00:00Samantala, update sa efekto ng Bagyong Nando at assistance ng pamahalaan sa mga apektadong residente.
00:07Ating alamin, kasama si Ginoong Junie Castillo, ang tagapagsalita ng Office of Civil Defense.
00:13Sir Junie, magandang tanghali po.
00:17Magandang tanghali, Sir Joey, magandang tanghali sa ating mga tagapanood.
00:21Sir, sa inyong tala, ilang individuals at pamilya po yung apektado ng Bagyong Nando
00:29at saan ang mga lugar po ito?
00:33Sa ngayon po, sa ating pinakahuling tala, meron na tayong naitala po na 44,000 families na apektado.
00:42This is about 159,000 na ating mga kababayan ang apektado nitong nagdaang Super Typhoon Nando
00:50at kasama na rin po yung pinalakas niya na habagat.
00:53Yung mga lugar po nito, ASEC Joey, these are mostly coming from Luzon.
00:58Northern Luzon especially, itong ating Ilocos Region, yung Cagayan Valley Region.
01:04Ganon din, meron sa Central Luzon, meron din sa Cordillera Administrative Region
01:09at maging dito po sa Region 4A, sa Calabar Zone at saka sa Mimaropa.
01:15Doon naman, Sir Junie, sa mga residente na inilikas, ilan na po sila at saan saan ang mga evacuation center po ito?
01:24At nabibigyan po ba sila ng sapat na tulong?
01:27Tama kasi, Joey. Ito pong ating mga nandoon sa evacuation center sa ngayon.
01:35We have recorded na 7,500 plus na families that are inside the evacuation centers.
01:43Ito ay umapot pa ito sa mahigit 22,000 mga kababayan natin na nandoon sa evacuation centers.
01:50Again, the same regions, ASIC, Region 2, CAR, Region 1 at saka Region 3, and then may 4A din po at saka 4B.
02:00Ito pong ating mga kababayan doon ay katulad po siyempre ng direktiba ng ating Pangulo na full mobilization.
02:09So nakapreposition po dito yung ating mga relief and non-food items.
02:14Food and non-food items.
02:15So lahat po itong mga pangangailangan sa loob ng evacuation centers ay natutugunan po kasama ng ating mga local government units
02:23at ganoon din ng mga regional at ating mga national agencies.
02:27Meron po bang mga naitalang landslide or flash flood, particularly po doon sa Hilaga, Hilagang Luzon?
02:36At kung meron man po, kamusta naman po yung clearing operations kung nagsisimula na po?
02:41Opo, meron mga naitala po ng mga binaha at saka mga landslides.
02:49Ito pong meron lang tayong dito po sa Marcos Highway sa Tuba Benguet.
02:55Ito po yung pinapakita natin sa video ngayon.
02:59Ito ay nangyari po doon kung magka nagkaroon ng landslide at merong mga kababayan tayo na bumibiyahe,
03:06binabaybay itong Marcos Highway at that time.
03:11Sa nakita nyo po sa video kanina, na-clear na po ito dahil naka-preposition yung ating mga debris clearing and civil works cluster.
03:22Kasama dyan yung ating mga local DRRM offices.
03:25Ganoon din yung ating mga response agencies.
03:27So na-clear po agad yun.
03:29Sa kasawing paalad nga lang po, merong naipabalita doon which is under validation ngayon po yung kababayan natin doon na may isang nasawi at saka meron pong pitong nasugatan.
03:41Doon naman Sir Juni sa gumuhong concrete wall sa Santa Lucia, Ilocos Sur.
03:47Ano na po yung update natin doon?
03:49Doon naman po asik, Joey, sa gumuhong concrete wall.
03:56So far, wala pa naman pong naipabalita na nasaktan o naapektuhan doon sa residential houses sa pag-uho.
04:01But again, we're validating that now as gumagawa ngayon ng rapid damage and needs assessment doon sa area na yun.
04:09Ito po ay dulot naman ng rumaragasan tubig dahil sa bagyong nando.
04:13So nagsagawa din po agad doon ang clearing operations doon po at lalo po ngayon na medyo mas maayos-ayos na po yung panahon doon sa area.
04:23Meron ba tayo, Sir Juni, na mga impossible na tulay at kalsada?
04:28At kamusta po ang clearing operations at pag-aayos po ng daloy ng trapiko doon?
04:38Opo, meron tayong mga naiulat ng mga ganyan na mga tulay at kalsada.
04:43Specifically still, dito rin po sa regions 1, 2, and CAR.
04:46Meron din mga nagsira po na local and national roads and bridges kasama dyan sa CAR, sa Calabarzon, at sa Mimaropa.
04:54Yung clearing operations po, yung iba po na natapos na yung clearing while ang iba pong area ay ongoing pa po ang clearing operations doon sa mga lugar na yun.
05:05As we speak po, ongoing ngayon yung pag-uulat po ng ating mga kasamahan sa NIACC, specifically itong dito sa debris clearing and civil work.
05:16So we'll have that updated data once we matapos po yung pagpapulong mamayon.
05:21Kahapon din po, Sir Junie, naglabas ng high-risk, life-threatening storm surge warning ang pag-aasa.
05:27Kamusta po yung mga lugar at mga residente na apektado nito?
05:32Kasi may mga ulat na hanggang as high as 3 meters po yung storm surge.
05:37Tama ASEC, no?
05:40Actually po, even ito pong mga high-risk, life-threatening storm surge, kasama ito dun sa scenario building na ginawa natin at sa PIDRA.
05:48So ibig sabihin po, na-identify early on itong mga lugar na ito.
05:53Kaya naabisuhan po ang ating mga lokal na pamahalaan at ang mga local LGUs naman po natin.
06:00Sila naman po ang nagpaabot doon sa mga kababayan natin.
06:03At maas, maaga na rin po silang nailikas kasama sila dun sa mga na-preemptively evacuated na ating mga kababayan.
06:11Kaya tapos kahapon nga po, nagpalabas ulit nung high-risk, life-threatening storm surge warning.
06:18So ibig sabihin po, itong mga kababayan natin na mga lumikas mula dito sa mga lugar na nabanggit,
06:24ay inaabisuhan po na hindi mo nababalik.
06:26Maghihintay tayo ng abiso mula sa ating mga lokal na otoridad kung pumaari na pumalik doon sa mga lugar nila.
06:34Yung Magat Dam, Sir Junie, nagpakawala po ng tubig sa kasagsagan po ng Bagyong Nando, Super Typhoon Nando.
06:42May update po ba kayo kung patuloy na nagpapakawala ng tubig ang Magat?
06:46At kamusta po yung mga residente dun sa surrounding area po?
06:51Opo, kahit pa man bago dumating yung Bagyong Nando, in anticipation, so nagbukas ng mga gates doon.
07:00At saka naabisuhan din po again yung ating mga residente dun kasi kabilang din po sila sa mga nailikas po.
07:07Ayon po dun sa ating abiso nga po from DOST.
07:10Itong mga lugar po, sa San Ramon, San Mateo, sa Aurora, Kabatuan, ganoon din sa Luna, Reyna Mercedes, Burgos, Naguilian, Gamow, pati sa Isabela po.
07:23Ito po ay naabisuhan po sila prior to itong pagpapakawala po ng mga tubig mula sa dam.
07:34And then sa ating pumbalita kaninang umaga, mayroon pa pong bukas na mga gates dito.
07:39Although ang tinitingnan naman po again, may mga na-preemptive na evacuaries na po tayo dito.
07:45At saka ganoon pa rin po ang abiso natin, maghihintay sa lokal na otoridad kung maaari nang bumalik.
07:51Kung ligtas na bang bumalik dito sa mga lugar na ito.
07:55Doon po sa mga nakita nating videos, Sir Juney, lalo na po doon sa regions 2 and 1, napakalakas ng hangin.
08:02So meron po ba tayong datos kung meron kayo doon sa mga nasirang bahay?
08:08At kamusta po yung tulong na ibinibigay ng gobyerno sa mga apektadong residente?
08:15Opo, this is initial data again, as we speak, ongoing po yung pagbabal.
08:21Kapag our day na, at saka pag sumiti po nung mga reports.
08:26Dahil ngayon po, medyo mas okay na yung panahon kumpara nung kagabi at kahapon.
08:30Sa ngayon, meron tayong naitala pa lang po.
08:33This is again, partial data.
08:35May 10 po pa lang po na totally damaged houses, at saka 18 na partially damaged houses.
08:40But as the reports are coming in, we expect na mas tataas po itong numero na ito.
08:46Lalo nga po na nakita natin na malakas po talaga yung hangin, at saka binagsak din na ulan nitong bagyong nando.
08:55Kung doon naman po sa mga assistance na ibinibigay natin, again, naka-preposition at naka-preemptive evacuation tayo.
09:03And then pagdating naman po at na-validate itong mga nasirang mga kabahayan, so meron din po mga mekanismo ang ating pamahalaan through the DSWD,
09:13and then sa lahat ating mga local DRRM offices, at sa MDRRMC na rin, kung paano matutulungan po itong mga nasiraan po natin ng mga bahay ng mga kababayan.
09:24Kanina lang po, kausap natin si Admin Almeda po ng NEA tungkol sa supply ng kuryente.
09:31Pero gusto lang po natin malaman, Sir Juni, kung meron kayong impormasyon tungkol naman doon sa communication lines
09:37na napakahalaga po sa relief at saka sa rescue operations.
09:41So meron po ba tayong naitalang hindi po makontakt ng mga lugar at ano po yung aksyon ng gobyerno
09:50para muli natin silang makausap o makapanayam.
09:57Pag dating po dito sa mga OCD, NDRRMC, saka mga response agencies natin sa regional offices,
10:06sa ngayon po ang kagandahan po nito, nakukontakt natin silang lahat.
10:10This is because meron po tayong mga nakapreposition na mga communication facilities,
10:16ganoon din doon sa backup power dito sa mga tanggapan na ito.
10:20So nakakausap po natin sila.
10:22Itong pong mga, kumbaga walang kuryente na mga lugar,
10:27this is in terms of itong sa ating mga kababayan.
10:31Pero in terms sa linya ng communication natin sa lokal na pamahalaan at sa ating mga regional offices,
10:38naka-backup po ito, meron lang po siyempre dahil sa lakas ng bagyo at saka ng hangin po at ulan.
10:46So sinasadya po na ibaba muna temporarily itong ating mga backup communication network sa ating mga tanggapan doon
10:53and then itinatayo agad pagkatapos po pagkalipas ng bagyo.
10:57In fact, kaninang umaga po, nakukontakt na natin sila
10:59at saka nagsasabi niya nga po na magsasagawa ng mga rapid damage and deeds assessment yung ating mga tauhan doon.
11:06Ayan, kahapon naman kausap natin si DSWD Assistant Secretary Irene Dumlao
11:13at ngayon kausap natin kayo Sir Junie.
11:17So bukod sa DSWD at saka sa OCD, ano pa po yung mga ahensya ng gobyerno na sama-samang nagtutulong ngayon
11:25alinsunod sa direktiba ng ating Pangulo?
11:28At ano po yung pwede nilang asahang tulong pa mula sa mga ahensya ng pamahalaan?
11:32Opo tama kaasig Joey, dahil na po sa direktiba ng ating Pangulo
11:38na full mobilization po ng lahat ng mga government response agencies
11:43inactivate po lahat ng mga response clusters po natin sa NDRMC
11:49at ganoon na rin po hanggang doon sa ating mga regional at sa local levels.
11:54In terms of these mga response clusters po na activated, kasama natin ngayon.
12:01In fact, sa ongoing po na interagency coordination meeting ngayon,
12:06syempre kasama natin dyan ang DILG po para makontak agad itong ating mga local government units.
12:13Tapos nabangit yun na po, ngayon po si Secretary John Vic Rimula nandito sa atin sa NDRM Operations Center,
12:22si Nayusek Dayan po ng DSWD para sa disaster response naman.
12:27Then kasama din po syempre yung iba-ibang clusters like the Search, Rescue, and Retrieval Cluster Lead po, yung AFP.
12:33So tuloy-tuloy na nandito kasama natin sa NDRM Operations Center.
12:37Nandito rin po syempre yung DOE, ang Department of Energy, ganoon din ang Department of Health,
12:43lalong-lalo na para sa mga medical at sa mga pangkalusugang pangangailangan natin.
12:48And then nandito pa po ang DICT din po para sa Emergency Telecommunications Cluster naman natin.
12:54Nandito rin po.
12:55Nandito rin po yung mga kamunin din po sa ating debris cluster.
13:01This is led by DPWH.
13:03And then nandito rin po sa atin, syempre ang Logistics Clusters po.
13:07This is led by the Office of Civil Defense.
13:11And then ganoon din sa non-food and non-food item clusters.
13:17Hawak din po ito ng DSW din.
13:20At saka marami pa po mga INSOP.
13:22Basically dahil nga full mobilization of government response
13:25ang mga nakakasama natin dito sa NDRM Operations Center
13:29dahil naka-red alert pa rin po tayo.
13:32Yan. Maraming salamat po sa inyong efforts
13:35sa pagko-coordinate ng lahat ng itong government assistance po
13:42sa mga apektado ng mga sunod-sunod na bagyo.
13:45Maraming salamat po sa inyong oras.
13:48Ang tagapagsalita po ng Office of Civil Defense,
13:51Sir Juni Castillo.
13:53Thank you, Sir.
13:53Maraming salamat po.