- 2 days ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:02Müzik
00:18Merhaba sevgili izleyenler, Bir Fikir Durağı programıyla daha sizlerle beraberiz.
00:24Evet oldukça coşkulu bir hafta sonunu geride bıraktık.
00:28Hem yapılan 4 ildeki özgürlük mitingleriyle hem de onur yürüyüşüyle oldukça sokakların hareketli olduğu bir hafta sonuydu.
00:38Tabii ki miting görece olaysız geçmiş olsa da onur yürüyüşü hem İstiklal Caddesi'nin ve Kadıköy'ün avlukaya alınması ve
00:47daha sonra da gözaltılarıyla sonlandı.
00:50Ve tabii ki bunun yanında aslında hem bu yürüyüşlerdeki baskılar hem bir şekilde mitingin hazırlık sürecindeki gelişmeler ülkenin demokratikleşmesi ve
01:01bununla ilgili olarak yasaların hazırlanması sürecini de beraberinde getiriyor.
01:06Ve yine hafta sonu bununla ilgili de özellikle iktidar kanadının çok yoğun açıklamaları vardı.
01:12Sonbaharda mı olacak, Temmuz'da mı olacak derken şu anda görünen tabloda sanki Temmuz beklenen süreç yasalarının doğumuna gebe gibi görünüyor.
01:22Biz de bugün programımızda hem bu hafta sonu yaşanan mitingin detaylarını hem de aynı zamanda beklenen çerçeve yasanın, süreç yasasının
01:33detaylarını siyasetçi ve hukukçu konuklarımla birlikte konuşacağız.
01:38İstanbul Kadın Meclisi'nden Gizem Kuzuk, ÖHD üyesi İknur Alcan bizimle beraber olacak.
01:46Hoş geldiniz diyorum her ikinize de.
01:48Yani hukukçu olarak da siyaset aktivistleri olarak da aslında zor süreçler, hareketli süreçler.
01:55Bugün bakalım programımıza bu hareket nasıl yansıyacak.
01:59Gizem seninle başlayalım.
02:01Oldukça yoğun tempolu bir hazırlık süreciniz vardı.
02:04Nasıl hazırlandınız?
02:06Nelere dikkat ettiniz özgürlük mitinglerinin İstanbul ayağında?
02:11Yani özgürlük mitingin gerçekten çok büyük bir çabayla hazırlanıldı.
02:16Birçok miting gerçekleştirdik aslında İstanbul'da, İstanbul genelinde ama bunun anlamı hem halk açısından hem de partimiz açısından çok daha başkaydı.
02:29Çünkü Kürt sorununun demokratik çözümüyle ilgili Sayın Abdullah Öcalan'ın fiziki özgürlüğüyle ilgili halkın ciddi talepleri var.
02:40Bu anlamda sürecin inandırıcılığı, sürecin sağlıklı bir şekilde ilerleyebilmesinin en önemli boyutu olarak Kürt halkı başta olmak üzere Türkiye halkları
02:51Sayın Abdullah Öcalan'ın fiziki özgürlüğünü önümüze koymuş durumdalar.
02:56Ve bu fiziki özgürlük sağlanmadan, Sayın Abdullah Öcalan bu çalışmaları özgür bir ortamda devam ettirmeden, bu sürecin sağlıklı bir işle
03:08işle gidebileceğini, halkın inancının olmadığını alanlarda görüyoruz aslında.
03:14Bunu önümüze koyan bir yerden çalışmalara yaklaştığımızı söyleyebilirim.
03:20Sokak sokak çalıştık gerçekten.
03:23Yani bütün il işe örgütlerimizde, kadın yapımızda, kurumlarımızda sokak sokak alanlarda.
03:30Hala sesin bile kısık.
03:31Evet, benim sesim gerçekten çıkmıyor artık.
03:34Böyle zoraki bir çıkış var ama güzel oldu.
03:40Nasıl yansıdı o sokaklar miting alanına?
03:42Yani şöyleydi aslında, pazar çalışmalarından tutun da atölye çalışmalarına, insanlarla birebir süreci anlatabileceğimiz, bu mitingin önemini anlatabileceğimiz bir çalışma planladık.
03:57Ve sokakta gerçekten saatlerce oturup mitingin önemini, neden orada olmamız gerektiğini bir kez daha hatırlattık insanlara.
04:08Bu anlamda aldığımız tepkiler de olumluydu aslında.
04:14Ben bu sürecin bu şekilde gitmesini istemiyorum, bu özgürlüğü istemiyorum diyen birinin bile aslında.
04:21Gerçekten bu özgürlüğün neden ihtiyaç olduğunu, Sayın Öcalan'ın fiziki özgürlüğünün bu süreç için ne anlama geldiğini, onu anlatmamızı istediğini
04:32gördük.
04:32Anlattığımızda bir şeylerin değişebildiğini aslında insanlar ikna edilmek istiyorlar bu sürece.
04:40Neye ikna olmak istiyorlar?
04:41Sürecin samimiyetine, gerçekten bu ülkenin demokratikleşebileceğine, ortak yaşamın, birlikte yaşamın sağlanabilirliğinin nasıl bir mücadeleden geçtiğini ve bu mücadeleyi verirken nasıl
04:56davranmamız gerektiğine karşı soru işaretleri var insanların kafasında.
05:01Ve oturup konuştuğunuzda, anlattığınızda gerçekten en karşı olanların bile anlayacağı bir boyuta ulaştığını gördük bu çalışmalar esnasında.
05:12Halk coşkuluydu.
05:14Her zamankinden daha çok inandıkları bir dönem olduğunu gördük.
05:20Ve çalışan arkadaşlar için de büyük bir coşku vardı aslında.
05:27Çünkü bu mitingin başarıya ulaşması, halkın orada taleplerini yansıtabilmesi hepimiz açısından çok önemliydi.
05:37Miting günü de bunun sonuçlarını gördük.
05:40Gerçekten çok yoğun bir katılım olduğunu söyleyebilirim.
05:44Bebekli kadınlardan işte çoluk çocuğa kadar böyle çok kitlesel bir katılım vardı.
05:52Kadınların yoğunlukta olduğu bir katılım olduğunu gözlemledim aslında.
05:58Bunu da söyleyebilirim.
05:59Gerçekten halk geldi ve bu konuyla ilgili önderliğinin fiziki özgürlüğüyle ilgili talebi olduğunu ve barış sürecinin sağlıklı yürüyebilmesinin tek yolunun
06:15Sayın Abdullah Öcalı'nın fiziki özgürlüğü olduğunu bir kez daha alanlardan haykırdı.
06:21Peki neden toplumsal barışın inşasında Abdullah Öcalı'nın özgürlüğü kritik ve kilit bir önemde?
06:30Yani şunu şöyle açıklamak gerekir.
06:33Çünkü bir savaş ortamından çıkmaya çalışıyor bu toplum.
06:40Yani 50 yılı aşkın bir süredir bir savaşın getirdiği birçok sıkıntıyla, sorunla baş başa kaldı.
06:50Bu savaş bir sonuçtu elbette.
06:54Kürt halkı yıllarca yok sayılmanın, kendi varlığını ispatlamanın çabasını verdi.
07:01Ve bu çaba sonucunda bugün Kürt yoktur'dan, Kürtlerin varlığının tanınmasına giden bir süreçten bahsediyoruz.
07:09Ve bu sürecin her iki taraf için de ağır sonuçları olduğunu da söyleyebiliriz.
07:14Ama artık bu atmosferin içinde bunun sonlanması gerektiğini, 27 Şubat çağrısıyla Sayın Abdullah Öcalı'nın silah bırakma çağrısıyla bir şeylerin
07:27farklı bir boyutta ilerlemesi gerektiğini gören bir yerde halkımız.
07:31Ve baktığımız zaman silah bırakmak, kendini fesletmek vs. bu tarz adımlar PKK tarafından atıldı.
07:41Yani örgüt ve Sayın Abdullah Öcalan sürecin samimiyetiyle ilgili yapmaları gereken tüm sorumluluğu almış durumdalardı.
07:50Ama devlet açısından baktığımızda sürece pozitif bir adım anlamında, sürecin halk tarafından güvenilirliğini sağlamak anlamında bir adımın hala atılmadığını görüyoruz.
08:05Evet, partimiz, halkımız, kurumlarımız bu konuyla ilgili ciddi çalışmalar yürütüyorlar bir buçuk yıldır.
08:13Ama atılan adımlar ne yazık ki halkı ikna etmeye, bu anlamda yeni yaşama, ortak yaşama, inşa etme anlamında alan açmaya
08:23yetmiyor.
08:24Bizim taleplerimiz bunu sağlayabilecek bir ortamın yasal güvenceyle ortaya çıkması aslında.
08:32Çünkü yasal güvence olmadan daha önceki sürecin ne hale getirildiğini ve halkı içinde, partimiz içinde nasıl sonuçlar doğurduğunu hepimiz gördük.
08:45Ve bu anlamda da Sayın Abdullah Öcalan'ın buradaki rolü sürecin mimarı ol.
08:51Yani barışın nasıl sağlanabileceğini devletin önüne koyan, bu anlamda kendi örgütünün yapabileceklerini ya da silah bırakmasını sağlayabilecek güç o.
09:07Kendi örgütünün nasıl bir şekil alacağının muhatabı da kendisi olduğu için, bu anlamda bu barış sürecini sağlıklı bir şekilde yürütmek
09:19istiyorsak konunun muhatabıyla yürütmeleri gerekiyor.
09:23Başka bir çıkar yolu ne yazık ki bu noktada yok.
09:28Ve Sayın Abdullah Öcalan'ın fiziki özgürlüğü Türkiye halkları açısından, Kürt halkı açısından önemli bir boyutta yer alıyor.
09:36Ve halk da Bağcılar Meydanı'ndan zaten bunun mesajını en net şekilde verdi diyebiliriz.
09:43Evet dönüyoruz, dolaşıyoruz, hukuka geliyoruz, yasalara geliyoruz.
09:48Halkın talebi, siyasetin talebi aslında sevgili Gizem gayet güzel anlattı.
09:54Burada sevgili İknur size söz vereyim.
09:58Bütün bu talepler hukuki zemine, yasal zemine nasıl yansıyacak?
10:02Neden Abdullah Öcalan'ın burada rolü kritik?
10:08Başta şunu söylemek gerekiyor.
10:11Mithat Sancar'ın Sayın Öcalan'la İmralı heyetinin yaptığı görüşmeden sonra Sayın Mithat Sancar'ın bir açıklaması olmuştu.
10:20Yasal çerçeve açısından Sayın Öcalan'ın üç boyutlu bir yol haritası önerdiğini söylemişti.
10:29Bu üç boyutta da bu çıkarılacak çerçeve yasanın, kök yasanın niteliğini öne sürmüştü birinci boyut olarak.
10:41İkincisi ise sürecin kurumsallaşması, yasanın da aynı zamanda kurumsallaşması.
10:47Üçüncüsü de süreçteki aktörlerin konumları, statüleri, rollerinin tanımlanması olarak nitelenmişti, nitelendirmişti bu üç boyutu.
10:56Burada da çerçeve yasayı kök hücreye benzeterek aslında bir metafor yapmıştı.
11:04Kök hücrenin onarıcı ve yenileyici özelliğine de gönderme yaparak bu metaforu yapmıştı.
11:11Çerçeve yasadan beklenilen aslında şu, çatışmalı süreçlerinden sonra buradaki hasarları tespit edip bir onarım yapması.
11:23Nedir bu onarım? Yani bu sadece yasayla çözülecek bir durum değil.
11:30Yüzyıllık bir süreçten bahsediyoruz.
11:33Doğallığında toplumda oluşan bu çatışma sonrasında çatışmalı ve şiddet dönemlerinde oluşan çeşitli hasarlar var, önyargılar var.
11:44Bunların giderilmesi gerekiyor.
11:45Öncelikle yasanın bunu gidermesi gerekiyor.
11:49Özellikle rahmetli sırrı Süreyya'nın 27 Şubat'taki çağrıda belirttiği hukuki ve siyasi tanınırlık meselesine burada tabii bir atıfta söz konusu.
12:03Onarım derken aynı zamanda Kürtlerin hukuki olarak, siyasi olarak tanınması, yani Kürtlerin hukuk içine girmesi, hukuk kapısından girmesi dediğimiz mevzuya
12:17da bir atıf var aslında.
12:18Eşit yurttaşlık meselesi.
12:19Kürtlerin statüsünün tanınması, dil kimlik tanınması bunların hepsi yeni bir bu çerçeve yasada belirlenmesi gerekiyor.
12:33Ve tabii işte tam da bu kök hücrenin yenilenmesi meselesi dediğimiz de bu noktaya geliyor.
12:39Tanınırlık aynı zamanda yeniden bir demokratik toplumun yeniden örülmesi, yeniden inşa edilmesi meselesi.
12:51Şiddetten, çatışmalı ve şiddet döneminden hukuki ve siyasi döneme geçiş aslında.
12:59Yasanın niteliğinde bunu tartışabiliriz aslında.
13:03Diğeri ise bu sürecin kurumsallaşması meselesi.
13:06Şimdi biz neredeyse bu süreç başlayalı bir buçuk yıla yakın bir süre oldu.
13:13İkiyle yakın bir buçuk yılı geçti.
13:17Şimdi demin Gizem de bahsetti.
13:20Taraflardan biri çözüm için adımlar atıyor ama taraflardan diğerinden bir beklenilen çalışmalar olmadığı için
13:32doğallığında hem toplumsal yapıda hem hepimizde bir acaba şüphesi oluşuyor.
13:39Doğallığında çatışmalı süreçlerin, çözümlerin de her iki tarafın ilk kural her iki tarafın da birbirine güvenmesi meselesidir.
13:48Yani o çözümün yürüyebilmesi için, kalıcı olabilmesi için karşılıklı tarafların birbirine güvenmesi gerekir.
13:53Ancak ne yazık ki bir buçuk yıllık süreçte örneğin PKK'nin yaptığı açıklama, silah bırakması,
14:01mecliste oluşturulan komisyon, imralı ziyareti, raporların hazırlanması.
14:07Bu süreçte hem Sayın Öcalan hem de PKK ilk etapta üzerine düşen görevleri yaptı.
14:15Ancak şimdi mesela iktidardan, devletten beklenilen, örneğin ilk etapta bir yasal çerçeve düzenleyen bir yasanın açık artılmasıydı.
14:26Ne yazık ki bu henüz olmadı.
14:28Ama son yapılan, Sayın Cumhurbaşkanı'nın yaptığı açıklama, Akın Gürley'in yaptığı açıklama,
14:35Temmuz ayında böyle bir çerçeve yasanın çıkacağı yolunda bir açıklama yaptılar.
14:41Tabi bu yasa önemli.
14:44Şimdi yasayla birlikte bir entegrasyon yasaları sürecinde başlayacak aynı zamanda.
14:50Ama sadece yasal mevzuatla çözülebilecek bir durum değil.
14:55Bunun aynı zamanda tüm toplumsal yapılar tarafından kabul edilmesi gerekiyor.
15:00Örneğin nedir?
15:01Mevzu sadece silah bırakmaya, getirilmeye çalışılıyor.
15:05Ancak bu tabi kalıcı bir barış için yeterli değil.
15:09Örneğin örgüt militanlarının Türkiye'ye gelmesi tamam silah bırakıldı ama sonrasında Türkiye'ye gelecekler.
15:17Bunun için bir yasal çerçeve lazım.
15:20Türkiye'de demokratik siyasette, toplumsal hayatta yaşama karışmaları için, yaşayabilmeleri için de aynı zamanda bir yasal çerçeve lazım.
15:30Bunun için aslında tüm devletin de demokratikleşmesi, dönüşmesi lazım.
15:34Aynı zamanda toplumun da buna hazır olması, bu değişikliği yapabilmesi gerekiyor.
15:42Demin Gizem bahsetti.
15:43Toplumun büyük bir kesimi bu kalıcı barışın olmasından yana, hatta süreçte şüpheleri olan kişiler bile tabi ki barışı savunuyorlar.
15:54Bir barışın gerçekleşebilmesi için de öncelikle yasal bir çerçevesinin net olarak çizilmesi gerekiyor.
16:02Yani sadece bu meseleye güvenlikçi bir bakış açısıyla yaklaşıp, silah bırakanlar için entegrasyon yasası düzenledik, gelsinler şu kadar yıl hiçbir
16:15şeye karışmasınlar demek aslında bu kalıcı barışı da zedeleyen bir şey olacaktır.
16:22Çünkü sadece bununla yetinmemesi gerekiyor.
16:27Aynı zamanda bu kişilerin demokratik siyasete ve topluma da entegrasyonu için düzenlemeler yapmak gerekiyor.
16:36Mevcut yasalar şimdi bu düzenlemeler için yeterli değil.
16:41Bu konuda netiz.
16:42Onun için yeni yasalar bekleniyor.
16:45Peki bu yasalar yani aslında iktidarın çizdiği çerçevede nasıl görülüyor?
16:51Ama bir tarafıyla muhataplardan diğer tarafın PKK'nin ve silahlı mücadelenin kanadının çizdiği çerçeve nasıl görünüyor?
16:59Şimdi iktidar olayı sadece silah bırakma olayına daraltmaya çalışıyor.
17:07Sadece silahı bıraksınlar gelsinler diye daraltmaya çalışıyor.
17:11Ama tabii bu şimdi hem PKK hem Sayın Ocalan onurlu bir yani bunun affla olmayacağını, onurlu bir barışla ancak bunun
17:23kalıcı olabileceğini söylüyorlar.
17:26Doğru olan da budur.
17:27Onurlu bir barış yapmaktır.
17:29Çünkü diğer türlüsü asla kalıcı bir barışa yol açmaz.
17:33Çünkü talepler var.
17:35Bu talepler yerine getirilmedikçe bu çatışma süreçlerini, çatışmayı doğuran nedenler ortadan kalkmamış olacak doğallığında.
17:43Bu kalkmadığı sürece de kalıcı bir barıştan söz edebilmek de pek mümkün olmayacak.
17:48Şimdi hem dönüşlerin gerçekleşmesi için entegrasyon yasaları gerekiyor.
17:54Hem mevcut yasalarda da değişim gerekiyor.
17:56Şimdi dönüşlerin gerçekleşebilmesi için aynı zamanda demokratik bir devlet ve demokratik bir toplum yapısına ihtiyaç var.
18:04E şimdi mesela hali hazırda bir TMK ile bunun gerçekleşmesi mümkün mü?
18:10Ya da şu anda mesela ifade özgürlüğüne uygulanan kısıtlamalar, örneğin dün onur yürüyüşü vardı.
18:19Onur yürüyüşündeki şiddeti gördük.
18:2361 vatandaş gözaltına alındı, avukatların, gazetecilerin de olduğu kişiler.
18:29Şimdi bir yandan bu kadar otoriterleşen bir devlet yapısıyla bir yandan demokratik yasaların yapılması çok zor tabii ki.
18:40Öncelikle devletin de demokratikleşmesi gerekiyor.
18:42Hem mevcut yasalardaki değiştirmesi gerekiyor, kısıtlayıcı yasa maddelerini hem de yeni entegrasyon için yeni yasaların düzenlenmesi gerekiyor.
18:55O zaman Temmuz'da göreceğimiz bu çerçeve yasa aslında biraz daha sanki teknik olacak.
19:00Ama burayla da bitmiyor, doğru mu anlıyorum?
19:04Yani o demokratikleşme süreci ve aslında ülkedeki o kaygılardan bir tarafı da zaten bu iktidarla nasıl demokratikleşileceği veya ülkedeki mevcut
19:14yasaların dahi uygulanmadığı yerde çerçeve yasanın ne kadar kalıcı ve uygulanılabilir olacağı da var.
19:21Dolayısıyla Temmuz'da bir takvim var ama bundan sonrasında yürümesi için de nasıl adımlar atmak lazım?
19:30Yani hem sizden alayım hem de belki de bir siyasetçi olarak da nasıl ilerlemek gerekiyor onu biraz konuşalım isterim.
19:37Şimdi sadece yasal çerçeveden bakmamamız gerekiyor.
19:40Temmuz'da bir çerçeve yasa çıkacağını varsayıyoruz.
19:44Söylemlerden bu anlaşılıyor.
19:45Ama çerçeve yasadan sonrasında da işte söylemlerden yine söylemlerden anladığımız
19:51sonbaharda çeşitli entegrasyon yasalarının hazırlanması gerektiği çıkacağı yolunda çeşitli beyanlar var.
20:01Ama tabi sadece yasalarla olacak bir durum değil.
20:06Örneğin Gizem de söyledi.
20:09Mesela Demparti çeşitli toplantılar, konferanslar yapıyor.
20:14Çeşitli sivil toplum kuruluşları konferanslar, paneller yapıyor.
20:19Yine biz mesela hukukçularla biz de önümüzdeki hafta sonu bir konferans yapıyoruz.
20:26Özgürlük, statü ve barış için demokratik hukuk konferansı.
20:31Toplumun her kesimi bu sürecin demokratikleşmesi için, bu sürecin yürüyebilmesi için aslında taleplerini dile getiriyor.
20:41Çeşitli yürüyüşlerle, konferanslarla, panellerle, etkinliklerle bunu dile getiriyor.
20:47Asıl önemlisi yasalarla birlikte bu yasaların toplumda da uygulanabilirliği, toplumda kabul görmesi,
20:54bütün topluma yayılması, o toplumun değişimi ve dönüşümü.
20:59Bunun için de tabii sivil toplumun, demokratik kitle örgütlerinin, siyasi partilerin bu konudaki tavırları çok önemli.
21:07O hem yeni yasalar için hem de yeni yasaların uygulanabilirliği, toplumda kabul görmesi için
21:12bütün toplumun direngen ve ısrarcı olması gerektiği.
21:17Sen neler söylersin Gizem?
21:19Yani yasalar çıkacak bir şekilde, bu yasal düzenleme yapılacak.
21:25Zaten devlet kanadından gelen bildirim de şu an bu yönde.
21:30Ama yasaların hızlı bir şekilde çıkması gerekiyor.
21:35Bu demokratik entegrasyonun sağlanması hızlı bir şekilde yapılması gerekiyor.
21:40Çünkü her geçen gün süreci provokasyona açık bir hale getiriyor aslında.
21:46Çünkü belirsizlik insanların kafasında soru işaretleri yaratıyor.
21:50Bu anlamda sadece yasalarla olabilecek bir mesele değil bu aslında.
21:56Toplumun demokratikleşmesi gerekiyor.
21:59Yani yüzyılı aşkın bir süredir demokrasiyle yönetildiğimiz iddiasındayız ama böyle olmadığını,
22:08demokrasinin gerçekten insanların ortak yaşamının, insanların birbirine saygı duyarak,
22:14birbirini kabul ederek olduğu gerçeğiyle bu halkın tanışması gerekiyor artık.
22:18Çünkü toplumda bununla ilgili ciddi bir talebin olduğu ortak yaşamın ancak bununla mümkün olduğunun algısının yaratılması gerekiyor.
22:29Devletin her kanadıyla bu meselenin aslında anlatıcısı durumunda da olması gerekiyor.
22:35Çünkü bir yandan eski söylemleri devam ettirerek bir yandan demokratikleşemeyiz.
22:41Bunu sağlamamız gerekiyor.
22:43Ve bu anlamda sadece dem partiye değil, bu ülkedeki bütün siyasi partilere, bütün sivil toplum örgütlerine ciddi görevler düşüyor aslında.
22:53Şu ana kadar o görevleri görebildiniz mi?
22:57Yani şöyle söylemek gerekiyor.
22:59Barış çok önemli bir mesele bu ülkede.
23:03Demokrasinin ortadan kalkmış olmasının, bu kadar demokrasiden uzak bir yönetim anlayışıyla halkın yönetiliyor olmasının,
23:11hukukun bu kadar ayaklar altına alındığı süreçlerden geçiyor olmamızın en önemli nedeni bu ülkenin sorunlarına hepimiz aynı seviyede hassasiyetle yaklaşmıyor
23:22olmamız.
23:23Barış sadece dem partinin sorunu değil, barış sadece Kürt halkının sorunu değil aslında.
23:29Bu ülkedeki anti demokratik uygulamalarının tamamı aslında o barış talep eden insanlara uygulanan şiddetin, haksızlığın karşısında aynı düzeyde durulmamasından kaynaklı.
23:42Bugün daha da büyümüş ve toplumun başka kesimlerine de sirayet etmiş durumda.
23:47Biz daha öncesinde bunu hep anlatmaya çalıştık.
23:51Yani bugün Kürtlere yapılanlar, bugünden partiye, o dönem HDP'ye yapılanlar.
23:56Yarın bu ülkede herhangi bir partiye yapılabilir.
24:00Ama o zaman anlamadılar ve o hassasiyetle yaklaşmadılar diğer siyasi partiler.
24:08Bugün CHP yapılıyor.
24:10Yarın başka bir partiye de yapılabilir aynı düzende devam etme ısrarı devam ederse.
24:18O yüzden herkes gerçekten Türkiye'nin demokratikleşmesi yönünde,
24:22Türkiye halklarının ortak yaşamını nasıl daha iyi kurabilecekleri yönünde ciddi çabaları harcamaları gerekiyor.
24:30Şu an için yeterli mi? Değil.
24:32Ama yeterli bir boyuta getirebilir miyiz?
24:35Biz hep birlikte mücadele ederek, hep birlikte taleplerimizle aykırarak, ortak talepler belirleyerek
24:41gerçekten bu ülkeye yaşanılabilir, ortak bir yaşam kurulabilir hale getirmemizin önünde çok büyük bir engel olduğunu düşünüyorum.
24:50Şimdi siz uzun süre aslında bir buçuk yıldır demokratik toplum buluşmaları da yapıyorsunuz.
24:55Miting tabii ki hafta sonunki miting çok önemliydi.
24:58Taleplerin açığa çıkması için ama aslında bu sadece bu hafta sonundan ibaret değil.
25:02Arka planı çok daha uzun bir zaman dilimine yayılmış bir çalışma da var.
25:07Burada en temelde hem güvenin oluşması için hem de toplumun demokratikleşmesi için hangi adımların görülmesi gerekiyor?
25:16Yani en temel adım Sayın Abdullah Öcalan'ın fiziki özgürlüğünün sağlanması.
25:21Çünkü bu özellikle Kürt halkı üzerinde bu sürecin sahiplenilmesi ve ortak yaşamın inşası ile ilgili çalışmalar boyutunda hepimizin önünü açacaktır
25:33diye düşünüyorum.
25:34Bütün halk da böyle düşünüyor.
25:37Dün Bağcılar Mitingi'nde bunu gördük aslında.
25:40Peki bu özgürlük sağlandığında nasıl bir siyasi iklim olur?
25:43Bu özgürlük sağlandığında nasıl bir siyasi iklim olur?
25:48Yani şöyle söyleyeyim aslında.
25:51Hepimiz için yeni olan bir mücadele sürecine giriyoruz baktığımız zaman.
25:56Çünkü evet bu halk yıllarca savaşın gölgesinde bir halk mücadelesi verdi.
26:02Haklarını, varlarını, kimliğini kanıtlamaya çalıştı.
26:05Ama şimdi sadece Kürt halkının değil, Türkiye'de yaşayan bütün halkların ortak yaşamı birlikte ölmesi gereken bir süreçten bahsediyoruz.
26:15Ve bununla ilgili Sayın Abdullah Öcalan'ın ortaya koyduğu bir paradigma var.
26:19Nasıl yaşanması gerektiği, ortak yaşamı nasıl kurulması gerektiği ve bu anlamda insanların nasıl birlikte tarih boyunca yaşadıklarına dair çok detaylı
26:29bir paradigma.
26:30Bu paradigmanın uygulanması zor değil.
26:34Ama insanların o ortak yaşamı kurma iradesini, isteğini göstermesi gerekiyor.
26:40Bir de bunun güvenceye altına.
26:41Bir de bunun yasal güvenceye alınması tabii ki.
26:44Peki sevgili İknur, fiziki özgürlük derken ne anlamalıyız?
26:48Yani bu konuda Sayın Öcalan'ın bir açıklaması da var.
26:52İlla ki İmralı'dan ayrılmasının böyle bir talebinin, ilk hitapta böyle bir talebinin olmadığını da söylüyor.
26:59Şimdi fiziki özgürlük derken ilk başta biliyorsunuz Sayın Öcalan hakkında verilen bir karar var.
27:07Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 2014'te verdiği bir karar var.
27:1112 yıl geçti bu karar üzerinden.
27:13Bugüne kadar henüz Türkiye devleti bu konuda bir adım atmadı.
27:17Biliyorsunuz Avrupa Birliği, Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi'nin vermiş olduğu bir karar da var.
27:25Türkiye'nin bu konuda Haziran'a kadar süre vermişti.
27:309-11 Haziran'da tekrar toplandı.
27:34O toplantıda bu kurban grubu, yani Sayın Öcalan'ın da içinde bulunduğu karar grubu ile ilgili bir karar vermedi.
27:42Ancak Türkiye'ye çeşitli sorumluluklar yükledi.
27:45Devamlı dile getiriyoruz Umut Hakkı meselesi.
27:49Avrupa Birliği'ne üye devletlerin kendi mevzuatlarında düzenleme yapması gerekiyor.
27:57Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alan kişilerin hapis cezaları 25 yılı doldurduğu takdirde
28:04tekrardan gözden geçirilmesi ve serbest bırakılması konusu Umut Hakkı.
28:10Çok tartıştığımız için kısaca belirteyim.
28:14Türkiye'ye bu konuda yasal mevzuatlarında bir düzenleme yapmaları gerektiği yönünde
28:18Avrupa Birliği Türkiye'ye süre tanıdı.
28:22Ancak Türkiye bugüne kadar bu konuda bir düzenleme yapmadı.
28:26Verilen bir karar var ve bu karar doğrultusunda bir yasal mevzuat düzenlemesi yapması gerekiyor.
28:35Birincisi karar ver.
28:37İkincisi sonuçta bir süreç yürütülüyor.
28:40Sürecin muhatabı, belirleyeni Sayın Öcalan.
28:46Şimdi sürecin hem muhatabı iken hem hukuki bir statüsünün olmaması muhtevasına ters aslında değil mi?
28:57Bir statünün belirlenmesi gerekiyor.
28:59Bu konuda Mayıs başında Sayın Bahçeli'nin yaptığı da bir açıklama vardı statü konusunda.
29:06Öncelikle bir statüsünün belirlenmesi gerekiyor.
29:08Kaldı ki verilmiş bir karar da var.
29:11O kararın da uygulanması gerekiyor.
29:13Sadece Sayın Öcalan için değil, 4000'den fazla ağırlaştırmış mevpet hapis cezası alan kişiler var.
29:18Onlar için de tekrardan 25 yıldan sonra bir gözler geçirme gerekiyor.
29:21Burada araya girmek istiyorum.
29:22Şimdi bu yasal düzenlemelerle beraber bir de hem aslında mitinglerde de Çetin Arkaş'ın konuşmasında da bunu duyduk.
29:30Bir pişmanlık dayatması da var aslında.
29:32Ama sonuçta çok uzun yıllar hapise yatmış, bedel ödemiş insanlar, dağdakiler bunu kabul etmiyorlar.
29:39Ve bir tarafıyla zaten pişmanınız deselerdi bu kadar uzun yıllar zaten geçmeyecekti.
29:44Yani dolayısıyla bu pişmanlığın yerine nasıl düzenlemeler olmalı?
29:49Orada nasıl kavram setlerini kullanmamız gerekiyor?
29:51Yani şöyle bir şey, bir af meselesi ya da bir pişmanlık meselesi üzerinden yürütülmeyeceğini kendileri zaten söylediler.
30:02Böyle bir şeyin söz konusu olmayacağını.
30:03Olaya zaten bir af meselesi ya da infaz yasasında yapılacak çeşitli düzenlemelerle geçiştirilecek bir mesele açısından bakmak tabii ki sürecin
30:15ruhunu anlamamak demek olur.
30:17Çünkü sürecin ruhunda kalıcı bir barış, çatışmadan uzak, şiddetten uzak kalıcı bir barış öngörülüyor.
30:27Kalıcı bir barışın varlığı için de sonuçta bu çatışmayı doğuran nedenlerin ortadan kaldırılması gerekiyor.
30:37Kişiler şimdi zaten pişman olmadıklarını, işte bir hukuki statü tanınmasıyla ancak kimliklerinin, dillerinin siyaseten tanınmasıyla ancak bu çözümün gerçekleşebileceğini söylüyorlar.
30:56Bir taraf bunu söylerken diğer tarafın bir afla, bir infaz düzenlemesiyle bunu geçiştirmeye çalışması sürecin ruhuna aykırı.
31:04Onun yerine ne koymak lazım peki?
31:08Yasal değişiklikler yapmak gerekiyor. Anayasal çerçeveyi de düzgün çizmek gerekiyor.
31:13Hem o statünün hem dil kimlik çeşitli, bunu sadece aslında Sayın Öcalan Kürtler için de söylemiyor.
31:21Türkiye'nin diğer halkları, diğer kesimleri için de söylüyor. Aleviler için söylüyor, Araplar için, Gürcüler için, hepsi için söylüyor.
31:29Bunun, o statünün anayasada net bir şekilde çizilmesi gerekiyor.
31:34Hem statünün hem de Sayın Öcalan da dahil sürecin aktörlerinin statüsünün de net bir şekilde çizilmesi gerekiyor.
31:43Sürecin sağlıklı yürüyebilmesi için.
31:44Peki önümüzdeki Temmuz ayında sizce bunları bu çerçeve yasada görebilecek miyiz?
31:50Yani umarım görürüz.
31:52Sürecin yürüyebilmesi için de bunların en azından belli kısımlarının, örneğin Sayın Öcalan'ın statü meselesinin,
32:03entegrasyon için, geri dönüşler için belli bir çerçeve metnin, o çerçeve yasada olması gerekiyor.
32:10Bu geri dönüşlerle ilgili de hepimiz için, bütün toplum için yeni bir süreç.
32:15Orada da aslında çok soru işaretleri var.
32:18Temmuz ayında beklenen o ki yasa çıktı, çerçeve yasa.
32:22Tabii ki yeterli değil.
32:23Bunu konuştuk.
32:24Bunun demokratikleşmesi için hem mücadele hem de müzakere denilen süreç devam edecek ama
32:29belirli olarak dağdakilerin siyaset yapma hakkıyla ilgili yasa geldiğinde
32:34o dönüşler nasıl olacak?
32:36Bununla ilgili yani mesela kurumsallaşmasından bahsettiniz.
32:40Buralarda bu kurumsallaşma, sivil toplumun, ÖHD gibi işte avukatların, baroların yer aldığı yapıların nasıl çalışmaları olması gerekiyor?
32:49Yani bu yeni süreci hem toplum olarak hem de siyaseten nasıl karşılayacağız?
32:53Aslında bu yeni süreç hepimiz için yeni ve farklı bir süreç.
32:58Yani bütün hem bizim hem de toplumun alışık olmadığı ve daha önce hani işte Dolmabahçe sürecinde bir barışın gelmesini umut
33:13etmiştik ama
33:13orada yasal bir statü ve çerçeve bir yasa olmadığı için biliyorsunuz dağılmıştı.
33:19O nedenle mesela toplumsal olarak bu sürece hazır mıyız?
33:24Belki önce onu görmek gerekiyor.
33:26Toplumun bir kesimi hazır, evet bekliyoruz ama toplumun diğer kesimi mesela iktidar kanadı bu süreci nasıl kurmak istiyor?
33:37Önemli olan bir kurulan dil meselesi çok önemli.
33:41Çünkü eğer bir yandan çerçeve yasayla ya da entegrasyon yasalarıyla örgüt militanlarının Türkiye'ye gelmesi konuşuluyorsa
33:52bir yandan da o dili onun üzerinden kurmak gerekiyor.
33:55Mesela ben kendi açımdan bir buçuk yıldır bazı iktidara yakın kanalları takip ediyorum bu meseleler konuşurken.
34:04Ne yazık ki o dili göremiyorum yani.
34:07Hemen burada gizeme de söz vermek istiyorum.
34:10O da hep alanda sahada.
34:11Siz nasıl bir dil görüyorsunuz ve kendi dilinizi nasıl kuruyorsunuz?
34:14Yani barışı inşa etmek gerçekten bu coğrafyada çok zor bir iş.
34:23Barış dilini kullanmak da aynı şekilde.
34:26Çünkü toplumun yaşadığı acılar var ve bu acıları gözeten, bu acıları dağda kanatmayan bir yerden yeniden ortak bir yaşamı sağlamaya
34:39çalıştığımız bir durum söz konusu.
34:41Bizim açımızdan barış dilini kullanmak çok zor değil.
34:47Çünkü yıllardır bu ülkede savaşı dayatırlarken de barışın gelmesi gerektiği bu meselenin çözümünün barışı olduğunu
34:57gerçekten alanlarda toplumun her kesiminde aykıran bir yerdeyiz.
35:02Ama karşı tarafın diline gelecek olursak gerçekten devletin dili belli bir noktada değişmedi.
35:09Söylemler, hitap biçimleri, olayı insanlara anlatış biçimleri sanki işte bir tırnak içinde terör sorunu vardı.
35:21O sorunu çözdük, ortadan kaldırdık.
35:24Bugün de işte yasal düzenlemesini yapıp bitireceğiz noktasına evriliyor kimi zaman.
35:31Ama doğru olan, gerçekten yaşanan bu değil.
35:36Bir çatışma süreci vardı ve bu çatışma sürecini PKK ve Sayın Abdullah Öcalan bir şekilde sonlandırdılar devletle müzakere ederek.
35:48Bugün baktığımız zaman bu sürecin de geçmişte kullanılandan farklı bir dili olması gerekiyor.
35:55Çünkü bir taraf barış isterken, barışı aykırırken diğer tarafın kurduğu cümleler incitici olabiliyor.
36:04İnandırıcılığını kaybettirme boyutunda olabiliyor.
36:07Bir dikkat görmüyoruz ne yazık ki bu konuda.
36:10Aslında uygulamada da çok görmüyoruz değil mi?
36:13Öğretmenlerin maruz kaldığı muamele yine işte iki haftadır gerek trans onur yürüyüşü, gerek LGBTİ'lerin yine hafta sonu yapmış oldukları
36:22onur yürüyüşü aslında bir şekliyle sokakta da onun karşılığı henüz yok.
36:27Buradan şuraya geleceğim program süremizin de sonuna geliyoruz.
36:30Şimdi sokakta da hala bu baskılar sürerken sevgili İknur da söyledi.
36:34Bir şekilde sen de ifade ettin.
36:36Yasalarla da değil ama yasalar elbette ki bu sürecin güvence altına alınması için çok önemli.
36:41İstanbul İl Örgütü olarak bakarsak nasıl bir yaz programı bizi bekliyor?
36:48Yani şöyle söyleyebilirim.
36:50Yasalar belli boyutuyla Temmuz'a çıkacak.
36:54Sonrasında toplumu inşa etmek için, gerçekten toplumu demokratikleştirmek için, aynı zamanda devletin demokratikleşmeye ayak uydurabilmesi için önümüzde çok ciddi bir
37:05mücadele zemini var aslında.
37:07Yani barışı getirmek, barışı toplumsallaştırmak zor bir iş ve Demp Parti bu noktada alanlarda olmaya devam edecek.
37:19Toplumun her kesimini, barışın ne demek olduğunu, bu anlamda demokratik toplumu inşa etmenin, ortak yaşamın sürdürülebilirliği açısından ne kadar önemli
37:30olduğunu anlatmaya devam edecek.
37:31Biz alanlarda olacağız. Halk da bunun mücadelesini vermeye devam edecek gerçekten.
37:38Çünkü biz Bağcılar'da bunu gördük, Ahmet'te gördük.
37:42Kesinlikle.
37:43En aklında kalan fotoğraf ne düne ait?
37:46Düne ait en aklımda kalan fotoğraf.
37:51Zaten kadınların oraya akın akın gelmesi çok önemli bir mesaj veriyordu.
37:57Çünkü kadınlar demokratik bir toplumda, kadın özgürlükçü bir toplumda yaşamanın ve sorunlarının ancak böyle bir yaşayışla çözülebileceğinin farkında bir halde
38:09mücadele ediyorlar.
38:11Hem sürecin başarıya ulaşması için hem kadın olmaktan kaynaklı bu atayaki sistemde yaşadıkları bütün sıkıntılardan kaynaklı ciddi bir mücadele veriyorlar.
38:23Ama sürece dair en önemli an benim için şeydi galiba, Sayın Abdullah Öcalan'ın konuşmaları Bağcılar Meydanı'nda halka aktarıldı.
38:36Geçmişteki konuşmalardı.
38:39Geçmişte de gerçekten Barış'ın bu halklar için ne demek olduğunu, ortak yaşamın ne demek olduğunu anlatmış.
38:48Bundan 20-25 sene önceki, belki de 30 sene önceki konuşmalarında da aynı şeyi söylüyordu.
38:55Bugün yine bunu daha da geliştirmiş bir halde.
38:59Ve bunun bir meydanda haykırılması da aslında başka bir eşiği de gösteriyor değil mi?
39:03Kesinlikle.
39:03Hepimiz için çok önemliydi.
39:05Bence birçok insan için Bağcılar Mitingi'nin en önemli anlarından biriydi.
39:10Çünkü ben bütün işi gücü bırakıp gerçekten onu dinledim.
39:15Ve o kadar uzun zaman önce çekilmiş videolarda söylenenlerle bugün söylenenlerin hala aynı olduğunu görmek ve Bağcılar Meydanı'nda bunu
39:27dinlemek özerdi.
39:29Mitingin en önemli anlarından biriydi bence.
39:31Siz nasıl bir yaz bizi bekliyor hukuken ve yaşamsal olarak diyeyim?
39:38Biz yani Gizem'in söylediği gibi hukuken de şu anda biz de mesela işte demokratik siyaset, statü meselesi, anayasal çerçeve.
39:49Biz hukukçular da bunları tartışıyoruz.
39:51Kendi aramızda, çeşitli panellerde, toplantılarda.
39:55Bu yaz sıcak geçecek, devamlı tartışmakla, üretmekle geçecek çok belli.
40:01Çünkü her kesim kendi açısından bu süreci teker teker örmek zorunda.
40:07Hani sadece yasalara da bırakamayız elbette.
40:10Yasa sonuçta bunu belirleyen daha önceki çözüm süreçlerinden biz bunu biliyoruz.
40:15Yasaların ne kadar önemli olduğunu.
40:17Ama asıl önemli olan toplumun her kesiminin kendi açısından bu süreci benimseyip, özümseyip hayata geçirmesi ve bunun için mücadele vermesi.
40:27Sadece yasa çıkacak deyip rehavete kapılmamak gerekiyor.
40:31Her kesim açısından asıl mücadele şu an başlıyor.
40:36Asıl mücadelemiz şu an başlıyor.
40:38Çünkü yani yasayla olacak, tek yasayla olacak bir mesele olmadığı için.
40:43Hep böyle deyince benim aklıma işte 6284 yasası geliyor değil mi?
40:47Yıllardır kadın öğretleri uygulaması için.
40:50Gerçekten de öyle.
40:52Yani yıllardır mücadele veriliyor ve kadınlar açısından sonuçta sadece bir yasanın varlığı bile buna uygulatmaya yetmiyor.
41:03Türkiye'de öyle yani ifade özgürlüğü anayasal güvence altında, toplanma özgürlüğü anayasal güvence altında ama ne yazık ki anayasanın yasaların uygulanmadığı
41:14bir dönemden geçiyoruz.
41:16O yüzden toplumun sahiplenmesi, toplumun bu konuda refleks göstermesi, çalışması, mücadele etmesi rehavete kapılmadan asıl belirleyen olacaktır.
41:28Çok teşekkür ediyorum her iki konu olmada değerlendirmeleriniz için, katkılarınız ve bugün bizimle beraber olduğunuz için.
41:35Biz teşekkür ederiz.
41:37Sevgili izleyenler bu haftalık da programımızın sonuna geldik.
41:41Haftaya görüşmek üzere. Hoşçakalın, sevgiyle kalın.