00:00...update sa pananalasa ng Bagyong Opong sa Eastern Samar
00:03ang ating aalamin kasama si Eastern Samar Governor Ralph Vincent Evardone.
00:08Governor Evardone, magandang tanghali po.
00:14Yes, hello po. Magandang tanghali po. Hello po.
00:19Apo. Gov, ano po ang pinakahuling update sa Eastern Samar ngayon
00:23na sa red alert status na ang buong lalawigan?
00:26Yes po. Asek Dale and Director Sheryl, hello po.
00:35So ngayon po, meron po tayong situational report. Hawa ko po sa atin.
00:40Tumigil na po. Yung situation po ngayon, tumigil na po yung walaan.
00:45Walang hindi mahangin. Although makulimlim pa, yan na lang yung situation sa labas.
00:51In terms naman sa report po natin galing sa PDRRMO, meron po tayong mga 54,000 individuals
01:00that are affected by the typhoon. Tapos meron rin po tayong 8,500 po na mga evacuees.
01:11Yan po yung mga datos natin. At ang missing po natin na mga individuals na reported, ano po?
01:1812. 12 po sila. Pero ang maganda po is nakabalik na yung pipito na nawawala po galing sa Giwan Eastern Samar.
01:29Ang hinahanap na lang po ngayon, ang lilimo pa po galing po sa bayan ng maydulong.
01:33Pero, meron ng initial reports ngayon na na-contact daw po nila yung mga missing fisher folk, no?
01:44Although, kinukonfirm pa po namin yung balita na to.
01:48So that, pwede namin kausapin na yung family that they have been contacted, no?
01:53Although, ano pa lang, balita pa lang po kasi. I'll have to confirm that for, sir.
02:01Gov, saan mga bayan at barangay po sa Eastern Samar, unang naramdaman yung ulan at epekto ng bagyong opong?
02:07Well, actually, ang una pong nakaramdam talaga ng hangin at saka ulan.
02:15Nung nagtatanong po ako sa mga leaders po natin sa kada munisipyo,
02:21ang Giwan po eh, ang una nakaramdam, kahapon pa, kahit early pa lang in the morning,
02:26nagsisimula na daw po yung ulan at hangin, lalo na sa mga isla pong natin,
02:32sa gipan sa humudon na Manikani and Tubabaw.
02:34So, after po niyan, syempre, nag-tickle down po yan sa bayan ng Mercedes,
02:41yung hangin at ulan, Mercedes Salcedo, General MacArthur, Kinapundan, Balanghiga, Lawaan, and Hiporlos po.
02:53Tapos, meron pa rin pa ulan-ulan, although hindi ganun kalakas,
02:58iba rin nating mga munisipyo in between.
03:01Also, in the northern part po of Canavid, Canavid to Dolores, San Policarpo, kusan po nag-landfall,
03:14officially yung bagyo, Oras, Hipapat, and Arteche.
03:20Diyan po yung nakaramdam po talaga ng bagyong na pumasok.
03:27Pero, hindi po kami maraming damages po.
03:30Base sa mga naitala na reports sa amin,
03:33galing mga munisipyo, sa MDRRMOs,
03:36wala po tayong mga major damages.
03:39Meron lang tayong isang unpassable road kahapon,
03:43pero, naging possible na po kanina nung mga 11 o'clock ng umaga.
03:49So, yun lang naman po yung updates po natin so far sa ngayon.
03:54Gov, kumusta po yung pakikipag-ugnay ng provincial government sa OCD at LDRRMO sa ngayon?
04:00Yun po, napaka-ako po, napaka-galing po ng OCD po natin dito sa Region 8.
04:12Si R.D. Byron, talagang nauuna pa actually mag-message
04:19para magtanong kung kamusta na yung sitwasyon.
04:23At madali lang po siyang makausap regarding po doon sa mga kailangan natin ma-rescue
04:28ng mga kababayan.
04:30Actually, yung sa Maydulong, we are just waiting for a permit to fly
04:36according to R.D.
04:38Kasi naka-request na daw po tayo ng aircraft.
04:40So, mabilis po umaksyon tayo sa OCD.
04:44Sa mga MDRRMOs naman natin,
04:47I'm happy to say, no, na siguro another reason kung bakit hindi maraming damages,
04:53hindi maraming talagang major na na-apekto.
04:57So, ngayong bagyo, is that there were measures taken and done by the municipalities,
05:05yung preventive evacuation, yung papag-alaga ng ating mga evacuees
05:10na pinapakain sila sa mga evacuation centers,
05:13and also capacity building with our ERTs,
05:17yung mga disaster preparedness personnel po na.
05:21Gov, ano po yung mga hakbang ng probinsya para masiguro ang kahandaan ng mga ospital,
05:27municipal health offices, at pati na rin yung rescue teams sa anumang emergency situation?
05:35Actually, marami po tayong, ano,
05:37we capacitate a lot of the municipalities and a lot of our health workers
05:43through a lot of our trainings and seminars.
05:45We have partners with NGOs that actively also help the provincial government
05:51in these capacity building trainings for our health care workers and frontline workers,
05:59especially those for disaster risk reduction and management.
06:04And, kasi po, as you all know, ang Eastern Summer, matagal po na kasi kaming,
06:09kumbaga, na tatamaan ng mga pinsala na parang ganito.
06:14So, talagang pinaghahandaan po namin yung mga ganitong bagay.
06:18And, mga ganitong bagay.
06:20And, I'm happy to say that talaga karamihan ang aming mayors rin dito are very hands-on
06:26kung paano po sila mag-direct during times of calamity.
06:31And, that's why maganda po yung, ano,
06:34naging pamamalakad niya yung paghanda namin sa bagyong okong.
06:40Gov, may mga naiulat din po na may mga barangay na agad na nagsagawa ng preemptive evacuation.
06:46Pero, may ilan din daw pong tumangging lumikas.
06:49Paano po tinugunan ang probinsya ang ganitong sitwasyon?
06:55Actually, yung iba na tumangging lumikas,
06:58I think, if I am understanding if we have the same report,
07:03kasi nabalitaan ko rin po yan,
07:06tumanggi po sila pumunta sa evacuation center mismo.
07:10But, some of them lumilikas dun rin within the same barangay
07:14in a third-year household.
07:16So, kahit pa pano, at least we were confident
07:19that dun sila sa matibay-tibay na bahay
07:24kung saan pwede sila mag-seek ng shelter.
07:27Meron namang ilan na mga pamilya
07:30na base po sa mga informasyon ng aming MDRRMOs,
07:34yung iiba, nagbibilin po ng isa, usually yung father,
07:38para magbantay po dun sa gamit, dun sa bahay.
07:43Although, yung mga ganitong situation is
07:46track naman po natin yung mga tao na nagpapabilin
07:49para rin may data tayo.
07:50If in case, after pag-uwi ng mga evacuees,
07:53we can have them accounted for if nandyan pa sila
07:57or kung may nangyayari po sa kanila.
08:00Gobsang, ngayon, kamusta naman po ang linya ng komunikasyon sa mga bayan,
08:04lalo na yung mga nasa malalayong barangay po?
08:06Actually, ngayon po, so far, okay pa naman yung telecommunication line namin.
08:15Even the internet is working,
08:18especially if they're using satellite-based internet.
08:22Although, during the typhoon,
08:24nagkaroon lang tayo ng mga pagkakataon kung saan nawala yung
08:29telecommunication lines natin, like Globe and Smart,
08:32in select municipalities, especially those na talagang natamaan
08:36ng bagyo, parang ang bayan ng oras,
08:40areas in Hipapat, Arteche, Sanpuli,
08:44dun po ang medyo nawalan po tayo ng linya
08:47ng telecommunication services.
08:51Pero ngayon, okay naman po,
08:53nag-ongoing pa yung electrical check ng lines natin
09:01for the electricity naman na bumalik.
09:05Gobs, siguro po mensahe o paalala nyo na lang
09:07sa pananalasa ng bagyong opong.
09:10Yes po, sa akin na lang po, sa ating mga kababayan,
09:16mga hunda, sa Sinirangang Samar,
09:19is nagpapasalamat ako sa inyong pag-cooperate
09:23sa atin, sa provincial government,
09:26sa inyong mga munisipyo.
09:28Nagpapasalamat din ako sa Panginoon na kahit papano,
09:31hindi ganun kalakas,
09:34or hindi marami yung napinsala dito sa atin.
09:38Ang atin na lang pinagdadesign po ngayon
09:41na sana naman yung mga iba pa pong dadaanan
09:45maayos po at maging maingat lang
09:49yung mga tao na hindi po sila sana na sama
09:52sa disaster na ito
09:54at matulungan silang makabangon agad.
09:57Kasi alam kong nahagip po ng bagyo
10:02ang aming mga kapatid dito,
10:04ng mga probinsya,
10:05probinsya ng Samar, Northern Samar,
10:08Biliran, Southern Leyte,
10:10Parts of Leyte also,
10:12pati rin po ang mas bate,
10:14parang nakita ko talaga grabe yung
10:15efekto sa kanila and I think antike.
10:18And the other places,
10:20sana mabilis po silang makabangon.
10:24We're hoping and praying for
10:25the swift recovery po sa ating bansa.
10:28Gov, maraming salamat po sa inyong oras.
10:32Eastern Samar,
10:32Governor Ralph Vincent Evardone.
