00:00Tulong-tulong ang mga magulang at guru mula sa isang paarlan sa Makabebe, Pampanga.
00:05Ito'y para pansamantala ang bigyang solusyon ang ilang taon ng problema nila sa baha
00:09na nakaka-apekto sa pag-aaral ng mga kabataan.
00:12Ang detalye sa report ni Isaiah Mirafuentes.
00:18Back to school na mga estudyante, San Gabriel Elementary School sa Makabebe, Pampanga.
00:24Pero ang paralan ay lubog pa rin sa baha.
00:28Hindi tuloy magamit ang mga classroom dahil hindi humu pa ang tubig baha.
00:33Sa Esperanza, na dating estudyante ng paaralan, isa ng guro sa kalapit na paaralan.
00:39Labis ang panghinayang sa sinapit ng kanyang naging pangalawang tahanan.
00:44Dati, isa to sa pinakamagandang paaralan po sa ano, dito po sa taon namin, ang San Gabriel Elementary School.
00:51So, every time na, yun, pagbabag yun na, ganyan.
00:55So, automatic, hindi din po siya nagiging functional as evacuation center kasi nga, mataas din po yung baha talaga.
01:04Araw-araw niyang nakikita ang ganitong sitwasyon dahil sa tabi lang ng eskwelahan siya nakatira.
01:11Ang grade 9 student na si Sophia, dito na pinag-aral ng kanyang magulang.
01:16Ito lang kasi ang malapit na school sa kanilang lugar.
01:19Inabutan pa namin si Sophia na namimingwit ng isda.
01:23Nandun yung, ano, pangamba.
01:28Or, ano, nag-aalala kapag po, ano po, nagtatagulan na po.
01:35Or, palagi pong umuulan dahil yung pagbaha po.
01:41O, maabot po hanggang kwarto po.
01:43Ganito yung daan na dapat daan nila mga estudyante dito para makapunta doon sa kanilang classroom.
01:49At itingnan nyo, pati itong covered court nila,
01:51dating palaruan na ginagamit tuwing flag ceremony, lubog na rin sa baha.
01:57Bahigit sa apat na taon na itong Calvario sa San Gabriel Elementary School.
02:01Yung disenyo ng klaseng kitang-kita pa may blackboard, may mga gamit na estudyante,
02:07pero yung loob sobrang dilim at lalim ng tubig, may mga patay pang isda.
02:11Kapag mataas ang tubig, module o online klas ang mga estudyante.
02:15Isa sa mga solusyon ang paralaan ng paglalagay ng sementadong pathway
02:19na pinagtulong-tulungan ng Parents Teacher Association ng San Gabriel Elementary School.
02:25Hindi lang ang paralaan ito ang lubog sa baha.
02:27Dahil maging mga bahay sa paligid nito, ay hindi na nagagamit ang unang palapag.
02:33Magyang likol ng eskwelahan nga na dating pala yan ay tila naging dagat na.
02:39Siguro sir, sa mga kalapit bayan namin na medyo mataas amin,
02:44nagpapakawala ng tubig, ganyan pag sobrang laki na yung tubig nila,
02:48tapos bubuksan yung mga nandito babagsak sabi sa mga kabebe.
02:51Ang nakikitang dahilan ay ang unti-unting pagtaas ng tubig sa ilog
02:56kaya umaapaw ito hanggang sa kalupaan.
02:59Ayon sa opisyal ng Barangay San Gabriel,
03:02sinisiguro ng pamahalaan ng mga kabebe pampanga
03:04na gumagana ang mga pumping stations
03:07para kahit papano ay mapigilan ang pagtaas ng tubig.
03:11Ay Ziamir Fuentes para sa Pambansang TV sa Bagong Pilipinas.