00:00.
00:00Nasa dalawampung tropical cyclone ang pumapasok sa Philippine Area of Responsibility kada taon ayon sa pag-asa.
00:16Kaya naman tuwing may bagyo, kasama sa minomonitor ng mga eksperto ang banta ng storm surge at tsunami.
00:23Pero what if may device na kayang makadetect niyan sa bansa?
00:27Tara, tunghayan ang teknolohiyang first of its kind sa bansa.
00:31Tara, let's change the game!
00:36Tuwing may bagyo, bukod sa banta ng storm surge o abnormal na pagtaas ng level ng tubig sa karagatan,
00:46binabantayan din ng mga eksperto ang banta ng tsunami
00:49o ang serya ng malalakas na hampas ng alon buhat sa pagalaw ng lupa sa ilalim ng dagat.
00:56Ang taas ng along dala ng tsunami,
01:00maaring umabot na mahigit limang metro ayon sa pag-asa.
01:05Pero ang tanong, may paraan na ba para makapag-detect ng tsunami sa bansa?
01:10Sagot na yan ang Project Dagat.
01:15Short for Deploying Acoustic Guardians for Advanced Tsunami Detection.
01:21Developed by University of Perpetual Help System Delta Las Piñas faculty, students, and industry partners.
01:28Gaya ng DOST, Philippine Navy, at Philippine Coast Guard.
01:32First of its kind sa bansa ang teknolohiyang ginamit sa Project Dagat,
01:36na nakatanggap ng P16M funding mula sa DOST Philippine Council for Industry, Energy, and Emerging Technology Research and Development.
01:45Ang una naming na piling project is disaster mitigation, which is tsunami detection.
01:51May impact sa akin kasi yung nangyari sa Yolanda.
01:54Okay.
01:54Katastrophe.
01:55So talagang nung panahon na yun, nag-isip talaga ako ng maitutulong natin sa community.
02:00About two and a half years na naming dinedevelop itong project na ito.
02:04Itong project na ito really addresses helping our communities and at the same time, helping the nation.
02:12Binubuo ng dalawang pangunahing sensor ang proyekto.
02:17Ito Martin, yung tinatawag nating chunometer na ito yung pinaka main platform or main body ng ating project.
02:25Inside that, meron tayong dalawang sensor, pressure and accelerometer.
02:30Then yung dalawang sensors na yan ay merong ding capability for artificial intelligence.
02:36Kasalukuyang nasa first phase na ang proyekto.
02:39Na na-deploy na sa Cavite for pilot testing.
02:42Ideally, kailangan mailubog ang device up to 100 meters at dalawang kilometro ang layo mula sa shoreline.
02:54Pero dahil nasa initial phase pa lang ng testing, e naibaba ito sa 30 meters underwater.
03:01Accessed via nanosatellite and terrestrial communication ang data na maibabahagi in real time sa mga katuwang na ahensya ng gobyerno.
03:08Yung information na yan, ginagather mula dun sa accelerometer at dun sa pressure sensor, e dinadala dito sa acoustic translucer.
03:18Yung information naman po na ibinabato niya, e napupunta po dito sa ating main database o yung web app.
03:28A game-changing device para mas mapabilis ang ating disaster response at para mas mapaghandaan pa natin ang mga sakuna katulad ng tsunami.
03:45Para sa GMA Integrated News, ako si Martin Avere.
03:48Changing the game!
03:49To be continued...
03:50To be continued...
Comments