İstanbul'da 15 yaşındaki Mattia Ahmet Minguzzi, Ankara'da 15 yaşındaki Fatih Acacı, şimdi de 17 yaşındaki Atlas Çağlayan… Kan donduran bu cinayetlerde hayatını kaybedenler de katiller de çocuk. Sanal medya ile birlikte suça sürüklenen, hatta tetikçi olan, cinayet işleyen çocuk sayısı da arttı. Ve bu sistematik bir şekilde devam ediyor. Çeteler çocukları bu sanal ağlar üzerinden ikna edip eline silah veriyor, sokağa sürüyor. X, Meta, TikTok, dijital oyunlar, Netflix... Hepsinde aynı senaryo karşımıza çıkıyor. Üstelik bu yabancı platformlar 2025'te Türkiye'den 200 milyar TL gelir elde etti. Peki, aslında geleceği şekillendirecek olan bu çocukları bir suç makinasına dönüştüren, sanal medyadan kim koruyacak? X-Meta-Instagram-TikTok'a kim "dur" diyecek? Detaylar, CNN TÜRK Muhabiri Ümit Uzun'un hazırladığı Vizör haberde...
00:30Hepsi şiddeti yayıyor. Çocukları bir suç makinesine dönüştürmeye devam ediyor.
00:49Çocukların şiddetle tanıştığı ilk yer artık sokaklar değil, denetimsiz sanal ağlardır.
00:56Eskiden mesela bu sanal medya çok fazla yaygın değilken çocuk suçlu yok denilecek kadar azdı.
01:03Sanal medya ile birlikte suça sürüklenen hatta tetikçi olan cinayet işleyen çocuk sayısı da arttı.
01:0915-16 yaşında cinayetler işleniyor genelde.
01:11İnternetten gördükleri şeyler de genellikle etkileniyorlar TikTok'tan, özellikle çetelerden.
01:1615 yaşındaki Matiye Ahmet Minguzi, İstanbul'da bir halk pazarında çocuk katiller tarafından öldürüldü.
01:23Ankara'da yaşayan 15 yaşındaki Fatih Acacı da yine çocuk katil tarafından bıçaklanarak hayattan koparıldı.
01:30Şimdi de 17 yaşındaki Atlas Çağlayan, İstanbul'da sokak ortasında öldürüldü.
01:35Katil 15 yaşında bir çocuktu.
01:37Hayatları yaşıtları tarafından ellerinden alındı.
01:40Türkiye'de yaşanan Ahmet Minguzi ve Atlas Çağlayan cinayetleriyle Eskişehir'de bir çocuğun dijital oyunlardaki yönlendirmelerle
02:04cami avlusunda insanlara bıçakla saldırması gibi olaylar sanal ağlardaki denetimsizliğin gerçek hayatta nasıl ağır ve geri dönülemez sonuçlar doğurabildiğini açıkça göstermektedir.
02:19Buralardaki yuvalanmış olan çeteler çocukları çok kullanışlı bir katile veyahut da suçluya çevirebiliyorlar.
02:26Şu anda maalesef çocuklar sanal medyadan etkilenerek oradaki bir takım çetelerden veyahut da oradaki bir takım oyunlardan etkilenerek dışarıda aynı şeyi realize edip insanlara saldırabiliyorlar.
02:41X, Meta, TikTok, Instagram, Netflix gibi pek çok dijital platformda aynı manzara var.
02:47Şiddet ve bu şiddet her geçen gün daha da yayılıyor.
02:51Bu artık tek tek olaylarla açıklanabilecek bir durum değil.
03:06Belirli psikolojik ve sosyal mekanizmalar üzerinden ilerleyen sistematik biçimde büyüyen bir risk.
03:12Bir çocuk bisikletiyle kendi halinde giderken bir grup yine aynı çocuk yanına yaklaşıyor.
03:18Önce sözlü olarak sınır ihlali başlıyor.
03:21Ardından yolunu kesme, çevreleme ve fiziksel temasla güç gösterisine dönüşüyor.
03:26Klinik açıdan bu sahne şiddetin nasıl öğrendiğini ve nasıl normalleştiğini çok net bir şekilde gösteriyor.
03:32Artık katil ve çocuk ifadesinin aynı cümlede geçmesi şaşırtmıyor.
03:37X, Meta, Instagram, Netflix ve daha pek çok yabancı sanal platformlarda karşımıza sürekli bu ve benzeri suç içerikleri sunuluyor.
03:45Şiddet içerikli videolar sıradanmış gibi paylaşılıyor.
03:47Altına binlerce çocuk beğeni ve yorum bırakıyor.
03:51Bir süre sonraysa ben de böyle olmak istiyorum cümlesini kurmaya başlıyor.
03:56Çocuklar sanal platformların, dijital platformların, Netflix gibi veyahut da TikTok gibi bir takım bu sanal platformların esiri oluyorlar.
04:04Buralarda yayınlanan, mesela bazı çetelerin buralarda görüntüleri çıkıyor.
04:09Yaptıkları eylemler çıkıyor.
04:11Bir müddet sonra hepsi birer saldırgan veyahut da katil olmaya başlıyorlar.
04:16Yavaş yavaş ben de böyle olacağım, ben de bu şekilde olacağım gibi kendisine oraları örnek alan çocuklar türemeye başlıyor.
04:24Bunların kesinlikle ve kesinlikle önüne geçilmesi gerekiyor.
04:27Özellikle yapılan araştırmalar, silahlanma, çeteleşmenin olduğu oyunları oynayan çocukların günlük hayatlarında da özellikle okul ortamında akran zorbalığına yatkınlıklarının fazla olduğu ve okul ortamlarında da çeteleşmeye meyilli olduklarını ortaya koymakta.
04:43Türkiye'de birçok sokak çetesi var.
04:46Saldırılarda kullandığı tetikçiler ise yine çocuk.
04:49Ve çocuklara sanal ağlar üzerinden ulaşıp kolay para vaadiyle tuzağa çekiyorlar.
04:58Sanal medya platformlarında, dijital oyunlarda önce sohbetle başlayan bu süreç dalga dalga büyüyor.
05:04Çocuk tetikçi sayısı daha da artıyor.
05:06Bu ortamlarda bazı suç odaklı yapıların çocuklarla uzun süreli ve planlı bir ilişki kurarak güven kazandığı, zamanla onları belirli davranışlara ve eylemlere yönlendirdiği ortaya çıkmaktadır.
05:21Ailesinden kopuk, dışlanmış, maddeye düşmüş gençler daha çok yönelimli oluyor.
05:26Özellikle Twitter, TikTok bunun gibi mecralarda dolaştıkları için özeniyorlar.
05:31Suç çetelerinin üyeleri, liderleri genelde yayın yaptıkları için buradan bir özenmişlik oluyor.
05:36Özenmişlik olduğu için de gençler ben de olacağım, ben de öyle olacağım dedikleri için beline silah ya da bıçak alan herhangi birisi bu yola devam ediyor.
05:45Türkiye'deki sokak çeteleri sanal medya ve dijital oyunlara yuvalanmış durumda.
05:50Burada çocuklara ulaşarak önce sohbet ediyorlar, ardından iletişime geçerek onları çeteye katmaya çalışıyorlar ki bunda çoğunlukla başarılı oluyor.
05:58Şu anda Türkiye'de binlerce genç bu çetelerin ağına düşmüş durumda ve hepsiyle irtibat yine bu sanal medya ve dijital oyunlar üzerinden kuruldu.
06:08Bakın emir veren çeteler var.
06:09Bu emir veren çeteler para karşılığında veyahut da başka bir menfaat karşılığında çocuğun ihtiyacına göre bu çocukları yönlendiriyorlar.
06:16Mesela TikTok'ta gördüğümüz gibi TikTok'ta viral olan bazı sesler var, bazı videolar var.
06:21Mekan kurşunlama, adam tehdit gibi videolar paylaşılıyor.
06:24Ve gençler bunu gerçekten gayet iyi bir başarıymış gibi yorum atıyorlar, beğeniyorlar, paylaşıyorlar veya kendilerini rol model olarak görüyorlar.
06:33Aynı şekilde Telegram gruplarında da sosyal medyada görüyoruz, paylaşılıyor, yazılıyor, çiziliyor.
06:39İşte mekan kurşunlama şu kadar, adam vurma şu kadar, adam vurma bu kadar diye yazılıp çiziliyor.
06:44Kolay yoldan para kazanmak için bu yola başvuruyorlar.
06:46Özgürlük ve eğlence adı altında sunulan sanal ağlar artık çocukları suça sürükleyen bir araca dönüştü.
06:52Şiddet içerikli görsel, video ve oyunlarla zehirlenen çocuklar kendini çetelerin ortasında buluyor.
06:59Ve sonra sokakta yaşıtlarına saldırıp öldüren bir caniye dönüşüyor.
07:03Eskişehir'de 18 yaşındaki bıçaklı saldırgan buna en iyi örneklerden.
07:07Bilgisayar oyunlarından etkilendiğini söyleyen saldırgan, sanal medyada canlı yayın açarak cami bahçesinde 5 kişiyi bıçakla yaraladı.
07:14Tutuklanan saldırganın üzerinden Nazi sembolleriyle kaplı tesisat çıktı.
07:18Arkadaşlarına sanal medyada adam öldürme videoları izliyorum.
07:22Eve gelen misafir çocuklarını dövüyorum.
07:24Bunların hepsi benim hoşuma gidiyor diyordu.
07:27Dijital ortam bu süreci hızlandıran güçlü bir çarpan gibi çalışıyor açıkçası.
07:31Çünkü çocuk tekrar tekrar şiddet temalı içereklere maruz kaldığında duyarsızlaşma gelişebilir.
07:37Aynı zamanda şiddet daha az rahatsız edici, daha sıradan algılanabilir.
07:41Aynı zamanda sosyal öğrenme devreye girer.
07:43Güçlü kazanan ya da saygı gören olarak sunulan karakterlerin davranışları model alınıyor ve şiddet sorun çözme biçimi gibi kodlanabiliyor.
07:52Dijital içeriklerde şiddet unsurlarına maruz kalan çocuklar sosyal medyada da viral olma çabasıyla bu görüntüleri ne yazık ki hayatlarına katmaya,
08:01hatta bunu kayıt altına alarak videolar çekmeye, diğer arkadaşlarıyla sosyal medyada paylaşmaya başlıyorlar.
08:08Türkiye'nin geleceğini inşa edecek olan çocuklar, kontrolü Amerika'nın elinde olan sanal ağlarda dipsiz bir kuyuya çekiliyor.
08:15Üstelik bu sanal medya platformları Türkiye'den her yıl milyarlarca lira para kazanıyor.
08:20Ne bir yatırım yapıyorlar ne istihdam sağlıyorlar.
08:23Son olarak 2025 yılında medyadaki reklam gelirlerinden 200 milyar lira bu platformlara aktı.
08:30Ancak bu platformlarsa Türkiye'ye hiçbir katkı sunmadığı gibi gençleri birer suç makinesine dönüştürmek için güçlü bir aparata dönüştü.
08:38Sanal medya platformlarında şiddet içerikli eylemlerin gösteriye dönüştürüldüğü, suç faaliyetlerinin cesaret, güç ve statü unsuru olarak sunulduğu dikkat çekmektedir.
08:49Netflix gibi dijital yayın platformlarında şiddetin yoğun ve sürekli bir anlatım unsuru olarak kullanılması,
08:57çocukların şiddete karşı duyarsızlaşmasına ve suç davranışlarını normal algılamasına yol açabilmektedir.
09:04Bu içeriklerin yaş gruplarına göre daha sıkı şekilde denetlenmemesi riski daha da arttırmaktadır.
09:11Önüne geçilmezse bu problem çok büyük bir şekilde kart topu gibi yuvarladıp daha büyük hale gelip toplumda daha büyük sorunlar olacağını düşünüyorum.
09:20Bu mecralar şu anda gençlerimizi zehirliyor.
09:22Peki ne yapmalı?
09:24Çocukları bu zehir saçan yabancı sanal ağlardan, Netflix'ten, dijital oyun platformlarından kim koruyacak?
09:30Buna kim dur diyecek?
09:31Bu noktada mevcut yasal düzenlemelerin yetersiz kaldığı açıktır.
09:37Sanal medya platformları ve dijital oyun şirketlerine yönelik daha sıkı, daha net ve daha caydırıcı yasaların çıkarılması zorunlu hale gelmiştir.
09:48İçerik denetimi yapmayan şiddet ve suç içeriklerinin yayılmasına göz yuman ve çocukları koruyucu mekanizmalar oluşturmayan platformlara,
09:56yüksek para cezaları, reklam kısıtlamaları ve gerektiğinde erişim yaptırımları uygulanması gündemde olmalıdır.
10:05Bu mesele artık sadece bir internet tartışması değil, doğrudan milli güvenlik meselesi olarak ele alınması gereken bir konudur.
10:14Çocukların su çağlarına, şiddet döngülerine ve çete yapılarına sürüklenmesi uzun vadede toplumsal çöküş riskini de beraberinde getirmektedir.
10:24Gerekli yasal tedbirler alınmadığı, yaptırımlar arttırılmadığı ve sanal ağlarda etkin bir kamusal denetim sağlanmadığı takdirde,
10:34bu sürecin Türkiye'yi yavaş ama derin bir şekilde uçuruma sürükleyebileceği gerçeği göz ardı edilmemelidir.
10:43Çocukların korunması devletin ve toplumun ortak ve ertelenemez sorumluluğudur.
İlk yorumu siz yapın