00:00Depremi konuşacağız.
00:02Deprem ne anlamı içeriyor?
00:05Deprem beklenen bir deprem miydi?
00:07Profesör Doktor Mehmet Bey'cim efendim.
00:10Telefon attığımızda.
00:12Arel Üniversitesi'nin önemli akademisyenlerinden biridir.
00:16Efendim hayırlı sabahlar, hayırlı günler diliyorum.
00:18Hayırlı hafta sonları.
00:19Van Tuşba'da 5.2 büyüklüğünde bir sarsıntı kaydedildi.
00:23Mehmet Fatih Bey bu deprem ne anlama geliyor?
00:26Beklenen olası bir deprem miydi?
00:28Hayırlı yayınlar.
00:31Şimdi burada tabi biz o bölgelerde deprem beklemekteydik.
00:39Çünkü yakın zamanda Asya kıtasında bilhassa Afganistan civarlarında olan depremler, İran'da olan depremler
00:51bizim doğudaki şehirlerimizi ve fay hatlarımızı etkilemekte.
00:58Evet.
00:58Ondan dolayı burada 5 büyüklüğündeki bir depremde bu şekilde bir etkileşim olmuş oldu.
01:09Çünkü yakın zamanda hep Asya'da ve Pasifik kısımlarda büyük depremler yaşadık.
01:17Tabi dünyamızda defalardan oluştuğu için bu defaların hareketiyle tabi birbirlerini harekete geçirmekte.
01:28Doğu'da İran'dan gelecek bir deprem beklemiyordu.
01:36Bu da tam İran sınırında bir yerde bir deprem olarak tanımlayabiliriz.
01:42Şimdi efendim tabi ki deprem dünyanın bir gerçeği, ülkemizin de bir gerçeği.
01:49Kıymetli hocam Prof. Dr. Mehmet Fatih Altan Bey efendi az önce bir ifade kullandınız.
01:54Afganistan'a dikkat çektiniz, plakalardan bahsettiniz.
01:58Şimdi dünyayı etkileyen bu olası büyük deprem kuşaklarına baktığımız zaman
02:03efendim Türkiye, ülkemiz toprakları farklı farklı plakaların baskısı altında anladığım kadarıyla.
02:10Evet yani altı himayeliler dediğimiz bir deprem kuşağının altında tabi bu bizim Türkiye'deki depremlerin hepsi bu kuşakta oluşmakta.
02:26Evet. Peki bu 5.2'lik deprem hani herkesin aklındaki soru önce olabilir mi yoksa normal bir deprem mi arkası
02:35gelir mi gibi soru işaretleri var.
02:37Buna dair neler söyleyeceksiniz?
02:39Yani Türkiye'mizin her yerinde 4-5 büyüklüğündeki deprem her zaman olabilir.
02:46Bu normal bir deprem çünkü biz Van'da biliyorsunuz 2011'de de 7.2 büyüklüğünde biz deprem büyük bir deprem yaşadık.
02:57İşte açıları da 5-6 büyüklüğünde oluştu.
03:00Tabi bu bölgemiz bizim için hassas bir bölge hem kendi fayatlarıyla hem de İran'dan giren fayatlarıyla sürekli olarak deprem oluşabilecektir
03:16bölgemiz.
03:17Bizim için normal bir durum.
03:20Şimdi deprem çevre illerden de hissedildi.
03:24Efendim bu hani bir kaf var Kuzey Doğu Anadolu değil mi Kuzey Anadolu fayatı?
03:29Onla bağlantılı bir deprem mi bu?
03:31Çok değil onlar Bingöl'de bir merkez olarak kabul etsek Kuzey Anadolu fayatı değil de Doğu Anadolu fayatı.
03:41Evet.
03:41Oralarda tabi birisi Bingöl'den Hatay'a doğru Doğu Anadolu fayatı işte kırılan 6 Şubat'ta kırılan fayatımız bizim Maraş depremlerinin oluştuğu
03:58Kuzey Anadolu fayatı da Ege bölgesine doğru gider Bingöl'den.
04:03O fayatları dışında bir bölge burası.
04:08Peki efendim yani bölgede kuvvetle muhtemel yeni sarsıntılarda kaydedilebilir diye düşünüyorum artçılar.
04:15Şiddetleri ne olabilir?
04:18Yani eğer bağımsız bir deprem olarak nitelendirdiysen tabi bu 5.2'nin altında olur artçılar her zaman için.
04:28Oluşan deprem.
04:31Yani bağımsız bir deprem olarak tabi nitelersek bunu artçıları daha küçük oluşur.
04:39Ama tabi bir öncü deprem ise büyük depremi de getirebilir tabi.
04:44Bunu biz daha yeni olduğu için deprem hemen sarılabilir.
04:49Doğru olmaz.
04:50Şimdi belli takvimsel bölgülerden bahsedilir efendim depremlerle ilgili işte 100 sene, 250 sene, 500 sene şeklinde.
04:58Ama Van'da işte büyük bir acıyı yaşamıştık o da yakın bir zamanda.
05:03Size böyle bir istatistiksel bilgi var mıdır?
05:06Şu bölgede yeni büyük bir deprem kaç yılda bir olur şeklinde.
05:09Tabi yani bu bir yerde bir deprem olduğu zaman enerjisini boşaltmış oluyor.
05:16Onu tekrar toplaması bir seneleri alıyor.
05:20Yani 1000 sene, 250 sene gibi periyotlarda tekrar büyük depremler yaşanabiliyor.
05:29Tabi burada bu yerlerin hemen hemen hepsi genelde 500 ve 1000 sene arasında periyotlarda büyük deprem getirir.
05:41O yüzden hemen öyle 10 sene, 2011'de oldu burada büyük bir deprem.
05:46Tabi bu çeşitli parametrelere de bağlı olduğu için fayın uzunluğu, kısalığı, hepsi yıllık kayma hızı gibi parametrelerimiz var.
06:02Bunların hepsini göz önüne alarak bunlara karar verilebilir.
06:06Tabi bu fay hattımda büyük depremler oluşuyor.
06:11Ama tam yerini şu an bilmiyorum.
06:16Hani siz hemen aradınız.
06:18Tabi dakikalar oldu.
06:20O yüzden bunu incelemek gerekiyor.
06:23Burada ne zaman oluşur.
06:26Ama 2011'deki yerde olduysa çok erken daha.
06:3110-15 senede tekrar büyük bir deprem beklenmez.
06:35Şimdi Kıymet Hocam şöyle de bir durum var.
06:38Ülkemizde bir kentsel dönüşüm.
06:40Bazı yerlerde başarılıya yürütülüyor.
06:44Bazı yerlerde henüz tam anlamıyla kentsel dönüşüm yapılamamış durumda.
06:49Şunu sormak istiyorum.
06:50İnsanlarımız olası depremlere karşı imkanları olanlar kentsel dönüşüm kapsamında evlerine binalarını yenilettiler.
06:57Ama bu yeterli bir şey mi?
06:59Yani binalar yeniletilirken yüzeyin yapısı dikkate alındı mı?
07:05Yüzey kötüyse kentsel dönüşüm kapsamında yenilenmiş binaların çökme riski var mı?
07:11Yok mu?
07:12Allah uzak yasın tabi olası bir depremde.
07:15Yani kentsel dönüşüm yapılırken tabi biz 2018 bina yönetmeliğimiz var.
07:23Bu çok ciddi bir deprem yönetmeli bizim için.
07:26Onda binalar yapılırken statik hesapları olsun, cinamik hesapları olsun hesaplanarak ve zemin değerler alınarak yapıldığı için.
07:38Evet.
07:38Bizim tabi bu yönetmeler uygun yapılan bütün binalara güvenir diyebiliriz.
07:46Çünkü eğer uygulama hatası olmaz ise tabi proje safhası vardır bir de uygulama safhası vardır bunların hani yapılan binaların.
07:59Eğer bütün hepsi düzgün ve denetimli yapılırsa bu binalara güvenilir.
08:08Evet.
08:09Yani bu binalar bizi kurtarır.
08:11Çünkü bizim deprena karşı tek alabileceğimiz önlem güvenli yapılardır.
08:17Yani bu yapılara kavuşursak kentsel dönüşümde amacı budur.
08:23Ve bu şekilde binalara kavuştuğumuzda depremlerde tabi can güvenliğini almış oluyoruz.
08:33Evet.
08:34Bir bina tabi ki hasar alabilir deprem zamanında ama içindeki canların kurtulmasını sağlayabilir.
08:44Evet.
08:45Peki Kıymet Hocam 5.2'lik deprem Van Tuşba merkezi deprem.
08:50Depremin sadece Van değil çevre illerden de hissedildiğini biliyoruz.
08:54Son olarak depremin etkilendiği depremin hissedildiği bölgede yaşayan insanlarımıza neler söylersiniz?
08:59Yani bu bölgeler bizim her zaman için böyle 5-6 büyüklüğündeki depremler olabilecek yerler.
09:10Büyük depremleri de oluşturabilecek fayatları bulunan bölgeler.
09:15Buradaki insanlarımız kentsel dönüşüm projelerine önem vererek binalarını yeni 2018 bina yönetmeliğine uygun şekilde binalara kavuşmalarını ve oturmalarını isteriz.
09:30Tabii ki bir an evvel binalarını yenilemeleri gerekir bu arsada.
09:35Eğer kısal kesimlerde de mühendislik hizmeti almayan çok yapı görebiliriz, ev görebiliriz bu bölgelerde.
09:47Çünkü depremlerde biz bunu yaşadık.
09:50Onları da mühendislik hizmeti alarak yani bir katlı bile olsa çok hasar aldığını gördük biz Van depremindedir 2011'deki.
10:01O binalarında mühendislik hizmeti alarak kontrol edilmesi ve depremi karşı güçlendirilmesi gerekir.
10:11Bunları yaptırmaları tabii bir can güvenliği açısından çok önemlidir.
10:17Evet.
10:18Peki Arel Üniversitesi Mühendislik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Mehmet Fatih Altan Hocam.
10:25Çok teşekkür ederim depreme dair verdiğiniz bilgilerden dolayı.
10:29Bir yanına düzüyorum.
10:32Sağ olun.
10:32Geçmiş olsun.
10:33Teşekkür ederiz.
10:34Metvanda Tuşbah Merkezi.
Yorumlar