00:11Bu görüntüler İsrail'den kaçan Yahudilere ait.
00:15ABD ve İsrail İran'a saldırdı.
00:17İran'ın cevabı sert ve net oldu.
00:20İran füzeleri ve dronları İsrail üzerinde böyle havada uçtu.
00:24O görseller sonrası tartışılan konulardan bir tanesi İsrail'in geleceği.
00:33İsrail'in geleceği tartışılırken gündeme gelen ve Türkiye açısından en önemli olan madde Kıbrıs.
00:39Kıbrıs adası özellikle 2000'lerin ortaları ve sonrası gündeme gelmiş durumda.
00:44İsrail'li Yahudilerin bölgede çok fazla mülk aldığı iddiaları var.
00:48Gazze savaşı döneminden beri İsrail başta bu savaşı bahane ederek Kıbrıs'a 20 bin sayısı oranında aslında sivil nüfus olarak
01:00geçse de milis güçlerini Kıbrıs'a yerleştirdiğini biliyoruz.
01:05Buraya gelen Yahudiler için aslında vadedilmiş ya da Büyük İsrail'e gelmiş hissiyle buraya yerleşiyorlar.
01:12Rum yönetiminde geçtiğimiz aylarda Milli Eğitim Bakanlığı çok önemli bir değişiklik yaptı.
01:17O da Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olmayan dini eğitim veren okullara izin verdi.
01:23Ne için verdi?
01:24Siyonizm eğitimi verecek, Yahudi çocukların gidebileceği liseler kuruluyor.
01:29Tabi bu Yahudi merkezlerinin mahallelerin korunmasını ise Mossad üstleniyor.
01:35Özellikle Rum kesiminde bu durum tartışma konusu oldu.
01:38Öte yandan bölgedeki silahlanma yarışında Güney Kıbrıs Rum kesiminin de ABD ve İsrail gibi ülkeleri arkasına aldığı iddiaları yaygın şekilde
01:47konuşuluyor.
01:48Peki ne oluyor?
01:49Kıbrıs adası aslında bir cephanelikti.
01:53Bu cephaneliğe yeni ülkeler, yeni silahlar, yeni ordular katıldı diyebiliriz.
01:58Örneğin Avrupa Birliği buraya kendi varlığını gösterebilmek amacıyla donanmalarını gönderdi.
02:04Fransa daimi olarak üs istiyor.
02:06Tabi geçtiğimiz aylarda bir adet İran drone'un İngiliz üslerinin pistini isabet etmesinde bahane ederek en ön plana çıkan ise
02:14Yunanistan oldu.
02:16Ve dört Yunan F-16C ile iki savaş uçağı gönderdi ve bunların karıcı olduğunu ilan etti.
02:22Kıbrıs Türkiye açısından çok önemli.
02:24Özellikle Yunan yayılmacılığını temsil eden EOK'a yıllarca önce Anadolu karasında sonra da Kıbrıs'ta durdurulmuştu.
02:321974'teki barış harekatı sonrası Kıbrıs'taki Türkler hem kendi ülkelerine sahip oldular hem de güvenliklerini sağladılar.
02:40Ancak bölgedeki İngiliz üssü hala tartışma konusu.
02:44Kıbrıs Cumhuriyeti dediğimiz 1960'da şu anda Rumların tek taraflı olarak gasp ettiği Cumhuriyet'in anlaşmasında İngiltere'nin çok fazla hakkı
02:54bulunuyor.
02:55İngiliz üslerinin tartışılması aslında Kıbrıs Cumhuriyeti'nin de tartışılması anlamına gelir.
03:00İngiltere'nin buradaki askeri üsleri hem Avrupa Birliği tarafından hem de kuruluş anlaşması hem de Birleşmiş Milletlerden tanındığından dolayı kendi
03:09toprağı herhangi bir risk en azından İngiltere için teşkil etmiyor.
03:13Bölgedeki İngiliz üs aslında Gazze Savaşı'nda gündem olmuştu.
03:17Birleşmiş Milletler raporlarına yansıyan soykırım esnasında özellikle oradaki üssün bir lojistik alanı olarak kullanıldığı,
03:24İsrail'e gelen bomba ve füzelerin Kıbrıs'taki İngiliz üssünden İsrail'e götürüldüğü iddiaları vardı.
03:30İsrail'in Gazze katliamları sırasında Yemen'den Hussiler'in fırlatmış olduğu füzelere karşı cevap verilirken,
03:37İngiltere bu üslerden kalktı, tanker uçaklarla havada ikmanı yaptı ve Yemen'e karşı saldırılarda da yer aldı.
03:47Amerika Birleşik Devletleri'ni ayırmamak gerekiyor çünkü Amerika Birleşik Devletleri her zaman bu üsleri kullandı.
03:53Amerika Birleşik Devletleri aktif bir şekilde katılmasını istiyordu.
03:57İngiliz üsleri zaten sürekli olarak aktif olarak katılıyor.
04:00Buradan kalkan savaş uçakları havada İran füzelerine avlıyor ve İsrail'i koruma yönünde.
04:06Üssün bir şekilde İsrail için en önemli destek noktalarından biri olduğu zaten biliniyor.
04:11Peki Kıbrıs adasındaki Türkler için ve Türkiye için bir tehdit var mı?
04:15Adada 1974 Kıbrıs Barış Harekatı sonrası oluşan askeri ve coğrafi denge halen geçerli.
04:23Ancak büyük güçlerin İran krizini gerekçe göstererek bölgeye dönüşü bu dengeyi kılgan hale getirdi.
04:32Adadaki askeri hareketlilik Türkiye'nin stratejik manevra alanını sınırlama riskini taşıyor.
04:38Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti 1974'te kuruldu.
04:41Ada o zamandan beri genel anlamda bir barış dönemi yaşıyor.
04:45Ancak adadaki özellikle son yıllardaki gelişmeler dikkat çekici.
04:49Türkiye'nin desteğiyle ayakta kalan KKTC için bir risk var mı?
04:53Adadaki en büyük tehlike İsrail'den geliyor.
04:57Tabii ki ön plana Rum ve Yunanlar çıkıyor.
04:59Çünkü İsrail bunların arkasından adadaki varlığını sürdürüyor ve yerleşimde devam ediyor ve tehdit kaynağı da olmaya devam ediyor.
05:07Tabii Kıbrıs'ta şöyle bir söylem var.
05:10Rumların askeri gücü belki Kıbrıslı Türkleri karşı güçlü olabilir, silahlanıyor olabilirler.
05:16Ancak Türkiye'ye karşı etkisizdir ve çok yetersizdir diye.
05:20Kıbrıs adası jeopolitik anlamda Akdeniz'de bir uçak kemisi görevi sağlıyor.
05:25Aslında stratejik anlamda çok önemli olan bu adada bir şekilde silahlanma olur mu olmaz mı tartışması hala gündemde.
05:32Bir taraftan da Türkiye'nin adımları var.
05:34Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde son dönemlerde artan özellikle caydırıcı olma noktasındaki gücü bölgedeki diğer ülkeleri
05:46de çok net bir uyarıdır.
05:47Bu uyarı herkesin aklını başına toplaması ve bu bölgedeki istikrarın, bu bölgedeki barışın, bu bölgedeki sükunetin bozulması yönünde herhangi bir
05:59çılgınlığa yeltenilmemesi gerektiği yönünde aslında caydırıcı bir güç olarak bu topraklarda varlığını gösterdiğini görmekteyiz.
06:09Türkiye bölgeye siha üssü kurmuş durumda ve son dönemdeki tartışmalar sonrası bölgede Türkiye'nin F-16 uçakları da görev almaya
06:17başladı.
06:18Peki bir tehdit var mı? Bu tehdit yakın mı uzak mı?
06:21İsrail'in özellikle Kıbrıs adası üzerinde potansiyel her halükarda risk olduğunu ve çatışma alanını Kıbrıs'a sürükleme arzusu ve niyetinin
06:33her zaman dahil olduğunu bu düzlem içerisinde, bu rekabet alanı içerisinde görmekteyiz.
06:41Sürece bakıldığında İsrail'in Lübnan'daki saldırıları sürüyor.
06:44Aynı zamanda gözünü Kıbrıs adasına dikip dikmediği yönünde de tartışma konusu hala devam ediyor.
06:50İsrail, Kıbrıs'a yönelik bir adım atacak durumda mı? Henüz değil.
06:54Güney Kıbrıs ve İsrail'in birlikte askeri anlaşmalar tahtında gerçekleştirdikleri tatbikatlarda,
07:02İsrail ordusunun Güney Kıbrıs limanlarını çok rahat kullanma yetkisi olmakla birlikte,
07:08İsrail'le birlikte askeri anlamda eğitimler ve veya askeri tatbikatlar esnasında yapılan hava indirme tatbikatları dahil olmak üzere,
07:18hep bir saldırı odaklı, bir kuzeyde sözden işgalden kurtarma odaklı gerçekleştirildiği Rum kamuoyuna çeşitli dönemlerde yansımıştır.
07:29Bundan sonraki süreçte hem Amerika'nın hem İngiltere'nin hem de Fransa'nın bir şekilde İsrail için lojistik merkez olarak
07:36kullandığı Kıbrıs'ta gerilim artabilir mi?
07:39Son dönemde yaşanan olaylar neyin göstergesi?
07:42ABD, İngiltere ve Fransa'nın Kıbrıs'taki varlığı sadece lojistik destekle açıklanamaz.
07:49Bu yapı gerektiğinde askeri operasyona dönüşebilecek bir müdahale altyapısını da içeriyor.
07:56Yani bu üç ülke krizi gerekçe göstererek askeri konuşlanmalarını kalıcı hale getirebilirler.
08:03Kıbrıs'ın doğrudan çatışma alanına dönüşmesi çok düşük bir ihtimal.
08:06Ada coğrafi konumu nedeniyle Doğu Akdeniz'de kritik bir lojistik ve istihbarat noktası.
08:13İşte bu yüzden de savaşın Kıbrıs'a sıcak cephe olarak değil, arka plan destek üstü olarak yansıması söz konusu.
08:20Yani savaş adaya taşınmaz ama güvenlik riski artar gibi görünüyor.
08:26Türkiye ada için ne yapabilir?
08:28Adada bundan sonra ne gibi gelişmeler olacak bunu zaman gösterecek.
Yorumlar