00:00Gumugulong na sa Senado ang pag-amienda sa Epiral Law
00:03ang batas na hadlang sa utos ng Pangulo
00:06na alisin na ang system laws sa mga bayarin sa electricity bill.
00:10Pero ayon sa isang grupo,
00:12may isa pang bayarin sa bill sa kuryente na dapat bawasan.
00:16Nakatutok si Maki Pulido.
00:21Panahon na para tanggalin na natin ang systems laws
00:25na pinapasa sa consumer.
00:28Pinapasa ito sa consumer at kinakarga sa bill
00:31na pinapatungan pa ng value-added tax.
00:35Hindi naman kasalanan ng consumer kung bakit nagkaroon ng systems laws.
00:40Isa ito sa pinakapinalakpakang bahagi ng ikalimang zona ni Pangulong Bongbong Marcos.
00:45Ang kagustuhan ng Pangulo na tanggalin na sa singil ng kuryente ang system laws.
00:50System laws ang nawawalang kuryente habang dumadaloy sa mga kable
00:54mula sa mga planta o kaya'y nanakaw tulad halimbawa ng illegal connection.
00:59Ibig sabihin lang, hindi mo ito kinunsumo pero sinisingil sa'yo.
01:03Dapat ang mag-absorb niyan ay yung utilities.
01:06Diyan dapat nila maipakita yung kanilang efficiency o kagandahan ng kanilang operasyon.
01:12Nasa 5% ng iyong total bill ang system laws kung Miralco customer ka.
01:17Aabot naman ito ng 8 to 12% sa mga rural electric cooperative.
01:21Ang system laws na yan, pinapatawan pa ng 12% na VAT o value-added tax.
01:27127 kilowatts ang kinunsumo ni Riyan noong Mayo
01:30at ang electric bill niya ay 1,800 pesos.
01:34Sa bill na yan, 101 pesos ang system laws.
01:37Parang hindi mo naman ma-fulfill yung 100 pesos na matatanggal sa yung system laws.
01:46So dapat siguro, medyo lakihan pa ng konti.
01:49Pero hindi ura-uradang mangyayari ang gusto ng Pangulo.
01:53Sabi ni Energy Regulatory Commission Chair, Atty. Francis Atty. Nino Juan,
01:57kailangan amyantahan muna ang epiralo na pinapayagan ang pangungulekta nito.
02:01Pinapayagan kasi ng batas na mabawi ng mga distribution companies
02:05ang mga gasto sa paghatid ng kuryente.
02:08Naglagay lang ng cap ang ERC na dapat hindi hihigit sa 6.5% ang system laws.
02:14Dahil nga ito ay pupwedeng may kapabayaan din ang mga utilities,
02:19kaya mayroon siyang cap na pinatutupad namin.
02:22Pero mayroon talagang porsento ng mga system losses
02:27na talagang kahit ano pa ang gawin ng mga utilities natin
02:30ay hindi talaga nila ito maiiwasan.
02:33Dahil talagang nangangawala yung kuryente kapag ito'y dumaloy sa alinya niya.
02:37Ang pag-amyanda sa epiralo, dinidinig na sa Senado.
02:41Sangayon si Sen. Erwin Tufo na hindi dapat singilin sa consumers ang system laws.
02:46Naka-first hearing na tayo, so second, third, and then ibababala po natin for sponsorship.
02:51Handa raw makipagdiskusyon ng Meralco, kaugnay ng panukalang pag-amyanda sa epiralo.
02:56Pero dapat din daw makitang ang system laws ay common operational aspect ng pag-deliver ng kuryente.
03:02Namumuhunan daw ang Meralco sa mga pasilidad at teknolohiya,
03:05kaya hindi sila lumalampas sa 6.5% cap na itinakda ng ERC.
03:11Ayon naman sa Philippine Rural Electric Cooperative Association
03:14na may mga miyembrong 121 electric cooperatives sa buong bansa,
03:19kakayanin lamang nilang tanggalin ang system laws kung may subsidiya mula sa gobyerno.
03:24Bilang mga electric cooperatives, non-stock, non-profit, wala kong provision or wala kong pondo na nakalaan
03:30para saluhin ang mga gastusin na ito.
03:34Matagal ang panawagan ng Power for People Coalition na tanggalin ang system laws.
03:39Pero ang tunay daw na makakaluwag ay kung mabawasan ang generation charge na 65% ng electric bill.
03:46Sabi ng Power for People Coalition, kung gumamit ng renewable energy ang mga generation company
03:52sa halip na coal at liquefied natural gas, malaki ang matatapyas dyan.
03:57Mas nagmahal pa nga ang inaangkat na coal at LNG ng magkagera sa Iran.
04:02Tinumaan tayo sa panahon ng Ukraine War, tumaas ang presyo ng kuryente.
04:06Hanggang ngayon, tumama yung Iran War.
04:09Pataas ng pataas yung kuryente natin dahil yan sa importation ng coal at gas.
04:14So, kung baga sa elementary solution, kailangan mong palitan yung source na yun.
04:21Makipulido na katutok, 24 oras.
