00:00Pinuna ng ilang mambabatas ang hindi pag-certify as urgent ni Pangulong Bongbong Marcos
00:07sa mga panukalang tinukoy na priority bills.
00:11Ang sagot ng Malacanang, kailangan lang yan kung may public calamity o emergency.
00:18Ang sabi naman ng isang analyst, tila nasa legacy building o pagbubuunan ng legasiya
00:24ang Pangulo sa mga huling taon niya sa pwesto.
00:27Nakatutog si Yvonne Mayrina.
00:30Pinamamadali ni Pangulong Bongbong Marcos sa Kongreso
00:35ang pagpasa sa apat na priority bills kontra sa korupsyon,
00:39ang kontra-dynacy sa politika,
00:41reforma ng partilist system,
00:43paglikha ng Independent People's Commission,
00:45at transparency sa pagugul ng pondo ng bayan.
00:49Pero niisa rito, hindi raw sesertipikahan bilang urgent ng Pangulo.
00:53Paliwanag dito ng palasyo.
00:55Malinaw din naman po ang sinasabi ng konstitusyon
00:57kung kailan lamang po, kailan kailangan mag-certify as urgent ng bill ang Pangulo.
01:04Ito ay kung may tinatawag at tinatawag ng public calamity or emergency.
01:11So, naaayon naman po sa konstitusyon ang ginagawa ng Pangulo.
01:16Pero matatanda ang sinertify as urgent ang 2024 national budget
01:20ng dinidinig sa Kongreso.
01:21Gayun din ang panukalang kalaunay lumikha sa Maharlika Investment Corporation.
01:27Dagdag pa ni ML Partilist Rep. Laila D. Lima na noong nakaraan,
01:31certified as urgent din ang mga panukalang batas sa lumikha sa Value Added Tax Law
01:35at sa Anti-Terrorism Act.
01:37Kaya ang tanong niya,
01:39hindi bang kasalukuyang katiwuli ang yumayanig sa bayan
01:41ang isa sa pinakamalaking public emergency sa bansa?
01:44Nakukulangan din kami kasi nga dapat sagad-sagaran na lang sana.
01:51What do I mean by that?
01:52Na dapat sinertify na niya diretsyo as urgent.
01:58Especially na limitado-limitado na ang panahon
02:02para i-consider or i-enact ang bill na yan.
02:07Ilang session days na lang, ilang working days na lang.
02:11Sa Article 6, Section 26 ng Saligang Batas,
02:15nakasaad na ang anumang panukala,
02:17dapat ipasa ng Kongreso sa first, second, and third reading
02:20ng tatlong magkakahiwalay na araw.
02:23Pero kapag sinertipikahan ng Pangulo na kailangan ipasa agad
02:26ang panukala upang makatugon sa isang public calamity o emergency,
02:29maaaring hindi sundin ang three-day rule
02:31at ipasa ang hakbang sa second and third reading
02:34sa loob ng isang araw.
02:36Si Congressman Paulo Duterte,
02:37tinawag na panglilihis lang ang anunsyo tungkol sa priority bills.
02:42Sabi niya,
02:43namamangha siya na tuwing umiinit ang usapin sa isyong mabigat
02:46para sa administrasyon,
02:48tila lagi may nakahandang pangligaw sa atensyon.
02:51Sagot ng Malacanang sa mga kumukwestiyon
02:53sa sinsiridad ng Pangulo.
02:55Hindi natin ma-equate na hindi seryoso ang Pangulo
02:58dahil kung hindi seryoso ang Pangulo,
02:59hindi niya na yan imimension pa sa LEDAC.
03:02Pwede naman niyang baligwalain itong mga batas na ito,
03:05itong mga bills na ito para asing wala lang nangyari.
03:08Pero pinrioritize, binanggit yung apat.
03:10So it means the President is serious on these bills.
03:14Gusto niya po ito mapag-aralan mabuti ng Kongreso
03:16at maipasa sa mas mabilis na panahon.
03:19Kung ganun at seryoso nga ang Pangulo.
03:21What's keeping the President from certifying this as an urgent bill, ma'am?
03:26Kailangan po kasi talagang aralin, himay-himayin.
03:30Ang bawat provisions na magiging bill, itong apat na bill na ito,
03:36mas maganda po kasi na maaral mabuti, mahimay,
03:40kesa madaliin at hilaw.
03:44Sa pananaw ng political analyst na si Ranjit Rai,
03:47ang timing ng anunsyo ng priority bills ay sumasalamin sa political pressure
03:51mula sa galit ng publiko sa katiwalian,
03:54sa mga panawagan mula sa mga religious at business groups,
03:57at nagbabagong mga alyansa habang papalapit ang eleksyon 2028.
04:01Pero maaring ito na ang naisiwang legacy o pamanan ng Pangulo
04:04na nakakabit sa pangmatagalang reformang naisipatupad sa gobyerno.
04:09Sa kanyang pinakahuling podcast kung saan nakapanayam siya ng mga college students,
04:13ipiniliwanag ng Pangulo ang kanyang pagnanais at dahilan
04:17sa pagpapatupad ng mga reforma.
04:19My hope and the reason the structural change is important is because
04:23kahit wala na ako rito,
04:25sana yung mga pagbabagong na simula namin o na tumatakbo na,
04:30matuloy-tuloy na para hindi na matanggal.
04:33Do it in such a way that it will continue.
04:36It will even get better, especially if we choose our president as well.
04:40Ang hakbang na ito ng Pangulo,
04:42hindi lamang para iligtas ang kanyang administrasyon,
04:45kundi ang buong struktura ng pamahalaan,
04:47ayon sa political analyst na si Julio Tijanque.
04:50What we are seeing here is not simply a crisis of the administration,
04:56but a regime crisis, a crisis of legitimacy
04:59that involves the very post-EDSA regime
05:06and the institutions within it.
05:09And at least these efforts to pass these reform packages,
05:16including the anti-political dynasty law,
05:19is an effort to restore trust in these public institutions.
05:24So, the president is not simply saving his administration,
05:30but he's trying to save the entire regime,
05:35the entire architecture of government.
05:39Para sa GMA Integrated News,
05:41Ivan Mayrina Nakatutok, 24 Horas.
Comments