• 42 dakika önce
DIOFLIX, insanlık tarihindeki teknolojik ve zihinsel ilerleyişin neden son iki yüz yılda büyük bir ivme kazandığını derinlemesine inceliyor. Eğitim sistemlerinin gelişimi, bilgi aktarımı ve bireysel zekanın toplumsal dönüşüm üzerindeki etkilerini ele alarak, türümüzün varoluşsal serüvenini evrenin büyüklüğü ve insanlığın potansiyeli bağlamında değerlendiriyor.
Döküm
00:01Son çıkan kitabımla birlikte 3 kitabım da satışta. Linkleri açıklama kısmına koydum.
00:07Şimdiden iyi okumalar ve video için iyi seyirler.
00:13Bro hep insanlar bilgi odaklı soruyor ama senin böyle dertleşmek istediğin bir şey var mı?
00:19X bir şey ne bileyim yaptığın tavuğun tadı kötü olmuştur o bile olur.
00:23Keyfin yerindedir umarım demiş.
00:26QWERTYUSification
00:27Valla dertleşecek bir şeyim yok da biz mesela Seher'le şimdi o hamile olduğu için ve yürümeye ihtiyacı olduğu için
00:33günde yarım saat bir saat yürüyüş yapıyoruz.
00:36Yürüyüş yaparken de konuşmadığımız şey yok.
00:38Bazen çok bilimsel sohbetler dönüyor bazen çok felsefi şeyler bazen hayata dair geleceğe dair planlar bazen bir geçmiş değerlendirmesi eş
00:46dost.
00:47Bu sohbetler esnasında o kadar güzel yayın konuları o kadar güzel video kesitleri çıkıyor ki.
00:53Ulan diyorum şu sorular şu muhabbetler canlı yayında dönmüyor ya boşa gidiyor yani ve bende şöyle iğrenç bir huy var
00:59mesela Seher'le bunları konuştum ya diyelim bunu yayında konuşmam artık çünkü zaten Seher'le konuşmuşum.
01:04En az aradan bir 6 ay geçmesi lazım ki aynı şeyi baştan anlatıyor gibi olmayayım.
01:09Yine de ufak tefek şöyle bir tıngırdatayım.
01:11Geçen konuştuğumuz ve gerçekten de ciddi olan bir mevzu şu.
01:16İnsan okey kendini özel hissediyor.
01:18Evrende bir tek o varmış gibi davranıyor.
01:20Ego sistemle yaşıyor.
01:21Bir tek onda bilinç var gibi düşünüyor.
01:23Dini inançlarda bile bütün evrenin yaratılmasının sebebi bile yani insanlar, imtihan vesaire.
01:29Bu çok çocukça ve şımarık bir hareket.
01:32Ama bir yandan da her ne kadar bilimsel bir izahı olsa da istatistik, ihtimaller, potansiyeller açık olsa da evren çok
01:40büyük olsa ve sayısız galaksi bulunsa da başka birçok gezegende canlılığın ortaya çıkabilmiş olma ihtimali epey yüksek olsa da
01:48ulan bu dünyada bu şekilde düşünebilen, kendinin farkında olan, geçmişi, geleceği tartışabilen ve bilim yapabilen, evreni keşfedebilen bir varlığın ortaya
01:58çıkması çok etkileyici yani.
02:00Hani milletin din uydurması veya tanrı düşünmesi falan çok saçma değil o yüzden de.
02:05Çünkü her ne kadar biz 5000 IQ olmasak da, aşırı yüksek zekaya sahip olmasak da, çözemediğimiz bir ton sır kalmış
02:13olsa da zekiyiz yani bir kedi köpek değiliz.
02:15Evet karganın da, yunusun da, ahtapotun da zekası var.
02:19Evet her varlık farklı bir özelliği geliştirmiş.
02:22Biri çok iyi bir avcı, öteki mesela çok yükseğe zıplıyor, diğeri uçuyor.
02:26Her birinde bizden daha sağlam bir özellik var.
02:29Ama bizim tek bir özelliğimiz sağlam.
02:31Zeka.
02:31Ve bu zeka bizi bu dünyaya egemen kılmış.
02:34Milyonlarca yıl evvel dinozorlar vardı.
02:36Dinozorlar halen daha hayatta olsa bizim var olma şansımız pek de yok.
02:40Apartman boyutunda yaratıklar yani düşünsene sen yolda örümcek gördüğünde korkuyorsun ya.
02:45Üçünü beşini yenersin, öteki seni mahveder, yemek yapar yani.
02:49Dünya sayısız, kitlesel yok oluş görmüş.
02:51Buzul çağına girmiş, meteorlar düşmüş, volkanlar patlamış, canlılık birçok defa %90 oranında yok olmuş.
02:59Ve onca şeyden sonra az kıllı bir maymun türü, bir primat bir şekilde hayatta kalmış.
03:05Ve oturmuş etrafa böyle asfalt, beton döşemiş, gökdelenler yapmış.
03:10İnternet, telefon, teknoloji böyle şeyler üretmiş ve kitaplar yazmış.
03:14Dünyadaki en mal, en gerizekalı, en eğitimsiz, en cahil hayvan diyebileceğin insan bile herhangi bir hayvanla kıyasladığında tanrısal yani.
03:24Ve biz hiç var olmayabilirdik, yok olabilirdik.
03:28Homo erectus gibi, habilis gibi, neandertaller gibi soyumuz tükenebilirdi.
03:32Ama biz hayatta kalmışız.
03:34Bu sonsuza kadar hayatta kalacağımız anlamına gelmiyor.
03:37Belki yüz sene sonra insanlıkta kalmayacak, bilemezsin yani.
03:40Ama şu anda hayatta olmamız ve bunları konuşabiliyor olmamız etkileyici gerçeklendi.
03:45Ki hayatta olmamız sadece bu koşullara da bağlı değil.
03:49Yani anne baban bir gün evvel seks yapsaydı sen doğmayacaktın.
03:53Baban o spermi boşa harcamış olsaydı bir şekilde, ayrıntı vermeyeyim, yine sen doğmayacaktın.
03:59Annenin yumurtalığı başka bir spermi seçmiş olsaydı yine sen olmayacaktın.
04:03Düşük yapılmış olsaydı yine sen doğmayacaktın.
04:06Annen aynı, baban farklı olsaydı yine sen olmayacaktın.
04:10Yüz tane daha örnek vermek mümkün.
04:12Yani senin, Ahmet, Mehmet, her kimsen, şu kişiyle, şu karakterle burada olman sayısız ihtimalden bir tanesiydi.
04:19Ve yine başka bir ülkede, başka bir kültürle, başka bir eğitimle, başka bir ekonomik durumla büyüseydin,
04:26başka bir ahlaka, inanca ve kişiliğe sahip olacaktın.
04:29Evet, genetiğinden gelen iyi kötü bir kimliğin var.
04:33Ama bunun dışında yaşarken edindiğin, üzerine giydiğin sayısız gömlek var.
04:37Sen bir yandan da bunlarla birleşmiş vaziyettesin.
04:39Bu yüzden de ben örneğin Arnavutluk'ta büyüseydim, Türkiye'ye hiç gelmeseydim bu kişi olmayacaktım yani.
04:45Başka bir daimund olacaktı o.
04:47Ve insanlık tarihine bakıyorsun.
04:49Evet fosiller buluyoruz.
04:50200 bin yıllık, 300 bin yıllık Homo sapiens kalıntılarıyla karşılaşıyoruz.
04:55Yani o senin benim kadar zeki bir varlık belli.
04:58Fosili, aynı tür, aynı insan.
04:59200 bin yıl öncesinden kalma fosili diriltsen ve bugüne getirsen, yolda görsen baya arkadaş olacağın bir varlık.
05:06Ama ulan bunlar 200 bin yıl boyunca mağaraya resim çizmek, bir iki tane böyle kil çömlek yapmak, ne bileyim hayvan
05:14avlamak dışında bir şey yapmamışlar ya.
05:16Maksimum bulduğun 10 bin sene önce Göbekli Tepe.
05:19O da iki tane taşı üst üste koymaktan ibaret.
05:22Hani çok ahım şahım, büyük bir mimari yok ortada.
05:25200 bin yıl tarih verelim insanlığa, 200 bin yılın, 190 bin yılında dikkate değer hiçbir şey yapmamışlar.
05:33Son 10 bin yılda bir şeyler görmeye başlamışız ve son 200 yılda çağ atlamışız.
05:38200-300 sene öncesine kadar gittiğinde elektrik yok, internet yok, sanayi devriminden de önceye baktığında hele kömür kullanımı yok, tren
05:46yok, bin sene önceye gidiyorsun barut yok, silah yok.
05:50Millet hala kılıçla, kasap gibi düşman doğuruyor yani.
05:53Hani 10 bin yıl öncesi ile bin yıl öncesi arasında devasa farklar görmüyoruz.
05:58Daha büyük saraylar yapılmış, daha güzel kıyafetler giyilmiş, birkaç tane daha kitap yazılmış bu kadar.
06:04Ya da yazı bulunmuş 5 bin yıl evvel ama yani bulunduktan sonraki 3 bin yıl boyunca 3-5 sembol, rapor,
06:11dua, papürüz ve ticari anlaşmalar dışında yazı işe yaramamış.
06:16Doğru düzgün okullar kurulmamış.
06:17Babil'de, Mısır'da var, iyi kötü kitaplar da var ama bir eğitim sistemi yok, aktarılan bir zeka yok.
06:23Gelişen bir kültür yok, hep aynı.
06:25Son 200 yıla bakıyorsun, sanki son 200 yılda 200 bin yıl gelişmişiz gibi.
06:30100 yıl önceki bir insan bile bugüne gelse, bize baksa uzaylı olduğumuzu düşünecek.
06:35Oha diyecek, ne kadar gelişmişler ya, ne yapmış bunlar?
06:382000 yıl önceki bir insana göre bizler şu an tanrı gibiyiz.
06:41Gökte uçuyoruz bir kere.
06:43Devasa kuşlar yapmışız.
06:44Dünyanın bir ucundaki insanlarla uzaktan konuşuyoruz, büyü gibi.
06:48Bir şey yazıyoruz buradan ve saniyesinde, kilometrelerce ötedeki insan bunu görüyor.
06:53At üstünde bir ulak yollamana gerek yok.
06:55Avlanmaya gerek kalmamış.
06:57Hayvancılık, tarım, şubu, her şey belli.
06:59Bilim gelişmiş, DNA çözülmüş, uzaya gitmeye başlamışız.
07:03Artık sadece kitap yazmak zorunda değiliz.
07:06Yapay zeka diye bir şey gelişmiş.
07:07Her şey dijital.
07:08O kadar çok şeyi değiştirmişiz ki bu dünyada.
07:11Ve bunların %95'ini son 200 yılda falan yapmışız.
07:14Yani insanlığın 200 bin yılda gösterdiği gelişim, son 200 yılda gösterdiği gelişimin yanında
07:21devede kulak, kar topu gibi çok ufak ufak başlıyor.
07:24Bir gram bir gram katlanıyor.
07:26Sonra büyüdükçe daha da büyüyor.
07:282, 4, 8, 16, 32, 64, 128, 256, 512, 1024, 2048.
07:36Böyle gidiyor yani.
07:37Çok küçük bir gelişim için binlerce yıl geçmesi gerekiyorken
07:40şimdi çok büyük bir gelişim için birkaç yıl geçmesi yeterli.
07:44Ve bunu devam ettirdiğimizde bu dünya kadar kitlesel yok oluş görmeyen
07:48veya daha erken bir aşamada evrinleşmeyi başarmış olan bizimle aynı seviyede, aynı
07:53olanaklarda ama bizden örneğin 10 bin yıl daha ileride bir kavimle karşılaşsak
07:59keşfetmedik ne bırakacaklar acaba?
08:01Nasıl görünecekler acaba bize?
08:02Biz şu an çok geliştiğimizi, özel olduğumuzu hayvanlarla kıyaslandığında aşırı
08:07farklı bir konuma geldiğimizi düşünüyoruz ama bizden 5 bin, 10 bin yıl ötedeki
08:12başka bir insanlık türü için dünkü çocuğuz hiçbir şey bilmiyoruz.
08:15Bugünkü inançlarımız, ideolojilerimiz, kutsallarımız, tartışmalarımız, çözülemez
08:21zannettiğimiz paradokslar, sorular o zaman muhtemelen çok aptalca görünecekler yani.
08:26Böyle bakınca insan hem çok önemli gibi hem de çok önemsiz.
08:30Hem kendini çok küçültüyor koskoca bir evrende, bir toz bulutunda, ufacık bir noktada,
08:36hasbelkader gelişmiş, rastgele bir maymun türü diyerek ciddiyetini azaltıyor hem de öte
08:41yandan eşrefi mahlukat deyip benim için yaratıldı ben ben ben deyip cennet cehennem
08:46kurgulayıp ölümü kabullenmeyip kendini iyice büyütüyor.
08:49İkisi de bir açıdan doğru bir açıdan yanlış ama her halükarda bir tanrı olsun veya
08:55olmasın evren etkileyici ve evren o kadar büyük ki ya daha hiçbir şey bilmiyoruz.
09:00Daha yeni yeni kuantumu keşfettik de teleskoplar yaptık da evrene yaş vermeye başladık da
09:05bir şeyleri gördük.
09:07Acaba farklı bir varlıktan evrimleşmiş ve hatta IQ seviyesi de 500, 1000, 10.000 olan
09:13bizden kat bekat çok daha üstün olan boyutlar arasında gezmeyi, ışınlanmayı, zaman yolculuğu
09:18yapmayı belki keşfetmiş olan, tanrılaşmış olan türler var mıdır?
09:23Evrende neredeyse hiçbir şey imkansız değil.
09:25Bu galakside yoktur, çevre galaksilerde yoktur ama bir yerde illaki başka bir akıllı
09:30tür vardır.
09:31Yoksa da ileride olacaktır.
09:33Ya da belki eskiden vardı şu anda yok.
09:35Biz de mesela belki bin sene sonra var olmayacağız ya belki de bundan 1 milyon yıl
09:40evvel başka bir galakside aşırı gelişmiş böyle hani muh kıtası Atlantis şu bu Anunnaki
09:46hipotezine kaynaklık edebilecek kadar aşmış varlıklar vardı ama onlar da bir şekilde
09:51yok oldu.
09:51Biz şu an bir tarih kitabı kaybolduğunda, bir imparatorluk çöktüğünde ya da İskenderiye
09:57gibi bir iki kütüphane yandığında ne kadar çok şey kaybettik be.
10:01Neler unutuldu gitti diye düşünüyoruz.
10:03Ama evrende hiç duymadığımız, bilmediğimiz ve muhtemelen hiç duyamayacağımız, asla
10:08haberdar olmayacağımız, hiçbir iz bırakmayan, yok olup giden ne kadar büyük tarihler,
10:14imparatorluklar var.
10:15Yani o Star Wars falan ille hikaye olmak zorunda değil ya da Marvel evreni, oradaki o bilim
10:21bilim kurgusal hikayeler.
10:22Evet bunlar kurgu, roman ama bunlar hakikatin %0.1'i bile olmayabilir.
10:27Belki gerçekten de Thanos benzeri bir takım fatihler var ve sağda solda kıyım yapıyorlar.
10:32Nereden bileceksin?
10:33Bilmek isterdim.
10:34Varsa başka evrenleri bilmek, geleceği de bilmek, hakikati bilmek.
10:38Her boku bilmek isterdim yani ama maalesef ne ömür yetiyor, ne zeka yetiyor, ne de imkan.
10:43İnsanların uzun süre gelişememiş olmasının muhtemel sebepleri arasında mantıklı ve mantıksız
10:50birçok açıklama görüyoruz.
10:51Ben sadece böyle bir kuple atıştırmalık olsun diye bir iki örnek vereyim ve bu konuyu
10:56kapatayım fazla uzatmayayım.
10:57Şimdi birincisi insanlar eskiden doğru düzgün bilgi aktarma yöntemleri geliştirmemişler.
11:03Yani bir okul, ilk öğretim, ortaokul, lise, üniversite böyle 20 yıl süren bir eğitim
11:08hayatı oluşturmamışlar.
11:10Dediğim gibi yazı keşfedilmiş ama bununla tapınağa semboller çizilmiş ya da bin
11:15tavuk karşılığında 10 kilo buğday gibi saçma sapan raporlar yazılmış yani.
11:19Eğitim sistemi oluşmadığı için çoğunlukla bilgi bir sonraki kuşağa aktarılmamış.
11:23Bu yüzden de sen bir şey keşfettiysen eğer bu seninle kalmış.
11:27Çırağına öğretebildiysen ne ala.
11:29Bir çırağın yoksa veya çırağın da öldüyse senin ölmenle birlikte keşfettiğin
11:33her şey yok oluyor.
11:34Kayda geçiremiyorsun, öğretemiyorsun, gösteremiyorsun.
11:37Dini veya siyasi bir takım engeller var millet kabul etmek istemiyor.
11:41Söylediğin şey mevcut inançla çeliştiği anda kelle gidiyor zaten.
11:45Ve genellikle ilim çırak kalfa şeklinde ilerliyor.
11:48Usta ne öğretiyorsa genç de onu biliyor ve o kadar.
11:51Binlerce yıl boyunca böyle gelmiş.
11:53Ama ne zamanki kitap yazılmaya başlanmış, kütüphaneler kurulmuş, iyi kötü felsefe okulları
11:58veya dini kurumlarda bir eğitim, bir medrese usulü başlamış.
12:03Öncekileri ezberlemek ve belki üzerine bir iki bir şey katmak gibi bir ihtimal doğmuş.
12:08Bin kişiden 999'u sadece öncekini ezberlemekle yetinmiş.
12:13Ekstra bir şey düşünememiş, yazamamış.
12:15Ama o binde bir, bir kitap daha yazmış.
12:17Bir yorum daha yapmış.
12:18Ufak bir zenginlik katmış.
12:20Böyle böyle 100 yılda bir, 200 yılda bir bir takım yüksek zekalar veya kafası basan tipler
12:26külliyatı doldurmuşlar ve bin yılda bir işte Einstein, Newton, Leonardo da Vinci, Aristoteles gibi çok büyük adamlar
12:33adeta bir asansör görevi görmüşler.
12:36İşte 5000 yıl önce bu türden milyonda birlik dehalar çok bir şey yapamıyorlardı.
12:41Maksimum yaptıkları bir tapınak inşa etmek, belki piramit yapmak ya da yazıyı keşfetmek olabiliyordu.
12:47Tekerlek, ateş, böyle şeyler.
12:49Ve insanlık nüfusu çok yüksek olmadığı için, herkes her düşündüğünü, her keşfettiğini yazamadığı,
12:55kaydedemediği, yayamadığı için çoğu keşif muhtemelen yarım yamalak bir halde yok oluyordu, gidiyordu.
13:00Ama şimdi eskiye oranla bin kat daha fazla okuyoruz, öğreniyoruz.
13:04Hatta okuma yazma zorunlu bir şey oldu.
13:07Ve eskiden milyonda bir bir deha bulabiliyorsak ve bunu binde bir değerlendirebiliyorsak,
13:13şimdi bütün dehaları yakalayabiliyoruz.
13:15En zeki öğrencileri hemen burslayıp, daha yüksek bir okula gönderip, daha iyi bir eğitimle,
13:20suyunu sıkana kadar değerlendirmeyi uğraşıyoruz.
13:23Bu yüzden de bir fizik dehası, matematik dehası ya da büyük bir mucit geldiğinde arada kaynayıp gitmiyor.
13:29Bir şekilde kendini belli ediyor.
13:31Bunun gibi bazı açıklamalar var.
13:33İnsanlığın niçin 100 bin yıl boyunca yerinde saydığını ama sonra bir anda katlana katlana hızlı bir şekilde çağ atladığını göstermek
13:40için.
13:41Geniş ve güzel bir video konusu olabilir.
13:43Hatta kitap konusu bile olabilir.
13:45Ki bu konuda yapılan çalışmalar da var.
13:47Ama şimdilik böyle 10-15 dakikada bitirmiş olayım.
13:50Spontane böyle kafadan aklına geldiği gibi anlatınca bu kadar oluyor.
13:53Not alıp iyice böyle hiçbir şey unutmayayım diye sistematik bir şekilde madde madde liste çıkarttığında bambaşka oluyor tabi.
14:01Ben Dio.
14:02Şimdilik bu kadar.
14:03Bu türde daha fazla video için abone olmayı unutmayın.
14:06Görüşmek üzere.

Önerilen