00:06Hi! Ako nga pala ang papalit sa'yo sa trabaho mo. You're fired! Goodbye!
00:30Pero hindi ito dapat ginagamit na kapalit ng human talent.
00:36Ito rin ang panawagan ng mga manggagawa at empleyadong nangangambang mawala ng trabaho dahil sa paglaganap ng AI.
00:45Aling mga trabaho nga kaya sa Pilipinas ang posibleng maapektuhan ng AI?
00:52Batay sa pag-aaral ng Tokyo-based Think Tank na Asian Development Bank Institute,
00:5876% ng mga trabaho sa Pilipinas ang posibleng maging highly vulnerable sa automation pagdating sa taong 2030.
01:09Sa buong Southeast Asia, Pilipinas ang nangungunang bansa sa may pinakamaraming trabahong highly vulnerable to automation.
01:18Severe o pinakamatindi ang disruption sa service sector, lalo na sa business process outsourcing at sa information technology.
01:27na kabilang pa naman sa major employers sa Pilipinas.
01:32Sa katunayan, ayon sa Information Technology and Business Process Association of the Philippines,
01:39bumaba ang kanilang inaasahang revenue o kita sa industriya.
01:43Sa kanilang 6-year roadmap noong 2022, $59 billion ang kanilang target revenue.
01:52Pero pagdating ng July 2026, ibinaba nila ito sa $43 billion to $50 billion hanggang 2028.
02:02Sa orihinal din nilang plano, inaasahang 2.5 million workers ang ma-e-employ hanggang 2028.
02:11Pero matapos ang kanilang midterm review ng roadmap,
02:15binabaan nila ang employment projection sa $1.85 million hanggang $2.14 million.
02:23Kabilang daw sa mga dahilan nito ang mabilis na pag-usbong ng AI, mas mabagal na investment flow at mahigpit
02:31na kompetisyon sa industriya.
02:33Pagamat ang mga apektadong empleyado ay nailipat na raw ng ibang posisyon.
02:39Batay naman sa pag-aaral ng International Labor Organization,
02:4412.7 million workers sa Pilipinas ang exposed sa Generative AI o Gen AI.
02:51Ito yung uri ng AI na may kakayahang gumawa ng bago at original content gaya ng text, image, audio, video,
03:01at computer codes.
03:03Hindi raw ibig sabihin ito ay mapapalitan o matatanggal ang mga empleyado,
03:09kundi magiging automated ang kanilang mga tasks o gawain.
03:14Pero 3.6% na mga trabahong may pinakamataas na Gen AI exposure ang mataas din ang tsansa ng job
03:23displacement.
03:26Batay nga sa pag-aaral ng International Confederation of Societies of Authors and Composers,
03:32posibleng bumaba ng 24% ang revenue ng mga nasa music industry.
03:38At 21% ang sa audiovisual creators pagdating ng 2028 dahil sa paglawak ng market ng AI-generated contents.
03:48Pero ayon kay Carl Jo Javier, isang AI ethicist, posibleng mas malaking dagok daw ito para sa mga Filipino creative.
03:58We have arts which historically has been undervalued.
04:04And then you have a tech movement which also pushed to undervalue art, right?
04:09Because they're like, I don't need artists anymore because this thing can generate images for me.
04:14Because the tech people, they actually don't really care about art, right? That's not their concern.
04:17They don't care about cultural preservation.
04:20Ayon kay Javier, ang desisyon ng ilang kumpanyang gumamit ng AI ay madalas bunga ng pagtitipid.
04:27Pero worth it bang ipagpalit ang budget sa kalidad ng output na kayang gawin ng isang totoong tao?
04:33Pwede bang pagsamahin ng AI at ang kakayahan ng isang empleyado para sa mas magandang kahihinatnan ng trabaho?
04:41When everyone had a computer, look at the productivity. The productivity gains.
04:47When you go to the office at lahat kayo may computer.
04:50Kasi dati, in the olden days, not everyone was assigned the computer.
04:54Ngayon, everyone will do more output.
04:56Now that we all have smartphones, we are more productive than we ever were.
04:59But none of those devices involve the removal of people.
05:04Naniniwala pa rin ng ilang eksperto na hindi kayang palitan ng AI ang tao sa trabaho.
05:10Ayon sa Harvard Business School, walang emotional intelligence ang AI.
05:16Kaya hindi nito kayang magresolba ng interpersonal conflict o intindihin ang gusto ang human behavior.
05:24Tao lang daw ang may kakayanang bumuo ng genuine human connection.
05:29Pero hindi maikakaila na malaking tulong ito sa pagpapagaan ng trabaho.
05:35Kabilang sa mga sugestyon ng ILO ang pagkakaroon ng targeted regional at sectoral policies at mga hakbang para matiyak na
05:45matatamasa ng lahat ng industriya ang beneficya ng Gen AI.
05:50Dapat rin daw ihanda ang mga manggagawa sa mga pagbabago sa kanila mga trabaho dahil sa teknolohiya at paigtingin ang
05:59proteksyon ng mga industriyang vulnerable sa AI o mga nangangalib mawala dahil sa artificial intelligence.
06:06I do think that everyone should be pressuring their legislators to pass legislation and regulation and hindi lang parang may
06:22budget for upskilling.
06:23All these technologies continue to change the world. How are we going to imagine and situate ourselves within this world?
06:29And how are we going to imagine our workforce and our economy within that context?
06:34So, kailangan, sana, we have people who are pushing in that direction.
06:40Ayon sa mga eksperto, ang AI ay isang efektibong tool para mas mababilis at gawing mas epesyente ang trabaho ng
06:48mga manggagawa kung ito ay magagamit ng tama.
06:51Ako po si Tina Panganibad Perez para sa GMA News.
