00:00Namabahala pa rin ang ilang mababata sa natitirang Unprogrammed Appropriations sa 2026 National Budget
00:05kahit mahigit P92B na halaga nito ang binitong ni Pangulong Bongbong Marcos kahapon.
00:12Tiniyak naman ay Hikotimon na may mga promisyon na nagsasabing hindi pwedeng makialam
00:16o mamagitan ng mga politiko sa pamahagi ng mga ayuda.
00:20Narito ang aking unang balita.
00:21Napirmahan na yung Pangulong Bongbong Marcos ng halos 6.8 Trillion Peso sa pambansang budget para sa 2026.
00:32At dahil nabisong bahagi ng mga budget para sa mga nakalipas na taon
00:36ay napunta sa mga maanumalyang proyektong pang infrastruktura.
00:40Mahigpitan niyang sinuri ang budget ngayong taon.
00:42Binito ng Pangulo ang pitong item sa ilalim ng Unprogrammed Appropriations
00:46na mahigit P92B ang halaga.
00:49Kabila naman sa itinara, sa ilalim niyan, ang pondo para sa AFP modernization,
00:54pondo para sa obligasyon ng gobyero sa mga foreign-assisted project,
00:57at pondo para sa risk management.
00:59We will not allow the unprogrammed appropriations to be misused or treated as a backdoor for discretionary spending.
01:08Its utilization is provided with safeguards and is only available when clearly defined triggers and tests are met
01:16and will be released only after careful validation.
01:20Kailangan natin ma-meet yung requirements or even triggers.
01:25One is when we have an excess revenue, that's the time that we can also unlock the Unprogrammed Appropriations.
01:31Approved kay Sen. Ping Lakson at tatlong natira sa Unprogrammed Appropriations.
01:36Pero si Act Teachers Partialist Rep. Antonio Tino naniniwalang posible pa rin ang katiwalian hanggat may natitirang Unprogrammed Appropriations.
01:46Tinawag naman niyang Shadow Pork ni ML Partialist Rep. Laila de Lima.
01:51Ngayon pa lang, balak na yung questionin ni Calaocan 2nd District Rep. Edgar Arise sa Korte Suprema.
01:56Ang aking position, all unprogrammed funds in any form are unconstitutional.
02:04We're already drafting the petition.
02:06Mahalaga din na matundukan na ito na ma-define na talaga ng Korte Suprema kung talaga bang
02:13ang ganitong uri ng pagbabudget na walang katapat na source of financing ay labag sa aking konstitusyon.
02:22Pero nanindigan sa Sen. President Tito Soto na isa ang 2026 budget sa pinakamalinis sa budget na napirmahan.
02:31Tinawag naman itong People's Budget ni House Speaker Bo G.D.
02:35Pinaamalaking bahagi ng budget ay napunta sa sektor na edukasyon.
02:39Kabilang sa P1.345 Trillion Peso budget ito,
02:43ang pag-hire ng mas maraming guru at non-teaching personnel at pagpapatayo ng halos P25,000 na classroom.
02:48Pinakamalaking health budget naman sa kasaysayan ng bansa ang P448B para sa taong ito.
02:56Pasok na dyan ang P60B na pinapasawli ng Korte Suprema.
03:00P297B naman ang inilaan para sa agrikultura.
03:04At kasama na dyan ang pondo para sa farm-to-market roads na dating nasa ilalim ng Department of Public Works and Highways.
03:10P270B sa man ang pondo para sa social services, kabilang ang para sa mga ayuda.
03:17Ang ilan sa mga yan, tulad ng AICS, MAIFIP at TUPAD,
03:21nagagamit umano sa vote buying at pamumulitika ayon sa ilang mambabatas ng makabayan block.
03:27Pero sabi ng Ehekutibo,
03:29naglagay naman ang probisyon na hindi pwedeng makialam o mamagitan ng mga politiko sa pamahagi ng mga ayuda.
03:34Politicians shall be barred from the distribution of any financial aid
03:40and we shall ensure that the support reaches the intended beneficiaries without patronage.
03:46Walang bawas, walang kulang.
03:49So susundan natin yung guidelines na yan under the General Appropriations Act of 2026.
03:55Wala yan dati. So ngayon, nandiyan yan.
03:58Malaking bagay ang paghihigpit sa paggaso sa gobyerno sa pagbagal ng paglagunang ekonomiya noong nakaraang taon.
04:03Ibinaba na ng Department of Economy Planning and Development o Dep-Dev ang mga growth targets ng bansa.
04:10Pero positibong makakabawi ang ekonomiya sa ikalawang bahagi ng 2026.
04:15Inaasahan ding maaabot ang target na single-digit poverty rate sa 2028.
04:20Mahigit 5 trilyong piso ng halos 6.8 trilyon peso budget.
04:24Popondohan ng buis at ibabang koleksyon o kita ng gobyerno.
04:281.6 trilyon peso sa manito ang kailangang utangin.
04:31Ito ang unang balita.
04:34Ivan Merina para sa GMA Integrated News.
04:38Kapuso, huwag magpapahuli sa latest news and updates.
04:41Mag-iuna ka sa balita at mag-subscribe sa YouTube channel ng GMA Integrated News.