00:00Tarımda sorunlar bir değil, bin tane. Bunlardan biri de
00:05pestisit kanıntıları nedeniyle ihraç edilen ürünlerin geri
00:09gelmesi. Keza bir çeşit küf olan afrotoksinli ürünler de
00:14ülkemize iade edilmeye başladı. Iki bin yirmi üç, iki bin yirmi
00:18dört yılında dünyada on bin kırk dört bildirim olmuş. Bu
00:22bildirimlerden sekiz yüz elli biri Türkiye üzerinden ihraç
00:26edilen ürünlerde. Böyle olunca pestisitle ilgili afrotoksinle
00:31ilgili dikkatler yurt içindeki ürünlere de döndü. Özünde bu
00:35çiftçilerden kaynaklanan bir sorun da değil. Çünkü bunlar
00:39ruhsatlandırılmış ilaçlar. Ruhsatlandırılmış ilaçlar
00:43incelemeler sonunda ortaya çıkması ürün iadesini
00:47gerektirdiğine göre ruhsatlandırılmış ilaçların bu
00:51bahanada insan sağlığına zararlı olanların ruhsatlandırılmaması
00:56Türkiye'de satışına izin verilmemesi gerekir. Avrupa
01:00Birliği uyum yasaları sürecinde iki bin altı yılından sonra
01:03Türkiye bu konuda hassasiyeti arttı. Ve belli oranda
01:08pestisitin ııı Türkiye'de yasaklanması sağlandı. Ama bu
01:12yeterli olmadı. Avrupa Birliği Yem ve Gıda için hızlı alanım
01:16sistemine takılan ürünlerimiz nedeniyle Türkiye ihracatçı
01:20ülke olarak önümüzdeki süreçte sorunlar yaşayabilir. Bir
01:24ülkede ortaya çıkan pestisit kalıntısı diğer ülkelerde de
01:29anında görülüyor. Ve Türkiye gönderdiği ürünler gümrüklerden
01:32dönmeye başlıyor. Gümrüklerden dönen ürünlerin Türkiye'de
01:36tekrar incelendiği belirtiliyor. Ve bunların
01:39imha edildiği yönde açıklamalar olsa da toplum güveni bu konuda
01:43ııı imha edildiği yönünde değil. Nedeni de şu. O gönderilen
01:48ürünün üretildiği alanlardaki ürünler Türkiye pazarında.
01:52Türkiye laboratuvarlarında bu inceleniyor. O zaman oradan
01:56gönderilen ürün Türkiye'de piyasaya veriliyor. Zaman
02:00zaman bu işte dikkatli, gönüllü takipçiler yaptığı
02:04kontrollerle de pestisit Türkiye'deki marketlerde bazı
02:08ürünlerde de ortaya çıkıyor. Tarım zehri insan sağlığı
02:12açısından risk. Dünyada üç yüz seksen beş milyon insan her
02:17yıl pestisitten zehirleniyor. Bunun için bu konuda hassasiyet
02:22insan sağlığı açısından önemli. Türkiye'de altmış bin ton
02:26pestisit kullanılıyor ve bunun için de yurt dışına önemli bir
02:32kaynak aktarıyoruz. Bu nedenle tarım zehri olarak kullanıldığında
02:37ortaya çıkan bu ürünlerin kesinlikle insan sağlığına
02:42zararlı olanların yasaklanması ve sıkı takip gerekiyor. Bunu da
02:47yapacak olan Tarım ve Orman Bakanlığı. Çiftçilerin
02:50eğitilmesi bu konuda önemli. Avrupa'da Türkiye'ye göre daha
02:55az zehir kullanılıyor. Tarım zehirlerinde Türkiye'de Dekar'a
03:00ürüne göre diyetse de yirmi yedi kilo zehri atılırken
03:04Avrupa'da bu on sekiz kiloya kadar düşüyor. Afrika gibi,
03:08Asya gibi kontrol dışı ülkelerdeyse bu tarım zehirleri
03:12insanların tüketimlerinde önemli sorunlara neden oluyor.
03:17Türkiye bu konuda son yıllarda daha dikkatli davranmasına
03:21rağmen ortaya çıkan tabloda gösteriyor ki pestisitle ilgili
03:26sorunlar devam ediyor. Bu anlamda çiftçiye satanı
03:30çiftçinin kullandığı sürecin takibi çiftçinin üretim
03:35sürecinde ne kadar kullanacağı ve buna benzer değerlendirmeler
03:39bakanlık yönlendirmesinde sağlanmalı. Dış pazara da iç
03:43pazara da verilen ürünler mutlak surette sıkı takip
03:47edilmeli. Zincir marketler laboratuvarlarını kurmalı. Hal
03:51girişinde ve market girişinde pestisit ve aflotoksinle ilgili
03:57kontroller yapılmalı. Sayın Bakan'a bir soru önergesi
04:00verdim. Bu konuda ne yapıldığını sordum. Daha önceki
04:03bakanlara da benzer sorular sormuş. Sorunu sürekli meclis
04:07gündemine de getirerek bu konuda hassas olunması için
04:11muhalefet milletvekili olarak gerekli çalışmaları sürdürmüştüm.
04:15Sayın Bakan'a Türkiye'de pestisit kullanımının
04:19azaltılması, ar-ge çalışmaları bunun yanı sıra biyolojik
04:23mücadele ve organik tarım konularında sorular da
04:26yönettim. Vermiş olduğu yanıtta Sayın Bakan konuyu takiplerinde
04:32olduğunu ifade ediyor. Sayın İbrahim Yumaklı'nın verdiği
04:35bilgiye göre ülkemizde taze meyve ve sebzeler de tavsiye
04:40dışı yasaklı ve hatalı pestisit kullanmanın önlenmesi amacıyla
04:45bağ, bahçe, sera ve talla gibi üretim alanlarında risk
04:51esasına göre denetimler yapıldığını belirtiyor. Eee
04:54Sayın Bakan bu denetimler yapılıyorsa neden Türkiye
04:58Avrupa Birliği yem ve gıda için hızlı alarm sisteminde iki yılda
05:03on bin bildirimin sekiz yüz elli birinin çıktığı ülke
05:07oluyor? Bu soruyu sormakta bizim hakkımız. Demek ki bu
05:10konuda bir eksiğimiz var. Bu giderilmeli. Türkiye'de ilk kez
05:14ruhsatlandırılacak bitki kuruma ürünlerinin aktif maddeleri
05:19Avrupa Birliği ve G8 ülkelerinden ruhsatlı olması
05:23şart aranıyor. Ama bu yetmemeli. Çünkü bu ruhsatlandırılan
05:27ürünlerde de sorun yaşanıyor. Onlar da tekrar incelenerek
05:31bilimsel olarak faydası zararı gözetilmeli ve ürün üzerinde
05:37kalıcı olanlar mutlak surette yasaklanmalı. Steril böcek
05:42uygulamaları, biyolojik doğal düşmanların üretimi ve çevre
05:47dostu, pestisitler gibi konularda projelerin
05:51yürütülmekte olduğunu iki bin yirmi üç yılında bu proje için
05:55toplam on dört milyar altı yüz doksan bir milyon dokuz yüz
05:59kırk dokuz lira bütçe ayrıldığını ifade ediyor. Iki
06:04bin yirmi beş yılıyla ilgili bir rakam vermemiş. Ayrıca
06:07iki bin yirmi üç yılında Türkiye İklim Akıllı Rekabetçi
06:11Tarımsal Büyüme Projesi kapsamında altı bin yedi yüz
06:15elli dolar bütçenin iki yüz yetmiş sekiz bin dört yüz on
06:19sekiz dolarının araştırma endüstrilerine aktarıldığını
06:22belirtiyor. Hatalı pestisit kullanımı tespit edilen
06:26üreticilere eee beş bin dokuz yüz doksan altı sayı ve kanuna
06:30göre idari yaptırımlar uygulandığı uygunsuzluk
06:33tespit edilenlere cadrecik için iki yıl boyunca ek
06:37denetimlere tabi tutulduğu, pestisit kalıntıların
06:41önlenmesi için denetim sıklığı arttırıldığı ve ilave kontrol
06:45önlemleri alındığını belirtiyor. Sayın Bakanım bu
06:48ifadeleri üzerinden söyleyelim. Pestisitle ilgili yapılması
06:52gerekli olan ruhsatına izin verilen ürünlerin ürün
06:56üzerindeki kalıcılığı dikkate alınarak o ürünlerin Türkiye'de
07:00kullanımına ve satışına izin verilmemelidir. Sorun çiftçiden
07:05kaynaklanmıyor. Sorun bunu dünyada üreten beş tane
07:08tekelleşmiş yüzde yetmişine tarım zehrin hakim olan üretici
07:12firmadan kaynaklanıyor. Eğer bu pestisit insan sağlığı için
07:16zararlıysa o pestisinin satışı ve ülkeye girişi kesinlikle
07:21yasaklanmalıdır. Zararlı böcekler, zararlı hayvanlar ve
07:27kemirgenler gibi olmaması gereken ürüne zarar verenlerle
07:32ilgili pestisit kullanılıyor. Ama bu pestisit toprağa, suya,
07:37havaya yani doğaya da zarar verdiği unutulmamalı ve sağlık
07:43açısından kullanılmaması olası olmayan pestisitlerin buna göre
07:49değerlendirilerek ülkemizde kullanımının yol açılması
07:53lazım. Son yıllarda Akdeniz sineği gibi, fare gibi, çekirge
07:58gibi, zararlı otlar gibi tarım ürünlerine zarar veren ya da
08:03işte beyaz sinek gibi zararların varlığı biliniyor.
08:06Bunlarla mücadele gerekiyor. Ama bu mücadelede kullanılan
08:10pestisitin ürün üzerinde kalıcılığı da insan sağlığı
08:14açısından riski oluşturuyor. Dünyada üç yüz seksen beş milyon
08:18insan bu riski her yıl yaşayarak bedel ödüyor.
08:24Ülkemizde farklı hastalıkların da artmasına vesile olacak. Bu
08:28sorunu ortadan kaldıracak daha ciddi tedbirlere ihtiyaç var.
Yorumlar