00:00Burçak Hanım siz de ifade ettiğiniz çok boyutlu bir mesele.
00:03Tabi şimdi şöyle kuş bakışı arkanızdaki haritaya baktığınızda İsrail genelde bu tarz işbirliklerinde çok geniş çerçevede bakıyor kendisinin güvenliğine.
00:12Dolayısıyla İsrail'in kurmaya çalıştığı İpsala sınır kapısından başlayan, Golan Tepelerini kapsayan, düşünün ki çok geniş bir çapraz ok geçiyor haritadan ve
00:20tam da İsrail-Lübnan sınırını oluşturan Hermon Dağları'na kadar bir geniş güvenlik alanı oluşturmak istiyor kendisine.
00:27Neden bunu söyledim? Elbette bu geniş oluşturmak istediği güvenlik üçgeni de tam da Türkiye coğrafyasından ve Doğu Akdeniz'den geçiyor.
00:35Türkiye zaten son dönemde özellikle Yunanistan'ın Amerika Birleşik Devletleri tarafından adaların silahlandırılması başta olmak üzere yoğun bir silahlandırma sürecinin içerisinde olduğunun farkında
00:45defaatle de Yunanistan'la ilişkilerde bunu dile getirdi.
00:49İkincisi Rum kesimi açısından baktığımızda da malumunuz Türkiye'nin KKTC ile birlikte izlediği iki devletli çözüm paradigmasının içerisinde
00:57Rum kesiminin hem Yunanistan'la hem de İsrail'le bu yakın iş birliğini ki bunun içine yine Amerika Birleşik Devletleri'ne de katabiliriz.
01:05İngiltere'yi de zaman zaman görüyoruz.
01:07Bunun böylesine geniş çerçevedeki bir güvenlik formülasyonunun adadaki dengelerin ötesinde sadece bizim bu bölgeyi düşünmeyelim Orta Doğu'dan Körfez'e kadar ciddi bir sıkıntı yaratabileceğinin defaatle altı çizildi.
01:19Elbette Türkiye'de bu noktada kendine özgü adımlarını atıyor.
01:23Sadece bu iş birlikleri değil Türkiye'nin meselelere makro bakış açısı ve ortaya koyduğu tutumla beraber hem Doğu Akdeniz'de hem de aslında geniş çerçevede Orta Doğu ve Karadeniz'e kadar geniş uzanan bir havzada
01:35güvenliğe daha bütüncül bakıyor.
01:37Şunu da hemen hatırlatmak lazım.
01:39Özellikle İsrail ve Rum kesimi arasındaki ilişki son dönemde Gazze'de yaşananlarla birlikte bu güvenlik sac ayağının farklı bir noktasıyla bütünleşmiş durumda.
01:49O da bu yaz bunu gördük biliyorsunuz İsrail'ler özellikle Rum kesimine ciddi bir yoğunluk bir nüfusla yerleşmeye kalktılar ya da gitmeye kalktılar.
01:59Bu da Rum kesimi tarafından da aslında ilk başta tepki çekse de İsrail açık bir şekilde kendisine verdikleri hava savunma sistemleri ve diğer önemli sistemlerin devamını istiyorlarsa
02:11buna sessiz kalmaları gerektiğini net bir şekilde dile getirdi.
02:14Yani İsrail ile Rum kesimi arasındaki ilişki tek boyutlu değil bu üçlü ilişkiye baktığınızda da çok boyutlu bir bölgesel güvenlik riski barındırıyor.
02:23Bence bu sadece Türkiye açısından değil bölgedeki bütün ülkeleri ilgilendiren ciddi bir mesele.