- 26 dakika önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00Ziraat Katılım sunar.
00:21İyi akşamlar değerli izleyiciler.
00:23Ekonomideki gelişmelerle iş ve ekonomide birlikteyiz.
00:26Evet, ekonominin toparlanmaya çalışıldığı, dezenflasyonist politikanın devam ettiği bir ortamda,
00:33Cumhuriyet'in 103. yılında Türk Devletleri Teşkilatı'nın gerçekleştirildiği bir noktada,
00:38jeopolitik etkilerin ekonomiye etki ettiği bir dönemde,
00:42Türkiye ekonomisini şu anda Yeni Akit Gazetesi Ekonomi Müdürü Burak Ardan'la genel bir değerlendirme yapacağız.
00:49Burak Bey iyi akşamlar.
00:50İyi akşamlar Diyar Bey.
00:52Evet, çok değişik bir dönemden geçmekteyiz.
00:55Ekonominin toparlanmaya başladığı noktalarda karşılaşılan zorluklar ve etkisine baktığımızda yine de olumlu bir tablo var diyebilir miyiz?
01:06Şöyle ki Ziya Bey, açıkçası güzel bir tablo var da,
01:10bütçe noktasında biz disipline edilen bir durumla ve tabloyla karşı karşıya edip,
01:16çünkü bildiğiniz üzere biz bir 6 Şubat depremleriyle karşı karşıya kaldık ve
01:23bütçe üzerinde inanılmaz olumsuz bir etki gözlemledik ki,
01:27burada bütçenin milli gelire oranı %5 ve 6 civarına kadar uzanmıştı.
01:34Tabii burada alınan önlemler, ekonomi yönetiminin ortaya koyduğu çalışmalarla birlikte,
01:39bir disipline edilen bir durum veya bir tablo karşımıza çıkmıştı.
01:44Yine enflasyonda da önemli bir mesafe alınmıştı ki,
01:49baktığımızda tabii %30'ların altına gelen bir enflasyon söz konusu,
01:53dezenflasyon süreci de hızlanmıştı.
01:56Özellikle bunu yılbaşında net bir şekilde görmüştük.
02:00Tabii biliyorsunuz bu 28 Şubat'ta patlak veren Amerika-İran-İsrail savaşı,
02:05bütün beklentileri bozdu.
02:07Tabii biraz da küresel enerji fiyatlarında oluşan köpük ve bir nevi baskıyla beraber,
02:15biz de tabii ithalatçı ve tüketici bir ülke olarak,
02:19hem bütçede hem de enflasyonda bir olumsuz etkiyi gözlemledik.
02:24Şimdi burada özellikle bizim Eşel Mobil uygulama sistemini getirmemiz,
02:31yine motorinde ÖTV'yi sıfırlamamız bizim için bir avantaj oldu.
02:36Tüketiciyi rahatlatan bir unsur karşımızdaydı.
02:40Ancak bunun da tabii bütçe etkisi belli bir dönem için yönetilebilirdi
02:45ve bir normale dönüşü gerekliydi.
02:48Bu noktada tabii gerekli kolaylıklar tanımlıktan sonra,
02:52bir doğallaşma, normalleşme sürecine gidildi.
02:58Ve şu an tabii en önemli çift mazda karşımızda,
03:02anladığımız kadarıyla Orta Doğu'da devam eden istikrarsızlık.
03:05Ve Amerika-İran-İsrail savaşının 3 Kasım sonrasında tekrar bizim karşımıza çıkması.
03:11Şimdi bunun dışında tabii özellikle ekonomimizin iç ve dış şoklara karşı dirençli olduğunu
03:17bu dönemde net bir şekilde müşahede ettik.
03:20Bu bir gerçektir.
03:22Tabii burada makro verilerde önemli bir bozulma görülmedi.
03:27Ve bilakis bütçemizin ve yine tabii ki kamu borçlarımızın çok daha Maastricht kriterlerine uyumlu ilerlediğine şahitlik ettik.
03:37Ve buna bağlı olarak da tabii parametrelerde de dediğimiz gibi tahminlerin ötesinde bir gelişme olmadı.
03:44Şu an baktığınızda buyurun.
03:45Özür dilerim.
03:47Özellikle şu dönemde vatandaşa yansıma boyutunu ele alacak olursak,
03:53üreticiden tüketiciye ulaşımda çok ciddi farkların oluştuğu bir boyutta,
03:57hal yasasıyla ilgili hazırlıklar da sona gelindiği belirtiliyor.
04:02Bununla beraber yıl sonu yaklaşıyor.
04:05Emeklilik, asgari ücret noktasındaki beklentiler çok ciddi anlamda vatandaşta büyük boyutta.
04:12Bir yandan da dezenflasyonist politika etkisi,
04:15halkın refahı noktasında sizce bu çalışmalar hangi boyutta olacak?
04:21Şimdi Ziya Bey tabii özellikle baktığımızda enflasyonun Türkiye'de en çok vurduğu alanlardan birisi,
04:30belki de bunların başında mutfak var.
04:32Ki marketlere gittiğimizde veya çarşıya pazara çıktığımızda net bir şekilde görüyoruz ki
04:40fiyatlarda çok hızlı bir yükseliş trendi söz konusuydu.
04:45Şimdi bu trendi kıracak bazı adımlar atılması gerekiyor.
04:49Özellikle tabii ivedilikle ilerlenmeli ki bunlar tabii kontrol altına alınabilsin,
04:56fiyatlarda bir normalleşme oluşabilsin.
04:59Tabii en önemli tedbirlerden birisi siz de az önce bahsettiniz, hal yasası.
05:05Hal yasası yıllar yılı üreticinin de tüketicinin de beklediği bir yasa açıkçası.
05:11Bu noktada engeller manilerde açıkçası nedir bilemiyoruz.
05:15Bürokratik engeller mi yoksa başka lobiler mi devrede bunlar tabii tartışılır.
05:21Ancak şunu ifade edelim.
05:22Hal yasası bilhassa burada biraz monopolü kıracak ve fiyat noktasında rekabetçiliği artıracak bir unsurdur.
05:31Hallerde tüketici birliklerine ve kooperatiflerine yer verilmesi,
05:35yine tabii tüketiciyle üreticinin karşı karşıya gelmesi ve aracı sayısının azaltılması fiyatları dengeleyeceği gibi
05:44bu noktada tabii ki gıda enflasyonunu bilhassa sebze ve meyve fiyatlarına yansıyan ve yine tabii ki kırmızı et ve beyaz
05:53ete yansıyan fiyat dalgalanmalarını minimum seviyeye indirecektir.
05:57Özellikle de asgari ücret ve emekli zammından önce devreye alınabilirse büyük bir etkisi olacak gibi gözüküyor.
06:08Tabii şunu söyleyeyim biraz asgari ücretle alakalı tabii gelişmeler biraz daha kısa vadeli.
06:14Biz de umuyoruz, biliyoruz, ivedilikle hareket edilsin ama bu kadar yakın vadede böyle bir adım atılır mı bilemiyoruz açıkçası.
06:24Çünkü çok uzun yıllar bekleyince biraz tabii ki algılarda acaba olacak mı,
06:30acaba yakın zamanda böyle bir gerçekleşmeyle karşı karşıya kalınacak mı sorusu ister istemez akla geliyor.
06:37Tabii asgari ücretten bahsettiniz, asgari ücretle alakalı sürece de yavaş yavaş geliyoruz.
06:43Burada tabii nasıl bir adım atılacağını kestirmek zor ama temennimiz en azından enflasyonun bir miktar yukarısında
06:53ve yine tabii ki biraz işçiyi rahatlatabilecek, bilhassa mutfak ve enerji enflasyonuna karşı koruyacak bir adım atılması.
07:02Tabii bazı iş dünyası temsilcilerinden bu noktada çağrılar da geliyor ki,
07:06bunlardan birisi de tabii bölgesel enflasyon, bölgesel enflasyonun ve bölgesel asgari ücretin dikkate alınması yönünde.
07:15Çünkü her yerde hayat pahalılığı aynı şekilde değil.
07:19İstanbul'da yaşayan bir insanla, Rize'de örnek veriyorum veya Kayseri'de yaşayan insanın hayat pahalılığından etkilenme durumları farklı.
07:28Bunların biraz göz önünde bulundurulmasında da fayda görüyorum.
07:32Gelelim emeklilere. Emeklilerle ilgili de Sayın Cumhurbaşkanı tabii zaman zaman açıklamalar yapıyor.
07:39Burada tabii bazı jestler, bazı imkanlardan bahsediliyor.
07:44Ki emeklilerin şu an biraz zamların da açıkçası altında kaldığı gelirlerinin muhakkak.
07:51Bu noktada tabii maaşlarla alakalı bir iyileştirme ve tabii gelir artırıcı bir düzenleme üzerinde çalışıldığı da gerçek.
07:59Burada tabii refah payıyla alakalı bir faaliyet var.
08:04Bunun yanı sıra tabii bazı düzenlemelerin yıl sonuna kadar yasalaşması bekleniyor ki.
08:11Burada bazı tabii formüller üzerinde durulduğu da bir hakikat.
08:15Tek iyileştirme kaptamında yüzde on olması beklenen enflasyon artışının üzerine on yirmi puanı bulacak bir refah payı eklenmesi söz konusu.
08:24Yine tabii emeklilerin kök aylıklarına yapılacak seyyanen artışlarla en düşük emekli maaşlarının yükseltilmesinin sağlanmasının mevzu bahis.
08:34Bir de tabii ek destekler matatı olacak ki.
08:37Aylıklara yapılacak iyileştirmelere hilaveten tabii vatandaşlık maaşıyla bir desteğin gelmesi bekleniyor.
08:44Burada tabii özellikle geliri düşük olanlara kira, gıda ve enerji gibi ek desteklerin sağlanması da yeni gündemde.
08:52Biz de bunları takip edeceğiz.
08:55Tabii bazı dediğimiz gibi iyileştirmeleri de yerinde ve takip edeceğiz.
08:59Çok kısaca şunu da sormak istiyorum biraz önce aslında başta belirttiniz özellikle dünya açısından gelişen ekonomik şoklara Türkiye aslında dayanıklı
09:11ama bundan sonraki şoklarda tedbirler sizce yeterli mi?
09:16Buna da kısaca bir değinelim çünkü FED'in kararı bile etkiliyor çünkü Türkiye'yi.
09:20Tabii tabii evvela şunu ifade edelim FED'in kararı aslında Ziya Bey sadece Türkiye değil bütün dünya için eklili çünkü
09:28küresel enflasyon ve enerjinin bir sonucu olarak baktığımızda FED'in biraz parasal duruşunu sıkılaştırdığını gözlemliyoruz.
09:39Bunun da tabii biraz para bolluğunun önünde engel teşkil ettiği de aşikar.
09:44Tabii para bolluğu gelişmekte olan ülkelerin yararına bir durum.
09:48Maalesef şu anda dediğimiz gibi bu gidişattan dolayı bütün dünya ülkeleri gibi Türkiye'de etkileniyor.
09:55Türkiye'nin tabii bir önemli riski söz konusu yanı başında olması İran-Amerika-İsrail savaşın.
10:02Ancak bu savaşın etkilerini şu ana kadar çok kısıtlı tutmayı başarabildi.
10:07Hükümetimizin ve ekonomi yönetimimizin kararlı tutumuyla bu oldu.
10:11Önümüzdeki süreçte de dengeli politikayı ve barışçıl diplomasiyi sürdürmekle beraber Ankara'nın bu süreçten yine en karlı kazançlı çıkacak ülke
10:23olacağını dile getirelim.
10:24Sayın Cumhurbaşkanı'nın bu noktada tabii barışçı ifadeleri ve yine tabii izlediği politikalar hem dünya genelinde hem de bölgede büyük
10:36takdir uyandırıyor.
10:37Ve yine tabii ki ülkemizin saygınlığını artırıyor.
10:40Bu artan saygınlıkta önümüzdeki süreçte emin olun ki borsaya ve diğer fonlara parasal ve giriş olarak yansıyacak ve bu noktada
10:50ülkemiz diğer ülkelerden çok daha iyi bir şekilde ayrışacak.
10:55Peki çok teşekkür ediyoruz.
10:57Bugün ekonominin daha doğrusu borsanın kapandığı bir noktadayız ama sonuç olarak baktığımızda hayat devam ediyor, ekonomi devam ediyor.
11:05Yarın yeni gelişmeleri tekrar sizlerle yorumlamak üzere iyi akşamlar diliyorum efendim.
11:10İyi akşamlar görüşürüz.
11:12Sağ olun.
11:13Evet değerli izleyiciler Burak Ardan bizlerle beraber de yeni Akit Gazetesi Ekonomi Müdürü.
11:18Yarın tekrar görüşünceye dek sizlere de mutlu bir akşam diliyoruz.
11:42Ziraat Katılım sundu.