00:00Kıymetli seyirciler, bugün sizlere İslam aleminde meşhur, makbul ve muteber olan Ehl-i Sünnet'in amelde dört hak mezhebinden birisi bulunan Hanbeli mezhebinin kurucusu Ahmet bin Hanbel Hazretlerinden bir nebze bahsetmek istiyoruz.
00:20Künyesi Ebu Abdillah'tır. Babası Muhammed bin Hanbel Merv şehrindendir.
00:26Ahmet bin Hanbel rahmetullahi aleyh 780 yılında Bağdat'ta doğmuş, 855 senesinde aynı yerde vefat edip Bab-ı Halp kabristanına defnedilmiştir.
00:42Ailesi Merv'den gelerek Bağdat'ta yerleşen Ahmet bin Hanbel küçük yaştan itibaren ilim tahsiline başlamıştır.
00:51Bu sırada önemli bir ilim merkezi olan Bağdat'ta birçok alimden lügat, hadis, fıkıh, tefsir ve kıraat ilimlerini tahsil etmiştir.
01:06Eshab-ı kiram ve tabiinden gelen rivayetleri öğrenmiştir.
01:0915-16 yaşlarındayken akranları arasında ciddiyeti, çalışkanlığı, haramlardan kaçması, sabrı ve güzel ahlakı ile temayüz etmiştir, üstün olmuştur.
01:25İmam-ı Azam Hazretlerinin talebesi İmam Ebu Yusuf Hazretlerinden fıkıh ve hadis ilimlerini öğrenmiştir.
01:36Üç sene müddetle zamanın büyük alimlerinden Hüseyin'in derslerine devam etmiştir.
01:42Basra, Küfe, Mekke-i Mükerreme, Medine-i Münevvere, Şam ve El-Ceziri'ye giderek çeşitli alimlerden hadis ilmini öğrenmiştir.
01:57Hadis ravilerini bizzat görerek kendilerinden hadis-i şerifler dinlemiştir.
02:04Mekke-i Mükerreme ve Bağdat'ta İmam-ı Şafii Hazretlerinden de ilim öğrenmiştir.
02:12Görüldüğü gibi, amelde dört mezhepten birisi olan Hanefi mezhebinin kurucusu İmam-ı Azam Hazretlerinin talebesi İmam Ebu Yusuf'ten ve Şafii mezhebinin kurucusu İmam-ı Şafii'den ilim öğrenmiş bulunmaktadır.
02:33Hac yapmak için beş defa Mekke-i Mükerreme'ye gitmiştir.
02:38Muhaddis Abdü Rezzak bin Hemmam'dan hadis-i şerif öğrenmek için Yemen'in San'a şehrine gitmiştir.
02:48İki sene müddetle orada kalıp Abdü Rezzak bin Hemmam Hazretlerinden hadis-i şerif dinlemiştir.
02:53Yezid bin Harun, Cerir ibni Abdülhamid, Velid bin Müslim, Veki, İbrahim bin Sa'd, Yahya bin Said Kattan, Süfyan bin Uyeyne gibi meşhur ve büyük alimlerden de çeşitli ilimler tahsil etmiştir.
03:13Kırk yaşına geldiği zaman ders vermeye, ders okutmaya ve fetva vermeye başlamıştır.
03:24Hadis ilminde ve fetvada başvurulan kaynak haline gelmiştir.
03:29Pek çok talebe yetiştirmiştir.
03:32Ondan ders alıp yetişen alimlerin sayısı dokuz yüz civarındadır.
03:37Hadis ilminde zamanının en büyük alim olan Ahmet bin Hanbel,
03:45üç yüz binden fazla hadis-i şerifi ravilerle yani rivayet edenlerle birlikte bilirdi.
03:54En meşhur talebelerinden olan oğlu Salih,
03:57babasının iştihatlarını yazdığı mektuplarla etrafa yaymıştır.
04:02Diğer oğlu Abdullah, babasının iştihatlarını nakletmiştir.
04:06Böylece ehli sünnetin amelde dört hak mezhebinden birisi olan Hanbel-i mezhebi kurulmuş oldu.
04:16Ahmet bin Hanbel'in ilmi ve ahlaki üstünlüğünü pek çok alimiyet etmiştir.
04:23Hocası İmam Şafii rahmetullahi aleyh hazretleri,
04:29Bağdat'tan ayrıldığım zaman orada Ahmet bin Hanbel'den daha alim ve fakih,
04:37haramlarda ve şüphelerden onun kadar kaçan bir kimse bırakmadım buyurmuştur.
04:41Büyük hadis imamı Ebu Davud Sicistani,
04:47iki yüz meşhur alimle karşılaştım.
04:50Ahmet bin Hanbel gibisini görmedim.
04:53O hiçbir zaman insanların daldığı dünya işlerine dalmazdı.
04:58Ancak ilimden bahis açılınca konuşurdu sözlerini söylemiştir.
05:02Meşhur hadis alimi Ebu Zür'a da ilmin her dalında Ahmet bin Hanbel'in bir benzerini görmedim.
05:13Onun ilimde ulaştığı dereceye kimse ulaşamamıştır demiştir.
05:19Başka bir alim ise Ahmet bin Hanbel her hayri kendisinde toplamıştı.
05:24Çok alim gördüm fakat ilimde şüphelerden sakınmada ve zühtte yani harama düşmek korkusuyla mubahların çoğunu terk etmekte
05:36onun gibi üstün birine rastlamadım demek suretiyle onu mehdetmiştir.
05:42Yaşadığı devir, yazılan hadis şeriflerin toplandığı bir devir olduğu için
05:47pek çok muhaddis yani hadis alimi ondan rivayette bulundu.
05:54Zamanındaki hadis alimlerinin en yükseklerinden olan Ahmet bin Hanbel
05:58otuz bin hadis şerifi içine alan Müsnet isimli eserini
06:04yedi yüz bin hadis şerif içinden seçerek yazdı.
06:09Aynı zamanda büyük bir müfessir yani tefsir alimi olan Ahmet bin Hanbel'in hazırladığı tefsiri
06:17yüz yirmi bin hadis şeriften meydana gelmiştir.
06:21Üstadül müfessirin müfessirlerin hocası ünvanıyla anılan Ahmet bin Hanbel'in eserleri
06:30kendinden sonra gelen müfessirler için feyiz kaynağı olmuştur.
06:35Mağdat'ta mutezile isimli bozuk fırkıya mensup olanların
06:41Kur'an-ı Kerim mahluktur sözlerine karşı çıktığı için
06:46çeşitli işkencelere maruz bırakıldı.
06:50Ehli sünnet itikadını bildirmekten bir an bile geri durmayan Ahmet bin Hanbel
06:56Abbas'i halifelerinden mütevekkil zamanında işkencelerden kurtuldu.
07:04Yaptığı hizmetlerle zamanındaki ve sonraki asırlardaki insanlara rehber oldu.
07:12Ahmet bin Hanbel'in vefatı yaklaşınca eliyle işaret etti ve hayır olmaz dedi.
07:24Oğlu babacığım bu ne haldir diye sorunca
07:28Şimdi tehlikeli zamandır.
07:32Cevap zamanıdır.
07:35Dua ile imdad eyle.
07:37Yatağımın sağında solunda oturanlar da dua etsinler.
07:41İblis yani şeytan yanıma gelip
07:44Ey Ahmet benim elimde can ver diyor.
07:49Ben de hayır olmaz.
07:51Hayır olmaz diyorum.
07:54Bir nefes kalıncaya kadar tehlike mevcuttur.
07:58Şeytanın aldatmasından emin olmak yoktur buyurdu.
08:03Vefat haberi bütün Bağdat halkını ağlattı.
08:07Cenaze namazında yüz bine yakın insan bulundu.
08:13Hatta cenaze namazı kılınınca
08:15pek çok kuş gelip
08:18tabutun üstünde uçuşup
08:20kendilerini tabuta vurmaya başladılar.
08:26O gün bu hadiseyi gören
08:28putperest Yahudi ve Hıristiyanların pek çoğu
08:33Müslüman oldu.
08:36İşte Ahmet bin Hanbel
08:38pek çok insanın
08:40Allah-u Teala'nın yolunu bulmasına
08:43sebep olmuştur.
08:45Ehli sünnet itikadı üzere
08:48amelde dört hak mezhepten biri olan
08:51Hanbeli mezhebinin imamı
08:53Ahmet bin Hanbel
08:55rahmetullahi aleyhin
08:56talebelerinin
08:58ve kendisine sual soranların
09:01müşkillerini problemlerini
09:02hallederken
09:03ortaya koyduğu ve takip ettiği usuller
09:06Hanbeli mezhebinin
09:08temel kaideleri olmuştur.
09:11Ahmet bin Hanbel Hazretleri
09:13bir meselenin hükmünü
09:15önce kitap
09:18yani Kur'an-ı Kerim
09:19ve sünnetle araştırır.
09:22Kitap ve sünnette bulamadığı bir meseleyi
09:24Eshab-ı Kiram'ın
09:26ve Tabi'nin icmağında
09:28yani bir mesele hakkındaki
09:30söz birliklerinde araştırırdı.
09:34O işle ilgili icma da yoksa
09:36sahabe kavline
09:38sözüne, iştihadına bakardı.
09:41Sahabe kavli varsa
09:42kendi iştihadına göre hüküm vermezdi.
09:46Sahabenin sözüne göre hüküm verirdi.
09:49Tabi'nin
09:50yani
09:51sahabileri görenlerin
09:53büyüklerinden olan
09:55müştehitlerin iştihadını
09:56daima kendi fetvasına tercih ederdi.
10:00Bir mesele hakkında
10:01sahabe ve tabi'ne ait
10:04bir iştihad bulamazsa
10:05zayıf ve mürsel hadislerle
10:08hüküm verirdi.
10:10Hadis-i şeriflerin birbirini
10:11kuvvetlendirmelerine bakarak
10:12kendine has bir usulle
10:15iştihad ederdi.
10:18Hameli mezhebinde
10:19birçok alim yetişmiştir.
10:21Bu mezhep
10:23Şam ve Bağdat taraflarında
10:26yayılmıştı.
10:27Fakat
10:28şimdi
10:29bir hayli azalmıştır.
10:33Ahmet bin Hanbel hazretleri
10:35buyurmuştur ki
10:36İlim
10:38insanlara ekmek ve su
10:41kadar lazımdır.
10:43İlim
10:43rivayet ve
10:45kuru bilgi çokluğu
10:46değildir.
10:48İlim
10:48faydalı olan
10:49ve kendisiyle
10:51amel edilen şeydir.
10:53Yine buyurdu ki
10:54kulun kalbini
10:56ıslah etmesi
10:57yani kötülüklerden
10:59temizlemesi için
11:00salihlerle
11:02iyilerle
11:04beraber olması
11:05kadar faydalı
11:05bir şey yoktur.
11:07Yine kulun
11:08fasıklarla
11:09yani
11:11açıkça
11:12güne işleyenlerle
11:13beraber olup
11:14onların
11:16işlerine
11:16dikkat ve
11:17nazar etmesi
11:17kadar
11:18zararlı bir şey
11:19yoktur.
11:20Bir defasında
11:21buyurdu ki
11:22sizde olmayan
11:25meziyetlerle
11:25sizi metheden
11:26kimsenin
11:27sizde olmayan
11:29kötülüklerle de
11:30bir gün
11:31sizi
11:32kötüleyebileceğini
11:33unutmayınız.
11:35Tevekkülü
11:36tarif ederken
11:37her şeyi
11:39Allah'tan
11:39bilmek
11:40ve rızkı
11:41onun verdiğine
11:42inanmaktır
11:43buyurmuştur.
11:45Süht
11:46nedir
11:47dediklerinde
11:47süht
11:49üç türlüdür.
11:51Cahilin
11:51zühtü
11:52haramları
11:53terk etmektir.
11:54Alimlerin
11:55zühtü
11:55helal olanların
11:57fazlasından
11:58sakınmaktır.
12:00Ariflerin
12:00zühtü ise
12:01Allah-u Teala'yı
12:03unutturan şeyleri
12:04terk etmektir
12:04buyurmuştur.
12:07Ahmet bin
12:08Hanbel'in
12:09rivayet
12:10ettiği
12:10binlerce
12:13on binlerce
12:14yüz binlerce
12:15hadis-i şeriften
12:17üç
12:19tanesini
12:19bereketlenmek
12:21için
12:21zikretmek
12:22istiyoruz.
12:24Kalbinde
12:25hardal
12:27tanesi
12:28kadar
12:28kibir
12:30küfür
12:31bulunanı
12:31Allah-u Teala
12:33yüzüstü
12:34cehenneme
12:34atar.
12:37Faziletlerin
12:38en üstünü
12:39sana
12:40gelmeyene
12:41gitmen
12:41vermeyene
12:44vermen
12:44ve kötülük
12:46edene
12:46iyilik
12:47etmendir.
12:48imanın
12:50en sağlam
12:51kulpu
12:52Allah için
12:53sevmek
12:54ve
12:55Allah için
12:56buz
12:57etmektir.
13:00Günümüze
13:00kadar
13:00ilim adamlarının
13:02istifade
13:02ettikleri
13:03pek kıymetli
13:05eserler
13:05yazmıştır.
13:07Çeşitli
13:08konulardaki
13:08eserlerinden
13:09kaynaklarda
13:11isimleri
13:12geçenler
13:13şunlardır.
13:14Müsnet
13:1730 bin
13:18hadis-i şerfi
13:19içine almıştır.
13:20Kitab-u
13:21sünne
13:21kitab-u
13:23zühd
13:23kitab-u
13:25salat
13:25kitab-u
13:27vera
13:27vel iman
13:28fedail-u
13:30sahabe
13:30et tefsir
13:32en nasih
13:34vel mensuh
13:35et tarih
13:37vücubatul
13:39kur'an
13:39kitab-u
13:41redde
13:41alel cehmiye
13:42ve zenadika
13:43el-cerhu
13:44ve ta'dil
13:45kitab-u
13:47ilel
13:48ve marifet-u
13:49rical
13:49görüldüğü gibi
13:51bunlar
13:52zühd
13:54sünnet
13:55namaz
13:56vera
13:57ve iman
13:58sahabe-i kiramın
14:00fazileti
14:00tefsir
14:02ve kur'an-ı kerim
14:03ilimleri
14:03bozuk fırkaları
14:05red
14:07ve
14:08hadis ilimleri
14:09konularındadır.
14:11Bu kitaplardan
14:12azami ölçüde
14:14istifade etmeye
14:14çalışmalıdır.
14:16Aslında
14:16İslam aleminde
14:18pek çok
14:20ameli mezhep
14:20var idi.
14:22Fakat bunlardan
14:23günümüze kadar
14:24devam eden
14:25makbul ve
14:26muteber
14:27mezhep
14:28dört tanedir.
14:30Tarihi sıra
14:31itibariyle
14:32bunlardan birincisi
14:33İmam-ı Azam
14:35Ebu Hanife
14:35Numan bin
14:36Sabit
14:36Hazretlerinin
14:37kurucusu olduğu
14:38Hanefi mezhebi.
14:40İkincisi
14:42İmam Malik bin
14:43Enes Hazretlerinin
14:44kurucusu bulunduğu
14:46Maliki mezhebi.
14:48Üçüncüsü
14:49İmam-ı Şafii
14:50Hazretlerinin
14:51tesis ettiği
14:52Şafii mezhebi.
14:54Dördüncüsü de
14:55dünden beri
14:57hakkında birkaç
14:58kelime söylemeye
14:59çalıştığımız
14:59Ahmet bin
15:01Hanbel Hazretlerinin
15:02kurduğu
15:03Hanbeli mezhebidir.
15:05Her mezhepte
15:07pek kıymetli
15:09eserler yazılmış
15:11ve her mezhepte
15:13birçok
15:15alim yetişmiştir.
15:17Bugün
15:17ele almış olduğumuz
15:19Hanbeli mezhebinde
15:21yetişen
15:22büyük alim ve
15:22velilerden
15:23birisi de
15:24iki üç
15:25hafta evvel
15:26hayatından
15:27bahsettiğimiz
15:28Gavs-ı Azam
15:30Gavs-ü Sekalein
15:32diye anılan
15:32Abdülkadir
15:34Geylani Hazretleridir.
15:36Esasında
15:36onun hayatından
15:38bahsederken de
15:39ifade ettiğimiz gibi
15:40Abdülkadir
15:42Geylani Hazretleri
15:43Hanbeli mezhebinin
15:45yok olmak üzere
15:46olduğunu görünce
15:47daha önce
15:48Şafii mezhebindeyken
15:50bu mezhebe
15:50geçmiş
15:51ve bu mezhebin
15:52yayılmasını sağlamış
15:54yaşamasını
15:55temin etmiştir.
15:57Büyük bir
15:58hadis ve fıkıh
15:59alimi olan
15:59Ahmet bin
16:00Hanbel Hazretleri
16:02hem hadis ilminde
16:04hem fıkıh ilminde
16:06hem de
16:07tefsir ilminde
16:08pek çok
16:10alime
16:10kaynak teşkil etmiş
16:12onlara
16:13merkezi olmuş
16:14onların eserlerinde
16:16istifade
16:19sebebi
16:20olmuştur.
16:22Ahmet bin
16:22Hanbel Hazretlerinin
16:23müsnedi
16:25İslam aleminin
16:27çeşitli şehirlerinde
16:28muhtelif zamanlarda
16:30basılmıştır.
16:33Son zamanlarda
16:34Mısır'da
16:36on altı cilt halinde
16:39tahkikli bir baskısı
16:41yapılmış bulunmaktadır.
16:44Bu eser
16:45az evvelce de
16:47ifade ettiğimiz gibi
16:48otuz bin
16:49hadis-i şerfi
16:51ihtiva etmektedir.
16:52Sevgili
16:53Peygamberimiz
16:53aleyhissalatü vesselamın
16:55kıymetli sözlerini
16:56ihtiva eden
16:57bu ve benzeri
16:59eserlerden
16:59bizim
17:01istifade edebileceğimiz
17:03pek çok
17:04husus
17:05mevcuttur.
17:06Yeteri kadar
17:07istifade etmeye
17:08gayret
17:09göstermeliyiz.
17:10İzlediğiniz için teşekkür ederim.
17:12İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar