00:00Sure ka na ba?
00:01Ganyan daw dapat ang tanong sa sarili
00:04bago mag-click ng link
00:05o sumagot sa mga kainainalang text at tawag.
00:08Ang iba pa ang paalala
00:10ng Department of Justice para hindi mabiktima
00:12ng mga online scam
00:13sa unang balita ni Darling Kai.
00:18Kumpara noong nakaraang taon,
00:20dumarami raw ang bilang
00:22ng mga Pilipinong nakatanggap ng
00:23tangkang pangsa scam ayon sa Global Anti-Scam
00:26Alliance. Mula 77%
00:28itong 2025, tumaas yan
00:30sa 84% ngayong 2026.
00:33Ibig sabihin,
00:348 sa bawat 10 Pilipino
00:35ang pwedeng mabiktima.
00:37Mismong si Justice Secretary Frederick V.
00:40Dangaraw ay nagamit ng scammers.
00:42Early morning, I got a call.
00:44Di ba? Sek!
00:45Ikaw ba yung ano? Kasi nagpadaan ako.
00:47Sabi ko, scam yan.
00:50Vividly, my name.
00:51Nakalagay yung number ko.
00:54Dahil nagpadala. Kasi daw, rush.
00:56Sabi ko,
00:57pag magkaharap tayo,
00:58hindi mo naman ako pinahiram.
01:00Bakit mo naman pinadala?
01:02May apat na karaniwang klase ng scams
01:04na namonitor ang Department of Justice
01:06sa mga nakalipas na buwan.
01:07Ang parcel scam na naniningil
01:09ng pera kapalit ng pagre-release
01:11ng umano'y in order.
01:12E-travel scam para sa mga bumabiyahe
01:14papunta sa ibang bansa.
01:16E-wallet scam na nagpapasend
01:18ng perang umano'y hindi sinasadyang
01:20isend sa biktima.
01:21At paghahack ng social media accounts
01:24tapos ay mangihingi ng pera.
01:26Every day,
01:27all of us are subjected
01:29to this,
01:30to scamming,
01:31not just at a large scale,
01:33but a very varied scale.
01:35Posible tayo masalis yan.
01:37DOJ,
01:38the best way to prevent
01:39this from happening
01:40is to empower the public,
01:42empower everyone.
01:43Para maiwasan ito,
01:44palala ng DOJ,
01:45bago mag-click ng link
01:46at bago ang anumang transaksyon,
01:48tanungin muna dapat ang sarili.
01:50Sure ka na ba?
01:51Sure ka na ba?
01:53Sure ka!
01:55S para sa spot o pagtukoy
01:57kung ang isang mensahe,
01:59tawag o link
02:00ay posibleng scam.
02:01E para sa understand
02:02o pag-check kung paano
02:03poprotekta ng sarili.
02:05R para sa report
02:06para agad ma-isuplong
02:07sa kaukulang ahensya
02:08ang scam.
02:09At E para sa empower
02:10o pagtulong sa iba
02:11na huwag nang mabiktima.
02:13Public awareness campaign yan
02:15contra cyber scams
02:16sa inilunsad ng Department of Justice
02:18at iba pang ahensya
02:19ng gobyerno.
02:19Para sa mabibiktima ng scams
02:22o makakakita ng kahinahinalang
02:23mga mensahe o link,
02:25i-report agad sa
02:26cybercrime at doj.gov.ph.
02:29We aim to equip every Filipino
02:31with the knowledge
02:32and practical skills
02:33to recognize the warning signs
02:36of an online scam.
02:37I want their sure ka na ba
02:39to be sure na.
02:41This is the preventive approach.
02:44Ito ang unang balita.
02:46Darlene Cai, GMA News.
02:49Darlene Cai.
02:53Darlene Cai.
