- 5 hours ago
2026 | HD
Η ιστορία μιας πόλης ζωντανεύει μέσα από αφηγήσεις ανθρώπων και σπάνιο αρχειακό υλικό που συνδέει το παρελθόν με το σήμερα.
Η ιστορία της Κομοτηνής, από τη Βυζαντινή και Οθωμανική περίοδο έως την ενσωμάτωση στην Ελλάδα και τη συνύπαρξη λαών.
Η ιστορία μιας πόλης ζωντανεύει μέσα από αφηγήσεις ανθρώπων και σπάνιο αρχειακό υλικό που συνδέει το παρελθόν με το σήμερα.
Η ιστορία της Κομοτηνής, από τη Βυζαντινή και Οθωμανική περίοδο έως την ενσωμάτωση στην Ελλάδα και τη συνύπαρξη λαών.
Category
📚
LearningTranscript
00:12Υπότιτλοι AUTHORWAVE
00:39Υπότιτλοι AUTHORWAVE
01:01Υπότιτλοι AUTHORWAVE
01:58Υπότιτλοι AUTHORWAVE
02:20Υπότιτλοι AUTHORWAVE
02:30Ο κατακτητής της Θράκης, ο Ευρενός Μπέι, εξωμότης, εξαιρετικά στρατηγικός νους και επιτελικός, μετέτρεψε σε μια ισχυρή Οθωμανική πόλη και
02:43όταν λέω ισχύρη εννοώ και δημογραφικά, μεταφέρθηκαν πληθυσμοί τουρκομάνων από τη Μικρά Ασία.
02:49Επίσης πρίκυσε την πόλη με σημαντικά μνημεία, τεμένη, με ντρεσέδες, βιβλιοθήκες και όλα τα σχετικά, ώστε στην Οθωμανική περίοδο, την
03:01Κλασική, η Κομωτινή να διατηρήσει αυτόν τον διοικητικό της χαρακτήρα, όντας έδρα επαρχιακής διοίκησης, κάτι το οποίο κράτησε βεβαίως και
03:11μέχρι τα τέλη της Οθωμανικής περίοδο, όταν ήταν πλέον έδρα Σαντζακίου, του ομώνυμου Σαντζακίου.
03:47Υπότιτλοι AUTHORWAVE
03:49Οθωμανικές αρχές και τότε κατασκευάθηκαν και πάρα πολλές κτηριακές υποδομές και δημιουργήθηκαν εμβληματικά κτίρια στην Κομωτινή, όπως είναι το Οθωμανικό
03:59Διοικητήριο το οποίο χρησιμοποιήθηκε ως δικαστικό μέγαρο μέχρι και το 2010.
04:04Το στρατηγείο χρησιμοποιείται και σήμερα ως στρατηγείο της 21ης καθοραγισμένης ταξία αρχίας που υπάρχει στην Κομωτινή.
04:11Άλλα πολλά στρατητικά κτηρία, στρατητικά νοσοκομεία κτλ. τα οποία τα περισσότερα παραμένουν και σήμερα.
04:17Αυτά είναι εμβληματικά κτίρια τα οποία χρησιμοποιήθηκαν από τις ελληνικές αρχές μεταγενέστερα.
04:21Ένα από τα πιο ιστορικά κτίρια της Κομωτινής είναι η Τσανάκλου Σαστική Σχολή.
04:26Ιδρύθηκε το 1907 με πρωτοβουλία του Νέστρου Τσανάκλου, έξω και το όνομά της.
04:31Πρόκειται για έναν Κομωτιναίο παραγωγό τσιγάρων και κρασιού, ο οποίος δραστηριοποιούνταν στην Αίγυπτο.
04:40Αγαπούσε πάρα πολύ την πόλη του, οπότε κάποια στιγμή αποφάσισε να στείλει ένα μεγάλο ποσό, 200.000 χρυστές λίρες, για
04:47να δημιουργήσει αυτή την σχολή.
04:48Η σχολή πρώτη φορά λειτουργήσε το 1907, ονομάστηκε Τσανάκλου Σαστική Σχολή Αρένων.
04:55Λειτουργήσε μέχρι το 1918, κάποια στιγμή φιλοξένησε το γαλλικό όρφανο τροφείο.
05:00Μετέπειτα έγινε η Μητρόπολη Θάσου και Μαρονίας, κυβερνείο, νομαρχία και κάποια στιγμή τη δεκαετία του 1890-1990 στεγάστηκε εδώ πέρα
05:08η Πρετανία Τημοκριτή Πανεπιστημίου Θράκης.
05:11Το 2002 η μεταγκατάσταση της Πρετανίας στο καινούργιο κτίριο οδήγησε στην ερήμωση του κτίριου και κάποια στιγμή το 2008-2009
05:19αποφάσισε ο Δήμος Κομωτινής,
05:21πήρε την πρωτοβουλία να το πάρει από τον Οργανισμό Σχολικών Κτιρίων και ουσιαστικά να δημιουργήσει χώρους πολιτισμού και παιδείας.
05:29Αυτή τη στιγμή το κτίριο λειτουργεί σαν Δημοτική Βιβλιοθήκη Κομωτινής και έχουμε περίπου 36.000 τεκμήρια με αρκετά παλέτυπα και
05:36αρχαίτηπα βιβλία.
05:38Συστεγάζεται μαζί με το Μουσείο Καραθεοδορή. Ο Καραθεοδορή ήταν ένας από τους πιο σημαντικούς μαθηματικούς του 19ου αιώνα,
05:43με συνεργασίες με τον Αϊνστάιν, με τεράστιο έργο μαθηματικό πίσω του.
05:47Στον δεύτερο όροφο υπάρχει αναγνωστήριο και για τους δικούς μας ερευνητές, αλλά και για τους φοιτητές του Δημοκρήτη Υπανεπιστημίου Θράκης.
05:55Έχουμε περίπου 1.500 ενεργά μέλη, εκ των οποίων το 60-70% είναι παιδιά και είμαστε πολύ περήφανοι γι'
06:01αυτό.
06:02Γίνονται αρκετές δράσεις είτε αφορά σε βιβλιοπαρουσιάσεις, είτε αφορά σε συνέδρια και ημερίδες, είτε αφορά σε παιδικές δράσεις, σε όλη
06:10τη διάρκεια της χρονιάς.
06:11Και θεωρούμε ότι είμαστε ένας φορέος ο οποίος ουσιαστικά προωθεί σε μεγάλο βαθμό την παιδεία και τον πολιτισμό της πόλης.
06:36Στα μισά του 19ου αιώνα έγιναν κοσμογενικές αλλαγές και στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.
06:42Έχουμε την υπογραφή της δεύτερης μεταρρύθμισης του Οθωμανικού κράτους, το δεύτερο Τανζημάτ,
06:49όπου επετράπησαν οι κινήσεις των πληθυσμών των εθνών που ήταν υπόδουλοι, δόθηκαν δικαιώματα και υπηκότητα Οθωμανική.
06:59Υπήρχε έτσι μια μεγαλύτερη κίνηση και αξιοποίηση των άλλων εθνοτήτων πέραν των ακραφνών Οθωμανών πολιτών.
07:07Στην Κομωτινή ήρθαν και εγκαταστάθηκαν πάρα πολλοί από την Ήπειρο και την Δυτική Μακεδονία
07:13και αποτέλεσαν και την κυρίαρχη αστική τάξη.
07:16Πληθυσμιακά με μειοψηφία, οικονομικά δε κυρίαρχη τάξη στην Κομωτινή και στην ευρύτερη περιοχή της Θράκης.
07:25Έτσι από το 1870 και μετά αρχίζει και μεγαλώνει η πόλη και στα νότια δημιουργείται η δεύτερη χριστιανική γειτονιά του
07:34Αγίου Γεωργίου
07:35και γίνονται πάρα πολλά κτίρια, κυρίως σχολεία, εκκλησίες κτλ, τα οποία αλλάζουν και το χαρακτήρα της πόλης.
07:42Ένα άλλο πολύ σημαντικό γεγονός στην εποχή αυτή ήταν ο Ρωσοτουρκικός πόλεμος που είχε κέντρο τη Βουλγαρία 1877-1878
07:52και στη συνέχεια τη δημιουργία του Τρίτου Βουλγαρικού κράτους και την ενσωμάτωση της Ανατολικής Ρωμιλίας στο Βουλγαρικό κράτος
08:00που είχε ως αποτέλεσμα την εκδίωξη αρχικά των μουσουλμάνων της περιοχής και στη συνέχεια των Ελλήνων.
08:07Οι μουσουλμάνοι της περιοχής ως πρόσφυγες κατέφυγαν στην Ανατολική Θράκη
08:10και μετά μια επιτροπή αποκατάστασης προσφύγων τους μετέφερε στη Δυτική Θράκη
08:14και έτσι μεγάλωσε πάρα πολύ και ο πληθυσμός της Κομωτινής από τους πρόσφυγες, τους μουσουλμάνους που ήρθαν από την Ανατολική
08:21Ρωμιλία.
08:22Οι πρόσφυγες αυτής στην πλειοψηφία τους εγκαταστάθηκαν στις βόρειες και βορειοανατολικές συνοικίες της Κομωτινής.
08:29Και ουσιαστικά η Κομωτινή το 1920 όταν με τις συνδίκες των Σευρών ενσωματώθηκε στο ελληνικό κράτος
08:36ο πληθυσμός της πόλης ήταν περίπου 20.000 κάτοικοι που συνήθως είχαν εγκατασταθεί στο κέντρο και στα βόρεια της σημερινής
08:44πόλης.
09:02Το 1913 με το τέλος του δεύτερου Βαλκανικού πολέμου, οι Κομωτινοί και ολόκληροι του η Δυτική Θράκη πέρασαν στην κυριαρχία
09:10της Βουλγαρίας.
09:11Η κυριαρχία αυτή ήταν, θα έλεγα, μια από τις πιο σκληρές περιόδους στην ιστορία της Θράκης.
09:18Λόγω των πιέσεων που άσκησαν οι βουλγαρικές αρχές για τον πλήρη εκβουλγαρισμό της περιοχής.
09:23Και οι πίεσεις δεν αφορούσαν μόνο τον ελληνικό, ρωμαίικο πληθυσμό της, αλλά και τον μουσουλμανικό.
09:31Στη διάρκεια της βουλγαρικής κυριαρχίας, η οποία επεκτάθηκε μέχρι το 1919, ιδιαίτερος κυνηγήθηκε η γλώσσα, η εκπαίδευση και ο κλήρος.
09:41Το αποτέλεσμα ήταν ο ελληνικός χριστιανικός πληθυσμός, ο ελληνορθόδοξος πληθυσμός της Θράκης, σχεδόν να την εκενώσει.
09:47Το στοιχείο που προσπάθησαν λοιπόν να μεταβάλουν πρώτα απ' όλα οι Βουλγαροί ήταν η εθνολογική σύσταση της περιοχής.
09:56Αυτό επιχείρησαν να το κάνουν πρώτα απ' όλα μεταφέροντας έπικους από βουλγαρικές περιοχές, επιχειρώντας με πολιτικές εθνοκάθαρσης όπως λέμε σήμερα
10:08να προσφυγοποιήσουν, να τρομοκρατήσουν, να εκδιώξουν Έλληνες και Μουσουλμάνους,
10:14τους Έλληνες προς την πλευρά των περιοχών της Μακεδονίας που ελέγχονταν από την κυβέρνηση Εθνικής Άμυνας του Βενιζέλου και τους
10:23Μουσουλμάνους προς την πλευρά της Μικράς Ασίας.
10:26Επιχείρησαν επίσης να ελέγξουν απόλυτα την οικονομική ζωή, καθιέρωσαν το Λέβα ως κύριο νόμισμα, υποχρέωσαν τους κατοίκους να αλλάξουν ονόματα,
10:38καθιέρωσαν ως μοναδική ομιλούσα γλώσσα την βουλγαρική, επιχείρησαν επίσης να ελέγξουν τις εκκλησίες μεταβάλλοντας τις ελληνοορθόδοξες σε εξαρχικές, ακόμα και
10:49μεταβάλλοντας τα τζαμιά σε εξαρχικές βουλγαρικές εκκλησίες.
10:54Το 1918, με το τέλος του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, η Βουλγαρία βρέθηκε στο στρατόπεδο των Ιτημένων.
11:01Τούτο σημαίνει ότι στις συνθήκες ειρήνης που υπέγραφαν όλοι μαζί οι νικητές με καθέναν ξεχωριστά από τους Ιτημένους, η Βουλγαρία
11:09υπέγραψε τη συνθήκη του Νέη Γη το 1919, βάση της οποίας η κυριαρχία στην Δυτική Θράκη της αφαιρούνταν, χωρίς όμως
11:18να προσδιοριστεί ποιο θα είναι το μέλλον της περιοχής.
11:21Ο ελληνικός στρατός εισήλθε στην Ξάνθη στις 4 Οκτωβρίου του 1919 και παρέμεινε εκεί.
11:28Η υπόλοιπη νοτιοδυτική Θράκη της Κομωτινής συμπεριλαμβανομένης παρέμεινε υπό γαλλική εντολή, μαντά, που σημαίνει ότι η περιοχή οργανώθηκε ως γαλλικό
11:39προτεκτορά του
11:39και μάλιστα τα στρατεύματα τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για την άσκηση κυριαρχίας εκ μέρους της Γαλλίας ήταν απικιακά στρατεύματα, ήταν μαροκινή,
11:48τη νήσι και τα λοιπά.
11:49Η Δυτική Θράκη κατέστηκε επαρχία του ελληνικού κράτους με τη συνθήκη ρήγης των Σευρών του 1920,
11:56σύμφωνα με την οποία πλέον αποτέλεσε πλήρως ενσωματωμένη επαρχία του ελληνικού κράτους.
12:27Στις 14 Μαΐου του 1920,
12:30η ατμόσφαιρα στην Κομωτινή ήταν πανηγυρική.
12:34Σε ανάλογο φωτογραφικό δοκουμέντο βλέπουμε την πρόσωψη του Δημαρχείου,
12:39με την ελληνική πλέον πινακίδα στη θέση της Βουλγαρικής,
12:44να είναι σημεωστόλιστη και να συνοστίζονται στο μπαλκόνι για να χαιρετήσουν το πλήθος
12:50οι άνθρωποι που συνέβαλαν στην παράδοση της Κομωτινής στον ελληνικό στρατό.
12:55Πρόκειται για τον Γάλλο διοικητή Αντουάν Σαρπή, τον μουσουλμάνο δήμαρχο της πόλης,
13:02αλλά και τους προτεργάτες από την ελληνική πλευρά, τον αντιστράτηγο Ζυμπρακάκη
13:07και έναν χαρισματικό διπλωμάτη, στενό συνεργάτη του Ελευθέριου Βενιζέλου,
13:12ο Βαμβακάς, ο άνθρωπος, ο πολιτικός, ο διπλωμάτης,
13:17που ουσιαστικά οργάνωσε και έφερε σε πέρας όλη αυτή τη διπλωματική διαδικασία.
13:23Το πρωινό της 14ης Μαΐου το 1921,
13:27γιορτάστηκε στη Κομουτινή η πρώτη επέτειος από την εσωμάτωση της Στράκης στον Εθνικό Κορμό.
13:34Ήταν μια μικρή σεμνή τελετή,
13:37μόλις 20 πρόσκοποι ντυμένοι τσολιάδες παρήλασαν, κρατώντας ελληνικές σημαίες.
13:43Το ενδιαφέρον στοιχείο σε αυτό το φωτογραφικό ιστορικό δοκουμέντο
13:48είναι η εθνογραφία του παριστάμενου πλήθους.
13:51Από τη μία πλευρά βλέπουμε τους Έλληνας στρατιώτες μαζί με ευρωπαϊκά ντυμένους άνδρες και γυναίκες
13:58και από την άλλη πλευρά ντόπιους μουσουλμάνους και διάφορες άλλες εθνότητες να παρακολουθούν την παρέλαση.
14:05Παρά την χαρούμενη επαιτειακή ατμόσφαιρα, ωστόσο μία αδιόρατη ανησυχία φαίνεται ότι πλανάται στην ατμόσφαιρα.
14:13Ο Βενιζέλος έχει χάσει τις εκλογές, οι άνθρωποι του στην Θράκη, στη διοίκηση της Θράκης και στην Κομωτινή
14:20είναι προφανώς ανήσυχοι και ο ελληνικός στρατός στη Μικρά Ασία αρχίζει να βρίσκεται σε μία δύσκολη κατάσταση.
14:28Το 1923, μετά τον ατυχή Μικρασιατικό Πόλεμο και τη συνθήκη της Λοζάνης, έχουμε την έλευση των Ελλήνων προσφύγων πλέον
14:35από την Ανατολική Θράκη και την Μικρασία. Στην Κομωτινή η αποκατάσταση των προσφύγων έγινε αρχικά σε κατοικίες μουσουλμάνων
14:45οι οποίοι υποχρεώθηκαν να φιλοξενήσουν κάποιες ελληνικές οικογένειες, αλλά από το 1924-1925 μια επιτροπή αποκατάστασης άρχισε να κατασκευάζει σπίτια
14:53σε περιοχές οι οποίες απαλατριώθηκαν για την αποκατάσταση των προσφύγων ή πολλές φορές στους πρόσφυγες δίδοντο οικόπεδα, υλικά και κάποια
15:02οικονομική βοήθεια.
15:03Έτσι λοιπόν, στα τέλη της δεκαετίας του 1920, το 1930, είχε διαμορφωθεί λίγο πολύ η πόλη, με περίπου 30 με
15:1032 χιλιάδες κατοίκους.
15:12Η συνδυπική πλειοψηφία του πληθυσμού ήταν πρόσφυγες, είτε ελληνικής καταγωγής, είτε τουρκικής καταγωγής ή και από άλλες περιοχές.
15:41Εγώ κατάγομαι από την Κομοτινή. Εκεί γεννήθηκα και εκεί μεγάλωσα.
15:46Οι παππούδες μου όμως ήρθανε οι μισοί από την Ανατολική Θράκη.
15:52Η γιαγιά μου η Ελένη ήρθε από την Ανατολική Ρομιλία, κατάκονταν από ένα ελληνόφωνο χωριό της Βάρνας.
16:00Και λένε για τους Ανατολικορομιλιώτες ότι ενώ δεν ήταν τόσο δημιουργικοί, ήταν γλετζέδες, κεφάτι, χαροπή και έτοιμε για τραγούδι και
16:12για χορό.
16:13Οι φήμες λένε ότι τότε όταν ήρθαν οι άνθρωποι αυτοί από την Ανατολική Θράκη με την ανταλλαγή του πληθυσμού,
16:20ψάχναν να βρούνε τόπους και μέρη που θα αντιστοιχούσαν σε ό,τι είχαν να κάνουν με την προηγούμενη ζωή.
16:27Γι' αυτό λένε ότι οι θρακιώτες διάλεξαν την παιδιάδα.
16:31Όταν ήρθαν όλοι αυτοί οι άνθρωποι με τις οικογένειές τους, στην αρχή μείνανε στην Κομοτινή μέσα, μέσα στην πόλη της
16:37Κομοτινής.
16:38Μετά αφού φτιάξανε το βιός τους, ανοίξανε κάτι μικρά μαγαζάκια, άλλοι δουλεύαν στα χωράφια.
16:45Οπότε έχουμε αυτό το ανθρωπολογικό μοσαϊκό που μεταφράζεται και σε γαστρονομικό.
16:50Όλες τις συνταγές, όλη η παράδοσή τους μεταφέρθηκε από εκεί εδώ και μέχρι και σήμερα διατηρείται όχι στο ανέπαφο, αλλά
16:59διατηρείται σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό.
17:02Η Κομοτινή είναι αρκετά εύφορος τόπος.
17:05Βοήθησε πάρα πολύ τον τόπιο πληθυσμό να διατραφεί μέσα του καλαμποκιού και του σιταριού, που αποτέλεσαν βασικό κομμάτι της καθημενής
17:14τους διατροφής.
17:16Επίσης, ήταν προϊόντα τα οποία μπορούν να παραχθούν σε διάφορες συνταγές και να μπορούν να διατηρθούν σε όλη τη διάρκεια
17:21του χρόνου, όπως διάφορα ζυμαρικά, τραχανά, σκυλοπίτες και αυτά και τους βοήθησαν.
17:26Ο τρόπος που παρήγαν τις διάφορες συνταγές από τα ντόπια προϊόντα, επλουτίστηκαν με το προσφυγικό πληθυσμό που εισήλθε από το
17:321922 και μετά.
17:33Τα καπνά στην ημιωρινή περιοχή, πολύ κοντά στην Κομωτινή, τους βοήθησαν ως μια οικονομική δραστηριότητα, γιατί ήταν γενικά μια οικονομική
17:42δραστηριότητα της Θράκης.
17:43Στην Κομωτινή ζούσαν πιο πολλοί καπνεργάτες και οι καπνεμποροί ήταν γειτονικά στην Ξάνθη και στην Αλεξανδρούπολη και στην Καβάλα.
17:50Η μουσουλμανική μειονότητα έχει τα λεγόμενα τενεκετζίδικα, έχει πάρα πολλά ραφεία, γενικά είναι άνθρωποι της πρακτικής τέχνης που λέμε.
18:00Έχουμε αρκετά καφεκοπτεία, ο τουρκικός καφές είναι κάτι που χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη πόλη και το αντιλαμβανόμαστε και όσον αφορά το
18:08πώς προωθείται το προϊόν προς τα έξω
18:10και αν κάνετε και μια βόλτα στην Κομωτινή, δικά στο ιστορικό της κέντρο, θα τον μυρίσετε κιόλας.
18:30Τα μαγαζιά έτσι πρέπει να ήταν από τότε που χτίστηκε η πόλη, τα έτσι μικρούτσικα, στενούτσικα και τις μυρωδιές, τα
18:38κρέατα, τα λουκάνικα, το λουκάνικο το πέταλο, η μπάμπο, πολύ ιδιαίτερα φαγητά, λίγο βαριά για τους νότιους, αλλά για μας
18:47ακριβώς ό,τι πρέπει.
18:50Ως πληθυσμιακές ομάδες πάρα πολύ έντονες είναι οι Άνωτολοι Κορμηλιώτες, είναι οι Πόντι, υπάρχουν οι Υπηρώτες και οι Κρήτες που
18:59έχουν εμπλουτίσει το ανθρωπολογικό μοσαϊκό της Κομωτινής με τα πολεμικά,
19:05Μικρασιάτες, Καπαδόκες, έχουμε πολύ ενεργό σύλλογο Κυπρίων, πιο πολύ γιατί από τη φυτική νεολαία που έρχεται.
19:14Και να μην ξεχάσουμε βέβαια το αρμενικό στοιχείο της πόλης που εδώ σε μεγάλο χαρακτήρα, ακόμα έχει και μια γειτονιά
19:19μέσα στην πόλη του Αρμενιώτο λεγόμενο.
19:21Έχουμε την Αρμενική την Εκκλησία, ήμουν οι ψαλμοί της Μεγάλης Εβδομάδας, επειδή είναι τόσο εξαιρετικά υπέροχοι.
19:31Ήταν η αγαπημένη μου και κάθε Μεγάλη Εβδομάδα, ειδικά τη Μεγάλη Πέμπτη, έβαζα τη μαμά μου να περνάμε πάντα πρώτα
19:38από την Αρμενική την Εκκλησία και μετά να πηγαίνουμε σε όλες τις υπόλοιπες.
19:41Στο παρελθόν υπήρχαν και κάποιες εβραϊκές οικογένειες, οι οποίες όμως είχαν την τραγική κατάληξη.
19:49Τους πήρανε στα στρατόπεδα, δεν ξαναγυρίσαν πίσω ποτέ.
19:54Και γενικά δεν αρέσει στους κομμωτιναίους να λένε ότι υπήρχαν αυτοί 100 ή 1000 εβραίοι που ζούσαν τότε εκεί.
20:05Επίσης η μουσουλμανική κοινότητα της περιοχής είναι πανταχού παρούσα.
20:10Είναι πάρα πολύ μαγικό στην πόλη όταν συνήθως το καλοκαίρι, τον Ιούλιο, που είναι η γιορτή της προσθάτιδας της πόλης
20:16της Αγίας Παρασκευής,
20:17συμπίπτει με το Ραμαζάνι τους και από τη μια ακούγονται οι γιορτινές καμπάνες για την πολιούχο της πόλης
20:23και από την άλλη καλούνται οι μουσουλμάνοι για την προσευχή.
20:26Είναι πάρα πολύ ωραίο όταν κάνουν τα σουνέτια στα μικρά αγόρια,
20:29κλείνουν τους δρόμους με τεράστια τραπέζια από όλη η γειτονιά είναι καλεσμένη και όλοι μαζί τρώνε και γιορτάζουν το γεγονός.
20:37Είναι ωραίο όλα αυτά τα πράγματα γιατί συνθέτουν τη σημερινή Κομωτινή,
20:40δηλαδή αν κάποιος έρθει να γνωρίσει την Κομωτινή αυτό είναι, ένα σύνολο από ανθρώπων παραδόσεων παρελθόντος για το σημερινό παρόν.
20:48Οι γονείς μου είναι συνταξιούχοι δάσκαλοι.
20:51Όταν πρωτοδιορίστηκαν τους ανάθεσαν τα μειονοτικά σχολεία.
20:56Ο πατέρας μου μάλιστα για να συνεννοηθεί με τους μαθητές του, γιατί τότε ας πούμε τη δεκαετία του 60, του
21:0320, τα παιδάκια δεν ξέρανε ελληνικά.
21:06Και για να συνεννοηθεί όμως μαζί τους και με τους συναδέλφους του έκανα και έμαθε, μιλάει άπτεστα τουρκικά ο πατέρας
21:13μου.
21:14Και εγώ συνειδητοποίησα μεγαλώνοντας ότι ξέρω πάρα πολλές λέξεις τουρκικές.
21:19Μία από αυτές βέβαια με έκανε λίγο να γίνω εντός εισαγωγικών ρεζίλη.
21:25Λοιπόν, το πόπκορν στην Κομωτινή δεν το λέμε πόπκορν, το λέμε πατλάκι.
21:34Τα πατλάκια, δηλαδή πατλάκ είναι στα τουρκικά το πόπκορν.
21:38Και έτσι σε μια μεταμεσονύκτια προβολή στη Δεσσαλονίκη ζήτησα από το νεαρό που ήταν εκεί στο Φουαγέ, ζήτησα ένα πακέτο
21:46πατλάκια.
21:47Και μου έρχεται ένα άνθρωπος και μου λέγε, τι εννοείται τα τατάκια.
21:51Όχι του λέγα καλέ, πατλάκια.
22:06Υπότιτλοι AUTHORWAVE
22:26Υπότιτλοι AUTHORWAVE
22:56Υπότιτλοι AUTHORWAVE
23:13Υπότιτλοι AUTHORWAVE
23:16Πράγμα το οποίο δεν μπόρεσε να υλοποιήσει ούτε το αυθρακικό καθεστώς της Τετάρτης Αυγούστου.
23:21Και έτσι φτάνουμε στο 1940, οπότε γίνεται μια ριζική τροποποίηση του σχεδίου πόλης και λίγο πολλοί προσπαθούν να σεβαστούν τον
23:29πολεοδημικό ιστό.
23:30Και σταδιακά άρχισε να εφαρμόζεται το σχέδιο πόλης του 33-40.
23:49Υπότιτλοι AUTHORWAVE
24:07Οι γερμανικά στρατεύματα μέσα σε δύο-τρεις μέρες καταλαμβάνουν όλη την περιοχή.
24:13Είχε τελειώσει πια ο πόλεμος.
24:15Όπως είναι γνωστό στη συνέχεια, αφού ολοκληρώθηκε η εισβολή γερμανική, έγινε κατανομή των δυνάμεων κατοχής σε όλη την επικράτεια.
24:24Υπήρχαν περιοχές σταλοκρατούμενες, γερμανοκρατούμενες και βουλγαροκρατούμενες γιατί οι Βούλγαροι είχαν μπει με το μέρος του άξονα.
24:32Οπότε στην Βουλγαρία δόθηκε η εντολή να κατέχει την περιοχή μεταξύ του Εύρου και του Στριμώνα με μια μικρή λωρίδα
24:41που εξαιρέθηκε στα σύνορα με την Τουρκία
24:43και να ασκούν τα καθήκοντα των δυνάμεων κατοχής.
24:47Οι Βούλγαροι εγκαταστάθηκαν στην περιοχή στα τέλη Απριλίου του 1940 και αμέσως παραβίασαν τις συμφωνίες τους και δεν ασκούσαν διοίκηση
24:57κατοχής
24:57αλλά ουσιαστικά προσύρτησαν την περιοχή ως καινούργια περιφέρεια στο βασίλειο της Βουλγαρίας ονομάζοντάς την περιφέρεια Μπελομόρε, δηλαδή της άσπρης θάλασσας.
25:07Έχουμε την πιο σκληρή κατοχή των Βουλγαρικών δυνάμεων, οπότε η ζωή των κατοίκων χριστιανών και μουσουμάνων γίνεται αφόρητη.
25:17Προσπαθούν οι άνθρωποι ό,τι βγάζουν να περισσώσουν για να μπορέσουν να επιβιώσουν και πολλές φορές εδώ και οι χριστιανοί
25:25και οι μουσουλμάνοι συνεργάζονται,
25:27δείχνουν αλληλεγγύη ο ένας των άλλων για την δική τους συνεπιβιώση στην περιοχή αυτή.
25:31Όσοι δεν αντέχουν από την πλευρά της μειονότητας φεύγουν προς την Ρουλιά και κύριος προς οι Κουσανόπολοι,
25:38όσοι δεν αντέχουν από την πλευρά των χριστιανών φεύγουν σε περιοχές που υπάρχει και η ελληνική διοίκηση μαζί με την
25:46γερμανική διοίκηση.
25:48Πάρα πολλοί ήταν οι Κομοτηνέοι και οι θρακιώτες οι οποίοι είχαν μεταναστεύσει στην περιοχή της Θεσσαλονίκης.
25:55Η οικογένεια η δική μου είχε μεταναστεύσει στην κορυφή Μαθίας.
25:59Θυμάμαι την Μπεθερά μου η οποία έλεγε ότι για να επιζήσουμε κλέβαμε από το δικό μας το βιος.
26:06Την παραγωγή μας την έπραν όλοι οι Βούλγαροι για να ταΐσουμε τα παιδιά μας και τα εγγόνια μας.
26:12Θα έπρεπε να κλέψουμε από τη δική μας παραγωγή, να την κρύψουμε για να ταΐσουμε τον κόσμο.
26:17Οι βουλγαρικές αρχές πολύ σύντομα ζήτησαν από τους Έλληνες πολίτες να προσέλθουν και να βγάλουν βουλγαρικά έγγραφα, βουλγαρικές ταυτότητες, αλλοιώνοντας
26:28και τα ονόματά τους.
26:29Ταυτόχρονα προέβησαν σε αγριότητες και διώξεις κατά του ελληνικού πληθυσμού.
26:34Όσοι δεν μπορούσαν να μετακινηθούν παρέμειναν υποστώντας τα πάνδυνα και κάποιοι αναγκάστηκαν και απέκτησαν και βουλγαρικά ονόματα.
26:43Στην πόλη της Κομωτινής προχώρησαν και σε κάποιες πολιοδομικές παρεμβάσεις,
26:48σημαντικότεροι από τις οποίες ήταν η διάνυξη της λεωφόρου ηρών από το ύψος της χαριλάου Τρικούπη, της σημερινής χαριλάου Τρικούπη,
26:56μέχρι το ύψος της βασιλαιός Παύλου.
26:58Κλείσανε τα ελληνικά σχολεία και επέβαλαν και την αποκλειστική χρήση της βουλγαρικής γλώσσας,
27:04ενώ επέβαλαν και τα καταστήματα να αντικαταστήσουν τις πινακίδες και να είναι στη βουλγαρική γλώσσα.
27:09Η βουλγαρική κατοχή έφτασε μέχρι τον Σεπτέμβρη του 1944.
27:15Ήδη στην Βουλγαρία είχαμε αλλαγή του καθεστώτος.
27:18Είχαν επικρατήσει οι αριστερές δυνάμεις, οι οποίες προσπάθησαν να έρθουν σε συνεννόηση με τις δυνάμεις του Ελλάς και του ΕΑΜ,
27:25για να παρατείνουν την παραμονή τους.
27:28Δηλαδή, αν και το καθεστώς το βουλγαρικό άλλαξε, οι βλέψεις για την περιοχή συνεχίστηκαν και με τα αριστερά καθεστώτα.
27:35Ωστόσο, οι δυνάμεις τότε του ΕΑΜ και του Ελλάς αρνήθηκαν κατηγορηματικά τέτοιου είδους διαπραγμάτευση
27:42και υποχρέωσαν τα βουλγαρικά στρατεύματα να αποχωρήσουν αρχές Οκτωβρίου του 1944
27:50και στην περιοχή εγκαταστάθηκαν αρχές από το ΕΑΜ, δηλαδή δήμαρχος, νομάρχες, δικαστήρια και τα λοιπά,
28:01ήταν η εποχή της αμικής διοίκησης στην περιοχή.
28:05Τον Απρίλιο του 1945 είχε οργανωθεί πια και το ελληνικό κράτος, ήρθαν οι ελληνικές αρχές
28:11και οι άνθρωποι του ΕΑΜ οι οποίοι διοικούσαν αποσύρθηκαν.
28:15Ωστόσο, επειδή αυτή η μετάβαση έγινε με ήπιο τρόπο, δεν είχαμε αντεκδικήσεις
28:21και ήταν και σημαντικός ο ρόλος των ανθρώπων αυτών, οι οποίοι δεν κυνήγησαν ούτε τους περίφωνους βουλγαρογραμμένους,
28:28όπως τους αποκαλούσαμε τότε, διότι αναγνωρίστηκε ότι πάρα πολλοί από αυτούς αναγκάστηκαν
28:34εκ των πραγμάτων να βουλγαρογραφθούν, χωρίς να σημαίνει ότι υπήρχαν και βουλγαρόφρονες
28:39και υπήρχαν άνθρωποι που το κάνανε με τη θέλησή τους.
28:42Βέβαια, στη συνέχεια, η περιοχή επλύγει, όπως όλοι πει η Ελλάδα, από τον φωνικό εμφύλιο πόλεμο.
29:00Πάντα υπάρχει η ερώτηση, που τένονται οι ζωές των χριστιανών και των μουσουμανών στην περιοχή,
29:05πάντα σε όλη την ιστορία, αλλά και σήμερα η υπότητα περιοχή είναι η αγορά,
29:10όπου συναντιούνται πάρα πολλοί άνθρωποι, είναι οι γάμοι επίσης που συναντιούνται πάρα πολλοί άνθρωποι,
29:16είναι τα καθενεία παλιότερα όλα αυτά τα χρόνια, ακόμα και στα πολύ δύσκολα χρόνια που υπήρχαν επαφές των ανθρώπων.
29:23Τα Βαλκάνια έχουν κοινά ταγούδια, με διαφορετικές παραλλαγές σε όλες τις περιοχές των Βαλκανίων,
29:30και είχαμε όμως ένα κοινό τραγούδι, δηλαδή ένα τραγούδι που να είναι ένα κοινό τραγούδι δικό μας,
29:35που να είναι σε ελληνικά, σε αντουπικά και σε άλλα πολλά υπότυπου το επιχείρησαν, ήταν η Βαλκανατόλια.
29:40Θυμίζουμε εδώ και τη μεγάλη συμβολή του Θανάση Γαϊφιλιά, ο οποίος αγάλισαν τα παιδιά από το γυνάσιο ακόμα,
29:48και αργότερα άφταξαν το σχήμα Βαλκανατόλια, που ήταν το πότο μουσικό κοινό σχήμα Ελλήνων,
29:53Χριστιανών και Μουσουλμάνων στην περιοχή.
30:15Επίσης, ώρα ρωτάς, ματιά που τέμνεται, το πότο μου σκέπεται με τη γαδιά.
30:19Δεν γνωρίζει θρησκίες, δεν γνωρίζει έθνη, δεν γνωρίζει κοινότητες, δεν γνωρίζει κανόνες.
30:26Όταν έρχεται το πότο μου σκέφτομαι, όλα τα υπόλοιπα είναι μια ιστορία.
30:30Ο ρωτάς, λοιπόν, υπήρχε πάντοτε, υπάρχει και σήμερα, υπήρχαν πάρα πολλοί άνθρωποι που είχαν σχέσεις μεταξύ έτους.
30:38Κάποια από αυτά κατάλυξαν σε γράμμους, κάποια δεν καταλύξαν.
30:41Η πιο γνωστή, έτσι, ιστορία από αυτήν την περιοχή, ένας μεγάλο ρωτά που κατάλυξε σε γράμμο ήταν η περίπτωση ενός
30:50εξαιρετικού στοχαστή του Ιμπαϊμ Μουσούνουλου,
30:53ο οποίος έκανε το γράμμο εδώ, μετακόμισε αργότερα σαλονίκη, ήταν για πολλά χρόνια ο διευθυντής της Ψυχιακής Τυρικής Κλινικής Σταυρόπολη
31:01και βοήθησε πάρα πολλούς συνανθρώπους μας από εδώ, από την περιοχή, χριστιανούς και μουσουλμάνους.
31:14Η πόλη άρχισε λίγο να βρίσκεται το βηματισμό της από την δεκαετία του 50 και μετά.
31:19Η Κομωτινή είχε την τύχη να έχει έναν φωτισμένο άνθρωπο για δήμαρχο, ο οποίος κατάφερε και επέβελ μια συμφιλίωση, αν
31:26θέλετε,
31:26και στο σχήμα του το δημοτικό είχε από όλες τις παρατάξεις και από όλες τις τάξεις ανθρώπους.
31:32Μπόρεσε και έκανε τεράστιες υποδομές στην πόλη της Κομωτινής και φτάνουμε ουσιαστικά.
31:38Ο ίδιος δήμαρχος εκλέγεται πρώτη φορά το 1934 και είναι δήμαρχος μέχρι το 1967 όταν τον απομακρύνει η δικαιτορία των
31:47συνταγματαρχών.
31:48Έτσι αυτή την περίοδο, ουσιαστικά από το 1950 μέχρι το 1967, έχουμε την δημιουργία υποδομών στην πόλη
31:55και στις προσφυγικές γετονίες οι οποίες δεν είχαν τίποτε πτώσει από σπίτια.
31:59Πέκτησαν δρόμους, πεζοδρόμια, αποχετεύσεις, ίδρευση, κάποιες αστικές υποδομές.
32:13Υπότιτλοι AUTHORWAVE
32:38έχουμε την επικάλυψη του χυμάρου που διέσχιζε την πόλη που είχε προβλεφθεί η κατάργηση της ποταμού ακόμα από το 1940.
32:46Η Χούντα με το που εύχεται έχει και μια σχετική αντίληψη που λέει ότι όποιος δεν είναι οθόδοξος χριστιανός δεν
32:56είναι και Ελλήνας πολίτης.
32:58Έχει και μια δεύτερη εκδοχή για τους μηνοδιακούς που θεωρεί ότι θα μπορούσαν να είναι η πέμπτη φάλαγγα της Τουρκίας
33:04στην περιοχή.
33:04Οπότε αλλάζει η επίσημη εκδοχή πλέον η πολιτική εκδοχή από την πλευρά της πολιτείας το πώς βλέπουν τους ανθρώπους σε
33:13αυτή τη περιοχή
33:13και αρχίζουν τα πρώτα διοικητικά πυριοριστικά μέτρα.
33:18Η υπερακτήτα αγωδία δημιουργεί μια ανησυχία, έναν έντονο προγραμματισμό μέσα στη μειονότητα.
33:25Πολλοί άνθρωποι μέσα στη μειονότητα της κομμωτινής φοβούνται για το τι θα γίνει την επόμενη μέρα.
33:30Κάποιοι από αυτούς αναγράζονται ή αποφασίζουν να φύγουν.
33:33Είναι φοβούμενοι ότι θα έχουμε επεισόδια και η δική τους η ζωή θα αλλάξει πολύ κύριος με στόχο την Κωνσταντινόπολη
33:41και Πούσα και την Σμύρνη.
33:44Και φτάνουμε το 1974 με την κατάρρευση της Χούντας που η πόλη πια είχε πάρει έναν αστικό χαρακτήρα.
33:54Μέχρι το 1974 δεν έχουμε κρυκτικά αλλαγές στα πολυοδομικά πράγματα της κομμωτινής.
34:01Πράγμα το οποίο συνέβη μεταγενέστερα την δεκαετία του 1980 όταν στην Κομμωτινή δημιουργήθηκε μια ζώνη ενεργού πολυοδομίας από την Εθνική
34:13Τράπεζα.
34:14Απαλωτριώθηκε μια τεράστια περιοχή όπου κατασκευάστηκαν αρχικά κάποιες κατοικίες.
34:18Αλλά είχαν απαλωτριωθεί ευρύτερες εκτάσεις οι οποίες δεν ακολούθησαν τα προγράμματα της ενεργού πολυοδομίας προκειμένου να καλύψουν τις στεγαστικές ανάγκες.
34:28Αντίθετα αυτό το εγχείρημα αφήρεσε δυναμική από το ντόπιο κατασκευαστικό δυναμικό.
34:35Δημιούργησε προβλήματα στην οικονομία της κομμωτινής γιατί τις κατασκευές της κάνανε ξένες εταιρείες.
34:40Δεν ανταποκρίθηκε στη στόχευση αυτό το εγχείρημα και σταδιακά οι υπόλοιπες εκτάσεις πουλήθηκαν ως οικόπεδα
34:47και έτσι έγινε μια άτυπη επέκταση του σχεδίου πόλης προς τα δυτικά σε μια περιοχή υψηλής παραγωγικότητας
34:54όπου κανονικά θα έπρεπε να αποφευκθεί.
34:56Βάση περιπτώσει αυτό δημιούργησε με την εκτενεπόλου και τις επεκτάσεις που ουσιαστικά γίναν δυτικά
35:02δημιούργησε την σημερινή πόλη που ολοκληρώθηκε περίπου ως κατασκευή τις πρώτες δεκαετίες του 21ου αιώνα.
35:14Υπάρχουν και άλλα πολύ σημαντικά κτίρια στην Κομμωτινή.
35:18Ωστόσο τα παλιά αρχοντικά της Κομμωτινής δεν είχαν την τύχη να διατηρηθούν όπως συνέβη στην Ξάνθη
35:24γιατί δεν υπήρχε πρόνοια να γίνει κάτι τέτοιο.
35:28Υπήρχε δυνατότητα. Έτσι σήμερα παραμένουν μικροί θύλακες
35:32με λίγα αρχοντικά τα οποία παραμένουν.
35:36Στη σημερινή Οδόν Έστρος Ανακλής, στην Αγίου Γεωργίου, στην Ιωακήμ του Τρίτου
35:40υπήρχαν κτίρια των οποίων σήμερα διατηρούνται ελάχιστα.
35:44Όσον αφορά την περιοχή όπου κατοικούσαν Οθωμανοί, ελάχιστα είναι τα κτίρια τα οποία έχουν διατηρηθεί.
35:51Δηλαδή σήμερα έχουν μήνια ένα ή δύο τα οποία έχουν το χαρακτηριστικό αυτόν τον όγκο
35:55που προεξέχουν τον όροφο με τις λοξές αντιρίδες, τα σαχνησιά δηλαδή.
36:00Επίσης πολύ χαρακτηριστικό είναι οι προσφυγικές κατοικίες,
36:03κυρίως αυτές οι οποίες κατασκεύασαν οι πρόσφυγες που ήρθαν από την Αντολική Θράκη
36:08και οι προσφυγικές κατοικίες οι οποίες κατασκευάστηκαν από τους ίδιους τους πρόσφυγες
36:13με το σχέδιο που τους δώσανε, με τα αμορφολογικά στοιχεία τα οποία έφεραν από τις πατρίδες τους.
36:19Και έτσι λοιπόν έχουμε προσφυγικές κατοικίες οι οποίες έχουν το ίδιο σχήμα
36:23αλλά τελείως διαφορετική μορφολογία και κυρίως διακοσμητικά στοιχεία
36:27αντίγραφα των οποίων συναντώμε ακόμα και σήμερα στην Αδριανούπολη και στις 40 εκκλησιές.
36:33Δυστυχώς και στις προσφυγικές κατοικίες έπεσε το κύμα της αντιπαροχής
36:38ελάχιστες παραμένουν μέχρι σήμερα.
36:40Ευτυχώς προλάβαμε και αποτυπώσαμε φωτογραφικά
36:44και έτσι το προσφυγικό παρελθόν της Κομωτινής
36:47εκεί που πρωτοκατοίκησαν οι παππούδες μας που ήρθαν ως πρόσφυγες
36:52έχει καταγραφεί.
36:54Εφημερίδα Κομωτινή 25 Δεκεμβρίου 1970
36:59Η Κομωτινή φιλοξενή με χαράν την σπουδάζουσαν νεολαίαν
37:02και τα ξενιτεμένα τέκνα της που ήρθαν να περάσουν τα σεορτάς
37:06εις την γενέτηραν και μέσα εις τους κόλπους των οικογενειών των.
37:10Η δρόμη είναι γεμάτη από τα νιάτα και η χαρά πλημμυρίζει σε κάθε γωνιά
37:14από τα γέλια των και τους ενθουσιασμούς των.
37:17Παρήγορον το θέαμα, περισσότερον δε διότι είναι ελάχιστον το ποσοστόν
37:22που μαϊμουδίζουν προς την μόδαν των χίπης και των βρωμερών μακριμάλυδων.
37:35Όπως όλοι ξέρουν, το Πανεπιστήμιο της Κομωτινής και ειδικά η νομική σχολή
37:39ιδρύθηκε το 1973, αλλά στην ουσία λειτουργήσε για πρώτη χρονιά
37:44στο ακαδημαϊκό έτος 1974-75.
37:47Εκεί λοιπόν ήρθαν και οι πρώτοι φοιτητές στην Κομωτινή.
37:50Εγώ ήμουν μαθήτρια Λυκείου, τελείωνα το Λύκειο.
37:53Ήτανε φοιτητές που ήρθαν από όλη την Ελλάδα, από διάφορα σημεία.
37:57Οι πιο πολλοί μεταφέρθηκαν μέσω των τρένων
38:00και ως πρώτη εμπειρία είχαν τον σιδηροδρομικό σταθμό που βρίσκεται έξω από την πόλη.
38:06Ήτανε κάποιοι από αυτούς με μακριά μαλλιά, με μπότες.
38:10Τότε ήταν και η εποχή της μεταπολίτευσης.
38:13Οι άνθρωποι με πολύ ενδιαφέρον τους δέχτηκαν, αλλά και με απορία.
38:20Γι' αυτό το καινούργιο που έρχονταν και γι' αυτή την ορμή που είχαν.
38:24Όμως όπως αποδείχθηκε στη συνέχεια, αυτό όλο λειτουργήσε τόσο ομαλά,
38:28τόσο συνδετικά και τόσο αγαπημένα, που οι φοιτητές πια είναι ένα κομμάτι της πόλης.
38:35Όταν ήρθαν οι πρώτοι φοιτητές υπήρχαν δύο καφετέριες, δύο κινηματογράφοι,
38:41κάποιες ταβέρνες παραδοσιακές ελάχιστες και τίποτα άλλο.
38:45Οι φοιτητές έπρεπε κάπου να μείνουν. Δεν υπήρχαν σπίτια.
38:50Οι φοιτητές ήταν ελάχιστες στην αρχή ανύπαρκτες.
38:53Οπότε αυτό ήταν μια αφορμή να υπάρξει μια αύξηση της ανοικοδόμησης στην πόλη.
39:00Σήμερα όπως θα έχετε δει, η πόλη είναι γεμάτη από μαγαζιά εστίασης, διασκέδασης,
39:07στα οποία κυρίως πελάτες είναι οι φοιτητές.
39:10Η πόλη άλλαξε μορφή, άλλαξε νοτροπία, βγήκε προς τα έξω.
39:15Η ίδια έμαθε να βλέπει και να ακούει ανθρώπους και πράγματα που δεν υπήρχε περίπτωση να έρθουν και να τα
39:23πούν εδώ ή να τους δει.
39:24Έχουν έρθει θέατρα, έχουν έρθει συναυλίες, παραστάσεις, μουσικές εκδηλώσεις με πάρα πολύ σημαντικούς συντελεστές.
39:35Και για όλα αυτά αφορμή ήταν το πανεπιστήμιο.
39:38Η πόλη επηρεάστηκε πάρα πολύ και από τους φοιτητές της νομικής σχολής και από τους φοιτητές των ΤΕΦΑ.
39:48Γιατά τη δεκαετία του 80, επειδή οι φοιτητές φορούσαν τις φόρμες, φορούσαν τα αθλητικά, τα παπούτσια, τα σπορτέξ που λέγαμε
39:58τότε, και φόρμες,
39:59κάποια στιγμή ανακάλυψαν και οι κομωτινέοι ότι είναι ένα πάρα πολύ ωραίο ρούχο και μαλακό και εύκολο για να κάνεις
40:10τις δουλειές σου και τις βόλτες σου.
40:11Και έτσι έβλεπες από μικρά πιτσιρίκια μέχρι μπαρμπάδες στα καφενεία, με τις φόρμες αυτές τις εξαιρετικές,
40:19που ήταν και λίγο αστραφτερές και λίγο τσιγελυστερές τη δεκαετία του 80, οι μισή κομωτινή ήταν με φόρμες.
40:38Στο κέντρο της πόλης, αξίζει τον κόπο να πούμε, ότι το 1867 έγινε μια μεγάλη πυρκαγιά η οποία έκαψε όλο
40:46το εμπορικό κέντρο.
40:47Εκεί λοιπόν είναι το μόνο σημείο της πόλης όπου έχουμε και εκεί ένα υποδάμιο σύστημα, το οποίο έγινε την εποχή
40:53των Οθωμανών.
40:54Εκεί λοιπόν δημιουργήθηκαν μικρές ιδιοκτησίες καταστημάτων, από δύο τετραγωνικά μέτρα μέχρι 25-30 τετραγωνικά μέτρα,
41:03με έναν μέσο όρο εμβαδού 15 τετραγωνικών.
41:06Αυτό παραμένει και σήμερα γιατί εκ του νόμου αυτά τα οικόπεδα είναι μη άρδια και μη οικοδομήσιμα
41:12και έχουν διατηρηθεί τα περισσότερα από αυτά με αδόκιμο τρόπο, διότι όταν δεν δίνεις άδεια σε κάποιον να το κάνει
41:19νόμιμα,
41:20θα το κάνει νύχτα και θα το κάνει με ό,τι γενικά θέλει.
41:23Ωστόσο, ο πολυοδομικός καρακτήρας παραμένει και ο Δήμος φρόντισε να διακοσμήσει αυτή τη γειτονιά
41:31με πέργολες, με φυτά και τα λοιπά και έτσι είναι μια χαριτωμένη γειτονιά της Κομοτηνής,
41:36το κέντρο, με μικρά μαγαζάκια, τα οποία όμως φαίνεται ότι βρίσκονται σε μια φάση παρακμής
41:42ακριβώς γιατί δεν μπορούν να εξυγχρονιστούν πλήρως.
41:46Η Κομοτηνή είναι μια πόλη που έχει μια ποικιλότητα, ένας που θα περιηγηθεί,
41:52θα δει πάρα πολλά τεμένοι, με δύο πολύ μεγάλα και αξιόλογα και διατηρηταία τεμένοι,
41:57το παλαιό και το νέο τέμενος.
41:59Υπάρχουν άλλα καμιά δεκαπενταριά τεμένοι στην Κομοτηνή και καμιά δεκαριά προσκυνητάρια.
42:05Παράλληλα η Κομοτηνή έχει 5-6 εκκλησίες, έχει καμιά 6-7 παρεκκλήσια αρκετά μεγάλα,
42:11τα οποία αποτελούν στην περιοχή έτσι χαρακτηριστικά σημεία και υποδηλώνω αν θέλετε και την συνύπαρξη.
42:18Ένας ο οποίος περιηγείται στην Κομοτηνή και μένει κάποιες ώρες,
42:21κατά διαστήματα ή θα ακούσει τα καλέσματα από τα μεγάφωνα πλέον των καταστημάτων
42:26ότι η Μωεζίνης δεν βγαίνει στα τζαμιά και ταυτόχρονα θα ακούσει και καμπάνες των εκκλησιών.
42:31Εμάς δεν μας προκαλεί ενδιαφέρον με τους ανθρώπους αυτούς,
42:34με τους μουσουλμάνους δηλαδή τους συμπολίτες μας.
42:37Είμαστε φίλοι, έχουμε γελάσει μαζί στους εγάμους,
42:43έχουμε κλάψει μαζί στις κηδείες, έχουν μεγαλώσει μαζί τα παιδιά μας.
42:47Δεν έχουμε πρόβλημα.
42:48Όσοι δεν έχουν βιώσει την περιοχή, αυτοί νομίζουν ότι εδώ υπάρχει κάποιο σοβαρό πρόβλημα.
42:55Εμείς προσπαθούμε να συνεπάρχουμε και όταν μας αφήσουν ήσυχους,
42:59είμαστε πιο αγαπημένοι από ό,τι μπορεί να φανταστεί ο καθένας.
43:15Υπότιτλοι AUTHORWAVE
43:44Υπότιτλοι AUTHORWAVE
44:14Υπότιτλοι AUTHORWAVE
Comments