00:00Alam niyo ba na ang gatas ng ina ang itinuturing po na mahiliunang bakuna ng mga bata?
00:07Dahil puno po ito ng nutrisyon at proteksyon laban po sa iba't ibang sakit.
00:11Dahil ngayong Agosto po ay ating po ginugunita itong National Breastfeeding Awareness Month.
00:17Pag-usapan po natin ang kahalagahan ng breastfeeding at benefityo po nito para sa kalusungan ng sanggol at ng ina.
00:22At para bigyan lino po ang mga paliniwala patungkol dyan at magbahagi ng dagdag kalaman patungkol sa breastfeeding,
00:28makakapalingan po natin ang pediatrician at lactation consultant na si Dr. Teresa Maria Ribagno.
00:35Magandang umaga po, Doc.
00:38Good morning.
00:39Magandang umaga po.
00:40Good morning, Dr. Ribagno.
00:42And welcome back to Rising Signed, Pilipinas.
00:44Alright, since nabanggit na po natin ang mahalaga po ang breastfeeding,
00:48doon tayo, Doc, sa mga benepisyo, ano po ba yung pangunahing benefits ng breastfeeding para po muna doon sa sanggol?
00:54So, para sa baby, para sa sanggol, ang isang pinakamalaking beneficyo na maibigay ng pagpapasiso ay ang optimal o tamang nutrisyon para sa edad niya.
01:10So, habang lumalaki ang isang sanggol, nagbabago ang dami ng nutrisyon, macro at micronutrients sa gatas na walang kailangan i-adjust.
01:27Magbabago siya ayon doon sa edad ng isang sanggol.
01:31So, walang masyadong mataas, walang masyadong mababa, at hindi malaki ang ipinagbabago nito kahit na relatively malnourish pang isang ina.
01:44So, kung ano man yung nutrisyon na makukuha ng isang ina, na ibibigay ito sa mga sanggol,
01:51kung kaya ang mga sanggol pa rin at the end of the day ang nakakakuha ng bulk ng nutrisyon ng isang ina.
01:58Bukod doon, napipigilan nito ang mga sakit tulad ng pagsusuka, pagdatae, ang bronchitis, at saka ang pulmonia.
02:10Alright, Doktora, totoo po ba na mas mataas ang resistensya ng mga batang exclusively breastfeed? At bakit po ganun?
02:21Ito'y totoo, but base sa mga datos na dumarating sa mga pag-aaral na nagawa niya.
02:28Ito'y isang teorya, dahil hindi pa natin completely na-explain kung ano ba ang mechanics nito,
02:42pero isa sa mga teorya ay sa dami ng immune globulins or antibodies na naipapasa ng isang ina
02:49mula sa kanyang katawan kapunan sa kanyang sanggol na dumadaan through the breast milk.
02:55Ito'y especially true, especially sa unang tito hanggang sampung araw, labing apat na araw pa nga sa mga preterm na mga sanggol.
03:06Kasi ito yung unang labing apat na araw na ang gatas ng ina ay mas marami pa rin ang kolostrum.
03:16Ang kolostrum, yung unang-unang gatas na lumalabas na medyo mas makapal, mas madilaw,
03:23at saka punong-puno na mga nutrition, pero ito rin yung punong-puno na mga antibodies.
03:29Alright, well clearly, ang daming benepisyo para sa sanggol, yun naman pong benepisyo para po doon sa ina.
03:35Ano po ang mga benefits po ng breastfeeding po ma?
03:40Acutely, o dun sa unang mga araw ng pagkapanganak,
03:45ang isa sa mga pinakamalaking benepisyo nito ay napipigilan nila ang pagdugo ng isang ina
03:51pagkatapos na siya ay manganak.
03:53Pakatapos manganak ng isang babae, kalimitan ay may konting pagdudugo pa na nangyayari dahil sa mag-aata yung kanyang bahay bata.
04:04Sa mga ginagawa ng pagpapasuso, ay nag-release siya ng chemical sa katawan, mga hormones,
04:10na siyang magpapabalik sa bahay bata sa kanyang original na forma.
04:18At sa paggawaan nito, luniliit yung mga daluyan ng dugo at bumababa ang risk sa pagdudugo.
04:27Importante ito kasi globally, isa sa pinaka-taas na dahilan, kadahilanan,
04:36kung bakit namamatay ang isang bagong panganak na ina ay ang pagdudugo pagkatapos niyang manganak.
04:43In the long term, isa sa mga beneficyo nito ay ang pagpigil o pagbaba ng risk para sa breast cancer.
04:53Dito sa Pilipinas, isa sa pinakamalaking dahilan kung bakit nagkakaroon ng cancer ang isang babae ay ang breast cancer.
05:02I think as of 2022 or 2023 data, siya na yung number one na cancer sa mga kababaihan dito sa Pilipinas.
05:12So, naibababa ng pagpapasusod by as much as 22%, 18 to 22% ang risk sa breast cancer.
05:22And by extension, ang ovarian cancer sa kaluterine cancer ay napipigilan din.
05:30Okay, Doktora, pag-usapan muli natin itong breastfeeding na beneficyo sa mga sanggol.
05:37Gano'n po kahalaga itong folic acid na nakukuha sa breastfeeding?
05:40Okay, ang folic acid ay isang importante na micronutrient.
05:50Micronutrient nga kung hindi siya macronutrient.
05:52Isa siyang forma ng vitamina na ang ginagawa ay tinutulungan niya ang mga babaeng guntis para makasiguro na maganda ang pagporma ng nervous system o yung utak at ang mga ugat-ugat na nagagaling sa utak para tama ang kanyang pagporma na walang magiging deficiency, walang deficit.
06:20Sa paglaon, paglabas ng isang sanggol, yung folic acid yung tutulong para gumawa ng pulang dugo in particular.
06:31Pumupunta siya sa bone marrow, ninenourish niya yung bone marrow para makagawa ng healthy at maganda na pulang dugo.
06:41So, importante ito kasi, nakakatulong ito para maiwasan natin ang amin niya sa sanggol at sa ina.
06:49Panghuli na lamang po, Dr. Arribanio, ano po yung mga maling paniniwala tungkol sa breastfeeding na gusto po sana na ring itama?
06:56At ano po yung kahalagahan na rin po ng pag-unitapo natin ng National Breastfeeding Awareness Month ngayong pong buwan?
07:01Ang number one na pinakamalaking myth na gusto kong was and for all sana mawala na is that sa unang mga araw ay walang gatas ang isang ina.
07:18Sa unang mga araw na pagpapasuso, konti ang lumalabas at ito ay yung tinatawag na kolostrum.
07:26Kaya siya makapal kasi concentrated yung nutrients ng gatas sa maliit na portion na yun ng kolostrum.
07:37Pag sinabi ko maliit, siguro pinag-uusapan natin 3-5 ml, isang kutsarita, na yun lang naman ang capacity ng isang sanggol.
07:45Umiiyak ang isang sanggol hindi dahil sa gutom siya palagi.
07:50Kailangan macheck na mabuti, baka basa naman yung diaper o di kaya nangangailangan lang ng hahab,
07:57nangangailangan lang na mailagay ang isang sanggol doon sa balat, doon sa dibdib ng isang ina.
08:05Ang breastfeeding month ay napaka-importante dahil binibigan niya ng tamang spotlight,
08:12ng tamang oras na makilala at maka-increase pa ng kaalaman, makapagparataas ng kaalaman,
08:22ang lahat ng tao, lahat ng Pilipino sa pagpapasuso.
08:27Ang importansya nito.
08:29Alam mo, in the medical sense, hindi ganun kalaki ang nagiging priority sa pagpapasuso.
08:36Pero ang daming beneficyo nito na preventative at with the Universal Health Bill and the Universal Health Act coming in,
08:46kailangan isaisip natin ano ba yung mga paraan na mape-prevent natin ang mga sakit rather than pag-treat sa mga sakit.
08:56Ang pagpapasuso, hindi lang siya nutrisyon, pero nakakapigil siya ng mga sakit.
09:02So, magandang paraan ito para magpalaki tayo ng mga mas healthy na mga citizens sa Pilipinas.
09:10Ayan. Tama si Doktora, no?
09:12It's best feeding.
09:13Dahil ako man, in the experience kanya, meron akong 8 months old na baby.
09:19At all the way, ano siya, breastfeeding.
09:20Alam ko yung kahalagahan ng folic acid, yung importansya nito, panlaban nito sa mga future illnesses.
09:26Nakakatawa na involve ang mga ama ng tahanan sa ganitong usapin.
09:30Well, Doktora Rimano, maraming salamat po sa inyong oras at sa pakipagkwentuhan po sa amin ngayong umaga
09:35sa mga mahalagang impormasyon tungkol sa breastfeeding.
09:38Thank you very much to.
09:40Maraming salamat po.
09:43Manatili po kayo nakatutok mga carfi dahil usapang aksyon laban sa kahirapan na po
09:47sa pagbabalik ng pambansang morning show ng Bind.
09:50Ito ang Rise and Shine Pilipinas!
