- 17 dakika önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:07Evet, NATO zirvesine sayılı bir zaman kaldı dedik, Ankara'da humbalı bir çalışma var.
00:13İsterseniz hazırlıklara bir bakalım neler olacak, sonrasında konuşmaya başlayacağız.
00:23Normalde burada adım atacak yer olmazdı.
00:26Gördüğün gibi boş, her tarafı boş.
00:28Başkent'te büyük NATO buluşmasında son 36 saate girildi.
00:32Önlemler en üst seviyeye çekildi, sokaklar boş kaldı.
00:38Normalden çok daha sakin, daha kalabalık oluyor buralar.
00:41Burası Ankara'nın kalbi Kızılay.
00:43Burada hemen hemen her gün her saatte araç ve yaya trafiği en üst düzeyde oluyor.
00:49Ancak NATO önlemleri kapsamında burada da pandemiye yakın bir sessizlik görmek mümkün.
00:54Her gün gün içerisinde buradayım, yarıdan daha da az şu an.
00:57Bir tur attım, omuz omuza geçmekten yorulmuştum.
01:00Bol bol yürüyüşe çıkacağım.
01:02Haliyle Ankara trafiği de azaldı.
01:04Saatlerimiz 13.50'yi gösteriyor ve biz Kızılay'dan Tunalı'ya yola çıktık.
01:09Normalde bir buçuk kilometrelik bu yol trafikten dolayı yaklaşık 15 dakika sürüyor.
01:17Ve yalnızca 3 dakika sonra Tunalı Kavşağı'na geldik.
01:21Trafiği hiç bu kadar boş gördünüz mü?
01:23Hiç bu kadar boş görmemiştim.
01:24Benim normalde yolum 25 dakika sürüyordu.
01:27Bugün 12 dakikada geldim.
01:28Çok büyük bir fark vardı.
01:30Çok kalabalıktı.
01:31Trafik oluyordu.
01:32Hatta dedim ki bu ne yani çok şaşırdım.
01:34Ve bugün saat 16 itibariyle yakıt tankerleriyle arva hastaların şehre girişi yasaklandı.
01:40Bizim kamyonumuz var. Kamyonu çıkarmadık. Tırlarımız var. Biz onları göndermedik.
01:45Çünkü yollar kapalı.
01:46Motokuryeler ve skaterlar içinde yasaklar yarın devrede olacak.
01:50Polis kontrolleri çok fazla. İnanılmaz. Sanki bütün polisler Ankara'ya gelmiş gibi.
01:55O kontrollerde 1,5 milyondan fazla kişi ve 930 bine yakın araç sorgulandı.
02:00Silahlı paylaşım yapan ve olaylara karışan 46 şüpheli de Turkağız operasyonuyla yakalandı.
02:09NATO sessizliğine bürünen başkent semalarındaysa Türk yıldızlarının prova uçuşu sesleri yankılandı.
02:20Hemen konuklarımı tanıtmak istiyorum.
02:22Zekeriya Şahin bizimle birlikte stüdyoda hoş geldiniz.
02:25Hocam sizinle tekrar stüdyoda yayında olmak büyük mutluluk.
02:28Çok teşekkür ederim Erhan Bey. Sağlığın iyi yayınlar diliyorum.
02:32Adem Kılıç da uzaktan bağlantıyla yayınımıza dahil oluyor.
02:35Adem Bey hoş geldiniz.
02:37Teşekkür ederim Erhan Bey. İyi geceler diliyorum.
02:39Bir kere ya sizinle başlayalım. Çok kritik, çok önemli bir toplantı olduğunu sık sık dile getiriyoruz.
02:44Tabi ki NATO liderler zirvesi zaten her zaman önemli ama Türkiye'de Ankara'da gerçekleştirilecek olması,
02:50Amerikan Başkanı Donald Trump'ın müttefik üye liderleriyle yaşadığı gerilim sonrasında
02:56katılmaması beklenen bir toplantıya sırf Türkiye'de, Ankara'da Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın daveti var diye geldiğini söylemesi çok çok önemli.
03:05Belli ki burada olmasaydı Amerikan Başkanı Donald Trump bu zirveye katılmayacaktı.
03:10Belki NATO ülkeleri arasında aslında birlik ve beraberliğin sağlanması tam olarak gerçekleşmemiş olacaktı.
03:18Bir krizinde kapısı aralanmış olacaktı.
03:20Bu anlamda çok çok önemli.
03:22Tabi ki NATO için önemli, bizim için önemli.
03:24Sizin ilk değerlendirmeniz nedir?
03:26Burada Türkiye'nin kazancı nedir?
03:29Ve NATO üzerinde Türkiye'nin etkinliğinin arttığı yönünde taraflı tarafsız tüm yorumcuların ifadeleri çok net bir şekilde ortaya çıkıyor.
03:38Türkiye'nin NATO'daki etkinliği neden artıyor?
03:41Şimdi öncelikle NATO'nun güney kanadı anlamında Türkiye güçlü bir NATO üyesi.
03:48Bunu bir kere söylemek lazım.
03:49Keza ikinci olarak Karadeniz'de, Kafkasya'da, Suriye'de, Irak'ta, Doğu Akdeniz ve Orta Doğu dosyalarının tamamında Türkiye'nin çok büyük etkisi var.
03:59Yani bu bölge coğrafyasındaki etkisini de zaten Donald Trump biliyor ve bununla ilgili olarak her seferinde böyle bir açıklaması var.
04:08Üçüncüsü savunma sanayinde yapmış oldukları ülkenin yapmış olduğu atılımlar.
04:12Bakınız ilk defa bir NATO üyesi ülkeye biz silah satışında bulunduk ve bununla birlikte bazı Avrupa ülkeleriyle de ortaklıklar ve
04:22birlikte çalışmalarda bulunuyoruz ki bizim en önemli pazarlık gücümüzü oluşturan bir unsur.
04:29Ayrıca şöyle bir durum var.
04:31Şimdiye kadar hep coğrafyayla ilgili yaşadığımız bir takım sıkıntılar artık İsrail-İran-ABD savaşında şunu bize gösterdi ki
04:39Türkiye'nin coğrafik konumu artık stratejik bir sermayesi haline gelmiş durumda.
04:45Şimdi bunların hepsini bir araya getirdiğimiz zaman keza ABD-İsrail-İran savaşında da Donald Trump'ın özellikle Avrupalı bazı ülkelerden
04:55gerekli desteği alamaması neticesinde işi NATO'dan çıkmaya kadar dillendirmeye başlamıştı.
05:01Şimdi aslında Türkiye'de olması ve Donald Trump'la Sayın Cumhurbaşkanımızın ikili ilişkilerinin iyi olması NATO'da yeniden bir birliktelik yeniden bir
05:11güven tazeleme anlamında önemli bir toplantı olacağı kanaatindeyim.
05:15Onun için bu toplantı özellikle 36. NATO zirvesi hem Türkiye açısından kritik hem de NATO üyesi ülkeler açısından çok da
05:25stratejik bir öneme sahip.
05:26Bir kere bunu ortaya koymamız lazım. Türkiye'nin burada Sayın Cumhurbaşkanlığımızın liderliğinde Donald Trump'la olan ikili ilişkilerinin neticesinde aslında
05:36NATO üyesi ülkelerin arasındaki bu soğuk bazı dönemlerde çatırdayan ilişkileri de yeniden inşa etmek, yeniden güven tazelemek adına önemli bir
05:47katkısı olacağı kanaatindeyim.
05:49Bundan sonraki süreçlerde de tüm dünya şunu görmüş oldu. Özellikle Rusya'ya karşı Avrupa ülkeleri Türkiye'nin yanında ve Türkiye
06:01ile birlikte olmak zorunda olduklarının farkına vardılar.
06:05Yani ben hep daha önceki yayınlarda da söylerdim Avrupa'nın içircikli yaklaşımları neticesinde hiç istemedikleri kadar Türkiye ile birlikte ittifak
06:16ve işbirliği yapmak durumundalar.
06:18ABD-İsrail-İran savaşı bize aslında gerçekle yüzleşmeleri gerektiği kanaatini ortaya koydu diyebilirim Erhan Bey. Böyle bir girizgah yapabilirim.
06:28Evet tabi zirvede Amerikan Başkanı Donald Trump'ın varlığı en dikkat çekici bir lider olduğunu söylememiz gerekiyor. Neden? Çünkü ABD
06:39NATO'nun en etkin ülkesi.
06:42Nereden bakarsak bakalım. NATO'nun söz sahibi en yetkin ülkesi olduğunu söylemek yanlış olmaz.
06:49Ve NATO 5. maddesi bir tek 11 Eylül saldırılarında ABD bir kere kullanılmıştır.
06:58Tabi diğer tarafta ABD'nin lideri olması dışında renkli karakteri kişiliğiyle de öne çıkan bir isim.
07:07Trump çünkü açıklamaları sıradan bilinen o herhangi bir devlet adamının diplomatik dille yaptığı açıklamaların çok dışında.
07:16O yüzden Ankara zirvesinde tabi liderlerle bir araya geldiğinde o basının da görüntülediği o anlarda neler yaşanacak?
07:24Dans edecek mi mesela?
07:25Evet dans edecek mi? Renkli görüntüler olacak mı? Zaman zaman farklı zirvelerde biliyorsunuz liderlere de takıldığı oluyordu.
07:33Bazen de resteşmeler yaşanıyor. Şimdi Ankara'da neler yaşanacak merak ediyoruz gerçekten.
07:38Şimdi çok nokta bir tespitte bulundunuz. Şimdi Donald Trump'ın yapısı itibariyle karşısında ciddi gördüğü, belirli bir çizgide tuttuğu liderlere
07:51karşı o tavırlarını yapmıyor.
07:53Bakınız işte körfez ülkelerinde biliyorsunuz dans etti işte develerden bahsetti vesair vesair. Japonya'ya gitti keza öyle dans etti.
08:01Enteresan bir dans şekli var. Sizin de dediğiniz gibi renkli bir kişilik.
08:04Ama Erdoğan ve Şii'nin karşısına gelince ya da Putin'in karşısında başlıyor.
08:07Bravo Erdoğan, Şii, Putin olunca karşısında hemen bir ciddiyete bürünüyor.
08:11Çünkü gerçekten de diplomasi ciddiyet isteyen bir iş. Evet renkli bir kişilik, belirsizlik algısı üzerinden bir takım hamleler, bir takım
08:20çıkarımlar, bir takım söylemlerde bulunan bir kişilik.
08:23Ama iş ciddi bir kişilikle karşı karşıya geldiği zaman kendisi de o ciddiyete bürünebiliyor.
08:30Yani umarım renkli görüntüler olur ama bana göre saçma bir görüntü çıkacağı kanaatinde değilim ben efendim.
08:38Kastettiğimiz görüntü liderler yerlerine otururken biliyorsunuz çok fazla liderlere takıldığını görüyor.
08:44Macron'la, Meloni'yle şakalaştığını.
08:47En önemlisi Meloni'yle nasıl?
08:49Evet Meloni'yle son dönemde İtalya Başbakanı'yla yaşadığı gerilim sonrasında neler olacak?
08:54Ya gerilim yaşamadığı ya da kriz yaşamadığı Avrupa lideri de yok gibi onu da söyleyelim.
08:58Madem Bey, tabi Amerikan Başkanı Donald Trump gelecek.
09:01Onun öncesinde şunu da söyleyelim izleyenlerimize.
09:04Askeri kargo uçağıyla kullanıcı araçlar da geldi Donald Trump'ın ve tabi ki başkanlık helikopteri Marine 1 de getirildi.
09:15Demonte vaziyette ve o kullanılır hale getirilecek başkan Donald Trump Türkiye'ye gelene kadar.
09:22Tabi özel aracı da makam aracı da geldi.
09:26Basın için, bizler için her zaman Donald Trump iyi bir malzeme.
09:31Tabi ki Türk basını da yakından takip edecek açıklamalarında ama tabi ki o işin biraz magazin kısmı.
09:38Tabi ki burada önemli konu Cumhurbaşkanı Erdoğan'la yapacağı görüşmede, ikili görüşmeleri de çok çok önemli.
09:45Adem Bey, Türkiye açısından Donald Trump'ın bu zirveye gelmesi, Türkiye'de Cumhurbaşkanı Erdoğan'la görüşme imkanı bulması sizce neler getirecek?
09:55Tabi ki Türkiye, NATO zirvesiyle ilgili önemli kararlarda etkin olmaya çalışacak ama Türkiye'nin kendi ajandası da var ve ABD
10:05'yi de çözmesi gereken önemli konular var.
10:08Trump'la Sayın Erdoğan'ın görüşmesinde bu sorunların çözülebileceğini düşünüyor musunuz?
10:13Türkiye'ye Trump'ın bu ziyareti sizce neler getirebilir?
10:20Öncelikle renkli ifadesi bana çok ılımlı geldi.
10:24Yani Trump renklidir ki ifadesi.
10:26Yani Trump özellikle ikinci döneminde dünya için siyah beyaz bir sayfa açmış bir lider gibi gözüküyor bana.
10:33Yani her ne kadar 8 tane 9 tane savaşı bitirdiğini iddia etse de bu 8-9 savaşın hiçbirini bitiremediğini aslında
10:41daha önceki yayınlarımızda rahmet,
10:42ve sizinle tek tek ayrı ayrı bakmıştık.
10:45Benzer süreci ABD'nin tarihi boyunca İsrail'le birlikte savaşa giren ilk devlet başkanı, ilk Amerikan başkanı olması hasebiyle de
10:55gördük.
10:55Yani aslında bana göre bir renk kattıysa dünyaya, bu kattığı renk sadece kaos, buna renk diyebileceksek, aksat ise dünyaya siyah
11:05bir pencere açtı.
11:06Zirveye gelecek olursak, zirvede evet özellikle herkesin sizin de programın başında Erhan Bey söylediğiniz gibi tarihi bir zirve olarak nitelendirdiği
11:16bir zirve.
11:17Bu zirve özellikle 2022 yılından bu yana düzenlenen zirvelerden farklı olacak.
11:22Neden?
11:22Çünkü 2022 yılından bu yana düzenlenen zirvelerin tamamında, yani üçünde, zaten geçen yılki düzenlenen lahi zirvesine Trump katılmamıştı.
11:31Üçünde her zaman Rus-Yukrayna savaşı merkezde oldu.
11:35Yani bunu merkeze alan açıklamalar yapıldı, bunu merkeze alan mesajlar verildi, bu şekilde devam etti.
11:43Fakat bu yılki lahi zirvesinden bugüne kadar geçen süreçte, yeni NATO zirvesi öncesi, biz artık dünyada daha büyük bir çatışma
11:52bölgelerinin aktif olduğunu görüyoruz ki,
11:55Rusya, özür dilerim İran, İsrail, Amerika Birleşik Devletleri Savaşı da bu dengeleri değiştiren en önemli unsurlardan bir tanesi.
12:01Şimdi dünyadaki çatışma bölgelerine baktığımızda, yaklaşık ben yazdığım raporlarda 12-13 farklı çatışma bölgesi gördüm.
12:09Hep bu çatışma bölgelerinin neredeyse tamamının aktif hale geldiği bir dönemde bir NATO zirvesinin yapıldığını görüyoruz.
12:16Rus-Yukrayna Savaşı, ABD-İran Savaşı, Gazze-İsrail Savaşı, daha bugün tekrar hareketlenen Keşme bölgesindeki Hindistan-Pakistan mücadelesi,
12:27Mısır ile Etiyopya arasında olan savaş, Doğu Akdeniz'deki gelişmeler, Rusya'nın sadece Ukrayna meselesinde değil,
12:36Gürcistan ile olan bölgedeki yeni gelişmeler, Ermenistan-Karabağ meselesi, bakın ne kadar çok çatışma bölgesinin dondurulmuş olduğunu
12:45ve bunların neredeyse tamamının harekete geçtiği bir dönemden bahsediyoruz.
12:49Ve NATO böyle bir dönemde bu defa sadece bundan önceki 3 zirveden farklı olarak önümüzdeki 10-15 yıllık belki de
13:00güvenlik mimarisinin nasıl şekilleneceği ile ilgili bir zirveyi düzenliyor.
13:05Ve bu zirvenin Türkiye'de düzenlenmesi de sadece Türkiye açısından değil,
13:13Evet, Adem Bey'le bağlantımız, Adem Bey'i duyuyor musunuz?
13:18Evet, ben sesini biliyorum acaba.
13:20Buyurun lütfen.
13:21Pardon, pardon nerede kesildi bilmiyorum, özür dilerim.
13:24Yani bu zirvenin oluşması, bu kadar büyük çatışma bölgelerinin tekrar aktif olmasının hemen ardından,
13:29sadece önümüzdeki 10-15 yıllık güvenlik mimarisinin oluşması anlamında değil sadece,
13:34genel itibariyle de bölgede Türkiye'nin küresel güvenlik mimarisinde ne kadar önemli olacağını ortaya koyacağı bir dönem olarak karşımıza çıkacak.
13:44Bakın bu zirvedeki görüşmeler sadece işte Trump-Şara görüşmesi, Trump-Zelenski görüşmesi, Trump-Erdoğan görüşmesi
13:53ya da Sayın Cumhurbaşkanımız Erdoğan'ın diğer liderlerle görüşmesi anlamında değerlendirilemeyecek kadar önemli sonuçlar üreteceği kanaatindeyim.
14:01Çünkü tekrar söylüyorum, önümüzdeki 10-15 yıllık güvenlik mimarisinin nasıl şekilleneceği ile ilgili adımlar bana göre bu zirvede atılacak.
14:09Evet, bazı sonuçları biliyoruz.
14:11Bazı yayınlanacak olan, klasikleşmiş olan tabirleri biliyoruz.
14:17Fakat özellikle savunma sanayi anlamında gireriz büyük ihtimalle Erhan Bey, önümüzdeki dakikalarda.
14:22Ve diğer başlıklarda bizim etkimizin artacağı bir dönem olacak.
14:27Zekeriye Hocam'ın vaktini almayayım.
14:29Tekrar bana geldiğinde inşallah değineyim bununla.
14:32Evet, tabii burada taraflar arasında yani 32 lider var ama tabii ki bu 32 ülke arasında NATO için de etkin
14:41olan ülkeler var.
14:42Onu da söylemek gerekiyor.
14:43Biraz önce Amerika Birleşik Devletleri'nden bahsetmiştik.
14:46Tabii İngiltere önemli bir aktör, Fransa önemli bir aktör.
14:51Türkiye önemli bir aktör.
14:53Özellikle yakın zamanda tabii ki Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın yaptığı açıklamalar da çok önemliydi zirve öncesinde.
15:01Özellikle CNN Türk'te yaptığı açıklamalar yine gündemi belirlemişti Hande Fırat'a.
15:06Ama Hakan Bey şu ifadeyi kullandı.
15:10Daha önce yaptığı bir açıklamada.
15:12NATO için de belli kutuplaşmalar söz konusu.
15:15Amerika Birleşik Devletleri bir kutubu belirliyor.
15:18Avrupa'nın bazı ülkeleri başka bir kutupta ve üçüncü kutupta da artık Türkiye var ifadelerini kullandı.
15:26Yani NATO içerisinde bir birliğin olmadığını söylemek mümkün mü?
15:32Tarihinin belki de birliğinin en zayıfladığı, sıkıntılar yaşadığı, sarsıntılar yaşadığı dönemlerinden birini yaşıyor.
15:40Bu zirveyle birlikte birlik sağlanacak mı?
15:43Yoksa bu zirvede, Ankara'daki zirvede tabii kapılar kapandığı zaman, basın çıktığı zaman, liderler karşı karşıya kaldıklarında, fikirlerini çatıştırdıklarında bir çatışma,
15:55bir kavga, bir ayrışma bekliyor musunuz?
15:57Özellikle Trump ve Avrupalı liderleri.
15:59Şimdi tabii Donald Trump'ın Avrupalı liderlerin kendisini yalnız bıraktıkları noktasındaki o sert tutumu halen içten içe içinde duruyor.
16:09En son Hürmüz konusunda.
16:11Evet, en son Hürmüz konusunda çatışmışlardı.
16:13Bu içten içe duruyor ve Trump bu konularda bakınız, kindar da bir adamdır.
16:17Yani bu bir tarafa not almıştır.
16:20Bununla birlikte tabii Avrupa'nın içerisinde de daha önce Rusya-Ukrayna savaşındaki özellikle görüşmeleri dikkate aldığımız zaman, özellikle batılı ülkeleri
16:32karşısında toplayıp bir çocuk gibi dizdi böyle karşısına hatırlarsanız o sahneleri.
16:37Yani güç bende demeye çalışıyor.
16:40Tabii bir Grönland krizi de yaşandı.
16:42Bir yandan bu Grönland krizi keza bununla birlikte Avrupa Birliği'ndeki veya Avrupa'daki birçok ülkeye vergi tarifeleri üzerinden sağlam yüklendi,
16:51sert yüklendi.
16:53Hatta ağır cümleler de kullandı.
16:55Yani bizi yıllarca kazıklamışsınız dedi tabiri caizse.
16:58Aynen bu cümleleri kullandı.
16:59Avrupa'yı da demeyelim, Kanada ile de yaşadıklarını bir tarafa koyduğunuz zaman ittifakın içinde yani Amerika Birleşik Devletleri'nin sorun
17:06yaşadığı çok fazla.
17:07Evet ve nihayetinde de bu ülkeleri tehdit etti.
17:11Yani ben çıkarım dedi.
17:12Daha önce bir hamlesi daha vardı.
17:13Özellikle gayri safi yurt içi hasılalarının savunma harcamalarında %5'e çıkartılması.
17:18Bakınız İspanya buna karşı geldi.
17:20Sanchez ile devamlı sürtüşme halindeler.
17:22Kabul etmedi.
17:23Fasıl ayrımı yapıldı.
17:25Yani Sanchez'e, İspanya'ya farklı bir uygulama yapıldı.
17:28Şimdi Donald Trump bunların hepsini bir kenara not almış bir kişilik.
17:33Bundan sonraki süreçlerde elbette ki o içerideki görüş ayrılıkları, karşılıklı fikir çatışmalarında ben giderileceği kanaatinde değildim.
17:40Yeni bir NATO oluşumu oluşturmak istiyor Donald Trump.
17:44Yani içeride NATO'nun kendisiyle uyumlu olan, kendisiyle iş birliği içerisinde ABD'yi destekleyecek ülkeler üzerinden bir yeni bir oluşuma
17:55gitmek istiyor kanaatindeyim.
17:56Ve bununla ilgili de bir takım çalışmaları başlattığı kanaatindeyim.
18:00Özellikle Türkiye ile olan ilişkileri üzerinden bunu yürütmeye çalışıyor.
18:04Bakınız Fransa ile problemi var.
18:06İtalya ile problemi var.
18:08Diğer ülkelerle problemi var.
18:10İngiltere bu konularda sessiz kalmakla birlikte geri planda daha önceki saraya davetinde ekrana yansıtılan o dosyaların görüntüleriyle ilgili ciddi anlamda
18:21geri planda bir takım problemler var.
18:22Bakın Amerika seyahatindeki ince dokunduklar.
18:26İnce evet.
18:27Yani bunların hepsini üst üste koyduğumuz zaman.
18:29Onlar da Kanada konusunda biraz kindar.
18:31Kindarlar evet.
18:32Doğal olarak 32 üye ülke arasında sorunlu olmadığı hemen hemen bir kendisi var.
18:39Doğal olarak burada yeni bir ittifaka gitmek istiyor.
18:44Keza NATO'dan çıkmayla tehdit etti.
18:47Ben bunun çok rasyonel bir davranış olduğu kanaatinde değilim.
18:50Rasyonel bir düşünce olduğu kanaatinde değilim.
18:52Neden?
18:53NATO'dan çıkmak demek NATO'daki bütün üstlerden de vazgeçmek demektir.
18:58Ki bu ABD'nin stratejik olarak yapacağı en büyük hata olur.
19:02O bir tehditti.
19:03Ama karşı taraf bu tehditi çok da açıkçası ciddiye almadı.
19:08Ama şunu biliyoruz ki Türkiye ile de birçok konuda ittifak olmakla birlikte birçok konuda fikir ayrılıkları var.
19:18Yani romantik bir müttefiklik ilişkisinden ziyade artık belirli konularda dosya bazında pazarlık yapabilen bir durumdayız.
19:27ABD ile.
19:28Onun için ben bu toplantılarda evet bir güven tazeleme olabilme ihtimalinin yüksek olduğu kanaatindeyim.
19:36Ama halen içten içe özellikle Avrupa kendi güvenlik mimarisi açısından değerlendirdiği zaman
19:43ABD ile artık bundan sonraki süreçlerde çok da ılımlı, çok da uyumlu ilerleyebilecekleri kanaatinde değilim açıkçası.
19:52Adem Kılıç siz bir kırılma bekliyor musunuz?
19:54Tabii özellikle ABD'nin biraz önce Zekeriya Bey'in de ifade ettiği gibi yakın zamandaki NATO'dan ayrılırım tehditleri.
20:02Her ne kadar bunun gerçekleşmesi sizin de belirttiğiniz gibi bir hayli zor da olsa.
20:07Diğer taraftan Amerika'da askeri analistler ve yorumcular zaman zaman eski askerlerin de bu tip yorumlar yaptığını görüyoruz.
20:18Amerika Birleşik Devletleri'nin NATO üzerindeki ağırlığını hafifletmesi gerektiğini, bir görev paylaşımı içine gitmesi,
20:26sorumluluklarını aslında başka ülkelere devredip asıl odak noktasını Çin'e yöneltmesi gerektiğini
20:34ve o bölgede aslında konumlanmak için çalışmalarını yapması gerektiği yönünde de bazı tespitler, analizler de var.
20:45Aslında kimilerine göre de ABD'nin yeni vizyonu bu, yeni doktrini bu, belki de Trump'ın bu tehditlerinin altında yatan
20:54sebeplerden biri de bu.
20:56Siz bunun gerçekleşme ihtimalini yakın buluyor musunuz?
21:00ABD'nin NATO'da bir güç paylaşımına gidecek mi?
21:04Ki NATO'da çok etkin bir ülke olduğunu söylüyoruz, konuşuyoruz.
21:07Yani bu sadece bütçe anlamında da değil, komuta kademesinde de ABD'nin net bir etkinliği var.
21:15Bu da NATO'daki görev paylaşımını, yetki paylaşımını yapıp artık benim odak noktam NATO'yu kurarken Sovyetler Birliği'ydi,
21:27komünizm tehdidiydi artık ama benim için burası bir tehdit değil.
21:31Zaten Rusya benim için tehdit değil açıklaması Trump da biraz bunu gösteriyor gibi.
21:35Benim için yeni tehdit için ben o tarafa odaklanacağım, biraz da Asya'ya bakacağım diyebilir mi?
21:41Böyle bir niyeti var mı sizce Amerika'nın?
21:45Trump'ın ikinci dönemi başladığında Erhan Bey aslında bu ifadeleri, bu stratejiyi ortaya koydu.
21:50Hatta yıllık olarak yayınlamış olduğu güvenlik doktrini, güvenlik metni de asıl meselesinin,
21:58asıl yöneleneceği konunun Çin ve Pasifik bölgesi olduğu ile ilgili net ifadeler yer aldı.
22:03Bu, bu yılın başında Ocak ayında yayınlanan raporda, benim de tamamını çevirip yayınladığım bir analizde, bir rapordu.
22:12Net bir şekilde gördük.
22:13Fakat gelinen noktada İsrail meselesi, İsrail'in tırnak içerisinde sözde güvenliğini sağlama meselesi,
22:21Trump'ın ayarlarını tam anlamıyla bozmuştur.
22:23Şimdi Trump, evet, NATO'dan ziyade Çin'de mücadeleye odaklanmak için büyük bir çaba sarkıtıyor.
22:31Hatta bugün yapmış olduğu bir açıklamada, dedi ki,
22:34ben gelmeden önce uzayla ilgili çalışmalar konusunda Çin ve Rusya'nın gerisine düşmüştük.
22:41Fakat ben uzay komutanlarını kurdum, daha bugün yaptığı açıklamada uzay komutanlarını kurdum.
22:46Ve bu konuda da artık öncül getmeye başladık gibi bir ifade kullandı.
22:49Şimdi bunun gibi ifadeleri Trump'dan sürekli olarak görüyoruz.
22:53Fakat mesela NATO'ya gelince, Amerika Birleşik Devletleri'nin küresel hegemonyasını sürdürme anlamında,
22:59NATO'daki gücünün zayıflatma ihtimali neredeyse yok noktasında.
23:03Şimdi Trump'ın birinci döneminde bu baskıya başlamıştı hatırlarsanız.
23:08Dedik ki Avrupa'ya, ben sürekli olarak NATO'ya büyük yatırımlar yapıyorum, büyük ödemeler yapıyorum.
23:13Avrupa ülkeleri ise özellikle 2. Dünya Savaşı sonrası kurulan düzen içerisinde,
23:17sürekli olarak Amerika'nın güvenlik şemsiyesi altında rahat ve refah bir dönem yaşıyor.
23:23Artık bu dönemin sona ermesi gerekiyor.
23:26Sizin de elinizin taşıtının altına koyması gerekiyor minvalinde açıklamalar yapmıştı.
23:30Gelinen noktada, NATO'nun bu toplantısı artık bana göre,
23:35ABD'nin, Avrupa'daki NATO üyesi ülkeler için özellikle,
23:40ABD'nin bölgede kaç askeri var, kaç askeri üssü var sorusunu değil,
23:46bizim kaç askerimiz var, kaç hüzemiz, kaç İHA'mız, kaç mühimmat üretebiliyoruz,
23:53nasıl bir üretme kapasitemiz var sorusunun merkeze konulacağı bir noktaya gelecek.
23:59Yani bu aslında artık Trump'ın stratejisiyle ilgili de değil.
24:03Siz bölgede artık, özellikle Avrupa ülkeleri olarak,
24:09NATO'nun NATO üyesi ülkeleri olarak,
24:11ABD'nin denklemde etkisini azalttığı bir alternatifi hazırlanmak zorundasınız.
24:17Yani Trump'ın ifadesiyle sizin için refah dönemi bitti.
24:21Bu noktada ne olacak?
24:22Bu noktada bu zirvede, özellikle 36. zirve,
24:2636 zirve boyunca hiçbir zaman, hiçbir zirvede düzenlenmeyen bir savunma sanayi oturumu düzenlenecek.
24:34Bu oturum Türkiye'de olacak ve bunun sebebi de iki tane önemli sebebi var.
24:40Birincisi, ABD ve Avrupa'nın üretim kapasitesinin,
24:44hem NATO'nun komşusu olan Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle mühimmatların 4 yıldan bu yana büyük bir tüketime girmesi,
24:54hem de ABD'nin üretim kapasitesinin geride kalması.
24:58Bakın, bir savunma sanayi çalışanı olarak,
25:01çok sayıda analizi, çok sayıda haberi çeviriyorum ya da takip ediyorum.
25:06Örnek veriyorum, iki gün önce İtalya'ya bir savunma sanayi ürününün füzenin satışına onay verildi.
25:12Hemen bakıyorum, ABD Dışişleri Bakanlığı ya da Pentagon olarak adlandırabileceğimiz,
25:18savunma bakanlığı özür dilerim, ya da Pentagon olarak adlandırabileceğimiz yerden klasik bir açıklama gelir.
25:23O klasik açıklamada iki tane her zaman klasik ifade kullanılır.
25:27Birincisi şu denir, bölgenin, Amerika'nın çıkarları doğrultusunda olan savunma yapısı değişmeyecek.
25:36İkincisi denir ki, bu ülkenin NATO'ya olan desteği ya da NATO'ya olan bağlılığı devam edecek.
25:43Üçüncü madde ne? Üçüncüsü teslimat tarihi.
25:46Bakın, şu anda çok sayıda teslimatla ilgili anlaşma görüyorum.
25:50En yakın tarih 2032, 2033.
25:53Ben dün 2036 tarihli bir analiz çevirdim.
25:56Bir satış çevirdim. Polonya'ya yapılan bir satış çevirdim.
25:59Bakın, 2036'dan bahsediyoruz. 9 yıl sonraya bir satış tarihi, bir anlaşmadan bahsediyoruz.
26:08Böyle bir noktada Türkiye'nin savunma sanayi üretiminin artık yok sayılabileceği bir nokta yok.
26:14Bu NATO zirvesinde Türkiye'nin, Avrupa'nın sıkıştığı, Amerika Birleşik Devletleri'nin artık 7-8 yıl sonraya tarih verdiği ve
26:23cümlenin başına dönecek olursak,
26:24Tayvan meselesinde yani Pasifik bölgesine yönelmek istiyorsa ki oraya biliyorsunuz 3 ay önce 14 milyar dolarlık bir satış sözü vermişti.
26:32Normal şartlarda bu yıl sonunda, 2026 yılı sonunda teslim edilmesi gerekiyordu.
26:37Onu da 2028'e ertelediler.
26:39Yani Pasifik'e de odaklanamıyor.
26:42Böyle bir noktada bu zirvenin önemini umarım özetleyebilmişimdir Erhan Bey.
26:46Evet aslında çok önemli bir noktaya değindi Adem Bey.
26:49Bu zirve bizim açımızdan çok önemli.
26:52Çünkü Türk savunma sanayi son dönemde gerçekten müthiş bir ivme kazandı ve tüm dünyanın da dikkatini çekiyor.
26:58Tabii NATO'dan bahsettiğimiz zaman 32 üyenin yer aldığı bir oluşum ve NATO tabii ki savunma harcamalarının öne çıktığı bir oluşum.
27:09Ve şunu belirtmek gerekiyor.
27:12Ülkeler NATO müttefiklerinin içinden alışveriş yapabiliyor savunma harcamalarını yapabilmek için.
27:18Zaten biz S-400 meselesinde bu sıkıntıyı yaşadık.
27:21NATO ülkeleri kendi aralarında savunma ihtiyaçlarını karşılamaya gayret ediyor.
27:28En büyük satıcı hiç kuşkusuz Amerika Birleşik Devletleri.
27:32Ama son dönemde Adem Bey'in de belirttiği gibi özellikle İsrail'in saldırgan tavrıyla bölgeyi savaş alanına çevirmesi,
27:44Amerika Birleşik Devletleri'nin İsrail'in İran'la savaşı ve tabii ki Ukrayna'da, Ukrayna-Rusya savaşıyla birlikte
27:51ülkelerin ihtiyaçları arttı, mühimmatların kullanımı arttı.
27:57Böyle olunca üretim bunu karşılamamaya başladı.
28:00Ve Adem Bey'in çok net bir şekilde değindiği gibi teslimat tarihleri anlaşmalarda çok uzun takvimlerin sonuna geliyor.
28:099 yılı bulan, 10 yılı bulan teslim sürelerinden bahsediyor.
28:13Şimdi Türkiye savunma sanayiyle birlikte, üretim kapasitesiyle birlikte artık NATO ülkelerinin dikkat ettiği
28:22ve aslında mühimmat ya da silah almak istediği bir ülke haline geldi.
28:26Çünkü Türkiye çok kısa sürede teslim ediyor, üretim kapasitesi arttığı yüksek ve bu kriz döneminde bir anda parlayan bir yıldız
28:35haline geldi.
28:36Şimdi bu zirve Türkiye'ye ekonomik olarak bu savunma sanayinde satışlar, anlaşmalar söz konusu olduğunda
28:43ki TUSAŞ'ta da önemli organizasyonlar olacak, hepsi gelecekler, Türk savunma sanayi ürünlerini görme imkanı bulacaklar.
28:51Nasıl katkılar sağlayacak?
28:53Türkiye ekonomisi bu zirveden ne kazanacak?
28:55Savunma sanayi ihracatı anlamında.
28:57Şimdi savunma sanayi fuarında zaten açıkçası tüm dünya Türkiye'nin savunma sanayinde yapmış olduğu ivmelenmeyi gördü.
29:05Yani her şeyden önce şunu gördü bir kere, Türkiye ülke olarak artık başarabilmenin, üretebilmenin ötesinde bir ülke haline geldi.
29:14Yani bu inançla hareket edebilen ve az evvel TUSAŞ dediniz, TUSAŞ saldırısını hatırlarsanız orada saldırıya uğramış bir çalışan çok ciddi
29:24bir ifade kullandı.
29:25Saldırının sıcak sıcak etkisiyle bizi yıldıramayacaklar.
29:29Yani bu inanmışlık aslında bizim için çok çok önemli.
29:32Yani burada tabii ki mühendislerimizin, işte buradaki özellikle teknikerlerimizin başarısı, yöneticilerin başarısı elbette çok çok önemli.
29:43Ama en önemli unsur bu başarabilme kabiliyetini, o kimliği kazanıyor olabilmek.
29:48Doğal olarak da son dönemlerde sizin de dediğiniz gibi mühimmat tüketimiyle, belirli bölgelerdeki savaş nedeniyle, mühimmat tüketimi nedeniyle,
29:57Türkiye'nin de uluslararası diplomaside denge ve ara bulucu ülke olması nedeniyle herhangi bir savaşa girmemesi veya herhangi bir negatif
30:09bir durumda mühimmat eksiltmeden bu süreçleri geçirdiği için,
30:14tatbikatlarda bunları denediği için ciddi bir üretim kapasitesine sahip ve bu üretim kapasitesini de böyle hani çok hızlı bir şekilde
30:22yapabilen, seri üretim yapabilen bir ülke pozisyonunda.
30:25Doğal olarak Avrupa'nın tehlike altındaki güvenlik mimarisi söz konusu olunca da Türkiye'nin bu parlayan durumu ortaya çıktı.
30:35Şimdi savunma sanayinde zaten birçok ülke bizimle anlaşmalar yaptı.
30:39Yani gerek helikopterlerimiz olsun, gerek işte diğer uçaklarımız bakınız daha henüz seri üretime geçmeden birçok ülke bizden kanı almaya çalışıyorlar.
30:49Şimdi bunları üst üste koyduğumuz zaman elbette ki güvenlik mimarisi açısından, işte 2. Dünya Savaşı'ndan sonra sadece ticaret anlamında
30:58ticari birliktelikler yapan Avrupa bir şeyin farkına vardı.
31:03Yani güvenliklerini ABD'ye teslim etmişlerdi ancak şunun farkına vardılar.
31:07Yani evet ABD canı sıkıldığı zaman bizim güvenliğimizi tehdit altında tehdit ederek hatta kendi başınızın çaresine bakın diyebiliyor.
31:16Özellikle bunu Rusya-Ukrayna Savaşı'nda gördük.
31:19Rusya'ya karşı yeri geldi Zelenski'yi orada perişan etti Beyaz Saray'da, yeri geldi Avrupa Birliği ülkelerini perişan etti.
31:30Yani Avrupa Birliği ülkeleri şunun farkına vardı.
31:32Yani ABD'ye güvenerek biz savunmamızı kurtaramayız.
31:36Evet güvenliğimizi yıllarca teslim ettik ama bizim artık bir güvenlik mekanizmasına sahip olmamız lazım.
31:42Burada parlayan yıldız kim? Türkiye.
31:43Ve Türkiye ile de bu ilişkileri güçlendirmek durumunda olduklarının farkına vardılar.
31:50Özellikle Rusya'ya karşı.
31:52Yeri geldiğinde ABD'ye karşı da bir alternatif olarak.
31:56Çünkü hem ABD hem Türkiye'ye NATO üyesi.
31:58Ama ABD keyfi olarak bazen mühimmatlarını da vermiyor.
32:02Bakın nasıl? Kota da koyuyor.
32:03Bu durumda kimle daha güven anlamında ve ikili ilişkiler anlamında daha rasyonel olan ülke Türkiye.
32:14Şimdi Türkiye ile birliktelikler ve bir takım anlaşmalar yapacakları kanaatindeyim.
32:20Ve NATO üyesi ülkesi olması münasebetiyle de NATO üyesi ülkeler kendi aralarındaki bu silah satışlarından bence bir takım anlaşmalar çıkartacaklardır
32:30kanaatindeyim.
32:31Sizin de dediğiniz gibi TUSAŞ'ımızı gezecekler.
32:34Gözbebeği birçok firmamızdan haberdarlar.
32:37Bunlardan da haberdarlar.
32:39Yapılan çalışmalardan, argelerden, üretilenlerden hepsinden haberdarlar.
32:44Bazı stratejik bilgilerimiz hariç.
32:47Onun için Türkiye ile bu konuda iş birliği yapmak zorundalar.
32:51Ve daha ilginç bir şey var.
32:52Avrupa'nın güvenliği gerek göç dalgaları açısından da Türkiye jeopolitik olarak da bu sermayesini kullanacak.
33:03Yani Türkiye'nin coğrafik konumu aslında küresel anlamda bir sermayesi haline gelmiş durumda.
33:10Özellikle ABD İran Savaşı'nda bunu çok net olarak gördük.
33:13Bakınız hiç tahminlerde olmayan Hürmüzboğazı kapatılmaz dendi.
33:19Böyle bir risk alınmaz ama kapatıldı.
33:22Savaş her türlü oyunu, her türlü hileyi ortaya koydurtabilir.
33:27Her türlü stratejiyi de ortaya koydurabilir.
33:30Şimdi Türkiye'nin de konum itibariyle enteresan bir konumu var.
33:33Asya, Avrupa arasında işte Kuzey, Güney arasındaki sanki Yüce Yaradan'ın böyle nokta atış olarak koyduğu bir yerdeyiz.
33:41Evet etrafımız ateş çemberi ama bu ateş çemberinden de stratejik zekayla avantaja çevireceğimiz bir konumdayız diyebilirim.
33:51Bundan sonraki süreçlerde ben daha sıkı Avrupa ile ilişkilerimizin yoğun olacağı kanaatindeyim.
33:58Sizin de belirttiğiniz gibi ABD ile yaşanan gerilimler sonrası hem ittifak için de ABD'nin alternatif bir silah ve mühimmat
34:08satıcısı olarak Türkiye, Avrupa ülkeleri için de bir hayli cazip geliyor.
34:13Adem Bey tabii burada Türkiye'nin yükselişinden bahsediyoruz.
34:17Sen NATO içindeki belki söz söyleme gücü artıyor.
34:24Diğer taraftan da NATO ülkeleri arasındaki tabii ki bu silah ve mühimmat satışında Türkiye, ABD'den ve diğer ülkelerden sonra yavaş
34:33yavaş öne çıkmaya başladı.
34:34Ama Türkiye'nin bu öne çıkmaya başlaması NATO içinde rahatsızlık yaratıyor net bir şekilde.
34:43Bu durumdan rahatsız olan ülkeler de var.
34:46Sizce hangi ülkeler Türkiye'nin bu gücünü artırmasından rahatsız oluyor?
34:52Şimdi aslında o kadar güzel bir konuya değindiniz ki Erhan Bey.
34:57Şimdi biz İHAS'ya üretiyoruz.
34:59Zırhlı araçlarımız bizim Afrika'da neredeyse 14-15 farklı ülkede karayollarında faaliyet gösteriyor.
35:07Biz Romanya'ya dahil olmak üzere ilk defa NATO üyesi olmaz.
35:11Hasebile söylüyorum.
35:11Deniz platformları satmış durumdayız.
35:14Biz mühimmat üretiminde NATO içerisinde özellikle 155 milimetre top mermisi ki Ukrayna'da en çok kullanılan ürünlerden bir tanesinden bahsediyorum.
35:23Bu ürünlerde neredeyse Avrupa'daki en etkin, neredeyse değil tam net olarak söyleyeyim en etkin ülkeyiz.
35:30Hatta Amerika Birleşik Devletleri ile bu konuda anlaşma yaptık ve Amerika Birleşik Devletleri içerisinde de şu anda Türkiye ve ABD
35:36beraber 155 milimetre top mermisi üretiyoruz.
35:39Bakın bu kadar geniş bir yelpazeye sahip bir ülkenin savunma sanayi altyapısından bahsediyoruz.
35:46Hatta hatırlayın geçtiğimiz haftalarda Rutte'nin Aselsen ziyareti sırasında kullandığı bir cümle vardı.
35:51Dedi ki yani bu kadar büyük bir altyapı ve bu kadar genç bir ekip gördüğüm için çok fazlasıyla etkilendirilmedi.
36:00Türkiye artık sadece bir kullanıcı değil.
36:03Türkiye çok büyük bir tedarikçi ve ülke kimliğini daha da güçlendirecek bu ülkenin sadece NATO içerisinde değil, küresel arenada etkisini
36:13güçlendirecek bir noktaya gelmiş durumda.
36:14Bunu hamasi olarak söylemiyoruz, verilerle, rakamlarla söylüyoruz.
36:17Bir de Zekeriya Hocam bir şey dikkat çekti, dedi ki ABD bazı ülkelere ürün satar bazılarına satmasın.
36:23Biz de bazılarına satmıyoruz.
36:25Bakın savunma sanayi ürünü satmak demek kendi çıkarlarınız doğrultusunda bir dış politika etkisi de üretmek demektir.
36:33ABD bazı ülkeler bunu satmıyorsa ve bunu bir denge unsuru olarak kullanıyorsa Türkiye'nin bu yükselişi bölgede kendisi için de
36:43aynı stratejinin,
36:44çünkü bunun ABD'yi taklit etmekle ya da dünyadaki başka bir ülkeye taklit etmekle ilgisi yok.
36:50Net bir şekilde siz dersiniz ki benim çıkarlarımla, ben dış politika çıkarlarımla Ankara merkezli, Ankara zaviyesinden dünyadaki gelişmeler nasıl şekilleniyorsa
37:01ben o ülkelerle, o yönetimlerle ortak hareket ederdim dersiniz.
37:05Türkiye'de bu minvalde hareket ediyor.
37:07Yani bugün eğer Türkiye 11 milyar dolar gibi bir dış savunma sanayi satışına ulaştı,
37:13eğer daha reflekslerini kıssaydı emin olun 30 milyar dolara, çok rahat söylüyorum bu ifadeyi, ulaşabilecek bir noktaya gelirdi.
37:24Türkiye özellikle insani olarak zulümün olduğu, insani olarak herhangi bir sorun olabilecek hiçbir coğrafyaya, hiçbir ülkeye, hiçbir iktidara satış yapmayan
37:40bir ülke olarak adaleti temsil edilen bir noktaya geliyor.
37:43Şimdi Avrupa Birliği içerisinde de bu emin olun rahatsızlık yaratacak ve yaratmaya devam edecek.
37:51Nerede yaratıyor bu? Örnek veriyorum işte Fransa üzerinde, Erhan Hocam sizin sorunuza döndüm, Fransa üzerinde çok büyük bir rahatsızlık yaratıyor.
37:59Yani Fransa bugün Ermenistan'a bölgede neredeyse tek destek veren bir ülke konumunda.
38:05Şimdi 30 küsur yıllık Minsk grubunun çözemediği, yani Rusya, ABD ve Fransa'nın eş başkanlığını yaptığı Minsk grubunun çözemediği Karabağ
38:18zulmü 44 gün içerisinde Türkiye'nin desteğiyle birlikte çözülmüş bir sorun.
38:24Şimdi bundan Fransa nasıl rahatsız olmayacak?
38:26Orada bir etki alan oluşturuyordu ve bu etki alandan dolayı şu anda rahatsız.
38:31Benzer şekilde Türkiye ne yapıyor?
38:33Türkiye Fransa'nın Afrika bölgesinde neredeyse tam anlamıyla bir kolonizasyon dönemi oluşturduğu ve kendi yapısını, kendi ekonomisini finanse ettiği ülkeler
38:49üzerinde diyor ki
38:50burada terör yapılarına hiçbir şekilde müsaade etmeyeceğim, artık Afrika sömürülmeyecek diyor.
38:58Bu noktada satışlar yapıyor, bundan Fransa nasıl rahatsız olmayacak?
39:01Ya da Yunanistan, Doğu Akdeniz'de hiçbir şekilde hakkı olmayan birçok noktada bizim neredeyse balıkçılarımızın avlama yapamayacağı bir noktada etki oluşturmaya
39:14çalışıyor.
39:14Burada Fransa onunla ortaya olarak rahatsız, nasıl rahatsız olmayacak?
39:19Şimdi bunlarla karşılaşmak zorundayız, bunları kabul etmek zorundayız.
39:24Ben bu NATO zirvesinde Fransa'nın da, bakın şimdiden söyleyeyim, Fransa'nın da Türkiye ile özellikle İHASİHA konusunda belli noktalarda
39:34anlaşma yoluna gidebileceği kanaatindeyim ki
39:36bunu bir öngör olarak söylemiyorum, Fransa medyasında bugün gördüğüm bazı gelişmelerden dolayı söylüyorum, yani milletçilik yapmıyorum.
39:45Ben Fransa'nın bile bu noktada artık Türkiye'ye daha sıcak bakabileceği bir noktaya gelebileceği kanaatindeyim.
39:51Türkiye çok farklı bir noktaya doğru gidiyor.
39:53Türkiye hem NATO içerisinde hem de kendi bölgesindeki bağımsız dış politika yaklaşımıyla birlikte çok farklı bir noktaya doğru gidiyor.
40:02Bunu böyle özetlemiş olayım Erhan Hocam.
40:04Evet, tabii rahatsızlık duyan ülkelerin başında Fransa geliyor.
40:08Çünkü Fransa biraz önce bahsettiğimiz şartları göz önüne aldığımız zaman NATO içerisinde, ittifak içinde önemli bir silah satıcısı ve karşısında
40:18bir rakip istemiyor çok net bir şekilde.
40:20Tabii burada rahatsız olan ülkelerden biri de Yunanistan ama Yunanistan'ın motivasyonu biraz daha farklı.
40:25Onu belirtmemiz gerekiyor.
40:26Yine de Adem Bey'in de ifade ettiği gibi Fransa rahatsız da olsa, İngiltere içten içe rahatsız da olsa Türkiye'deki
40:34savunma sanayi gelişimine kayıtsız kalamıyorlar ve birlikte çalışma yollarını aramaya çalıştıklarını görüyoruz çok net bir şekilde.
40:41Avrupa'nın diğer ülkede.
40:43Zaten Türkiye İtalya ile çalışıyor, İspanya ile çalışıyor, önemli anlaşmalar yaptı.
40:47Yakın zamanda Belçika Kraliçesi çok güçlü bir heyetle geldi ve zaten...
40:54Polonya ile yapıyoruz.
40:55Evet, Polonya ile çok uzun zamandır yapıyoruz.
40:58İngiltere ile belli noktalara...
41:00Zaten Ukrayna'yı söylemeye gerek yok ve başka tabii ki diğer ülkelerde söz konusu...
41:06Biraz Almanya ile soğuk kaldı galiba, yanlış hatırlamıyorsam Almanya ile değil mi?
41:12Önemli bir anlaşma söz konusu değil.
41:14Yok ama bu zirvede gelecek Erhan Bey, bu zirvede gelecek.
41:18Bu zirvede tabii ki birçok ülkeden de bekliyoruz.
41:21Erhan Bey, Avrupa bu süreçte az evvel birinci bölümde söylediğim, hiç istemediği kadar Türkiye ile iş birliği yapmak zorunda.
41:31İçten içe istememekle Türkiye'nin bu yükselen gücünü görmesine rağmen istemiyor.
41:38Çünkü malum ikircikli yaklaşım kabullenemedikleri bir durum.
41:44Yıllarca Türkiye'yi biliyorsunuz hasta adam olarak ilan ettikleri bir süreç.
41:48Sizin de bir tarihçi olduğunuzu bildiğim için yani baktığınız zaman Türkiye'nin bir anda onların dengelerini bozan bir yapıya bürünmesi
41:57doğal olarak onlar tarafından hazmedilen bir şey değil.
42:01Ama mecburlar güvenliklerini ayakta tutabilmek için bununla baş etmek zorundalar ve Türkiye'yi de iş birliği yapmak zorundalar.
42:08Yani bir de Fransa demişken Arden Bey güzel bir noktaya değindi Fransa deyince biliyorsunuz Fransa'nın özellikle Güney Kıbrıs Rum
42:16yönetimine ciddi silah sevkiyatı Yunanistan'a İsrail kışkırtmasıyla bir takım sevkiyatlarda bulunması.
42:24Kendi işte Doğu Akdeniz hedeflerinin olması.
42:27İsrail işte bu bölgede Doğu Akdeniz'de Fransa keza aynı Yunanistan keza aynı söz sahibi olmak istiyorlar.
42:36Yani bunların biliyorsunuz bir de İMEK projesi var.
42:38Özellikle Hindistan'dan işte Pire Limanı'na kadar Yunanistan'a kadar giden bir güzergahtan bahsediliyor.
42:45Bununla ilgili bir takım çıkarları da var ama Doğu Akdeniz'de söz sahibi olma noktasında niyetleri var.
42:53Ama karşılarında da bu duruma engel olan güçlü bir Türkiye'den bahsediyoruz.
42:58Doğal olarak Türkiye'ye karşı elbette ki tutumları farklı olmakla birlikte ama mecbur bu gücü kullanmak zorundalar.
43:07Yani Türkiye ile iş birliği yapmak durumundalar diyoruz.
43:10Birçok Avrupa ülkesinin aslında...
43:12Zekin Hocam bir özür dilerim.
43:14İMEK projeleri var evet ama biz ne gördük?
43:18Biz bundan 6-7 yıl önce 2015 demek ki 10-11 yıl önce ne gördük?
43:24Doğu Akdeniz'de Türkiye'yi devre dışı bırakmaya çalıştıkları yine böyle benzer bir proje gördük.
43:29Hatırlayın Güney Kıplı Surumu Yönetimi Cumhurbaşkanı Yunanistan Cumhurbaşkanı.
43:35Hatta o dönem Biden vardı Biden'da destek verdiğini açıklamıştı.
43:39İsrail Başbakanı Netanyahu hatta o zaman Sisi'de vardı Mısır'da ellerini üst üste koyarak Doğu Akdeniz'de Türkiye'yi dengilen dışı bırakacakları
43:49bir projeden bahsetmişler.
43:51Ve bu projeyi çok büyük bir proje olarak açıklamışlardı.
43:53Biz ne yaptık?
43:55Libya'da.
43:55Libya'yla.
43:56Sadece 3 gün içerisinde yapmış olduğumuz İHASİHA operasyonlarıyla orada hemen arkasından yapmış olduğumuz bir Doğu Akdeniz'deki mühansır ekonomik bölge anlaşmasıyla
44:09tüm planlarını çöp haline getirdik.
44:11O yüzden Türkiye'nin bu bölgede denklemde olmadığı hiçbir stratejinin projenin hayata geçirilmeyeceğini buradan bile görebiliriz.
44:19Bu bahsettiğiniz IMEC projesi de benzer şekilde bir akıbete uğrayacaktır kanaatindeyim.
44:24Evet Libya ile yaptığımız anlaşma sonrasında sizin bahsettiğiniz bu konsorsiyumun içinde yer alan büyük şirketler, dev şirketlerin hepsi işin içinden
44:33çekildiler.
44:34Çekilmek zorunda kalmışlardı.
44:35Evet çekilmek zorunda kalmışlardı.
44:36Tabi Avrupa ülkelerinden geçmiş dönemde hep negatif bakış açısıyla Türkiye'ye yaklaşan, eleştiren ya da ilk fırsatta zor durumda bırakmak
44:48isteyen ülkelerden bahsettiğimiz bu açıklamalar geliyor.
44:51Hollanda Genelkumay Başkanı bir açıklama yapmış ve Türkiye'nin ABD'nin bazı askeri kabiliyetlerini geri çekmesiyle Türkiye'nin NATO içindeki
45:00rolünün daha artacağını belirtmiş.
45:02Biraz önce konuştuğumuz konu.
45:04Türk savunma sanayinin ulaştığı kabiliyet seviyesinden etkilendiğini ve bu alanda iki ülke arasında güçlü bir iş birliği potansiyeli gördüğünü de
45:13söylemiş.
45:14Hemen hemen bütün ülkeler aynı noktaya geliyor.
45:16Bu da Türkiye açısından sevindirici.
45:18Diğer taraftan tabi Amerikan Başkanı Donald Trump'ın geleceği zirve ve tabi ki Cumhurbaşkanımız Erdoğan'la birlikte çok önemli bir
45:26görüşme gerçekleştirecekler.
45:28Burada önemli merak edilen konulardan biri özellikle CNN Türk ABD temsilcisi Yunus Paksoy'un Beyaz Saray'da sorduğu soruyla ve Trump
45:38'ın cevabıyla gündeme gelmişti.
45:40Türkiye'nin tabi ki savaş uçağı, Kağan'ın seri üretimi için gerekli olan savaş uçaklarının temini konusunda ABD'yle yürüttüğü
45:48görüşmeler, diğer tarafta Katsa yaptırımları ve tabi ki F-35 programı.
45:53Yani aslında S-400 kriziyle birlikte ortaya çıkan bu olumsuzlukların tamamını tek bir torbaya koyabiliriz.
46:01Bunların hepsinin bu zirvede çözülme ihtimali var mıdır ya da en azından çözülmesi açısından olumlu gelişmelerin, olumlu açıklamaların gelmesini bekliyor
46:10musunuz Trump'a?
46:11Şimdi Donald Trump'ın doğrudan elinde olmayan bazı durumlar var.
46:15Yani kongreye sunmak zorunda olduğu bazı durumlar var.
46:19Ancak kongrede de bildiğiniz üzere yani Siyonist lobby'nin de çok ciddi etkisinin olduğunu biliyoruz.
46:24Ama Kağan motoruyla ilgili olarak kongreye gönderdiği mektupta bununla ilgili olarak bir çalışmanın gerçekleşebilme ihtimali yüksek olduğunu biliyoruz.
46:34Daha önce projede partner olarak yer almakla ve hatta bir takım ödemelerini yapmakla birlikte F-35 projesinden çıkartılmış olmamız, askıda
46:44olmamız açıkçası bence hayırımıza da oldu.
46:48Çünkü F-35'in ben henüz öyle çok F-16 gibi oturmuş bir proje olduğu veya bir uçak olduğu kanaatinde
46:56de değilim.
46:56Adem Bey'e de sorarız o konuyu.
46:57Tabi uzman olduğu için sorarız.
46:59Çünkü bazı gelen bilgiler doğrultusunda ve görüntülerde görüyoruz.
47:03Yani enteresan kriptik...
47:06Sipariş iptalleri oldu.
47:07İptalleri de oldu.
47:09Düşüşler var.
47:10Kalkışlarda sorunlar var gibi bazı durumlar oldu.
47:13Teknik kısmını Adem Bey açıklar.
47:15Burada bir problem var.
47:17Katsa yaptırımlarının da özellikle savunma sanayi başkanlığına uygulanan bu gerek sertifikasyon noktasında,
47:24kaldırılması noktasında hemen çözülebilecek bir durum olduğu kanaatinde değilim ben.
47:31Çünkü demin söylediğim gibi artık ABD ile olan müttefiklik ilişkimiz bir romantik müttefiklik ilişkisi değil.
47:39Part part dosya bazlı pazarlıklarla devam eden bir ilişkiler ağıyla ilerlemekte.
47:45Kaan'la başlayacak.
47:47Kaan'da da evet seri üretim için önemli motor tedariki noktası.
47:52Ancak bizim zaten geri planda bir motor çalışmamız var.
47:58Sadece önümüzde birkaç yıllık bir süreç var ki o da hava üstünlüğünü çok geriye düşürmeden,
48:07hava üstünlüğünde gerekli tedbirleri almak adına acilen olması.
48:13Çünkü bu arada biz Eurofighter tedarikinde bulunduk.
48:15Yani hava kuvvetleri anlamında da çeşitlilik sağladığımız bir süreçteyiz.
48:21F-35 projesinin ve Katsa yaptırımlarının bir an evvel çözüleceği kanaatinde değilim açıkçası.
48:27Yani bu değerlendirmede bulunabilirim.
48:29Ama bununla ilgili olarak,
48:31tabii daha önce Donald Trump'ın da bunlarla ilgili birçok söylemi var.
48:35Yani kongre ile çözülmesi gereken bir durum var.
48:38Kongre'de de malumunuz siyonist lobinin etkisi var.
48:42Bakınız, Sayın Yunus Paksoy'un sorduğu sorunun üzerine Türkiye'ye bir takım hediyelerle gideceğini söylüyor olması,
48:49Donald Trump'ın hemen İsrail'de bir takım tepkileri, bir takım endişeleri dile getirdi.
48:54Ve NATO zirvesinden sonra İsrail lideriyle,
49:00yani Netanyahu denilen katille bir görüşme gerçekleşecek.
49:03Yani NATO'da alınacak veya görüşülecek konular üzerine,
49:08çünkü asla ve asla İsrail,
49:10Türkiye'nin hava kuvvetleri anlamında üstünlük kurmasını kabul etmeyecek.
49:15Bu zirve sonrasında hemen randevu istedi.
49:16Evet, hemen randevu istedi.
49:18Bu aslında bir paniğin, bir endişenin aslında göstergesi.
49:22Bununla birlikte Türkiye'nin savunma sanayinde yine bir takım füze denemelerinin,
49:28özellikle menzil anlamındaki denemelerinin sesi İsrail'den çıkmaya başladı.
49:35Daha önce Yunanistan'dan çıkmıştı tayfunla ilgili olarak.
49:39Bölgede İsrail kendi güvenliğinin tehlike altında olduğunu gördüğü tek ülke Türkiye.
49:46Yani Türkiye'yle ilgili endişelerinden dolayı Türkiye'ye karşı tabii ABD'yi kışkırtabilecek
49:54veya ABD'ye bir takım şeyleri dikte ettirebilecek görüşmeyi hemen talep etti.
50:00Evet, son dört dakikada Adem Bey'e sözü verelim.
50:03Tabii bu F-35 meselesi kimilerinin dediği gibi,
50:07Zekeriya Bey'in de ifade ettiği gibi,
50:09belki olmasa daha mı iyi olur?
50:10Bu çok dillendiriliyor son dönemde.
50:13Bu Amerikan Başkanı'nın ziyaretinde bu konularda,
50:17uçak motoru, F-35, katsa yaptırımları bir gelişme bekliyor musunuz?
50:21Sizin de yorumunuzu alalım.
50:25GİCEP programı var.
50:26İtalya, İngiltere ve Japonya'nın sürdürmeye çalıştığı,
50:32yaklaşık 6 yıldır bu projeyi sürdürmeye çalışıyorlar.
50:35Ve iki defa SETT'ye uğradı.
50:37Hatta dün itibariyle 6.1 milyar dolarlık yeni bir bütçe açıkladılar.
50:42Hatta yeni ortakları beklediklerine dair de açıklama yaptılar.
50:46Bakın F-35 programı çok önemli bir program.
50:48Yani F-35 programı iki tane uçak SETT'ye uğradı.
50:52Bir tane uçak motor sıkıntısı yaşadı gibi sebeplerden dolayı yabana atılacak bir proje değil.
50:58F-35 programı çok ciddi, çok önemli bir proje.
51:01Çünkü altıncı nesil, özellikle altıncı nesil üretilmek istenen projelerin akıbetlerini, süreçlerini gördüğümüzde F-35'in ne kadar daha kıymetli olduğunu
51:12ve bu seri üretimin, bakın bir ürün çok fazla seri üretime girdiğinde mutlaka daha iyi noktaya gider.
51:20Ne kadar çok üretilirse mutlaka hataları daha fazla telafi edilir.
51:24O yüzden ben Türkiye'nin F-35 programında olmaması ile ilgili bir mutluluk duymuyorum.
51:28F-35 programında olsaydık çok daha mutlu olurdum.
51:32F-35 programı ile birlikte eğer Türkiye hava sahasında kendi envanterinde bu uçaklardan barındırsaydı
51:39hem batı ile olan bu enteklasyon sürecinde sıkıntı da yaşayabilirsiniz önümüzdeki net ama önemli değil.
51:46Daha kilitli, daha entekli olan bir yapı yolaşırdı.
51:50Hem de Türkiye'nin hava savunması yani savaşçı anlamında sıkıntısı kısa vadede giderilirdi.
51:56Tabii ki Kağan projemiz çok önemli.
51:57Endonezya gibi ortaklarımız var.
52:00Pakistan'a ortak olmak istiyor, Söğüt Arabistan'a ortak olmak istiyor.
52:03Çok sayıda bilgi var bu konuda, çok sayıda da net bilgi var yani böyle hamasi değil.
52:09Fakat bu bir süreç.
52:12Yani 2. Dünya Savaşı sonrasında hava savunma, özür dilerim, uçak motorlarına sahip olan kaç ülke vardı?
52:192. Dünya Savaşı sonrasında.
52:20Zekeriya hocama sorayım.
52:222. Dünya Savaşı sonrası kaç ülke vardı hocam?
52:25Neyi duyamadım efendim.
52:26Sovyetler Birliği, Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere, Japonya.
52:34İngiltere de beraber, Amerika Birleşik Devletleri ile beraber çalışıyordu Japonya.
52:37Yani bakın o ülkeler bile, o ülkeler bile şu anda 6. nesil savaş uçağı ve motoru konusunda çok ciddi sıkıntılar
52:44yaşıyor.
52:45Bizim ise Kağan projemiz sadece 6-7 yıllık bir proje.
52:49Bakın 2. Dünya Savaşı'ndan sonra bu teknolojiye sahip olanlar bile bu sıkıntıyı yaşarken
52:55Türkiye'nin Kağan projesinin geldiği noktayı herkesin ayakta alkışlaması takdir etmesi gerekiyor.
53:01Bu noktada çok önemli bir bilgi vermek istedim Erhan Hocam.
53:06Teşekkür ederim.
53:07Bu arada Erhan Bey, Sayın Ahmet Özal yayınımızı ilgiyle takip ediyormuş.
53:12Selamları var.
53:13İletmemeyi.
53:14Çok teşekkür ediyoruz.
53:15Süremizin sonuna geldik.
53:17Adem Kılıç, Zekeriya Şahin yayına katkılarınızdan dolayı çok çok teşekkür ediyorum.
53:22Değerli izleyenler, tabii NATO zirvesi ile ilgili gelişmeleri neler yaşanacağını konuştuk.
53:27Süremizi tamamladık efendim.
53:28Noktalıyoruz.
53:29İyi geceler.
53:34İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar