- 7 ay önce
Ülke TV, Türkiye ve dünyada yaşanan olayların nabzını ‘Gündem’ ile tutmaya devam ediyor. Arzu Yıldırım Şenlik’in sunduğu Gündem, haftanın olaylarını uzman konukların yorumlarıyla derinlemesine analiz ediyor.
Arzu Yıldırım Şenlik’in sunumuyla ekranlara gelen Gündem; siyaset arenasında yaşanan gelişmeleri, Türkiye’nin iç ve dış siyasetini ve dış politikada attığı adımları alanında uzman isimler ve siyasetçilerle enine boyuna masaya yatırıyor. Tüm hafta boyunca yaşanan gelişmeler, gündeme damgasını vuran olaylar ve perde arkasında yaşananlar Gündem ile Ülke TV ekranlarına geliyor.
Arzu Yıldırım Şenlik’in sunumuyla ekranlara gelen Gündem; siyaset arenasında yaşanan gelişmeleri, Türkiye’nin iç ve dış siyasetini ve dış politikada attığı adımları alanında uzman isimler ve siyasetçilerle enine boyuna masaya yatırıyor. Tüm hafta boyunca yaşanan gelişmeler, gündeme damgasını vuran olaylar ve perde arkasında yaşananlar Gündem ile Ülke TV ekranlarına geliyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:00İzlediğiniz için teşekkürler.
00:00:30Başlayan protestolar var. Hepsini konuşacağız. Elbette değerli konuklarımla birlikte.
00:00:34Hemen başlayalım. Terör ve güvenlik uzmanı Coşkun Başbuğ bizlerle birlikte. Hocam hoş geldiniz.
00:00:38Hoş bulduk. Arzu yayınla iyi akşamlar.
00:00:40Çok teşekkür ediyorum. Akademisyen Doktor Ayhan Sarı bizlerle birlikte. Hoş geldiniz.
00:00:45Hoş bulduk. İyi yayınlar.
00:00:46Çok teşekkür ediyorum. Haliç Üniversitesi Öğretim Üyesi Doktor Fatih Muslu bizlerle birlikte. Hoş geldiniz efendim.
00:00:51Hoş bulduk. Sağ olun.
00:00:53Efendim gazeteci Güngör Yavuz Aslanlı bizlerle birlikte. Hocam hoş geldiniz.
00:00:56Hoş bulduk. İyi yayınlar.
00:00:57Çok teşekkür ediyorum. Şimdi tabii bir Amerika Birleşik Devletleri'ne uzanacağız.
00:01:02Dış politika yazarı Mehmet Beyhan o noktada bizlerle paylaşacak son durumu.
00:01:07Hocam hoş geldiniz. İyi akşamlar.
00:01:09Hoş bulduk. Arzu Hanım. Stüdyodaki tüm konuklara selam ve sevgilerimi gönderiyorum.
00:01:15Sizinle tekrar yayında olmak güzel bir duygu benim için.
00:01:18Bizim için de öyle hocam. Çok teşekkür ediyoruz bağlantı için tabii.
00:01:22Şimdi Amerika Birleşik Devletleri'nde neler yaşanıyor? Siz hangi noktadasınız?
00:01:26Sokağa çıkma yasağı ilan edildi bildiğimiz kadarıyla.
00:01:29Sizin bulunduğunuz noktada devam ediyor mu? Onu da sormak istiyorum.
00:01:33Neler aktarırsınız?
00:01:33Ben Illinois eyaletine bağlı Chicago'dayım. Buralarda durum normal.
00:01:41Amerika tabii ki bildiğiniz gibi çok büyük bir ülke.
00:01:45Los Enceres'le bura arasında aşağı yukarı 5-6 saat uçakla fark var.
00:01:51Buralarda bir sıkıntı yok.
00:01:52Evet hocam şimdi tabii aslına bakarsanız öteki noktalarda da neler yaşandığını şöyle Amerika'daki havayı sizinle konuşmak isterim.
00:02:03Yani gelen bu süreci de aslında konuşmak isterim.
00:02:06Yağma ve şiddet olaylarının tırmandığı kentlerde ifade ediliyor.
00:02:09Aynı zamanda tabii protestoların devam ettiğini ifade ediliyor.
00:02:14Bir yandan da biliyorsunuz Trump'ın açıklamaları vardı.
00:02:17Kurşun geçirmez camın ardından adeta o göstericilere bir gözdağı da verdi Trump.
00:02:22Bu Trump'ın açıklamalarına yönelik vatandaşların tepkileri neler hepsini konuşmak isterim.
00:02:27Neler söylersiniz?
00:02:29Evet.
00:02:30Şimdi esasında bu olaya ilişkin bir değerlendirme yapmak gerekir.
00:02:37Bir de esasında bu olayları mümkün kılan olayın perde arkasındaki daha derin Amerika'nın karşı karşıya olduğu daha derin sorunla ilişkin bir değerlendirme yapmak gerekir.
00:02:50Şimdi bu mevcut olaya ilişkin kısaca belirtmek gerekirse
00:02:55orada biliyorsunuz özellikle Los Angeles yani o bölge Kaliforniya Meksika sınırına yakın olduğu için göçmenler orada ağırlıklı olarak bulunuyor.
00:03:10Bir de oralar tabii tarıma elverişli bölge olduğu için tarım arazilerine ucuz işçi çalıştırmak üreticiler açısından bir caziplik arz ediyor.
00:03:23Dolayısıyla Meksika ve diğer Latin Amerika ülkelerindeki insanlar oraya gelip çalışıyorlar.
00:03:31Ve bu da üreticilerin işine geliyor.
00:03:35Tabii kaçak olarak geliyorlar.
00:03:37Onları ucuz bir maaşa çalıştırıyorlar.
00:03:42Onlar açısından da bir cazip.
00:03:44Çünkü ülkelerinde bu tür yani istikrarlı bir yapı olmadığı için oraları adeta bir liman gibi görüyorlar.
00:03:52Üreticilerin işine geliyor.
00:03:54Çünkü onlar da ucuz iş gücü elde etmiş oluyorlar.
00:03:57Tüketicilerin işine geliyor.
00:04:00Çünkü maliyetleri düşürüyor.
00:04:03Şimdi kısaca durum orada böyleydi.
00:04:08Fakat Trump bu insanların burada kalmasını illegal olarak görüyor.
00:04:18Ve uzun yıllardan beri esasına sadece Amerika değil bütün batı ülkelerinde bir göçmen karşıtlığı vardı.
00:04:26Zaten seçim sürecinde de kampanya sürecinde de sizler de takip ettiniz.
00:04:33Biz de burada daha yakından takip ettik.
00:04:35İktidara geldiği zaman bu göçmenlerin hepsini sınır dışı edeceklerini söylemişti.
00:04:42Bunun üzerinde giden bir olaylar başladı.
00:04:45Şimdi daha derin arkadaki bu olayların esasına Amerika'nın karşı karşıya olduğu soruna ilişkin daha genel bir doğru bir değerlendirme yapmak gerekirse
00:04:57ben bu olayların perde arkasında üç nedenin olduğunu düşünüyorum.
00:05:01Bunları kısaca belirtmek gerekirse birincisi biraz önce de ifade etmeye çalıştığım gibi
00:05:06son yıllarda batı ülkelerinde Amerika'da dahil olmak üzere bir göçmen karşıtlığı bir düşünce var.
00:05:13Bir dalga var zaten.
00:05:15Bu bir.
00:05:16İkincisi Amerika'da bütün dünyada olduğu gibi ekonomik sıkıntılar var.
00:05:23Ve dolayısıyla Amerikan halkının ezici bir çoğunluğu buradaki ekonomik sıkıntıların baskısı altında eziliyor.
00:05:32Dolayısıyla bu da büyük bir memnuniyetsiz kitle oluşturuyor ve patlamaya hazır adeta bir bomba gibi toplum.
00:05:43Üçüncü neden olarak da Amerika'da uzun yıllardan beri kutuplaşma var.
00:05:52Mesela buradaki mevcut iktidarı destekleyen kanalları Fox gibi ve diğer benzeri kanalları izlediğimizde
00:06:02her şey çok iyi, her şey çok güzel, hiç kötü olan bir şey yok.
00:06:08Ama muhaliflerin kanalı olan mesela CNN'i izlediğimizde ise her şey çok berbat, hiç iyi bir şey yok.
00:06:16Bu da toplumu kutuplaştırıyor.
00:06:20Bütün bu üç neden iç içe geçmiş ve en ufak bir problem olduğu zaman da insanları sukağa çıkmaya motive ediyor.
00:06:32Ancak burada medyada yazılmayan fakat Amerika'daki böyle hani akademik camiayla böyle entelektüel çevreyle konuştuğumuzda
00:06:44medyada yer almayan söyledikleri bir başka husus var.
00:06:52Evet bu gösteriler bizim bu test yani benim kendi kişisel bu tespitimi onlarla paylaştım.
00:06:59Yani yayınıza bağlanmadan önce.
00:07:01Yani bunlar doğru mu değil mi bu gözlemlerim bir test etmek istedi.
00:07:07Gözlemlerimi doğru buldular ancak bir şey söylediler.
00:07:11Dediler ki mesela üç kişiyle görüştüm ilginç bir şekilde.
00:07:15Ve bu üçü de birbirini tanımayan farklı üniversitelerde, farklı kurumlarda çalışan insanlar.
00:07:23Bu göstericiler sizin bu söylediğiniz tespitleriniz doğru ama sokağı ateşe veren, arabaları yakan kişilerin harici güçlerin olabileceğini
00:07:38ve burada Amerikan imajını bozmak istiyorlar gibi bir yorum yaptılar.
00:07:45Bu ne kadar doğru bilmiyorum ben doğrusu buna ilişkin herhangi bir şey görmedim.
00:07:51Fakat onların yorumu böyle.
00:07:53Bir de bir şey daha ekleyeyim isterseniz hani diğer stüdyodaki konuklarımıza da vakit kalsın diye onların vakitini çalmak istedim.
00:08:01Diğer bir hususta mevcut Kaliforniya valisinin potansiyel bir lider olabileceği, demokratlar açısından potansiyel bir lider olabileceğini
00:08:14ve dolayısıyla bu olaylar ile özellikle Trump'ın ulusal güvenlik birimlerini şehir merkezine yığarak
00:08:23Kaliforniya valisinin gelecekteki bir liderin imajını bozmaya yönelik bir girişim olduğu ile ilgili de bazı yorumlar var.
00:08:38Kısaca bu şekilde özetleyebilirim.
00:08:39Peki hocam çok teşekkür ediyorum size var mıdır değerli konuklarımın sormak istediği Amerika Birleşik Devletleri'nden?
00:08:45Bir soru sorayım mı?
00:08:45Tabii buyurun çocuğum.
00:08:46Mehmet hocam iyi akşamlar.
00:08:48İyi akşamlar hocam.
00:08:50Bu şeyde akşamüstü aldı bu bilgi de teyide muhtaç.
00:08:54Olayların New York ile birlikte Chicago'ya da sıçradığı yolunda bir bilgi var.
00:08:58Siz de Chicago'dasınız herhalde şu an.
00:09:00Öyle bir şeyden bahsetmediniz.
00:09:03Bu haberin doğruluğu konusunda bilgi var mı?
00:09:06Doğru.
00:09:06Haber doğru.
00:09:07Dün oldu ben de gözlemledim.
00:09:09Fakat burada hani o Los Angeles'taki gibi şeyler olmadı.
00:09:14Sadece barışçıl amaçlarla gösteri yapıldı.
00:09:17New York'ta da yapıldı.
00:09:19Aldığınız bilgi doğru.
00:09:21Yani orada herhangi bir sokağa çıkma yasağı söz konusu değil ya da herhangi bir kargaşa söz konusu değil.
00:09:27Buyurun.
00:09:27Mehmet Bey Güngör Yavuz Aslan.
00:09:3014 Haziran'da ülke genelinde bu Los Angeles'taki eylemlerle destek için bir genel gösteri olacağı yönünde haberler var.
00:09:41Sizde böyle bir bilgi var mı hocam?
00:09:43Neyle ilgili başını kaçırdınız?
00:09:4514 Haziran'da bütün ABD'de eyaletlerde genel bir gösteri çağrısı olduğu yönünde.
00:09:51Bu Los Angeles'taki olaylara destek amaçlı.
00:09:55Bir de bu bir.
00:09:56Bir de Kaliforniya valisi bugün ağlayarak bir açıklama mı yaptı?
00:10:01Kaliforniya halkına mı seslendi?
00:10:02Evet yani tarihiyle ilgili herhangi bir bilgim yok fakat genel olarak Amerika'nın bütün yerlerinde özellikle Trump'ın yani bu göçmenlere karşı olsun yabancıları ülkeye sokmamaya yönelik bir takım girişimler olsun.
00:10:26Özellikle bazı kurumlarda insanların işine son vermesi olsun gibi daha ulusal çapta bir protesto yürüyüşlerinin olacağıyla ilgili takım hazırlıklar var.
00:10:44Hatta söylemenin ötesinde hazırlıklar var.
00:10:47Kaliforniya valisi de birçok tabii açıklama yaptı ama siz hangisini kastettiğiniz tam olarak bilmiyorum.
00:10:55Sesleniş yapmış en son bugün Kaliforniya halkına direneceğiz Trump'a karşı mücadele edeceğiz derken ağlamış.
00:11:03Var mıdır doğruluğu hocam gördünüz mü böyle bir şey?
00:11:06Ben onu takip edemedim yani doğru söylemek gerekirse onu görmedim ama olabilir tabii.
00:11:11Çünkü çok ciddi bir sıkıntı var burada şu anda.
00:11:14Zaten özellikle Trump'ın ona karşı yaptığı açıklamalar hatta tehdide varan bir takım açıklamalar onu ciddi derecede endişelendiriyordu.
00:11:32Dolayısıyla ağlanmış olma ihtimali akla aykırı değil yani olabilir.
00:11:38Görmedim ama mümkündür.
00:11:41Peki. Var mıdır başka sorusu olan?
00:11:43Mehmet Beyhan çok teşekkür ediyorum değerli katkılarınız için.
00:11:47Ben teşekkür ederim. İyi yayınlar diliyorum tüm konuklara.
00:11:51Selam ve saygılar.
00:11:52Çok sağ olun. İyi akşamlar diliyoruz biz de size.
00:11:54Şimdi devam edeceğiz tabii değerlendirmeye.
00:11:57Yani burada neler yaşanıyor konuşurken aslında Amerika Birleşik Devletleri'nde bir iç savaş çıkarma akıllarda bu soru işareti var.
00:12:04Coşkun Hocam sizinle başlayacağım.
00:12:06Yani tabii aslına bakarsanız başkanlığa ilk geldiği günden beri hemen hemen her gün konuştuğumuz Donald Trump'ın yeni bir uygulamasını görmüş olduk.
00:12:14Uygulamanın ardından ama beklenmedik.
00:12:16Belki de beklendik bilemiyorum bu noktayı ama buraya kadar geldi bu protestolar.
00:12:21Yani neredeyse iç savaşa kadar çıkmış tırmanmış durumda.
00:12:25Tabii bu nereye kadar gider?
00:12:26Bir yandan tabii bu gerilimde haklı mı aslında Donald Trump, Kaliforniya valisi neden bu kadar diretiyor?
00:12:32Bunu da konuşmak lazım.
00:12:34Neler söylersiniz?
00:12:35Arzu ben bu olayı basit.
00:12:37Böyle bir göçmenin karşıtlığı veya göçmenlerin işte halklarını savunduğu bir gösteri olarak görmüyorum.
00:12:43Bu iş bizim hep konuştuğumuz daha önceki yayınlarda dillendirdiğimiz Amerika'nın kendi içinde yaşadığı savaşın artık iyice gün yüzüne çıkmış hali.
00:12:56Savaştan kastım şu küresel ve ulusalcılar diye iki kanat ayırdığımız o iki kanadın çatışmasının tezahürü bu yaşananlar.
00:13:05Şimdi Trump ikinci tur seçimi yani ikinci defa seçimi kazanarak büyük bir sürpriz yaptı ve bu geldiğinde de yapacaklarıyla ilgili söyledikleri aslında Amerika'da devrim niteliğindeydi.
00:13:19Mesela 50 bin kişiyi görevden alacağım demişti geldiğim takdirde ve bununla ilgili bir tasfiye gelir gelmez de başladı.
00:13:27Bunu şu demek müesses nizam veya küresel çete veya siyonist sistem ne dersen de adına.
00:13:35Bu yapının belki iki üç asırdır kurduğu sistem yerle bir oluyor.
00:13:40Şimdi bu karşı için büyük bir handikap ve mutlaka da durdurulması gereken bir çıkış.
00:13:46Trump kanadına baktığında eğer başaramazsa aynı denklem onun için de geçerli.
00:13:51Dolayısıyla kıyasiye bir savaş Amerika'da şu an yürüyor.
00:13:57O savaşın zirve yaptığı yerlerdeyiz.
00:13:59Şimdi o savaşta karşının mantığı şöyle çalışır.
00:14:03Amerika'nın FETÖ'sü diyeceğim kanat.
00:14:07Trump'ı durduramazsak Neron mantığı yakar Amerika'ya geçeriz.
00:14:11İç savaş, bölünme neye giderse gitsin sonu bir şekilde ortalığı karıştırır.
00:14:17Tekrar süreci kontrol altına almaya çalışırız.
00:14:19Akıl böyle işliyor.
00:14:20Bunu yapmak için de ağaç, çiçek, böcek bir sudan bahaneyi alıp köpürtürsün, büyütürsün.
00:14:29Bir anda bütün ülkeyi sarar o yangın ve amacına ermiş olursun.
00:14:35Yani bizdeki gezi örneği.
00:14:36Şimdi bizde nasıl ağaç, çiçek, böcek diye yürüdüyse işler, burada da göçmenliğe başlayan hususlar başka yerlere evrilecek.
00:14:45Bu kesin.
00:14:46Trump bunu öngördüğü için direkt en tepeden askeri müdahaleyle duruma el koymayı denedi.
00:14:54Ve şu an işte bunu yapmaya çalışıyor.
00:14:56Ve dikkat edersen Trump'ın söylemi, ilk ifadesi işte göçmen vesaire gibi konularda değil, Amerika'yı böldürmeyeceğiz dedi.
00:15:04Çok üst perde bir söylem.
00:15:07Yaşanan hadiseye baktığın takdirde göçmenlerin haklarını savunan bir gösteri.
00:15:12Ama başkan diyor ki Amerika'yı böldürmeyeceğiz.
00:15:15Şimdi bu tezat birçoğu tarafından tam algılanamadı.
00:15:18Ama aslında doğru olan Trump'ın söylediği idi.
00:15:20Buradan büyüyecek olaylar Amerika'yı en kötü senaryoya işlediği takdirde sardırıp ve iki tarafında artık kıyasaya, ölüm kalım savaşına girdiği bir süreci yaratmaktı.
00:15:33Trump bunu öngördü.
00:15:34Bana göre iyi de okudu meseleyi.
00:15:36Ve direkt daha doğmadan öldürme adına bu tedbirleri aldı.
00:15:41Dikkat edersen sokağa çıkma yasağı var.
00:15:43Deniz Piyadeli'nin askeri olarak elindeki joker yapıyı da sahaya getirme var.
00:15:51Aynı zamanda da siyasi anlamda da bir polemik var.
00:15:56Mesela Los Angeles, Demokratların Kalesi.
00:16:00Ve orada baktığın takdirde bu göçmen hareketine bu olayların hiç olmaması lazım.
00:16:09Ama oldu.
00:16:10Ve olmaya da devam ediyor.
00:16:11Mesela Amerika'da göçmenlerin kendi aralarında yıllardır dillerine doladığı bir gerçek vardır.
00:16:19Aman ha polise bulaşma.
00:16:21Aman ha herhangi bir adli olaya karışma.
00:16:24Gül gibi geçirir gidersin.
00:16:25Kimse sana bir şey demez.
00:16:26Ama herhangi bir polisi olaya karıştığın takdirde bir anda sınır dışı edilme ihtimalin var.
00:16:33Geleceğini riske atarsın derler.
00:16:35Bak dikkat et.
00:16:36Bir de korkunç bir müdahale yani Amerika polisinin zaten vatandaşa gerçekleştirdiği o müdahale görüntüleri var.
00:16:43Geliyor da ekranlara.
00:16:45Gerçekten inanılmaz.
00:16:46Zaten hep senelerdir olan bir şey.
00:16:48Bu gösterilerde de gördük yine tutumlarını.
00:16:50Oraya da ayrı bir başlık açarız.
00:16:52Şimdi burada polisten hep kaçan, onunla karşılaşmak için her yolu deneyen göçmenler ne yıkmazsa bu olayda sokaklara döküldüler.
00:17:01Polise yüz yüze geldiler.
00:17:04Şimdi hayatın olağan akşi deriz ya.
00:17:07Ters olan hadiselerden biri bu.
00:17:09Şimdi bu durumda polisin aldığı tedbirler, müdahale tartışılıyor, konuşuluyor.
00:17:14Amerika zaten bu anlamda ölçüsüz bir ülke.
00:17:17Yani elini oynattın diye çekip vurulan Amerikan vatandaşları, hayatını kaybedenler işte haberlere konu oluyor.
00:17:25Ancak burada hani bu ölçüsüz tepkide şu gerçeği de atlamakta fayda var.
00:17:33Mesela biz de Gezi'de hatırlarsınız çadırları yakan polisler çıktı.
00:17:39Baktığında ülkeyi savunuyor.
00:17:41İşte Gezi'deki olayları engellemeye çalışıyor.
00:17:43Bir anda çadırları yakmasıyla gerilim daha da tırmandı.
00:17:49Ve orada hani halkla polisin karşı karşıya gelme durumu öyle bir risk doğdu.
00:17:55Sonradan anladık ki.
00:17:56FETÖ'cü.
00:17:57Hah bravo.
00:17:58O çadırları yakanlar bilerek ve kasten isyanı, isyan noktasına millet gelsin ve artık bir ayaklanmaya dönüşsün diye kasten ve bilerek yakmışlar.
00:18:10Sonradan ortaya çıktı bunlar.
00:18:11Burada da öyle bir tablo görür müyüz yani?
00:18:14Görürüz de görülüyor zaten.
00:18:16Bak görülüyor.
00:18:17Çünkü Los Angeles 10 bine yakın polis var ve bu polislerin birçoğu da bana göre hani Trump'ın tasvih edeceğim dediği kadrolarda barınan polisler.
00:18:26Dolayısıyla Trump zorda kalsın diye böyle bir aşırı şiddet bunlar hep olabilecek hadiseler.
00:18:34Sahada yaşanabilecekler.
00:18:35Yine aynı şekilde Trump'ı zorda bırakmak için şehrin tamamının ateşe verilip her yerin yakılması.
00:18:42Şimdi bütün bunları üstüne koyduğunda diyorsun ki kardeşim bir dakika bu iş göçmen işi değil gibi duruyor.
00:18:48Burada anormal işler dönüyor.
00:18:49Burada başka bir şey var.
00:18:51İşte o başka bir şeyin adı o bahsettiğim savaş.
00:18:54Şimdi Newsom az önce Mehmet kardeşim güzel bir şey söyledi.
00:18:59Siyasi rakip dedi.
00:19:00Gelecekte başkan adayı.
00:19:03Bu gelecekte başkan adayı yeni ortaya çıkan bir hadise değil.
00:19:08Mesela demokratların hayatındaki en büyük hatasıydı bana göre.
00:19:12Biden'a mı devam edelim?
00:19:14Yeni bir aday mı ortaya koyalım dediklerinde ilk akla gelen Newsom'du.
00:19:18Ve Newsom yaş olarak, fizik olarak, karakter olarak.
00:19:22Kazanabilecek yani.
00:19:23Yani alıcısı olan bir karakterdi ve eğer onu koysalardı rakip olarak karşısına Trump'ın seçimi kazanması çok zordu.
00:19:34Fakat ne yıkmazsa bir anda Newsom'dan vazgeçildi ve tekrar Biden'a devam kararı alındı.
00:19:39Sonrasında işte Kamala Harris o denklem çıktı ortalığa.
00:19:42Kamala Harris'dan daha kuvvetli bir aday olduğunu düşünüyorsunuz.
00:19:46Çok.
00:19:47Eğer adaylıklarını açıklasalardı Newsom adayımız diye Trump'ı alaşağı ederdi onu söyleyeyim.
00:19:54Şimdi bu kişi 2028'de bana göre demokratların en kuvvetli adayı.
00:20:00Trump da hani hukuken bir sonraki seçime giremese de sanki onun bir altyapısını hazırlayacak gibi konuşmalar yapıyor.
00:20:11Yani tekrar Amerikan başkanı olduğumda vesaire diye.
00:20:14Eğer öyle bir engeli aşarsa karşısına çıkacak rakip Newsom.
00:20:19Dolayısıyla bunların şu an yüz yüze gelmesi, atışması, çatışması bana göre tesadüf değil.
00:20:26Arka planda böyle bir konu var.
00:20:29Ama ondan da öte, Newsom zaten şu an demokrat ya da işte o küresel kanadın sahadaki Los Angeles'ta da en önemli aktörü ve dikkat et sürece hep o götürüyor, o yürütüyor.
00:20:42Ve Trump'la direkt karşı karşıya gelen de kendi.
00:20:45Dolayısıyla buradaki o savaşta şu an Newsom küresel çetenin tetikçisi olduğu için Trump da onunla bir ağız dalaşına girdi ve onu rakip görüyor.
00:20:58Ve söylemlerde ağır yani aptal vali işte onun yüzünden bu hale geldik, görevden alınmalı gibi birçok söylemi dillendiriyor.
00:21:06Yani şunu söyleyip bırakayım, buradaki yaşanan hadiseler bana göre Amerika için daha yolun başlangıcı ve bu işler büyüyerek gider eğer önünü alamazsa Trump.
00:21:19Plan bana göre buna kurulu ve nitekim bugün New York'la Chicago bir anda konuşulmaya başlandı.
00:21:24Belki saatler sonra başka il ya da eyaletleri konuşuyor olacağız arzu.
00:21:29Peki ve günlerce de konuşacağız belki de öyle gözüküyor.
00:21:32Şimdi Ayhan Hocam sizinle devam etmek isterim.
00:21:34Tabii yani açıklama yapması da ilginçti Trump'ın.
00:21:38Özellikle işte o cam fanusun arkasından, kurşun geçirmez fanusun arkasından bu açıklamayı yapması da ilginçti.
00:21:45Herhalde bu görüntüyü şöyle yorumlayabiliriz.
00:21:47Kendisi de bu yaşananlardan tedirgin diyebiliriz.
00:21:50Açıklamasını da şöyle bir konuşmak isterim.
00:21:52Şöyle söyledi, Los Angeles biz oraya varana kadar kuşatma altındaydı.
00:21:57Polis bu durumu kontrol altına alamıyordu dedi.
00:22:00Eyalet yönetimi ulusal muhafızları çağırmadı.
00:22:03En sonunda biz onları gönderdik.
00:22:04İfadelerini kullandı, ellerinden geleni yaptılar ama olaylarla baş edemiyorlardı.
00:22:09İfadeleri vardı ve tabii aslında protesto gerçekleştirenlere de ciddi bir gözdağı verdi.
00:22:15Ama söylediğim gibi bir kez daha hatırlatayım, cam geçirmez, kurşun geçirmez camın arkasından bu açıklamayı yaptı.
00:22:20Nasıl değerlendirirsiniz?
00:22:22Tabii işin içerisinde Trump olunca biraz şova yönelik hareketler de oluyor.
00:22:27Oraya bir kurtarıcı gibi gitmek, bir mesih gibi gitmek.
00:22:31Zaten öyle hissiyatları da var biliyorsunuz.
00:22:34Ara ara kendisini bu kurtarıcı mesih gibi de pazarlıyor.
00:22:37Oradan kendisine bir politika, politik çıktı, elde etmek istiyor.
00:22:45Burada tabii ki karşısındaki kişi de demokratların önde gelen star demesek de çok bilinen, tanınan adaylarından, olası adaylarından bir tanesi.
00:22:56Ona karşı bunu kullanmak istiyor olabilir.
00:22:58Ancak ben şöyle bir görüşteyim.
00:23:01Trump buradan muhakkak dediğim gibi siyasi bir takım şeyler elde etmek istiyor.
00:23:08Ama bu olayları ne kadar kontrol edebilecek, ne kadar bu işin içerisinden başarıyla çıkabilecek bence biraz şüpheli.
00:23:16Çünkü şu ana kadar Trump'ın doğrudan dahil olduğu, kendi seçmenine, iç kamuoyuna da sürekli dile getirdiği bir numaralı mesele biliyorsunuz.
00:23:26Ukrayna, Rusya savaşı, 24 saatte bitireceğini iddia ettiği bu savaşı aylar geçmesine rağmen bitirmek bir yana tam tersine ateşlemiş bir pozisyonda.
00:23:36Ve bu iç politikada da artık ona biraz eksi yazıyor.
00:23:39Diğer taraftan vergi tarifeleri var, gümrük vergileri var, gümrük tarifeleri var.
00:23:45O konuda da ne Çin'den ne de Avrupa Birliği'nden, Avrupalı devletlerden henüz istediğini alabilmiş durumda değil.
00:23:51Yani bir planı programı bence kesin var. Yani bunları böyle aklıma esti, hadi gidip şunu yapayım, aklıma esti Grönland'ı alayım, aklıma esti Panama'yı alayım, Kanada'ya 51. eyalet yapayım diye böyle kafasını estiğini yapan bir siyasetçi bence kesinlikle değil.
00:24:08Hani o bizim içeride biliyorsunuz biraz deli Trump, çılgın Trump havası estilmeye çalışıyor ama ben öyle bir siyasetçiyle muhatap olduğumuzu düşünmüyorum.
00:24:19Lakin bu bahsettiğim konuların bir çoğunda çok ciddi karşı hamleler geliyor ve bu karşı hamlelere bence Trump henüz yeterince kabiliyetli bir politikacı diyebileceğimiz bir izlenim bende bırakmadı.
00:24:39Henüz çoğu meselede bence geride veya ortada duruyor.
00:24:42Bu konuda da yapmak istediği bence açık.
00:24:45Orada ben yasa dışı göçmenleri, kriminal tipleri Amerika'dan temizlemeye çalışıyorum.
00:24:52Demokratlar da o yasa dışı göçmenlerin tarafında yer alarak Amerika'yı kirletiyor, Amerika'yı bozuyor imajını.
00:25:00Bence bütün Amerika'ya vermeye çalışıyor.
00:25:02Göstericilerin bu hareketleri de, bu vandallıkları da tabii ki Trump'ın lehine bir takım unsurlar içeriyor.
00:25:10Ancak şöyle bir durum var Arzu Hanım, ben hep onu hatırlatıyorum.
00:25:15Şimdi baktım tekrar tarihlere.
00:25:17Trump o ana suikast teşebbüsü Temmuz, hani cam arkasında demiştiniz ya o camın olmadığı Temmuz 2024 Pensilvanya mitingi de yanlış hatırlamıyorsam.
00:25:28Çok böyle kısa bir hamleyle, saniyelik bir hamleyle, saniyeden daha kısa bir hamleyle suikastten kurtuldu.
00:25:35Ve şöyle bir şey söylemiştim o zaman.
00:25:37Trump'a suikast düzenleyenler, Coşkun Hoca işte ulusalcılar, küreselciler olarak yaptı.
00:25:43Ben de genellikle küresel çete veya küresel sermaye ve Amerika'daki müesses nizam diyoruz.
00:25:48Trump'ı ortadan kaldırmak isteyen o siyasi klik hala orada duruyor.
00:25:56Ne cezalandırıldı, ne Amerika'dan sürüldü, ne de bunların gücü zayıfladı.
00:26:00Ben de diyorum ki Amerika'da başkan seçilme ihtimali çok yüksek bir adayı, televizyonların, insanların gözü önünde suikastla ortadan kaldırmak isteyen bir zihniyet halen orada var.
00:26:13Bu kadar cüretkar bir şekilde hamle yapan bir zihniyet Trump'tan demek ki gerçekten çok rahatsız.
00:26:19Eğer bu kadar rahatsızsa bir suikast teşebbüsüyle şöyle bir şey diyecek halleri yok.
00:26:24Ya tamam biz Trump'ı öldüremedik, ortadan kaldıramadık, Trump kazandı, biz kaybettik diyecek bir durumları bence yok.
00:26:31Nitekim demedilerdi.
00:26:32Bakın şimdi sayıyorum.
00:26:34Trump seçildi 6 Kasım'dan.
00:26:36Akabinde Rusya-Ukrayna krizini daha derinleştirmek için Trump'a daha böyle tam büyük bir kriz, daha yoğun bir kriz verebilmek için ne yapmışlardı?
00:26:46İngilizler Storm Shadow uzun menzilli füzelerin Rusya içlerini vurmasına izin vermişti.
00:26:52İzin çıktıktan bir iki gün içerisinde de Ukrayna vurmuştu.
00:26:56Bu ne demek?
00:26:56Savaş bir başka safhaya geçmişti.
00:26:58O zaman hatırlayalım Ruslar da doktrinli, nükleer doktrinlerinden, uzun menzilli füzelerden, balistik füzelerden bahsetmeye başlamıştı.
00:27:06Ne yaptılar?
00:27:06Rusya-Ukrayna krizini derinleştirdiler.
00:27:09Trump 6 Kasım'da seçildikten sonra.
00:27:11İkinci mesele ne?
00:27:12Büyük dünyada.
00:27:13İsrail-Filistin meselesi.
00:27:15Netanyahu'nun uzun zaman çıkmayan yakalama kararı ne zaman çıkıyor biliyor musunuz?
00:27:2121 Kasım 2024.
00:27:22Trump seçildikten 2-3 hafta sonra.
00:27:24Yine Trump'ın kucağına bir tane daha krizi bırakmış oldular.
00:27:28Sonra daha da böyle şiddetli bir şekilde Trump 20 Ocak'ta göreve gelecek.
00:27:341 Ocak'ta New Orleans'da o araçla bir saldırı gerçekleşti.
00:27:38Saldırı gandaylı.
00:27:3814 kişi ölmüştü.
00:27:40Aynı günde Las Vegas'ta Trump'ın otelin önünde Elon Musk'ın ürettiği araba patlatılmıştı.
00:27:48Bunları bir bütün olarak niye anlatıyorum?
00:27:50Şu açıdan anlatıyorum.
00:27:51Trump'ın karşısında halen Trump'ı öldürmeye, suikastla ortadan kaldırmaya varacak şekilde teşebbüste bulunan bir siyasi klik var.
00:28:02Bir güç kuvvet var Amerika Birleşik Devletleri'nde.
00:28:05Ve ben bütün bu olayların Los Angeles'daki olay dahil hepsinin Amerika içerisindeki bu klikler arası mücadeleye göre yorumlanması gerektiğini düşünüyorum.
00:28:16Yani biz Ukrayna Rusya Savaşı'nı uluslararası bir kriz olarak okuyabiliriz.
00:28:20İsrail Filistin meselesini insani bir kriz olarak okuyabiliriz.
00:28:24Ama Amerika'dakiler bunu kendi iç siyasi mücadelelerin bir aparatı olarak bir uzantısı olarak okuyorlar.
00:28:32Ve bunları içerideki savaşlarında karşı tarafı zayıflatmak için muhakkak kullanıyorlar.
00:28:38Ben burada da Los Angeles'daki meseleleri de kesinlikle Amerika'nın içerisindeki o iç siyasi mücadelenin bir parçası olarak okuma taraftarındayım.
00:28:49Bu da şu anlama geliyor son olarak şunu söyleyeyim.
00:28:51Burada sadece göstericiler, halk kitleleri yok.
00:28:54Burada aynı zamanda siyasi elitlerin de bir mücadelesi var.
00:28:59Bakın demokratların o ileride adayı olabileceğimiz dedim Nielsen.
00:29:03Valileri bir tarafta, demokratlar bir tarafta.
00:29:06Diğer tarafta Trump.
00:29:07Yani orada sadece bir takım vandallıklar yaşanmıyor.
00:29:10Arkada da çok yoğun bir şekilde ciddi bir siyasi mücadele yaşanıyor.
00:29:15Şunu da hatırlatayım.
00:29:1660 sene sonra ilk defa Amerika Başkanı yereldeki valiye sormadan, valiyle istişare etmeden böyle bir karar alıyor.
00:29:24Yani doğrudan bence o göstericileri temizlemekten ziyade demokrat valinin yetkisini sorgulayan ona karşı da bir hamle olarak bence bu okunması gerekiyor.
00:29:34Bunları da şu açıdan anlattım.
00:29:37Los Angeles'taki gösteriler önümüzdeki günlerde bu siyasi elitlerin mücadelesini de içermesi sebebiyle daha da şiddetlenebilir.
00:29:45Daha da Amerika'nın farklı bölgelerine yayılabilir veya yoğunlaşabilir.
00:29:50Peki.
00:29:51Devam edelim Fatih Hocam.
00:29:52Sizinle tabii yaşanan protestoları, Amerika'da yaşananları konuşurken aslında bu protestoların uzun vadede Amerikan toplumuna ve siyasetine nasıl etkileri olacağını da konuşmak lazım.
00:30:04Elbette etkileri olacaktır.
00:30:06Neler söylersiniz?
00:30:07Teşekkür ederim.
00:30:08Öncelikle şunu söylemek istiyorum.
00:30:10Amerikan demokrasisi için çok endişeliyim.
00:30:14Uzun süredir bunu kullanmak istediğim bir cümle bu.
00:30:16Yani bize yönelik hep böyle benzer şeyler gelirdi.
00:30:19Bu sefer biz bu taraftan söyleyelim.
00:30:20Atlantik'in bu tarafından.
00:30:22Amerika için çok endişeliyiz.
00:30:24Şimdi her iki konuşmacı dinlerken iç savaş kavramı geçti.
00:30:28Şimdi Ayhan Hocanın yanında çok fazla iç savaş literatürüne de girmek istemiyorum.
00:30:32Şimdi biz Suriye tecrübesini yaşadık.
00:30:34İç savaşın ne olduğunu gözlerimizle gördük.
00:30:36Orada şiddet tekelini kaybeden bir devlet, meşruiyetini kaybeden bir hükümet, büyük bir parçalanmışlık sivil savaşı neden oldu.
00:30:46Şimdi benzer şeyleri Amerika'daki yaşananlara uygulamak istediğinde aslında çok böyle iç savaşa evrilecek bir ortam kendi adıma görmüyorum.
00:30:53Çünkü Amerikan siyasetinin oturmuşluğu, işte bu polis gücünün, güvenlik güçlerinin o şiddet tekeline sahip olmadığı yetkinliği konusunu düşününce yani bu gösterileri böyle hemen bir iç savaş noktasına geldiğini çok düşünmüyorum.
00:31:07Ama sorunuzdan hareketle şeye katılıyorum.
00:31:09Yani bu tip gösteriler son 10-15 senede Amerika'da ciddi anlamda olmaya başladı.
00:31:15Yani biz bahsedilmedi, ben de ondan bahsedeyim.
00:31:17George Floyd vakası var.
00:31:20Polislerin oradaki bir sivile karşı, bir sivil vatandaşa karşı uyguladığı kaba güç meselesini biz gördük.
00:31:26Aşırıca Amerika'daki polis şiddeti ilk defa veya güvenlik güçlerin şiddeti ilk defa Los Angeles'da gördüğümüz...
00:31:32Tabii orada bir hükçülük da vardı.
00:31:33Evet, evet.
00:31:34Nefes alamıyorum.
00:31:35Siyahlı bir vatandaşa karşı yapılan...
00:31:36Evet.
00:31:37Yani biz polisin şiddetini ilk defa görmedik.
00:31:39Yani şahsen ben de belli bir dönem Amerika'da yaşadım.
00:31:43Polisle yaşadığım birkaç olay var.
00:31:44Yani Amerika'da belki de en son isteyeceğiniz şey, Coşkun Bey göçmen bürolarından falan bahsetti.
00:31:50Ben de onun yanına polise ekleyeyim.
00:31:51Yani Amerika'da en son isteyeceğiniz şey polis veya güvenlik güçleriyle herhangi bir problem yaşamanız.
00:31:56Ciddi anlamda orada şeyi görüyorsunuz.
00:31:58Yani o şiddetin, polis gücünün, polisin acımasızlığının ne olduğunu çok rahat görüyorsunuz.
00:32:03O yüzden Amerika genelinde genel olarak bir de bu polis şiddeti biraz daha toplumun dezavantajlı kesimlerinde görüyoruz.
00:32:08Yani bu George Floyd vakasında siyah bir vatandaşın başına geldi.
00:32:11Genelde bu tip kesimler, toplumun daha dezavantajlı kesimleri polisle sıkıntı yaşadığında bir tepki oluşuyor.
00:32:18Yani polis şiddetine karşı her zaman bir tepki var.
00:32:21Ama bu Los Angeles olaylarında biraz bizim zorluğumuz şu, biz biraz Atlantik'in bu tarafından uzaktaki bir kıtayı anlamaya çalışıyoruz.
00:32:28Biraz Amerika'daki şehirleşmeden tutun da oradaki vatandaş kavramına, toplumun devlette kurduğu ilişkiye bunlara da biraz yakından bakmak lazım.
00:32:37Yani biz Türkiye'de daha böyle şehirleşmeden tuttuğu devletle kurduğumuz ilişki orada biraz daha farklı.
00:32:42Orada insanlar şunu söylüyor.
00:32:44Yani devlet benim hayatıma ne kadar az müdahale ederse ben o kadar iyi yaşarım.
00:32:49Böyle bir mantık var.
00:32:50O yüzden devletin müdahalesini, polisin müdahalesini, bu konuda ulusal muhafızların müdahalesi gibi konuları gerçekten insanlar tepkiyle karşılıyorlar.
00:32:58Bu noktadan yani bu göçmenler üzerinden bir şeyin başlaması, bir zorbalığın başlaması, burada ulusal muhafızların da işin içine girmesi aslında Amerikan toplum açısından yeni şeyler.
00:33:08Yani biz burada...
00:33:38Göçmen, oturma izni gibi bütün konularda çok fazla göçmen bürosuna gittim.
00:33:42Orada çok fazla Latin Amerika ile, Latin Amerikalı kökenli veya siyahi vatandaşla, orada görevliyle muhatap oldum.
00:33:48Onlar benim farklı dışarıdan geldiğimi anladıkları anda itibaren bana karşı muameleleri değişiyordu.
00:33:53Yani kendileri sistemden bir anlamda dezavantajlı olarak yaşayan insanlar, benim gibi dışarıdan gelen insanlara karşı da enteresan şekilde garip bir tepkileri vardı.
00:34:02Yani bu aslında Amerikan toplumu açısından bu göçmenlik meselesi başlı başına değerlendirmesi gereken bir şey.
00:34:07Bir de şurada çok geç. Amerika'da sadece Los Angeles bölgesinde değil, ben Georgia eyaletinde kaldım belli bir dönem.
00:34:12Orada da yani aklınıza gelebilecek hemen hemen bütün işleri göçmenler yapıyorlar.
00:34:16Özellikle Latin Amerika'nın kökenler yapıyor. Her yerdeler.
00:34:20Şimdi bu göçmen karşılıklığını siz düşünün. Amerika'da göçmenler illegal, çoğunluğunda bunların illegal.
00:34:25Bunları Amerika'dan uzaklaştırdığınızı düşünün.
00:34:27İnanın bana sosyal hayat akışı duracaktır.
00:34:30Pek çok iş aksayacaktır, akamete uğrayacaktır.
00:34:33Yani böyle bir durum var.
00:34:34Yani biz özellikle Trump'a kadar şunu gördük.
00:34:37Sistem, illegal göçmenlere...
00:34:39Hocam çok özür diliyorum. Bunu Trump öngöremiyor mu sizin söylediğiniz meseleyi?
00:34:44Yani oradaki sosyal hayatın duracağını, yani buradan bir iş gücü elde edileceğini vs.
00:34:48Evet de çok önemli bir noktada yani göçmenler Amerika'da.
00:34:51Peki Trump bunu öngöremiyor mu?
00:34:53Tabii ki Trump bunu öngörüyor.
00:34:54Biraz Coşklu hocam da bahsetti.
00:34:56Her ne kadar göçmenlerin toplum açısından yani işlerin yürümesi açısından çok büyük önemi olsa da pek çok kriminal vaka da aslında göçmenlerden kaynaklanıyor.
00:35:06Yani belli bir kesimde ciddi anlamda bunlar rahatsızlık duyuyor.
00:35:09Ve burada Amerika'daki veya Amerika gibi ülkede yani siz sistemin dışındaysanız sistem açısından da bir tehditsiniz.
00:35:16O yüzden bunların kontrol edilemezliği pek çok insan açısından sıkıntılı olarak görülüyor.
00:35:21Trump bunu görüyor mu? Tabii ki görüyor.
00:35:22Ama özellikle seçim vadi olarak ben şimdi 2016 döneminde oradaydım.
00:35:27Seçim vadi olarak göçmenlere karşı bir politika geliştirmeye başlamışsa 2016 yıllardan itibaren başladı.
00:35:33Yani bu Trump'ın ilk defa söylediği bir şey de değil.
00:35:36Bu noktada bu mesele bence çok önemli.
00:35:39Trump bunu öngörüyor ama Trump şöyle kendini meşrulaştırıyor.
00:35:43Biz bunu biraz legal çerçeve içerisinde tuttuğumuz müddetçe göçmenlerle ilgili biz herhangi bir problem yaşamayacağız.
00:35:47Ama buradaki problem şu, Latin kökenli kişilerin çok büyük bir kısmı Amerika'da illegal olarak yaşıyorlar zaten.
00:35:54Ve bunu kontrol etmek gerçekten zor.
00:35:57Bir de bu özellikle şey meselesi, Los Angeles meselesine geldiğimiz zaman hani buradaki konuşmalardan dinlerken zihninden o dönüyordu.
00:36:04Neden bu olaylar Georgia'da değil, Florida'da değil?
00:36:08Çünkü Florida'da çok yoğun bir göçmen olan.
00:36:10Ya Arizona'da değil de özellikle Los Angeles'da.
00:36:12Özellikle Kaliforniya eyaletinde.
00:36:14Bu meselelerin arkasında sadece hani diğer arkadaşların da bahsettiği gibi sadece bir göçmen karşılıklı üzerinden bir şey okumak çok zor.
00:36:22Bunun arkasında gerçekten biraz daha Amerika'daki bu Trump'ın seçilmesiyle beraber ortaya çıkan bu küreselce denir adına yerleşik sistem diyelim müessesiz zam denebilir.
00:36:34Bununla Trump destekçileri arasındaki rekabetin yansıması.
00:36:38Yani biz şunu gördük Trump, Trump'a karşı suikast girişiminde bulunabilen bir yapı yani böyle bir sokak gösterisini kışkırtmaması beklememez zaten.
00:36:48Yani mümkün değil.
00:36:48Çünkü her fırsatta, her fırsatı, her olayı Ayhan Hocam bir an önce sıraladı.
00:36:53Her olayı bir şekilde Trump'ın kucağına bırakarak bir kriz ortamı oluşturarak Trump'ın hem toplum karşısında hem de uluslararası camiada bir anlamda repütasyonunu kaybetmesi, zorlanması, bir anlamda çizginden çıkması yönünde çabalar olarak değerlendirmek mümkün.
00:37:08Bu anlamda sizin sorunuzda, biraz dağıldı kusura bakmayın ama sorunuzda dönme açısından söyleyeyim.
00:37:14Bu tip gösteriler Amerika siyasetinde devam edecek.
00:37:17Her fırsat buldukları anda Trump'a yüklenecekler.
00:37:20Ve biz bu kriz belki de sokak gösterisi olarak başladı.
00:37:24Başka şehirlere yayıldığından bahsettiniz ama birazcık Amerika'da yaşayan birisi şunu bilir.
00:37:29Ya bu gösterilerin çok fazla farklı şeylere, çok geniş kitlere yayılmasını ben kendi adıma çok beklemiyorum.
00:37:35Çünkü yani polisle, güvenlik güçleriyle karşı karşıya gelmek şu demek Amerika açısından benim şahsi kanaatim.
00:37:42Gözünüzü iyice karartmış olmanız lazım.
00:37:44Çünkü polisle yaşayacağınız herhangi bir problem sizi ülkeden atmalarına sebep olur, hapse girmenize sebep olur.
00:37:51Sahip olduğunuz bütün şeylerden uzaklaşırsınız.
00:37:53Çünkü sistem sizi çok ciddi anlamda cezalandırıyor.
00:37:55O yüzden uzun vade olarak tabi ki Amerika, dünya siyasetinden de bağımsız da düşünemiyoruz bu tip şeyleri.
00:38:02Yani Amerika'yı uzun vadede gerçekten zor günler bekliyor.
00:38:05Kendi adıma bunu kabul ediyorum.
00:38:06Bu tip çatışmaların, iç rekabetin, gösterilerin olacağını da öngörüyorum.
00:38:10Özellikle dünya ekonomisinde yaşanan çalkantıları düşünürseniz, biz hiç Çin'den de bahsetmedik.
00:38:15Çin'in olan rekabet meselesi, Amerika'nın ekonomi anlamda ciddi anlamda Çin'e bağımlı olması, oradan kendini ayrıştıramaması meselesi.
00:38:23Bunları beraber düşündüğünüz zaman Amerika'da özellikle belli bir kesim kendini ciddi anlamda dezavantajlı görüyor.
00:38:30Kime karşı?
00:38:31O bizim yerleşik elit dediğimiz beyaz Amerikalılar.
00:38:33Özellikle sermayeyi, medyayı elinde tutan kesimlere karşı ciddi bir tepki gösteriyorlar.
00:38:40Bu ayrımı iyi okumak lazım.
00:38:422016'da üniversitede ders verirken Amerika'da seçimlerde öğrencilere şunu sormuştum.
00:38:48Sizi kim kazanacak?
00:38:50Orada öğrencilerin, bir öğrenci hariç hepsi Trump'ın kaybedeceğini iddia etmişti.
00:38:56Çünkü öğrencilerindeki en büyük problem.
00:38:58Çünkü oradaki yerleşik elitler, oradaki medya, oradaki üniversite, hocaların atı, o kesimler tamamen liberal bir çizgide hareket ettikleri için bir algı oluşturdular orada.
00:39:10Trump'ın kesinlikle kazanamayacağına dair ama seçim sonuçları bize şunu gösterdi.
00:39:14Amerika'da belli bir kesim özellikle Trump'ı desteklerken ciddi anlamda sistemden dışlandıklarını, dezavantajlı durumda olduklarını görerek bilerek bir tercihte bulunuyorlar.
00:39:24Bir de son olarak şeyi de eklemek isterim.
00:39:26Şimdi son dönemde buraya gelmeden önce biraz uluslararası medyaya, akademik yayınlara bakmaya çalıştım.
00:39:30Ciddi anlamda Trump'a şöyle yükleniyorlar.
00:39:32Trump'ın herhangi bir planı, programı yok.
00:39:35Tamamen iç güdüleriyle hareket ediyor.
00:39:37Bu Los Angeles meselesinden aynı şekilde orada bir sıkıntı gördü ve çok iç güdüsel bir reaksiyonla gitti oraya ulusal muhafızları gönderdi.
00:39:45Ve orada bir kriz ortamı yaratarak bu kriz ortamından kendince bir geri dönüş almaya çalıştı.
00:39:53Buna dair şeyler var.
00:39:54Ayhan Hocama katılıyorum.
00:39:55Bence Trump'ın başından itibaren özellikle ben buna biraz da vesayet demek istiyorum sizden farklı olarak.
00:40:00Amerika'daki vesayet rejimine karşı ciddi anlamda planlı programlı şekilde hareket etmeye çalışıyor.
00:40:06Ama problem şu, karşısında mücadele ettiği kesim her fırsatı, her olayı bir bomba gibi Trump'ın kucağına bırakıyor.
00:40:14Ve Trump da bunlarla mücadele etmekten asıl kendi uygulamak istediği şeyleri dönemiyor.
00:40:18Muhtemelen konuşacağız.
00:40:20Elon Musk meselesi bile bu açıdan değerlendirmek lazım.
00:40:23Oraya geleceğiz biraz sonra.
00:40:25Şimdi Güngör Hocam'la da devam etmek isterim.
00:40:27Hocam biraz önce yayının başında 14 Haziran'a ilişkin bir iddia aslında bu.
00:40:33Başka eyaletlerin de tekrar bir ayaklanma gerçekleştirebileceğini ve belki de Amerika'da tümüyle böyle bir ayaklanma olabileceği iddialar arasında mümkün mü?
00:40:41Eğer böyle bir şey yaşanırsa, şimdi Fatih Hocam da söyledi, tabii zor aslında bunun yaşanması ama imkansız da değil.
00:40:49Yaşanırsa neler olur Amerika içerisinde?
00:40:51Bunu da konuşmak isterim.
00:40:52Neler söylersiniz?
00:40:54Elbette ki bu Kaliforniya dışında diğer eyaletlere yetme, Kaliforniya benzeri, yani barışçıl gösteriler değil de,
00:41:01Kaliforniya benzeri sokak eylemleri ve şiddete dönerse bütün 50 tane eyaleti var.
00:41:07Bu ABD için bu kaos demek.
00:41:08Ama ben bu bir çağrı şu anda, onu da söyleyeyim.
00:41:11Yani bu Kaliforniya'daki olaylara destek veren gruplar var, vakıf adı altında ya da sanal medyada örgütlenen.
00:41:18Onların bir çağrısı ve net bir tarih değil.
00:41:20Zaten New York'ta oldu, az önce yayında siz de dediniz, Chicago'da onlar sadece tepki.
00:41:26Tepki olarak.
00:41:27Ama şöyle bir şey, ABD kamuoyu bu konuda ortadan ikiye bölünmüş gibi Trump'ı öresiye destekleyenler,
00:41:34tamamen Trump'ın karşısında olan bir kitle.
00:41:37Bütün eyaletlerde yapmaya çalışsa yine toplum bu konuda ikinci bir tavır alacak.
00:41:42Trump'ın güçlü olduğu yerlerde destekçileri buna mutlaka tepki göstereceklerdi.
00:41:48Ben o kadar geniş beklemiyorum, geniş çapta.
00:41:50Çünkü Kaliforniya'daki olay biraz istisnai bir durumu var.
00:41:54Başlangıcına baktığımızda aslında bugüne nasıl evrildiğini de arzu olan bize anlatıyor.
00:42:00Bir hafta önce işte Kaliforniya'daki polis teşkilatı büyük bir operasyon yaparken,
00:42:07yaparken işte halkın bir tepkisi ortaya çıktı.
00:42:10Polis dedi ki biz yasaklı maddeyle ilgili geniş çapta bir operasyon yapacağız.
00:42:14Halkta işte İspenik dediğimiz Meksika kökenler başta yoğun yaşadığı bir bölge olduğu için
00:42:19siz eğer bunu yapıyorsanız ya da göç ve gümrük görevleri,
00:42:23yani federallerin burada ne işi var, bunlar neden geldi?
00:42:26Siz göçmen avı, kaçak insan avı yapacaksınız diye tepki gösterdi
00:42:29ve olaylar oradan başlayarak bugüne kadar büyüdü.
00:42:34Temelinde Trump'ın aday olduğu dönemde bir açıklaması var.
00:42:3710 milyon kaçak var hepsine.
00:42:39Bakın çok büyük bir söz kullandı, hepsine.
00:42:41Geçen bir yayında ABD'den bağlanan bir meslektaşımız Trump,
00:42:46göç ve gümrük departmanının bütün imkanlarını kullansa,
00:42:51günde yakalayabileceği kaçak göçmen sayısı bini geçmez bütün ABD'de.
00:42:56ABD'de şu anda da bunu yapıyorlar diyor, yani tespit ettikleri.
00:43:00Bunlar yalnız belgesiz, göçmen farklı.
00:43:02Hocalarım burada, yani ABD'de göçmen, yasal göçmenler var.
00:43:05Bunlar belgesiz, yani kaçaklar.
00:43:08Bunlara yönelik bir çalışma var.
00:43:09Ama orada işte bu göçmenlerin ne kadar olduğu ile ilgili,
00:43:14bazıları 10 milyon, bazıları 12 milyon da ABD'de.
00:43:16Sistemin içine entegre olmuş.
00:43:18Bir de izleyeceğimiz için anlatayım.
00:43:20ABD'deki kaçaklar bizim gibi, işte bizim polisimizi yakalayıp,
00:43:25hemen işlem yapıyor.
00:43:26Yakalandığı zaman.
00:43:27ABD'de öyle değil.
00:43:28Değişik bir sistem var.
00:43:29Yakalıyorlar.
00:43:30Bunları bir merkezde topluyorlar.
00:43:31Kayıt altına alıyorlar.
00:43:33Cep telefonu veriyorlar.
00:43:35Ve ABD'de kalabiliyorlar.
00:43:37Yani ABD yakaladığı kaçakları sınırdan geriye itmiyor.
00:43:40Göndermiyor.
00:43:41İşte bir uygulama var.
00:43:43Orada bir arkadaşım veya konuya bakıp,
00:43:45her hafta olduğun adresi bildirip,
00:43:47o uygulamaya fotoğraf atmak zorundasın.
00:43:50Yani göçmen de tep tep atmadığın zaman,
00:43:52senin en son adresine gidip,
00:43:53seni yakalamaya çalışıyorlar.
00:43:55Bu bir rutindi.
00:43:56Ama Trump bunu kaldırıp,
00:43:57bütün göçmenleri göndermeye yönelik bir politika.
00:43:59Bu da ekranlarınızı ortasında izlediğimiz Los Angeles örneğinde gibi,
00:44:05bir gerçeklik, bir sosyolojiyi harekete geçirdi.
00:44:08Birinci nedeni bu.
00:44:10İkinci nedeni de çok ilginç.
00:44:12Demokrat-Cumhuriyetçi kavgasının ilk roundunu görüyoruz Trump döneminde.
00:44:16Artık Biden yok.
00:44:17Artık Kamala Harris de yok.
00:44:19Artık valileri, yargıçları,
00:44:22işte Trump'ı kafa tutan,
00:44:25demokratların önde gelen isimlerini tutacağız.
00:44:27Bakın bunun tersi de oldu.
00:44:28Bugünü anlamanız için.
00:44:30Biden zamanında,
00:44:31Teksas valisi Biden'a posta koydu.
00:44:33Hatırlayın.
00:44:34Bu sefer,
00:44:35Teksas valisi ulusal muhafızları çağırdı.
00:44:39Kendi eyaletine.
00:44:40Ve demokrat,
00:44:42özür dilerim,
00:44:42Cumhuriyetçi eyaletten ona ulusal muhafız gönderdi.
00:44:45Sebebi neydi?
00:44:47Teksas valisi dedi ki,
00:44:48sınırdan kaçakları geçirmeyeceğim.
00:44:50Ve Biden'ı eleştirdi.
00:44:51Çünkü Biden daha istekli.
00:44:52Ve kaçakların gelmesini bir şekilde toler ediyordu.
00:44:56Teksas valisi Biden'a posta koydu.
00:44:58Şimdi,
00:44:59Cumhuriyetçi Teksas valisi.
00:45:01Şimdi,
00:45:02Demokrat Teksas valisi de,
00:45:03Cumhuriyetçi Trump'a.
00:45:05Bir de tersten geliyor.
00:45:06Trump'un politikleri.
00:45:07Aslında bu siyasi zeminde de birlikte.
00:45:09Ama Amerika Birleşik Devletleri'nin 50 tane vilayeti var.
00:45:12Adı üzerinde,
00:45:13bunlar Birleşik Devletler.
00:45:15Hepsi,
00:45:16aslında kendi içinde devlet gibi hareket eden,
00:45:18kendine ait polis teşkilatı ve yasaları olan yapılar.
00:45:21Burada bir yetki tartışması da var.
00:45:23Trump'u mahkemeye veriyorlar biliyorsunuz.
00:45:25Senin diyorlar,
00:45:26buraya müdahale yetkiyor.
00:45:27Ama asıl burada,
00:45:28Trump'ın en son ziyaret ettiği,
00:45:30üstte,
00:45:31üstte yaptığı konuşma,
00:45:33deniz piyadelerini göndermesi,
00:45:35Trump'ın da mevcut,
00:45:37ABD'de yıllardır kurulan bir sistem,
00:45:39bir düzen var.
00:45:40Bazısı buna derin Amerika'da farklı tanımlıyor.
00:45:43Ben,
00:45:44ABD'nin kabul görmüş güçlerine karşı bir meydan okuması var.
00:45:48Tırnak içinde,
00:45:49Trump patronun kendisi olduğunu gösteriyor.
00:45:52Yasaları uygularım diyor.
00:45:54İşte,
00:45:54siz diyor,
00:45:55Biden döneminde demokratlar,
00:45:57aşırı radikal solcular olarak tanımlıyor.
00:46:00Bunu yaptınız,
00:46:00beceriksizsiniz.
00:46:01Göçmenleri ülkeye siz doldurdunuz.
00:46:04Ben Meksika sınırına duvar örmüştüm.
00:46:06Onu 2016'a geldikten sonra orada estettiniz.
00:46:09Vesaire bir eleştirileri bu uygulamaları yapıyor.
00:46:12Şimdi bu,
00:46:13Kaliforniya'da kalsa,
00:46:14maksimum,
00:46:15bilemedin bir ay sürer.
00:46:16Bir ay sonra,
00:46:17zaten ilk günden daha az sayıdılar.
00:46:19Ama bu,
00:46:20ABD'nin dire eyaletlerine yayılması,
00:46:23yayılması,
00:46:24yani 10-15 eyaletine,
00:46:25özellikle demokratların güçlü olduğu eyaletlere yayılması,
00:46:28ABD'de ciddi anlamda,
00:46:29hem sistemin,
00:46:30hem de bir katik ortam,
00:46:31ortam demek.
00:46:32Soru şu,
00:46:33Trump bunu nasıl yönetecek,
00:46:35bu süreci?
00:46:36Yani,
00:46:36bu gösterilere vurun diyor.
00:46:39Kaliforniya valisi tutuklanabilir diyor.
00:46:41Yapacağından çok el yükseltiyor.
00:46:43Ama şöyle,
00:46:45yani Trump orada tek bir güç değil,
00:46:46ABD'nin bir seçim başarısı var.
00:46:48Az önce suikaste uğradı.
00:46:50Yani yaralı kurtuldu suikasttan.
00:46:52Başka dengeler var.
00:46:54Diğer bir boyutu da,
00:46:55bu bir iddia.
00:46:56Hani,
00:46:57Kaliforniya'nın,
00:46:58özel ve istisdahi bir durum var.
00:47:00Meksika kartelinin çok güçlü olduğu bir bölge.
00:47:02Bu bölge zaten oradakilerin büyük bir çoğunluğu da Meksika kökenli olaylarının.
00:47:07Meksika kartelinin belirli yapılanmalarını,
00:47:10işte göçmenlerin Meksika karteliyle hareket ettiği,
00:47:12Meksika kartelilerinin sosyolojisi içinde olduğu,
00:47:16bazı bu yüzlü maskelilerin Meksika kartelisi onların elemanları olduğu,
00:47:21sahaya sürülüp,
00:47:21işte Los Angeles ve Kaliforniya'daki varlıklarını devam ettirmeye çalıştığı yönde şey var.
00:47:27Ama ilginç bir olay.
00:47:28Yani bu görüntüler neyi hatırlatıyor bize?
00:47:30Bakın,
00:47:31Gezi Parkı olaylarını hatırlatıyor.
00:47:33Aynı onda da polis arabalarına,
00:47:35işte resmi kurumlara,
00:47:36binalara saldırı vardır.
00:47:38Ülkeler farklı ama.
00:47:40Ben o zaman söylüyorum,
00:47:40ABD kendi gezisini mi yaşıyor?
00:47:42Gezi Parkı kalkışmasını mı yaşıyor?
00:47:45Ama Türkiye'de üzüldüğüm bir şey var.
00:47:47Bir Trump rüzgarı resiyor bazı çevrelerde.
00:47:49Sadece Trump'ın dün akşamki ABD üstündeki konuşmasına baksınlar.
00:47:53Radikal İslam ve terör ibaresini kullandı.
00:47:56Yani DAEŞ terör örgütü demedi,
00:47:58IŞİD terör örgütü demedi.
00:47:59Radikal İslam terörü biz bitirdik.
00:48:01Yani hala Trump kafa aynı yani.
00:48:04Değişen bir şey yok.
00:48:07Bu ABD'nin bir iç mücadelesi mi?
00:48:09Bunun küresel yansımaları var.
00:48:11Bu iş nereye evrilecek?
00:48:13İleriki günlerde göreceğiz.
00:48:14Ama Trump 2.5,
00:48:15ABD ilk defa,
00:48:17bakın ABD'nin 2.5'i enflasyon çok yüksek.
00:48:2037 trilyon borcunu aştı.
00:48:23Devam edip ABD artık sürekli hem iç hem dış borçlanmayla idare edebiliyor.
00:48:28Çin'le anlaştık dedi.
00:48:29Bunun içeriğini anlaştık.
00:48:31Yani Trump özellikle Kasım'daki ara seçimlerine göre kadar bu ekonomik durumu ABD halkının lehine çeviremezse,
00:48:39kongredeki çoğunluğunu kaybedebilir.
00:48:43Kanun çıkartamaz duruma gelir.
00:48:44Peki.
00:48:45Efendim bu başlıklarla birlikte araya gideceğiz.
00:48:47Bu arada Coşkun Hocam çok teşekkür ediyorum.
00:48:49Değerli katkılarınız için.
00:48:50Teşekkür ederim.
00:48:51Efendim kısa bir ara saat başında buradayız.
00:48:53Ülke TV ekranlarına hoş geldiniz efendim.
00:48:57Saatlerimiz 22'yi gösteriyor.
00:48:59Gündem programının ikinci dinimindeyiz.
00:49:01Öne çıkan başlıkları konuşmaya devam ediyoruz.
00:49:04Değerli izleyenler tabi gündeme bomba gibi düşmüştü Trump ve Elon Musk tartışması hatta kavgası.
00:49:09Şimdi Elon Musk'tan geri adım geldi.
00:49:12Onu konuşacağız.
00:49:13Elon Musk çok seviyorum dediği Trump'ı yerden yere vuran vurmuştu.
00:49:18Şimdi pişmanım diyerek bir zeytin dalı uzattı.
00:49:20Tabi bu tartışma nereye kadar sürer?
00:49:22Biraz Musk'ın pişmanlığını da konuşmak isterim.
00:49:25Ayhan Hocam sizinle başlayacağım.
00:49:27Bu kavgayı nasıl değerlendirirsiniz?
00:49:29Şimdi Arzu Hanım söylenecek çok söz var ama artık iyice Elon Musk'ın psikolojisiyle,
00:49:36Elon Musk'ın çeşitli bağımlılıklarıyla bence doğrudan alakalı.
00:49:40Biliyorsunuz Trump bir tweet atmıştı.
00:49:41Çok ciddi bir şekilde uyuşturucu bağımlısı diye.
00:49:47Şimdi o zaman da şöyle iddialar vardı.
00:49:49Acaba Elon Musk o Trump'la bazı görüşmelerinde Trump'ın göreve geldiğindeki o balolarda vesaire garip garip hareketleri vardı biliyorsunuz.
00:49:59O esnalarda.
00:50:00Sonrasında o ilginç sosyal medyadan attığı tweetlerde acaba gerçekten kafası yerinde miydi,
00:50:08psikolojisi yerinde miydi gibi açıklamalar vardı.
00:50:11Elon Musk'ın o tweetleri sonradan silmesi, sildikten sonra bu yaptığı açıklamadan önce bir açıklaması daha var.
00:50:21Diyor ki, iki gün önceydi galiba tweetleri sildikten sonra.
00:50:25Diyor ki insan en büyük zararı kendisine veriyor.
00:50:29Yani oradan zaten belliydi böyle bir yuvarlı döndüşü almaya başlamıştı.
00:50:33Şimdi bu açıklamasıyla birlikte artık iyiden iyiye Elon Musk'ın geri adım attığını görüyoruz.
00:50:40Çünkü Amerika'da başkanlar biliyorsunuz çok güçlü.
00:50:44Bir de şu anki senato vesaire de cumhuriyetçi çoğunluğun elinde.
00:50:49Dolayısıyla bu kadar güçlü bir başkana karşı doğrudan hem de belaltı diyebileceğimiz en ağır ifadelerle saldırıda bulunması
00:50:58Amerika'nın en büyük zengini Elon Musk'ı ve şirketlerini tabii ki belli oranda bir tehlikeye sürüyor.
00:51:07Bence o Trump'ın ona yapabileceklerini, Trump'ın verebileceği zararı gördü.
00:51:14Belki de artık ayıldı, kafası da yerine geldi.
00:51:17Ve bu şekilde bir U dönüşü yapmak durumunda kaldı.
00:51:21Çünkü Elon Musk'ın bence bir de şöyle bir problemi var.
00:51:25Elon Musk dese ki ben Trump'la aramı bozdum.
00:51:29Artık gidip başka bir partiye mesela demokratlara yelken açacağım dese
00:51:35muhtemelen demokratlar da kapı yüzüne kapatacak.
00:51:39Ve o gün kavganın çıktığı 6 Haziran'da yanlış hatırlamıyorsam
00:51:43günü bir anket yayınlandı.
00:51:45Artık yeni bir parti kurmanın zamanı geldi mi diye orada da %80 oranında evet oyu çıktı.
00:51:53Tabii ki burada o anketi oylayanların çoğunun Elon Musk takipçisi olduğunu
00:51:59ve şirketin de anketin yapıldığı sosyal medya grubunun da Elon Musk'ın olduğunu biliyoruz.
00:52:06Yani dolayısıyla şaibeli bir şey.
00:52:08Ama buradaki önemli olan nokta şu.
00:52:10Trump'ın canını açıtacak hamle neler yaptı?
00:52:13Birincisi o yeni bir parti kurulur mu?
00:52:16Bir.
00:52:17İkincisi bence ondan daha da skandal.
00:52:20Epstein dosyalarını açtı.
00:52:22Dedi ki Trump Epstein dosyalarına izin vermiyor.
00:52:24Çünkü içerisinde kendisi de var.
00:52:26Üç.
00:52:27Trump'ın bence Epstein dosyası kadar
00:52:29rahatsız olduğu o impeachment dediğimiz azledilme meselesinde
00:52:34oraya da Trump azledilmeli dedi.
00:52:37Orada kalmadı.
00:52:38Bir de dedi ki J.D.
00:52:40Wants daha uygun bir.
00:52:41İkinci başkanı.
00:52:43J.D.
00:52:43Wants daha uygun bir kişi.
00:52:45Başkan diyerek oraya ayrıca bir de fitne soktu.
00:52:48Yani yapıp yapabileceği gerçekten o kısa zaman diliminde
00:52:52Trump'a her türlü saldırıyı en ağır bir şekilde yaptı.
00:52:55Hatta o zaman şunu demiştik.
00:52:57Trump Elon Musk'ı kullanıyor.
00:52:59Açık ve net.
00:53:00Pis işlerini tırnak içerisinde yaptırıyor.
00:53:02O vesayetle savaşında en kirli işlerini Elon Musk'a yaptırdı.
00:53:06Belli bir noktadan sonra Trump'ın Elon Musk'ı şutlayacağı
00:53:09bence herkesin malumuydu.
00:53:11Ama kavganın bu kadar hızlı,
00:53:13bu kadar hızlı bir şekilde,
00:53:16böylesi sert bir seviyeye ulaşmasını bence kimse beklemiyordu.
00:53:19Barış da çok ani olmadı mı yani?
00:53:20Bir anda, bir haftadır konuşuyoruz herhalde.
00:53:23Ve yaptığı belki birkaç gün,
00:53:247-8-9 gündür belki konuşuyoruz.
00:53:26Bir anda böyle çok yükselip,
00:53:28bir anda barış işte pişmanım falan.
00:53:31Garip yani.
00:53:31Evet yani çok ilginç.
00:53:32Dediğim gibi Trump'ın böyle en çok canını acıtacak,
00:53:35Trump'ı en çok rahatsız edecek,
00:53:37her türlü hamleyi yaptı.
00:53:38Sonrasında Trump da tabii geri adım atmadı.
00:53:40Ve muhtemelen,
00:53:42tekrar ediyorum, kafası da ayıldıktan sonra
00:53:45şirketindeki danışmanları,
00:53:47sağındaki, solundaki kişiler dedi ki,
00:53:49kardeşim sen ne yapıyorsun?
00:53:50Amerika Başkanı şu an güçlü bir başkan.
00:53:52Hem yüksek oyla seçilmiş,
00:53:53hem dediğim gibi senatosu,
00:53:55temsilciler meclisi vs.
00:53:57Cumhuriyetçi çoğunluğunda.
00:53:59Bu savaşı sen kazanamazsın,
00:54:02uyarısında bence bulundular.
00:54:03Burada tabii ki bir de,
00:54:05ufak bir nüans var.
00:54:07O da J.D. Wants.
00:54:08J.D. Wants'a bir yeşil ışık yaktı Elon Musk.
00:54:10Ama J.D. Wants oradan iyi bir siyasi hamleyle kurtuldu.
00:54:15Çünkü Trump'ın bundan sonra,
00:54:18eğer bir yeni bir çılgınlık yapıp,
00:54:20Amerika anayasasını değiştirmezse,
00:54:22seçilme durumu yok.
00:54:23Ama J.D. Wants,
00:54:24bir sonraki seçimlerde,
00:54:26Trump sonrası dönemde,
00:54:27cumhuriyetçilerin önemli adaylarından birisi olarak ön planda.
00:54:30Ve Elon Musk'ın hem maddi desteğine,
00:54:34hem de sosyal medyasının desteğine ihtiyaç duyabilir.
00:54:38Dolayısıyla Elon Musk'ı çok ötekileştirmeyecek,
00:54:42çok karşı tarafını almayacak,
00:54:44ama başkanı Trump'ı da üzmeyecek bir orta yollu açıklama yaptı.
00:54:49J.D. Wants bu kavgada,
00:54:52bir ara bulucu rolü bence üstlenmiş olabilir.
00:54:55Bu da not edilmesi gereken unsurlardan bir tanesi.
00:54:58Ben bundan sonra,
00:55:01yakınlaşmanın olabileceğini düşünüyorum.
00:55:03Çünkü şu anki Amerika Dışişleri Bakanı,
00:55:05Trump'tan da olumlu bir cevap gelirdi.
00:55:06Evet, Marco Rubio da biliyorsunuz,
00:55:08açsak Trump ile Marco Rubio'nun arasındaki tartışmaları,
00:55:11birbirlerine yönelik ithamları,
00:55:12hatta J.D. Wants ikinci başkanın da,
00:55:14Trump hakkında söylediklerini yayınlasak,
00:55:17yani Elon Musk kadar şiddetli olmasa da,
00:55:18onun hemen bir alt kademesine koyabileceğimiz seviyede,
00:55:21ağır hakaretler, karşılıklı ifadeler vardı.
00:55:25Onu atlatabilmiş, onu sineye çekmiş, yutabilmiş Trump.
00:55:28Bunları da bence yutabilir.
00:55:29Yeter ki Elon Musk da bir çıkar görsün.
00:55:32Ve ben burada şunu da son olarak ifade edeyim.
00:55:35Elon Musk öyle veya böyle halen Amerika'nın en zengin insanı
00:55:39ve elindeki sosyal medya platformu da en çok etkileşim veren
00:55:44sosyal medya platformlarının başında geliyor.
00:55:46Dolayısıyla Trump biraz önce konuştuğumuz Amerika'daki vesayetle,
00:55:51küresel sermaye ile, müesses nizamla giriştiği mücadele henüz sonuçlanmamışken,
00:55:56kafa kafaya çarpışma devam ediyorken,
00:55:58bence Elon Musk'ı yanına almayı, en azından karşısına yollamamayı tercih edecek.
00:56:05Bu minvalde düşündüğümde, ben bu kavganın daha fazla uzamayacağını ve yavaş yavaş söneceğini,
00:56:11söneceğini, biteceğini düşünüyorum.
00:56:13Ama ilişkiler bence bundan önceki seviyeye tekrar gelmesi şu aşamada pek mümkün gözükmüyor.
00:56:19Peki.
00:56:20Şimdi şöyle bir tabi seçim sürecine de gitmek isterim.
00:56:24Yani Kasım'a dönecek olursak işte seçim döneminde aralarından su sızmayan iki isimden bahsediyoruz.
00:56:29Trump ve Elon Musk.
00:56:30Şöyle bir açıklaması da var.
00:56:32Bir erkek bir başka erkeği ne kadar seviyorsa Trump'ı o kadar seviyorum demişti Elon Musk.
00:56:37Kampanyasında tabi milyonlarca dolar bağışladı.
00:56:39Sosyal medya hesabından gerçekleştirdiği, kendi sahibi olduğu sosyal medya hesabından gerçekleştirdiği Trump propagandasını zaten bilmeyen yoktur.
00:56:49Ama bir anda ikinin arası elbette ciddi manada açıldı ve çok sert bir kavgayı, çok sert söylemleri görmüş olduk.
00:56:56Bir kere zaten burada bir dostluk değil, bir çıkar ilişkisi olduğunu net bir şekilde söyleyebiliriz.
00:57:01Öyle değil mi Fatih Hocam?
00:57:02Ve ne oldu da tekrar Elon Musk bu söylemlerinden pişman oldu, geri çekildi.
00:57:07Nasıl değerlendirirsiniz?
00:57:08Yani en son söylediğinizden başlayayım.
00:57:11Neden Elon Musk amiyane tabirle geri vitesi yaptı?
00:57:15Ben hep şöyle düşündüm.
00:57:17Mühür kimde ise Süleyman odur.
00:57:19Yani biz burada gerçekten Amerika gibi uluslararası sistemin en güçlü devletinin başkanı karşısında bir iş insanının ne kadar direnebileceğini.
00:57:28Özellikle kaldı ki Elon Musk'ın birkaç gün önce açıklandı galiba yaklaşık 40 milyar dolar civarında devletten teşvik, kredi, destek tarzında alımları var.
00:57:40Şimdi böyle bir ortamda Elon Musk'ın sistemin en güçlü devletinin başkanını, Trump gibi bir karakteri de düşünürseniz karşısına alması zaten çok olası görünmüyordu.
00:57:50Şimdi biraz bunu başa çekersek, şimdi Elon Musk ilk göreve geldiğinde zaten resmi bir görevi yok.
00:57:58Yani bir özel hükümet görevlisi bir başlığı altında bir görev aldı.
00:58:04Bir de şu da var yani bu görevin...
00:58:05Bir bakanlık alacağı iddia edilmiş de ama o da...
00:58:07Evet öyle bir şeye dönüşmedi.
00:58:08Çünkü öyle bir sürece girmesi, işte kongrenin onayı yani zor burokratik süreçler var.
00:58:12Oradan o riske girmediler.
00:58:15Bir de şunu da biliyoruz biz.
00:58:16Yani Elon Musk bu görevi aldığında bu görevin 130 gün olduğunu biz biliyorduk.
00:58:21Yani 130 günlük bir görev aslında bu.
00:58:23Ve Elon Musk 129. günde görevi bıraktı.
00:58:26Yani burada aslında bu ayrılık resmi olarak da bekleniyordu zaten.
00:58:30Yani bu...
00:58:31Biz şöyle baktık sürece.
00:58:32Yani bu Elon Musk bu görevi aldı.
00:58:34Benim beklentim şuydu.
00:58:36Ya bunlar eninde sonunda ayrılacaklar.
00:58:39Yani resmi olarak da ayrılacaklar zaten 130 günlük sürede olduğu için.
00:58:43Gari resmi olarak da bunlar bir şekilde bu ego meselesi, bu karakter meselesi, çıkar çatışması zaten çok beklenen bir şeydi.
00:58:50Biz çok benzer karakterler öyle değil mi?
00:58:52Ya bu ego meselesi önemli.
00:58:53Ben Ayhan Hocam'a şöyle...
00:58:56Beliydi yani o yüzden.
00:58:58Muhtemelen Elon Musk biraz daha canmaz.
00:59:01Ben Ayhan Hoca'ya şöyle bir şey ekleyeceğim.
00:59:03O uyuşturucu bağımlılığından falan bahsetti.
00:59:05Ben de özel gereksinimli bir çocuk babası olarak Elon Musk'a da özel gereksinim olduğunu düşünüyorum.
00:59:10Sevgiler gönderiyoruz buradan.
00:59:12Teşekkür ederim çok sağ olun.
00:59:13Yani biraz daha otizme yakın özel gereksinim öyle bir durumu var.
00:59:18Çünkü o hareketlilik, yerinde duramaması, anlık reaksiyonlar, beklenmedik çıkışlar birazcık bunun arkasında bu tip bence özel gereksinimler de yatıyor.
00:59:26Biz netice itibariyle bu ayrılığı bekliyorduk.
00:59:29Bu ayrılık gerçekleşti.
00:59:31Şimdi burada şey meselesi bence çok önemli.
00:59:34Ayhan Hocam biraz temas etti ona.
00:59:36Epstein meselesi bence çok önemli bir mesele.
00:59:39Yani siz Amerika Devlet Başkanı'nı, Epstein gibi bir kişinin adasındaki, o sürecin içerisinde var olduğunu iddia ettiniz.
00:59:49Yani bu çok büyük bir suçlama.
00:59:51Yani Trump'a geçtim.
00:59:53Buradan tekrar biz eğer şu sahneyi görürsek, gerçekten tekrar o böyle sarıldıkları, mutlu oldukları anları görürsek, gerçekten çok ilginç bir şey yaşamış olduk.
01:00:02Bu çok hızlı şekilde bir birliktelik oldu.
01:00:04Zaten birliktelikleri de şeyden itibaren, Trump'a suikast girişiminden sonra ciddi anlamda bir yakınlaşma oldu.
01:00:11Orada Musk'ın ciddi anlamda destek vermeye başladığı dönem.
01:00:16Aslında o suikast girişiminden sonraki dönem.
01:00:18Çıkar birlikteliği çok önemli.
01:00:20Ayhan Hocam da oraya temas etti.
01:00:22Musk'ın sahip olduğu sosyal medya gücü, Amerikan'ın en zengini oluşu kampanyasına yaklaşık 300 milyon dolar civarında bir parayı harcamış olması.
01:00:31Bir taraftan da pis işleri dedi bence katılıyorum buna bu önemli bir şey.
01:00:35Yani bütün o olumsuz tepkileri Elon Musk'a yönlendirdi.
01:00:37Kendi üzerine herhangi bir şey almadı.
01:00:39Bu noktada kullanılabildiği kadar kullandı ama işte Elon Musk'ın tahmin edilemezliği, bu ego çatışması, bir de karşı cephe vesayetten bahsettik.
01:00:51Sürekli olarak Trump'ın kucağına krizlerin itelenmesi bir şekilde Elon Musk da bu durumdan etkileniyor.
01:00:58Düşünsenize siz Trump'la uğraşan bir sistem var ama Elon Musk bir iş adamı olarak dünya araç satmak zorunda, testa satmak zorunda, teşvikler almak zorunda, uluslararası yatırımlar yapıyor.
01:01:09Ve ne oldu?
01:01:10Bu Trump'a karşı gelişen reaksiyon Elon Musk'a da zarar vermeye başladı.
01:01:15Dünya geleneğinde testa satışlarının düştüğünü biliyoruz.
01:01:17İnsanların test araçlarını traktörlerle ezdiğini gördük, yaktığını gördük.
01:01:21Çünkü bu ticari anlamda bir iş adamı açısından çok olumsuz şeyler.
01:01:26Hangi iş adamı ne olursa olsun böyle bir şeye yatırım yapar.
01:01:28Çünkü sizin varlık sebebiniz, zenginlik kaynağınız sizin bu tip, bu sektörde varlık göstermeniz.
01:01:35Bu anlamda kopuşlar başladı.
01:01:36Bir de kopuşlardan bir tanesi de şu bence, bu bütçe meselesi, bütçe tasarısı tartışması oldu.
01:01:43Orada Trump'ın özellikle bu, ben Amerika'yı tekrardan mükemmel bir devlet yapacağım.
01:01:47Made America Great Again, tekrar böyle bir ülke yapacağım derken, gelir yaratması lazım.
01:01:52Yeni vergi düzenlemeleri yaptı ve Tesla bundan etkilenen en önemli şirketlerden bir tanesi.
01:01:59Ve siz Musk yerine kendinizi koyun.
01:02:01Trump'la birlikte olduğu için uluslararası anlamda sıkıntı yaşıyor.
01:02:05Karşısında bir yapı onunla mücadele ediyor.
01:02:08Ve üzerine siz yeni vergi düzenlemeleriyle beraber ekonomik olarak da sıkıntı yaşamaya başlıyorsunuz.
01:02:13Bir de Musk'ın karakterini düşündüğünüz zaman, o kopuşun yavaş yavaş başlamayı gördük bunu.
01:02:19Hatta iğrenç bir yasa tasarısı dediğini de biliyoruz.
01:02:21Evet, oradan başladı zaten.
01:02:23İğrenç bir yasa tasarısı.
01:02:24Düşünsenize, Amerika Birleşik Devletleri'nin başkanını ortaya koyduğu bir şey, bu iğrenç bir şey.
01:02:29Aynı zamanda sen Epstein dosyasında varsın gibi bu tip suçlamalarla beraber düşündüğü zaman,
01:02:34Trump'ın ne yapmasını bekliyorduk?
01:02:36Nasıl bir tepki verecek?
01:02:37Tabii ki siz o mührü taşıyarak, o ülkenin Süleyman'ı olarak, sizin sistemin verdiği bütün o başkanlık yetkiliğini kullanarak,
01:02:44Musk'ı istediğiniz kıvama getirirsiniz.
01:02:47Tam olarak olan da buydu.
01:02:48Ne yaptı Musk?
01:02:50Amerika Başkanı'nı karşısına almaktan çekinerek, kaybedeceği bütün o şeyleri göz önüne alarak,
01:02:57tamamen geri vites yaptı, bütün paylaşımlarını sildi.
01:03:00Tekrardan çok pişman olduğunu söyledi.
01:03:02Eski ilişki tekrar olur mu?
01:03:04Bu çok büyük bir momma.
01:03:05Yani biz bir anda bir erkeğin bir erkeği seveceği kadar, ben onu seviyorum diyen bir insanın,
01:03:10çok hızlı bir şekilde koptuğunu gördük.
01:03:13Tekrardan geri gelme ihtimali.
01:03:14Yani böyle bir ekstrim, uçlarda yaşayan insanlara dair öngörüde vurmaya çalışıyoruz.
01:03:19Ama negatifçiliği olmaz da diyemiyoruz.
01:03:20Olmaz da demiyoruz ama bence şey var, şey kısmı, yani Epstein meselesi özellikle,
01:03:24bence Trump'ın hiçbir şekilde bu kadar muhafazakar değerlere, dine, aileye, referans gösteren bir başkan olarak,
01:03:30bu Epstein meselesinin üzerine yatacağını düşünmüyorum.
01:03:33O orada kalacak.
01:03:36Yani çıkar olarak orta noktada buluşabilirler.
01:03:39Projelere imza atabilirler.
01:03:41Ama eski o aile fotoğrafları, danslar hatırlıyorsunuz ki.
01:03:45Aile fotoğrafları veriyordu, beraber danslar.
01:03:47O tip şeylerin gerçekleşeceğini düşünmüyorum.
01:03:50Bu anlamda bizim için de çok öğretici bir şey.
01:03:52Yani iktidarın ne olduğunu bize anlattı bu süreç.
01:03:56Siz ne kadar belli bir ticari potansiyeli sahip olsanız da, o mühür kimdeyse, o karar alma yetkisi kimdeyse,
01:04:04işte egemen orada ortaya çıkıyor.
01:04:05Yani bu bizim hep tartıştığımız, egemenlik kimde sorusunun cevabını biz birazcık burada da görüyoruz.
01:04:11Yani o istisnai durumda, yani kriz anlarında o mührü kim vuruyor, kararı kim alıyor?
01:04:17Biz burada hem Los Angeles meselesinde, hem Musk meselesinde şunu gördük.
01:04:22Burada egemen, yani bu sistemi kontrol eden kişi şu aşamada, Donald Trump ve Elon Musk gibi bir ticaret insanının şu aşamada Trump'ı karşısına almasını beklemek de çok gerçekçi değil.
01:04:34Ama Arzu Hanım, şöyle de bir şey var.
01:04:35Bir cümle alayım hocam.
01:04:36Bir cümle, Amerika'nın en zengin adamı ve Amerika'nın başkanı bu.
01:04:41Yani bu da bence Amerika'nın gelecekteki siyasi seyri için önemli mesaj.
01:04:46Yani dünyanın en güçlü ülkesinin en güçlü iki kişisi belki.
01:04:49Yani birisi para anlamında, birisi siyasal anlamında.
01:04:50Kavgı ettikleri şeylere bak yani.
01:04:52Yani tipler bu, psikoloji bu, söylemler bu.
01:04:55Bu da Amerika açısından bence alan verici.
01:04:57Bay Amerika'nın adına mı diyoruz?
01:04:58Amerika demokrasisi için çok endişeliyiz.
01:05:01Evet.
01:05:01Peki buradan devam edelim Güngör Hocam.
01:05:04Siz nasıl değerlendiriyorsunuz?
01:05:05Bir barış sağlanır mı?
01:05:06Şimdi Elon Musk pişmanım dedi.
01:05:08Yani konu başlığımız hani bir şarkı var.
01:05:11Son pişmanlık fayda etmez.
01:05:12Biz Beyaz Saray'da Elon Musk'ın ayrılma töreninde hatta Beyaz Saray'ın anahtarını verdi.
01:05:20Şöyle yorum yapıldı.
01:05:21Evin anahtarı sen de istediğin zaman gelebilirsin diye bir anlaşmalı boşanma olduğunu düşünmüştük bu görüntülerde.
01:05:29Ama birkaç gün sonra baktık şiddetli geçimsizlik var.
01:05:31Aslında burada Elon Musk'ın bir meydan okumasının geri vides atmasından daha çok ona bakmak lazım.
01:05:39Neden?
01:05:40Şu anda dünyanın en güçlü insanlarından bir iki kişiden kabul edilen devlet başkanının birine böyle bir meydan okuma ortaya attı.
01:05:48Hatta Trump'la yaptığı görev yaptığı ya da seçim zamanındaki birçok mahrem şeyleri neden paylaştı?
01:05:54Buranın burada iki tane bakış açısı var.
01:05:58Birincisi Trump'ın ucu Elon Musk ve Elon Musk'ın ortaklarına dokunan yeni vergiler, yeni uygulamaları.
01:06:05Hatta Trump dedi ki Elon'a neden teşvik ediyor?
01:06:08Zaten çok kazanıyor.
01:06:09Kazanıyor.
01:06:10Bir menfaat ilişkisinden oldu.
01:06:12İkincisi de iki Elon Musk'la Trump'ın karakteristik yapısından.
01:06:16İkisi de narsizm olarak adlandırılan.
01:06:19İkileri çok yüksek.
01:06:21Yani Elon Musk'ın kampanyadaki konuşmalarına baktığımızda Roma selamı yapıp kendisini adeta Sezar gören,
01:06:28bulutların üzerinde, kendisi de zaten üstün yetenekli, yani babası da açıkladı bunu,
01:06:34olan biri biraz dengesizliği belki ondan dolayı oluyor.
01:06:37Diğer yanda da Trump, yani Beyaz Saray'a gelen, herkesin kendisini övmesini bekleyen,
01:06:43düşünen bir ABD başkanı, kendi emrindeki bir memur, Elon Musk'a olsa onu övmüyor.
01:06:47Pazarlık ediyor, bu kanunu çıkartma, bunu yapma diye.
01:06:51Günün sonunda bu hale geldi.
01:06:54Ama ben 2000'li yıllarda okudum.
01:06:56Bu kavgada ya da Elon Musk'ın Beyaz Saray'a geldiğinde bir analiz vardı.
01:07:00Bir kitap, kitabın adını unuttum şimdi.
01:07:02Hatırlayamadım daha doğrusu.
01:07:04Orada özetle şu konuya vurgu veriliyordu Ağruz Hanım.
01:07:09Önümüzdeki 30-40 yıl içinde devlet başkanlarının yanında ya da devletlerin politikalarını şekillendirecek
01:07:16güçlü devlet dış aktörleri, küresel şirketleri ya da iş insanlarını göreceğiz.
01:07:22Ve onların açıklamaları ya da yaptıkları politikalar dünyayı etkileyecek diye görüşler vardı.
01:07:29Şimdi Elon Musk geldi, Hazine Bakanlığı'na gitti.
01:07:33Pentagon'dan briefing aldı.
01:07:34İnsanları işten çıkarttı, yeni insanları işe aldı.
01:07:38İşte verimlilik departmanı adı altında.
01:07:41Bakın ortada seçim kampanyası.
01:07:43Kendisi bir politikacı değil, başkan yardımcısı adayı değil.
01:07:46Trump'la sahneye çıktı, mitingler yaptı.
01:07:48Yaptı ve bu devlet dışı aktörler tanımını uyuyor.
01:07:52Arjantin devlet başkanı aradı, Fransa'ya salladı.
01:07:55Almanya'ya bir kriz çıkarttı, İngiltere'ye salladı.
01:07:57Ama Elon Musk rüyası çok hızlı bir şekilde bitti.
01:08:01Yani diyelim 6-7 aydır kampanya, ABD seçimleri.
01:08:06160 günlük özel yetkili devlet memuru tanımladılar ve bitti.
01:08:11Ama Elon Musk neden pişmanım diyor.
01:08:14Bunun ya da bazı içeriklerini sildi.
01:08:16Ben de bir haftada 150 milyar dolar kaybetsem silerim.
01:08:20Ve bakın Trump'u Elon Musk anlamazı için bir örnek vereyim.
01:08:24Geçen bir ABD'den yayına bağlanan arkadaşımızdan nottan aldım.
01:08:29Elon Musk'ın ortakları var tek başına.
01:08:31Mesela Tesla'nın %12'sine sahip.
01:08:35Çoklu ortaklığı.
01:08:36Trump ve içinde bulunduğu konsersiyum şirketler ticaretlerinin %40'ını Arzu Hanım Pentagon'la yapıyorlar.
01:08:45%40'ını savunma sanayi şirketleri üzerinden.
01:08:49Geri kalan ticaretlerin %30'unda ABD finans ve sermaye çevreleri yapıyorlar.
01:08:53%25'in de çok ilginç yapay zeka ve nanoteknoloji ve uzayla yapıyorlar.
01:08:59Bütün bunları saydığımızda hep müşterileri devlet ya da devletle ilintiler.
01:09:04Şimdi basit bir şey söyleyeyim.
01:09:05Trump fişi çekti Elon Musk'ın.
01:09:08Elinde bir tek X kalır.
01:09:10Yani bunu zaten açıktan söyledi.
01:09:13Onun için bu çıkışından sonra zaten kendisi de söylüyor.
01:09:18İleri gittim.
01:09:20Yani kabul ediyor.
01:09:21Haddini açtığını var.
01:09:22Ama diğer yandan dünyanın en zengin insanlarından bir tanesi.
01:09:263-5 insandan birinden söz ediyoruz.
01:09:28Kişisel serveti açısından.
01:09:30Ve sadece ABD'de değil.
01:09:31Çin'le, Kanada'yla, Meksika'yla, Avrupa'da çoklu iş yapan, çoklu ticaret yapan bir güçten söz ediyorum.
01:09:37Benim gördüğüm hem ABD Başkan Yamsı Vence'nin açıklamasında da var.
01:09:42Elon umarım geri döner.
01:09:44Ben de 24 saatte çok kötü şeyler yaşadım.
01:09:47Yani Trump'la diyor ben de sorun yaşadım.
01:09:48Senin yaptığını yapmadım.
01:09:50Şimdi savaş baltalarını gömdüler.
01:09:52Ama eskisi gibi olamaz.
01:09:53Şey biliyorsun Trump dedi asla görüşmemen ayrılırlar ya.
01:09:57Yüzünü görmek istemiyorum modunda.
01:09:59Elon da bir süre işine bakacak.
01:10:01Günün sonunda kazanan ya da kaybeden baktığımızda Trump 1-0 önde gibi gözüküyor.
01:10:06Ama tekrar benzer bir krizi görebiliriz.
01:10:09Ama Beyaz Saray'a galiba evin anahtarını iade edecek.
01:10:12Beyaz Saray'a biraz dönmesi zor.
01:10:14Peki.
01:10:15Çok teşekkür ediyorum her birinize değerli katkılarınız için.
01:10:18Efendim bu başlıklarla birlikte gündem programını noktalıyoruz.
01:10:21İyi akşamlar diliyoruz.
01:10:22İyi akşamlar.