00:00Prof. Dr. İrfan Kaya Ülger bizlerle.
00:03Hocam canlı yayına hoş geldiniz.
00:05Merhaba Fergun Bey, iyi yayınlar dilerim.
00:07Teşekkür ediyorum.
00:09Evet, Gazze'de 3 yıl geride kaldı ama Gazze diye bir şey kalmadı.
00:14Ortada bina yok, çadır deseniz o bile yok.
00:19Derme çatma, kumaşlardan, naylon torbalardan kendilerini muhafaza edecekleri bir çepeçevre bir şeyler kuruyorlar.
00:28Onun altında yaşam savaşı veren Filistinli, Gazze'li mazlumlar.
00:34Dünya hala sessiz.
00:363. yıldayız.
00:37Nasıl değerlendiriyorsunuz Gazze'deki son durumu?
00:41Belki de şuradan başlamak lazım.
00:44Aksa tufanı neydi?
00:46Yani bunu nasıl tanımlamak mümkün olabilir?
00:52Filistinliler içerisinde hatta Hamas içerisinde bile çok dar bir grubundan haberdar idi.
01:00İsmail Haniye, Hamas'ın İran'da kat edilen lideri bile böyle bir operasyonu bilmiyordu.
01:07Siyasi büro şefi Halit Meşar, bu operasyonu bilmiyordu.
01:13Operasyonu büyük ölçüde Yahya Sinvar organize etti.
01:19Ve benim değerlendirmem bir yarma harekatı.
01:24Zaten Filistin tecrit altında yaşıyordu.
01:28Yani Batı Şeria üstadçı kapsahane statüsündeydi.
01:34Belli dönemlerde bu baskı İsrail'in terörü, devlet terörü çok daha net biçimde hissediliyordu.
01:42Belli dönemde kısmi özgürlükler vardı.
01:45Şimdi bu Batı Şeria'nın ve Gazze'nin yakın tarihine baktığımızda
01:50buralar 1990'ların ortalarında Oslo Antlaşması mucibince Filistinlere bırakıldı.
01:59Ve Batı Şeria'da Yasir Arafat'tan sonra orada Mahmut Abbas Filistin Kurtuluş Ordusu Örgütü İdaresi
02:12orada yönetim onların kontrolünde.
02:162006'dan itibaren Gazze'de de Hamas Filistin İslami Hareketi'nin kontrolünde.
02:23İkisi arasında bir takım Filistin davasına ilişkin konularda ideolojik görüş ayrılıkları da var.
02:30Şimdi 7 Ekim'in yani Aksa tofanının ne olduğunu bugün tanımlamak ehemmiyet taşıyor.
02:38Bence benim kanaatıma göre İsrail işgalini Filistin halkının karşı karşıya kaldığı
02:47mağduriyeti tüm dünyaya duyurmak için spontan bir yarma hareketiydi.
02:53Fakat çeşitli yayın organlarında en son geçtiğimiz ay
02:57Birleşik Arap Emirlikleri yayın organlarında çıktı.
03:01Aslında İsrail'in istihbarat teşkilatının bundan haberdar olduğu anlaşıldı.
03:08Uçan kuştan bilgi alan CIA ile birlikte çalışan
03:13Mosat tabii ki böyle bir operasyon yapılacağını bilgi almış olabilir.
03:20Ya ciddiye almadılar yahut da akabinde buradan Filistinlileri tehcil etmeyi,
03:29sürüp çıkarmayı planladılar, kurguladılar.
03:33Bu sebeple habersiz davrandılar.
03:36Birleşik Arap Emirlikleri liderinin en son beyanları bu çerçevede dikkat çekiyor.
03:44İsrail İstihbarat Teşkilatı'nı uyardığını söylüyor ve Netanyahu'nun bilgisi olduğunu söylüyor.
03:527 Ekim 2023'te ne oldu?
03:55Filistinliler işte motosikletlerle çeşitli entramanlar kullanarak
04:03Gazze'den dışarıya bir saldırı tedbilediler ve 1200 kişi hayatını kaybetti.
04:11251 kişi de zihin alındı.
04:14Bu öldürülenlerin büyük kısmının aslında olaya müdahale eden
04:19İsrail Saldırısı sonrasında hayatını kaybettiği ortaya çıktı.
04:25Fakat bunu saklıyorlar propaganda amacıyla.
04:30Filistinlilerin dışarıya yönelik müdahalesinde yaşanan ölüm şeklinde yansıtıyorlar.
04:36Bence Orta Doğu tarihinde Aksa tufanı 7 Ekim 2023 çok önemli bir dönüm noktası olabilir.
04:46Bir kırılma noktası olabilir.
04:48Şimdi Gazze'de soykırımın üçüncü yolu olarak ifade ediyoruz.
04:53Uluslararası hukuku tanımayan bir İsrail cinayet şebekesi olması asabili.
04:59Peki bundan sonraki süreçte bu soykırım katliam hala devam ediyor.
05:04Trump'ın bölgeyle alakalı açıklamaları vardı.
05:07Simülasyonlar yapıldı.
05:09Yapay zeka ile Gazze'nin Las Vegas gibi yapılacağı beach'ler, plajlar falan birçok noktada propaganda yapıldı.
05:21Gazze'nin geleceği ile ilgili ne düşünüyorsunuz?
05:26Yani Filistin meselesini bölgesel ve global düzeyde Aksa tufanı önemli ölçüde etkiledi.
05:34Şimdi bakış açınıza bağlı olarak pozitif yahut da negatif tarafları öne çıkarabilirsiniz.
05:40Önce pozitiften başlamak gerekirse bence unutulmaya yüz tutan Filistin halkının dramı,
05:46iki devletli çözüm seçeneği tekrar dünyanın gündemine geldi.
05:51Her ne kadar bu konuda güçlü bir kamuoyu İsrail üzerinde baskı kurulamamış ise de,
06:00dünya genelinde Filistin davasına desteğin arttığını söyleyebiliriz.
06:05Bunun tam tersine İsrail'in savaş suçları, soykırım suçları fiillerine karşı da,
06:14dünyada bir İsrail karşıtlığı adeta antisemitizmin türevi gibi bu yaygınlaştı.
06:21Özellikle Batı Avrupa hükümetleri pozisyon, tavır değiştirdiler.
06:25Geçen sene 80. yıl Birleşmiş Millete Genel Kurulu çalışmaları esnasında,
06:3110-12 Avrupa devleti Filistin'i tanımaya karar verdi.
06:36Şimdi bu rakam 158'e çıktı.
06:40Hukuki açıdan baktığımızda, aslında Gazze-Erihe Antlaşması ile,
06:465 yıl içerisinde bir Filistin devleti kurulmasını,
06:50İsrail 1990'ların ortasında kabul etmişti.
06:5393'teki Oslo, 95'teki Gazze-Erihe Antlaşması mucibince,
06:595 yıl içerisinde Doğu Kudüs'ün bazı mahalleleri de dahil olmak üzere,
07:06iki parçalı bir Filistin devleti kurulmasını,
07:09İsrail İççi Partisi hükümeti kabul etti.
07:12Ama daha sonra,
07:14Yitzhak Rabin'in, İsrail Başbakanlığı'nın kat edilmesi neticesinde,
07:20meseleye bakış açısı değişti.
07:22Bir de eski Sovyet Cumhuriyetlerinden,
07:25Rusya'dan ve Doğu Avrupa'dan,
07:272 milyon civarı İsrail'e Yahudi göçü oldu.
07:31Bu gelen Yahudiler,
07:33daha çok aşırı dinci partileri,
07:38Siyonist partileri desteklediler.
07:40İsrail kamuoyu değişti.
07:42Barız süreci ve Filistin meselesinin,
07:47bir devlete evrilmesi akamete uğradı.
07:49Aksa tufanı tekrar bunun canlandırılmazsa,
07:54dünya gündemine gelmesi anlamında doğru bir hareketti.
07:58Fakat öte taraftan negatif yönüne bakacak olursak,
08:02o zamandan günümüzde İsrail,
08:06ABD başta olmak üzere,
08:08Batı Avrupa desteğiyle Gazze'de savaş suçlarını A'dan Z'ye işledi.
08:17Soykırım suçunu işledi.
08:199 Aralık 1948 tarihli Soykırım Sözleşmesi'nde tanımlanan tekmil,
08:25bütün fiiller İsrail tarafından pratiğe yansıtıldı.
08:30Bu tabi dünyada tepki de doğurdu.
08:32Batı Avrupa'da kamuoyu baskısı neticesinde,
08:36Avrupalı hükümetler İsrail'le ilişkilerinle mesafe koymaya başladılar.
08:41Bu tabi tediricen oldu.
08:43Öte taraftan,
08:45İsrail Devleti,
08:47Güney Afrika Cumhuriyeti'nin,
08:492023 Aralık ayında,
08:52Ulusal Sadalet Divanına bir dava açtı.
08:55Orada İsrail Devleti yargılanıyor.
08:57Ulusalası Ceza Mahkemesi Savcısı,
09:00delilleri topladıktan sonra,
09:04Yoel Galant ve Netanyahu'yu,
09:08soykırım suçundan dolayı dava açtı.
09:12Ve mahkeme bunların tutuklanmasına karar verdi.
09:15Ulusalası alanda hukuk açısından,
09:18İsrail'in sıkıştırılmasına tanık olduk.
09:21ABD'ye baktığımızda,
09:24önceki başkan Joe Biden,
09:28fütursuz, pervasız biçimde,
09:30İsrail'e desteğini sürdürdü.
09:33Trump döneminde de bu devam etti.
09:35ABD'nin İsrail'e desteği.
09:38Fakat Trump, sınırlı üçünde de olsa,
09:40bir inisiyatif kullandı.
09:42Ve iki sene sonra,
09:4410 Ekim 2025'te,
09:46Gazze'de ateşkes ilan edildi.
09:49Fakat İsrail'in ateşkes sonrası zamanlarda da,
09:54ateşkes hükümlerine riayet etmediğini biliyoruz.
09:56İşte en son rakamları,
09:58az önce ben baktım,
09:59üçüncü seneyi devriyesinde,
10:02ne kadar Gazze'de,
10:04Filistinli katledildi?
10:0574.245 kişi ve yaralı sayısı,
10:09175.000'in üzerinde.
10:15Bir taraftan da,
10:17yani bu İsrail'i mahkum eden,
10:21İsrail'in saldırganlığına karşı,
10:24ulusal toplumun tavrı, tutumu,
10:28yaptırım öngörüyor.
10:30Yani İsrail'e karşı siyasi, ekonomik, askeri yaptırımların,
10:35devreye sokulması lazım.
10:36Bu yapılamıyor.
10:37Aslında en başından beri bu yapılamadı.
10:4080 civarı,
10:42güvenlik konseyi kararı var.
10:44Bu kararların arkasında,
10:47batılı hükümetler,
10:48güçlü biçimde duramadıkları için,
10:50İsrail saldırganlığı,
10:52aslında 48'den beri,
10:54devam ediyor.
10:56Batı kamuoyu,
10:58Siyonizmin ne menem bir tehlike olduğunu,
11:01çok yakından gördü.
11:03Aynı şekilde Müslüman dünyada,
11:06Filistin davasını ve,
11:08İsrail'in bölge barışı için,
11:10yarattığı tehdidi,
11:12son 3 yıl içerisinde,
11:13çok net olarak,
11:15tanık oldu.
11:17Yani,
11:18ama buna rağmen,
11:20İsrail'in tecziyesi,
11:23cezalandırılması konusunda,
11:26pratikte,
11:27etkili bir,
11:28netice ortaya çıkmadı.
11:31Yani,
11:32ebattığımızda.
11:33Kesinlikle.
11:34Peki,
11:35hocam ben çok teşekkür ediyorum.
11:37Umarız,
11:38Gazze için daha güzel şeyler olur.
11:40Belki,
11:41Mekke İttifakı,
11:42yavaş yavaş,
11:44bölgedeki,
11:45bu,
11:46savaşların,
11:47sıkıntıların çözülmesi noktasında,
11:48önemli merhaleler kat edilmesi için,
11:51bir adım olur.
11:52Beklentimiz en azından bu.
11:54Ben çok teşekkür ediyorum.
11:56Değerli açıklamalarınızı bizlerle paylaştınız.
11:58Çok sağ olun.
11:58İyi yayınlar dilerim.
11:59Sağ olun.
12:00Teşekkür ediyorum.
12:01Uluslararası,
12:01İzlediğiniz için teşekkür ederim.