini dengeleme,
29:26bunlarla ilgili dayanışma, paylaşım ilişkilerinin, tarihten bugüne akan bütün formlarının
29:32demokratik toplum ve komünal toplumun bir parçası olduğunu ve onun bir yansıması ve
29:37tarihsel arka planı olduğunu anlatmamız gerekir.
29:40Tam buradan anlatmaya başladığımızda toplumumuzun, bütün toplumların
29:46tarihsel varoluş biçimlerinin, dayanışma ilişkilerinin ve kendini üretme biçimlerinin,
29:53kendini özgür kılma biçimlerinin, irade olma biçimlerinin hepsinin aslında bugünün
29:57demokratik toplumunun dayanakları olduğunu anlatmaya başladığımızda çok muhtemeldir ki
30:02bazı geçmiş deneyim ve formların ortaya çıkardığı olumsuz ağırlığının da dönüşmesini sağlayacaktır.
30:11Evet, tabii bu oldukça önemli bir konu.
30:14Çünkü gelecek inşa edilirken anlaşılması üzerinden siz de özellikle hangi konularda yanlış anlaşılıyor
30:20ya da farklı anlaşılıyor dediniz.
30:22Önümüzdeki dönemlerde daha çok konuşacağımız konulardan biri olacak.
30:26Şimdi kısa bir virgül atalım aslında.
30:30Konuyu değiştirmek istiyorum.
30:31Diğer konumuza geçeceğiz.
30:33Fakat ondan önce Roşlat-ı Kürdistan'daki kadın mücadelesi, Roşlat-ı Kürdistan ve kadın mücadelesiyle ilişkin dosyamız var.
30:41Onu izledikten sonra Roşlat ve İran gündemine geçelim.
30:49Roşlat-ı Kürdistan'da İran rejiminin cinsiyetçi politikalarına karşı Kürt kadınlarının mücadelesi uzun yıllara dayanıyor.
30:5720. yüzyılın tamamı boyunca Kürt kadınları İran'daki toplumsal hareketlere etkin bir şekilde katıldı.
31:03Pehlevi rejiminin tek milletten oluşan bir ülke kurmayı amaçlayan kültürel modernleşme projesi,
31:10dil, etnik köken, din ve sosyal sınıf farklılıklarına rağmen tüm İranlı kadın ve erkeklere homojen bir İran ulusal kimliği dayatmaktan
31:19ibaretti.
31:20İran rejimi modernleşme politikasının ikinci planı olarak ülkedeki bütün ana dilleri yasaklayarak Farsçayı resmi dil ilan etti.
31:2922 Ocak 1946'da Mahabat'ta Kürt Cumhuriyeti kurulduğunda kadınlar halkın ayrılmaz bir parçası olarak kabul edildi.
31:3814 Mart 1946'da Mahabat'ta Kürdistan Demokratik Kadınlar Birliği kuruldu.
31:44Bir hafta öncesinde de Kazi Muhammed'in eşi Mine Han'ın bir konferans düzenledi ve 8 Mart'ın ilk kutlamasını
31:50da gerçekleştirmiş oldu.
31:52Reza Muhammed Şah'ın saltanatında 1960'lı yılların başından itibaren hükümet,
31:59ordu ve ulusal istihbarat ve güvenlik teşkilatı SAVAK eliyle tüm toplumsal kesimleri bastırdı.
32:05Kadınların durumlarının iyileştirilmesi, ülkenin modernleştirilmesinin temel taşlarından biri olsa da,
32:11özellikle 1960 ile 70'li yıllar arasında kadın sorunu hükümetin tek elindeydi.
32:181979 İran devriminde Kürt kadınları da aktif bir şekilde rol aldı.
32:24İran'daki diğer devrimci güçler gibi Kürt kadın devrimcilerin de ana hedefi rejimi değiştirmekti.
32:3779 devrimiyle birlikte getirilen zorunlu başörtüsü uygulamasına karşı büyük protestolar düzenlendi.
32:44Tahran'da binlerce Kürt, Fars, Belüci ve Azeri kadın ortak bir yaklaşımla
32:49Moğla rejiminin kadın haklarını kısıtlayan fetvalarını protesto etti.
32:54Protestolar sadece 8 Mart'ta sınırlı kalmadı ve yaklaşık 6 gün boyunca devam etti.
33:00Bu olaylar İran'da rejim karşıtı ilk kitlesel kadın hareketi olarak kayıtlara geçti.
33:06Kürt kadınları İran-İslam Cumhuriyeti politikalarına karşı hiçbir zaman boyun eğmediği tepkilerini ve direnişlerini sürekli ifade etti.
33:142000'li yıllarla beraber Roşlat-ı Kurdistan'da kadınların mücadelesi Roşlat-ı Kurdistan Kadın Birliği Yejereke ile taşlandırıldı.
33:24Kürt siyasetçi Zeynep Celaliyan 26 Şubat 2008'de, Şirin Elemhuli ise 25 Nisan 2008'de tutuklandı.
33:32Uzun yıllar baskı ve işkenceye maruz bırakılan Zeynep Celaliyan'a idam kararı verildi.
33:37Karar gösterilen tepkiler sonucunda durduruldu, cezası müebbette çevrildi.
33:42Zeynep Celaliyan, İran'da müebbet hapis cezası verilen tek kadın oldu.
33:48Hapishanede işkence ve baskılara maruz bırakılan Şirin Elemhuli ise 9 Mayıs 2010'da evin cezaevinde idam edildi.
33:58Şirin Elemhuli, Leyla Kasım'dan sonra idam edilen ikinci Kürt kadını oldu.
34:04Yejerek'e, Mayıs 2014'te gerçekleştirdiği 4. konferansı ile kendini feshetti ve Kejar adıyla yeniden örgütlendi.
34:13Doğu Kürdistan Özgür Kadın Hareketi Kejar, demokratik bir İran ve özer Kürdistan'ı hedeflediğini açıkladı.
34:20Konfederal sistemle her alanda komün, meclis gibi yapılarla örgütlenmeyi önüne koyan Kejar,
34:27tüm birimlerinde de eş başkanlık sistemini uygulamaya başladı.
34:32Pejak'ın askeri kanadı olan HRK içinde de özgün örgütlenen HRK, HPJ adını aldı.
34:39İran rejiminin kadın düşmanı politikalarına karşı Kürt kadınlarının direnişi ve mücadelesi daha yaygın örgütlenmelere dönüştü.
34:46Jina Emini'nin İran'ın başkenti Taran'da 13 Eylül 2022 günü ahlak polisleri tarafından işkenceyle gözaltına alınması ve katledilmesi Roşrat
34:57-ı Kürdistan'da büyük bir öfkeye yol açtı.
35:00Roşrat-ı Kürdistan ve İran kentleri Jinjian Azadi sloganı ile sokaklara döküldü.
35:05Dünyanın her yerinde kadınlar Jinjian Azadi etrafında küresel bir slogana ve eyleme öncülük etti.
35:12İran rejimi ise bu gücün karşısında saldırı, tutuklama, katletme gibi her zamanki klasik yöntemlere başvurdu.
35:21Binlerce kişi işkenceden geçirildi, idam edildi.
35:24Ancak tüm bunlar kadınların ve halkın taleplerini dile getirmesini engelleyemedi.
35:2928 Aralık'ta Taran'da başlayan eylemler kısa sürede dalga dalga İran geneline yayıldı.
35:36Rejim ayaklanmaları katliam ve idamlarla bastırmaya çalıştı.
35:41Resmi verilere göre katledilenlerin sayısı yaklaşık 35 bin olarak açıklandı.
35:47Yerel kaynaklar ve halktan gelen bilgilere göre bu sayının 50'nin üzerinde olduğu ifade edildi.
35:53Hayatını kaybedenlerin büyük bir bölümünün genç kadınlar ve erkeklerden oluştuğu belirtildi.
35:59Rejim, Kürt kadınları ve İranlı kadınların taleplerine asla ilgi göstermedi.
36:04Köklü bir kültür ve siyasal geleneğe sahip olan İran, toplumun taleplerini dikkate alarak demokratik bir dönüşüm yaşasaydı, İran nasıl bir
36:14bölge gücü olurdu?
36:1528 Şubat'tan beri İsrail ve ABD saldırılarıyla başlayan ve tüm bölgeye yayılan savaşı engelleyebilir miydi?
36:26Evet, soruları konuşacağız. Dosyanın sonundaki soruları da konuşacağız sevgili izleyenler, Samer Koordinatör Yüksel Gençler.
36:35Şimdi tabii bugün savaşın 13. günü ve oldukça da geniş bir coğrafya yayıldı.
36:41Savaş ve olası senaryoları Roşlat'tan sonra konuşalım.
36:48Şimdi Roşlat çok üzgün biri Roşlat-ı Kürdistan.
36:51Kürdistan'ın ilk ayrılan parçası. 387 yıldır aslında Kürt sorunun da belki başlangıcı.
36:58Dolayısıyla bu mevcut konjöktür içerisinde bu önemli noktayı nasıl tanımlarsınız?
37:06Özellikle İran'la beraber, İran Savaşı'yla beraber çokça gündem oldu, çokça konuşuldu, çokça yani hem karşısında hem yanında birçok
37:15şey söylendi.
37:19Evet, Roşlat hattı Kasır'ın anlaşmasıyla birlikte Kürdistan'dan ilk ayrılan parça oldu.
37:28Ve aslında o günden bugüne tüm diğer parçalar bağlamıyla düşündüğümüzde bir şekilde Kürt politikalarını,
37:40bölgesel Kürt politikalarının kendisinde de önemli, belirleyici bir alan olarak İran'ın kendisi aslında açığa çıktı.
37:47Belki yaklaşık 400 yıl önceye yaklaşan o parçalanma biçimi Roşlat-ı Kürdistan'ın diğer Kürdistan parçaları içinde yabancılaştırması beklendi ya
38:02da farklılaştırması beklendi ama çok öyle değil.
38:05Çünkü Roşlat-ı Kürdistan'ın şöyle bir özelliği var Kürtler açısından coğrafik olarak da, tarihsel bağlam açısından da Kürtlerin tarihsel
38:16kimliklerinin, felsefik geçmişlerinin örüldüğü bir yer orası.
38:23Kafkaslardan, Mezopotamya'nın aşağılarına kadar örülen Kürtlerin dolaşım seyrinin, yurtlaşma hallerinin kendisindeki en önemli merkezlerden biri oldu.
38:36Dolayısıyla bir nevi Kürt uluslaşmasının, daha doğrusu Kürt halklaşmasının çok önemli bir sahası olarak da öne çıktı.
38:45Med İmparatorluğu'nun önemli bir kültürel mirasını da burası taşır aslına bakarsanız.
38:50Med Pers İttifakı'nın ve ilişkisini ortaya çıkardığı deneyim ve birikimi de taşır burası.
38:55Dolayısıyla Roşlat-ı Kürdistan'ın 20. yüzyılın ardından parçalanmış diğer üç parçanın dışında özgün bir yere oturtmak ve bu üç
39:06yerin dönemsel politikaları farklılaşan ve istikrarsızlaşan politikaları olsa bile,
39:13Roşlat-ı Kürdistan'ın 400 yıllık istikrarlı bir statüye hapsedildiğini unutmamak gerekiyor.
39:18Bütün bunlarla birlikte Roşlat-ı Kürdistan'ın nasıl Kürtlerin tarihsel arka planında bu kadar önemli, var edici bir yer ve
39:29taşıyıcı bir yer ifade ediyorsa,
39:32bugün Kürt uluslaşmasının ve Kürtlerin statüs sahibi olmasının, hak ve özgürlüklerinin kendisi açısından da önemli bir kilide dönebilir.
39:40Çünkü bölgesel değil aynı zamanda küresel bir güç olan ve tarihten bu yana da aslında bölgesel küresel güç olma pozisyonunu
39:50hiç de çok da kaybetmemiş olan İran hakikati içerisinde var olmuş ve Kürtler üzerindeki en büyük tarihsel sömürge sahasının anahtarını
39:59açabilecek yer orası.
40:00Bu bağlamıyla da aslında çok kıymetli, çok özel bir alan olduğunu, orada yürüyen mücadele biçimlerinin çoklu araçlar taşıma zorunluluğunun da
40:10bu tarihsel ve güç ilişkilerine bağlı olduğunu, güç ilişkileriyle de ilişkili olduğunu unutmamak gerekiyor.
40:17Aslında aynı zamanda Kürt otantizminin ve orijinalliğin de en çok kendisini koruduğu alanlardan biri.
40:24Şimdi tabii ki bu orijinallik içerisinde kadını da biraz değerlendirmek lazım.
40:28Roşlat'taki kadın nerede duruyor?
40:30Biz bunu eylemlerinden biliyoruz.
40:32Yani dosyada da vardı.
40:34Özellikle en sondan hatırlatmış olalım.
40:36Jınjiyan Azadi eylemi orada ilk kez belki de Orta Doğu'da sadece kadın da değil bütün toplumu sürükleyen bir noktada oldu.
40:46Roşlat'taki kadınlar nasıl bir rol oynuyor ve de önümüzdeki dönemde nasıl bir rola sahip olabilir?
40:54Aslında Kürtler içerisinde kadının özgürleştirici bir etki taşıdığını biz Kürt Hareketi'nin 50 yıllık deneyiminden biliyoruz.
41:04Ve Kürt kadınları o deneyimin ortaya çıkardığı mirası giyinmiş durumdalar bütün kıtalarda, bütün parçalarda.
41:11Roş havasından Roşlat'ına bakburna başvurma kadar.
41:14Bir kere bunu bilmek lazım.
41:17Tam da bu noktada kadının bir özgürleştirici aktör olarak öne çıktığı, mağdur olmaktan sıyrıldığı bir toplumsal konsensüsünde,
41:27çünkü Kürt toplumunda da giderek böyle bir konsensiz oluşuyor.
41:31Bütün feodal, geleneksel, atarkil şekillenişe rağmen kadının özgürleştirici ve etkisini kabul eden bir konsensüzün kendisinin
41:41en kristalize yansıdığı yerlerden bir tanesi de Roşlat Yürdistan'ı.
41:46İşte dosyanızda da geçiyor.
41:49Gina Amine'ye yapılanlar ve Gina Amine şahsında tüm Fars dünyasının, sadece Kürt dünyasının değil Fars dünyasının ve ardından Orta
41:59Doğu ve küresel bağlamda
42:00dünya kadınlarının yeniden dinamize olduğu, özgürlük ve özgürleştiricilik açısından yeni roller kendisini atfetmesine vesile olan çok güçlü bir etkisi oldu.
42:14Ben hep şunu çok uzun süredir söylüyorum, Roşlat'taki Kürtlerin en önemli alameti farikası ya da en önemli özgür ağırlığı bana
42:23kalırsa,
42:24şiddet değil demokratik muhalefeti belirleyebilme gücü, demokratik muhalefeti tetikleyebilme gücü, demokratik muhalefete ilham olabilme gücü,
42:33rejimlerin toplumsal hareketler ve toplumsal irade gücüyle değişebileceğine dönük inancın yer yer yayılmasını da güçlendiren pozisyonu ile ilgili.
42:43Ve Roşlat Kürtistan'ın bu özelliğini, bu özgür ağırlığının merkezinde kadın var.
42:49Masa Amini, Jina Masa Amini bunun bir temsili ama o tek değil.
42:53Şirin Elen Huli'den mesela bahsettik.
42:57Şirin Elen Huli'nin kendisi taşıdığı değerlerin Roşlat Kürtistan'ı dışında,
43:04diğer İran toplulukları içerisinde ve Orta Doğu toplulukları içerisinde tanındıkça,
43:10çok özgün bir öncülük pozisyonu edineceğini de bilmek, edindiğini, kim yerlerde edindiğini de bilmek gerekiyor.
43:17Sadece bu da değil, bu son savaş öncesindeki iki aylık sürede sizin dosyada da geçiyordu.
43:24En büyük direnişler, çok güçlü bir toplumsal demokratik muhalefet ve protestolar süreci yaşıyor İran.
43:32Aslında Orta Doğu'nun ve dünyanın son dönemdeki en güçlü toplumsal dinamizmini barındırdı bu iki aylık.
43:38Ve üstelik bütün vahşi saldırılara rağmen,
43:41şimdi bu protesto dönemi ve toplumsal muhalefet sürecine baktığınızda,
43:47muhalefetin, toplumsal muhalefetin en fazla olduğu yer Roşlat Kürtistan'ın bulunduğu had.
43:52En fazla hedeflenenler Roşlat Kürtistan'ındaki had.
43:56Buradaki hattan doğru Türkiye muhalefeti inanın az güçleniyor.
44:00Roşlat Kürtistan'ında da bu hattı güçlendiren en önce aktörlerin kadınlar olduğunu görüyoruz.
44:06Kadınlar üzerinden açığa çıkmış olan özgürleşme aktörlüğü ve dünya kadınlarını birleştirme gücünün kendisini küçümzememek gerekiyor.
44:14Şunu az önce söylediniz, ben hemen tekrarlayıp size devredeceğim.
44:19Jina Masa Amini şahsında Jın Jiyan Azadi sloganı ya da mottosu bir slogan olmanın ötesinde bir tarihsel perspektif ve dünya
44:30kadınlarının,
44:31küresel kadın hareketinin bir bayrağı haline geldiyse bu Roşlat kadınlarının da gücüyle ilgilidir.
44:36Bakın Jın Jiyan Azadi geçmişin bütün işçiler birleşiniz sloganının bugünkü kadın perspektifinin hatta onu da aşan bir perspektif içerdik.
44:48Çünkü oradaki tüm işçiler birleşiniz derken dayanışmadan Jın Jiyan Azadi ise bir özgürlük formülünden bahsediyor.
44:57Onu da aşan bir özel bayraklık durumu, evrensel bir bayraklık durumunu ifade ediyor.
45:02Ama Salt o da değil. Rojava'da yepeşli bir kadın gerillanın saç örgülerini kesen Heteşleri'yi hatırlayın lütfen.
45:12Daeshli'yi hatırlayın.
45:14Onun ondan kalan tek şey bunlar bu örgü dediği andan itibaren tüm dünya kadınları, Kürt kadınları öncülüğünde ondan kalan milyonlarız
45:26ve milyonlarca iradeyiz dediler.
45:28Ve inanılmaz güçlü bir biçimde Salt Orta Doğu'nun değil, küresel dünyanın toplumsal muhalefetini hareketlendirecek bir potansiyel sergilediler.
45:39Bütün bunların kendisinin kadın üzerinden gelişiyor olması, Kürt kadını üzerinden gelişiyor olması tesadüf değil.
45:45Kürt kadının bugün özgürlük perspektifi, özgürleştirme perspektifi içinde edindiği yerle ilgilidir.
45:52Evet, şimdi çok önemli bir noktayı söylediniz.
45:56Özellikle Roşlat'ta ve Roşlat kadını da, Roşlat Kürtistan'daki kadını da muhalefeti örgütleyen, demokratik muhalefeti örgütleyen.
46:05Dolayısıyla şöyle sormak istiyorum.
46:08Şimdi savaşın 13. günü dedik.
46:11Bu atmosfer, bu konjüktürde Roşlat-ı Kürdistan'ın pozisyonu nedir?
46:16İran, İsrail ve Amerika Savaşı'nda ne söylemek istersiniz?
46:21Ben savaşın başından beri Roşlat'taki ve aslında Salt Roşlat değil, diğer parçalardaki Kürtlerin de uzun yıllar sonra,
46:31benim hatırlayamadığım uzun zamandan sonra, ortak bir konsept ve dil tutturduğunu, ortak bir tavır ve söylem içerisine yaklaştığını görüyorum.
46:41Bunu çok kıymetli buluyorum.
46:43Roşlat'taki Kürtlerin bir askeri varlık olarak aparatlaşması, kullanılmasının önüne geçen bir biçimde,
46:52bir demokratik, siyasal, dönüştürücü güç olarak ittifak kurmuş olmaları,
46:58işte Başur ya da Federer Kürdistan bölgesindeki aktörlerin sürecin bir tür mızrak ucu,
47:07onların deyimiyle mızrak ucu olmayı reddederek yine siyasal ve güçlü, dönüştürücü bir güç olarak,
47:14ama aynı zamanda varlıklarını korurken ortaya çıkan bu altüst oluş sürecinde haklarını da talep ettikleri bir alan oluşuyor.
47:22Bu çok kıymetli bir durum çünkü tarih çok uzun zamandır Kürtleri güvenlik paradigmasına sıkıştırırken silahla ilişkili bir yere sıkıştırıyor
47:32ve Kürtler sadece savaş silah ve direnişin silahlı bağlamıyla, şiddet bağlamıyla ilişkilendiriliyordu.
47:39Ama özellikle bu son barış sürecinin de ana perspektifiyle de uyumlu olarak,
47:44artık Kürtler şiddete karşı şiddetle direnişi sağlamak zorunda olan ve bir güvenlik ilişkisinin parçası olmaktan,
47:54yani askeri, militar bir güvenlik ilişkisinin parçası kılınmaktan çok ciddi anlamda irade olarak çıkıyor.
48:01Siyasal, demokratik bir muhalefet, siyasal, demokratik bir mücadele hattı,
48:05siyasal, demokratik mücadele hattının sonunda ortaya çıkacak,
48:08daha uzun vadeli güvenceye alınmış bir statüleşme sürecine doğru ilerliyor ve bunu örüyor demek mümkün.
48:15Roşrat'taki pozisyonu tam olarak burada değerlendirdi mi, burada gördüğümü,
48:19güç savaşlarının arasında sıkışmadığını, güç savaşlarının yani filder çatışırken ezilen çimen olmama konusundaki
48:27o güçlü duyarlılığını ve dikkatini çok önemsediğimi, çok önemli bulduğumu söylemek durumundayım.
48:34Tam da bu noktada sürdürülebilir ve bunun sonunda hak ve özgürlüklerine kavuşabilir ise
48:40Roşrat Kürdistan'ı ve bütün parçalardaki Kürdistan'ı da sirayet edebilecek bu pozisyonun kendisinin.
48:47Orta Doğu'da yeni bir özgürleşme stratejisinin de aslında öncülüğünü ve örneklerini de görmemizi mümkün kılacaktır.
48:56Şimdi süremiz az kaldı.
48:57Dolayısıyla özellikle İran Savaşı bugün 13. gününde söylemiştim.
49:02Neye evrilecek? Çok kısaca bu konuda görüşünüzü almak istiyorum.
49:06Sonra arkasından Nevroz konusunda da çünkü Nevroz startı verildi ve bu sene bir farklı anlam da yükleniyor.
49:13Her ikisi konusunda böyle kısa görüşlerinizi almak isterim.
49:18Çok hızlı şunu söyleyeyim.
49:20Ben İran'daki ABD-İsrail'in İran saldırısının bu aşamasını ikinci bir aşama olarak niteliyordum başından beri.
49:28İlk aşamayı güçlerin birbirini test etme süreci olarak gördüğüm.
49:31Bu ikinci aşamanın siyasal, ekonomik, hegemonik sahalara yönelik gerçekleştiğini.
49:39Üçüncü aşamanın mümkün olduğunu ve üçüncü aşamanın karasal bazı karmaşalar, iç toplumsal bazı şiddet dalgalarını kışkırtacak biçimde mümkün olabileceğini ya
49:50da karasal farklı bir gücün İran'ı sıkıştırmasıyla sürecin yürüyebileceğini tahmin ediyorum.
49:55Yani sürecin bitmiş oldu, şiddet dalgası ve savaş biçiminin bitmiş olduğunu düşünmüyorum.
49:59Şu an ile şu aşamada biter ise rejimin kendisinin korunduğu ama yara aldığı için de çok daha vahşileştiği ve bu
50:09güvansızlık ve vahşilik içerisinde, sertlik içerisinde faturanın yerel topluluklara, İran'da yaşayan halklara, toplumlara çıkma olasılığının yüksek olduğunu,
50:19tam bu noktada halkların, toplumların saldırının çekilmesi ardından kendi güvenliklerini kurabilecekleri örgütlenme hatlarını, muhalefet hatlarını, diplomasi hatlarını çok güçlendirmeleri gerektiğini
50:33düşünüyorum.
50:35Bütün bunları özetleyeyim.
50:36Bu savaş başladığında aslında İran'ın uzun yıllardır Orta Doğu'da süren rejimlerin güç dengelerinin ve güç ilişkilerinin yeniden dizaynının bir
50:46parçası ve güçlü bir parçası olduğunu hep söyleye geldik.
50:51Ve hala öyle Amerika-İsrail ilişkisi Orta Doğu'daki demokratikleşmeyi sağlamak üzerine değil, güç ilişkilerini çıkarlarına göre dönüştürmekle ilgili bir süreç
51:01işletiyor.
51:01Bu güç ilişkilerini bölgesel olarak İran üzerinden önemli bir viraja çevirmeyi arzu etseler de Kafkaslar üzerinden Çin'e kadar uzanan
51:12küresel düzlemde aslında güç ilişkilerini ve kaynakları yeniden dizayn etmeyi arzulayan bir uzun vadeli savaşın ve düzenlemenin de parçası olduğunun
51:22altını çizmek gerekiyor.
51:24Bugün savaşın geldiği noktada bir kafa karmaşası var, hedefin ne olduğu konusunda dünyada bazı tartışmalarda kafa karmaşası, mullaklık oluşmuş gibi
51:33ama
51:34hala güç ilişkilerinin kendi çıkarlarına uygun olarak rejimler üzerinden etkili olamıyorsa rejimleri dönüştürme perspektifinin işlediğini ve bunun aslında küresel bağlamlı
51:48enerji kaynaklarından farklı güç ilişkilerine kadar
51:51aslında Batı'nın hegemonyasının Amerika, İsrail odaklığı yeniden kurulmasına dönük bir süreç olduğunu düşünmek gerekiyor.
52:00Evet şimdi tabii ki bunlar daha konuşulacak çok konu var ama süremiz bir iki dakika kaldı.
52:08Bu sene Nevroz'a gidiyoruz ve Nevroz'un startı verildi.
52:14Bu yıl neden önemli? Nasıl yaklaşmalı? Daha doğrusu Kürtler için özellikle bu savaş konjüktürünün çok hakim olduğu bir dönemde Kürtler
52:26için anlamı nedir? Nasıl yaklaşmalı? Nasıl katılmalı?
52:31Bir kere hiç uzatmadan bu Nevroz'un Kürtler için bir demokratik ulus, ulusal birlik Nevroz'u olmak zorunda olduğunun altını
52:39çizmeliyim.
52:39Savaşın yaygınlaştı, şiddetin gerilimin yaygınlaştı ve küresel bölgesel güçlerin birlikte atışta alanların Kürdistan coğrafyası olduğunu ve Kürtlerin ne kadar dahil
52:50olmak istemese de
52:52bu güç kavgalarının ortasında statüsünü kazanmak, kendisini korumak, hak ve özgürlüklerini elde edip ilerletmek gibi bir sorumluluğu olduğunu,
53:02bütün bu güç yönelimleri içerisinde Kürtlerin en büyük gücünün kendi iç birliği olduğunu, iç birliğini kurmuş ve bunu bütün dört
53:13parçada gösterebilmiş Kürtlerin
53:15kolay kolay bu güç kavgalarına yem edilemeyeceğinin gösterileceği çok önemli bir Nevroz olarak görmek gerekiyor.
53:23Aslına bakarsanız Rojava direnişlerinden bu yana Kürtlerde ulusal birliğin ve iç tahkimin, iç güç birliğinin tüm farklılıklarıyla birlikte bir arada
53:35olabilmekle ilgili deneyimlerinin ortaya çıkıyor olması
53:39Kürtlerde özel bir özgüveni yeniden inşa etmeye başlıyor.
53:42Bu Nevroz, bu ulusal birliğin ve bu ulusal birlik formunun ortaya çıkardığı yeni bir özgüvenin kendisinin de ilanı olabilirse
53:51dört parçada da Kürtlerin bütün egemen ve güç ilişkilerinin yönelimlerine rağmen hak ve özgürlüklerini birbiri yerine, birbiri adına ve kendileri
54:02için inşa edebilecekleri bir start haline gelebilir.
54:06Bu anlamda çok kıymetli. Elbette bunda barış Türkiye'de yürüyen sürecin de ilişkisi var.
54:13Bunda Rojava'da yürüyen direnişin de ilgisi var. Bunda Rojava'da açığa çıkan perspektifin de, stratejik perspektifin de ilgisi var.
54:23Bu anlamıyla aslında ben bu Nevroz'un demokratik ulus formunu Rojava direnişleriyle ilan etmiş, bir nevi ilan etmiş,
54:31küresel düzlem etkileyen Kürt toplumsallığının birliğinin en önemli simgesel göstereni olabileceğini düşünüyorum.
54:40Zaten Nevroz öteden beri Kürtler için çok güçlü toplumsal bir siyasal platform.
54:46Dolayısıyla bu platformun bu ilk en güçlü mesajının da tüm savaşlar ve güç kavgaları ortasında kendisini koruyabilen
54:54ve aslında şiddet dili dışında uzlaşı, demokrasi içerisinde ve siyasal duruşlar içerisinde de
55:03toplumların inşa olabildiğini gösteren bir Nevroz mesajının çıkmasının muhtemel olduğunu düşünüyorum.
55:09Samer Koordinatörü Yüksel Genç çok teşekkür ediyorum.
55:12Zaman ayırıp programımıza katıldığınız ve değerlendirdiğiniz için.
55:16Ben teşekkür ederim. İyi yayınlar dilerim.
55:19İyi akşamlar tüm izleyicilerimize.
55:20Teşekkürler. Evet sevgili izleyenler, Yüksel Genç özellikle hem kadın mücadelesi hem Roşlat gündemi,
55:30Roşlat kadın mücadelesi ve tabii ki bölgedeki savaşa dönük çok önemli değerlendirmeler ve tespitlerde bulundu.
55:36Yine Nevroz startı ve bu seneki Nevroz'un neden önemli olduğuna dair de
55:43demokratik ulus formunun inşasında özellikle bu konjektiral savaş ortamında
55:49çok önemli bir aşama ve dönem olduğunun da altını çizdi.
55:53Programı buradan noktalıyoruz. İyi akşamlar diliyorum.
56:12İzlediğiniz için teşekkür ederim.
56:25Altyazı M.K.
Comments