00:00Teknofest Güneydoğu'da dördüncü gün coşkusu yaşanıyor.
00:04Milli Motorlar Gökbey ve Kızıl Elma'ya geliyor.
00:09Evet Teknofest Güneydoğu'dayız.
00:12Şanlıurfa GAP Havalimanı'nda Teknofest gerçekleştiriliyor.
00:16Yanında çok değerli bir konuğum var.
00:19TEİ Genel Müdürü Profesör Doktor Mahmut Akşit Hocamız.
00:23Yayın konuğumuz. Hocam hoş geldiniz.
00:25Hoş bulduk efendim.
00:27Hocam öncelikle İHA Motorları'nı konuşalım.
00:30TD-170, TB-3'de şu anda görev yapıyor.
00:33Başka platformlarda görev yapan motorlarımız var mı?
00:37Biraz bize motorlardan bahsedebilir misiniz?
00:39Tabii ki.
00:40Aslında daha erkene çıkarsak bizim platformlarda görev yapan ilk motorumuz aslında F-16 motorları.
00:48Malumunuz.
00:49Tabii şirketimiz F-16'ların motorlarını üretmek için kurulduğu için offset kapsamında ilk olarak hava kuvvetlerimizin kullandığı bütün F-16
01:04motorları şu anda uçan motor da dahil.
01:06F-16 Türk yıldızları uçuyor.
01:09Zamanlaması çok güzel oldu hocam.
01:11Şu uçan motor da dahil bizim fabrikamızdan çıkma.
01:14Tabii bu ilk üretilen motorlar lisans altında üretim.
01:17Bütün parçaları bizim tarafından tasarlanmamış ve bütün parçaları Türkiye'de üretilmemiş.
01:23Ama motorun komple montajı, testi, kalifikasyonu hepsi bizde yapılmış.
01:28O şekilde başlamış hikayemiz.
01:30Hemen bu tarafta Skorski motorları var.
01:35Yerli Karaşahinli'nin.
01:372018'in sonunda 19'un başı gibi de onların üretimine başladık.
01:41Burada parçaların %60'ına kadar yanma odası dahil, teknolojik parçalarda dahil,
01:49Türkiye'de bizim üretimizde üretilerek servise, hizmete girmiş motorlar.
01:55Şu anda da bu motorlarımızın seri üniversite devam ediyor.
01:59Envanterden bahsettiniz.
02:00Bunlar da 2-3 yıldır envanterde.
02:05Gökyüzünde de zannediyorum 10 bin sortiyi, 10 bin başarılı uçuşu geçtiler.
02:10Hatta geçtiğimiz birkaç ay içinde bir tane yerli Karaşahin'e, bizim motorlarımıza uçan bir yerli Karaşahin'e binmek nasip oldu.
02:18Kendi motorlarımızla da uçmuş olduk.
02:21Tabii bu motorumuz da lisanslı üretim.
02:23Her ne kadar biz büyük oranda biz kendi fabrikamızda üretiyor olsak da parçalarını.
02:28Montajı zaten testi bizim fabrikamızda.
02:31Ama arkamızda gördüğünüz İHA motorlarına geldiğinde artık tamamen yerli ve milli.
02:38Tasarımı da bize ait, mühendislerimize ait, üretimi de bize ait.
02:41Servisi, bakımı, her şey bize ait.
02:43Bunlar da envanterde bayağı adetleri arttı.
02:47Şu anda zannediyorum yüzlü adetleri geçtik inşallah.
02:53200'e doğru koşuyoruz diyelim.
02:55Hızlı bir şekilde üretiyoruz.
02:57Tabii siz de açılışta bahsettiğiniz gibi Baykar'ın TB3'lerinde bunun 200 beygirlik versiyonu şu anda kullanılmakta.
03:04Ama Anka, TUSAŞ'ın Anka ve Aksungur uçaklarında da şu anda envanterde uçan bayağı bir motorumuz var.
03:17Evet, F-16 biraz önce bahsettiniz hocam.
03:20Motordan bahsettiniz.
03:21Motorla göğü inletiyor adeta.
03:24Çok şükür.
03:25Yani bizim için de gurur vesilesi.
03:29Tabii ki Aksungur'da özellikle çok yüksek irtifada yüksek saat koyan motorlarımız var.
03:35Şu anda bu İHA serimiz, P-Dizel serimiz diyelim.
03:41Gökyüzünde 20 bin saati geçtik.
03:43Ama daha önce ürettiğimiz benzinli İHA'larımız, İHA motorlarımız var.
03:47Onlar gökyüzünde 60 bin saati geçtiler.
03:50Onlar da envanterdeler.
03:52PG-115 motorumuz var.
03:54Bunlar da 60 bin saati tamamladılar başarıyla.
03:57Çok şükür.
03:58Şu anda da sıra envantere girmesi sıramız.
04:01TS-1400'de artık oraya geldik.
04:04T-T-T-E'yi bilikopterine takınacak değil mi?
04:05İnşallah.
04:06Zaten malumunuz Gökbey'le beraber deneme uçuşları yaptık.
04:10Biliyorsunuz.
04:10Basını da yansıdı.
04:12Şimdi artık sertifikasyonun son aşamasını tamamlamak için uğraşıyoruz.
04:17Bunu hızlandırmak için de 8 ayrı motor kurguladık ve paralel teste girmek için.
04:23Bu onlardan biri değil.
04:25Bu sertifikasyon önceki testlerde kullandığımız, işini bitirdiğimiz, buraya da gösteri amaçlı getirdiğimiz gerçek bir motor.
04:33Testlerde çalışmış.
04:34Üstünde baya bir test kablosu olan.
04:36Gördüğünüz gibi testten söküldüğü gibi getirmişler buraya.
04:39Ben bir ara gördüğümde hocam, öyle bir yoğun teste kullanılmıştı ki hala yağ damlıyordu.
04:44Evet evet.
04:452025 yılında görmüştüm.
04:47Gerçekten yoğun bir test kampanyası yürütmüştüm.
04:49Bizde de bunda da vardır altında.
04:51Gerçi bu baya oldu.
04:52Temizlemişler, altını silmişler falan ama gerçek motor.
04:56En son testinden çıkmış, buraya getirilmiş.
04:59Gerçek bir helikopter motorumuz.
05:02Yani düşündüğünüz zaman bir 10 yıl önce işte kendi mühendislerimiz bir helikopter motoru tasarlayacak.
05:11Kendimiz üreteceğiz, geliştireceğiz.
05:14O uçazaz deseniz hayal gibi gelirdi ama artık çok şükür bunları başardık Türkiye'de.
05:19Kesinlikle biz de gurur duyuyoruz hocam.
05:21PD 170 ile ilgili ben bir haber duydum ama iddia mıdır nedir size sormak istiyorum.
05:27Güney Kore, PD 170 istiyor diye bir haber duydum.
05:31Nedir hocam bu haberin aslında?
05:34Tabii ki dünyada sadece Güney Kore değil, başka ülkelerde var bizden motor talep eden.
05:40Güney Kore'de bunlardan biri, görüşüyoruz.
05:43Haber aslında Güney Kore'nin kendi haber sitelerinden bize sızdı.
05:49Bazı ülkeler, görüştüğümüz bazı ülkeler özellikle anonim kalmak istiyorlar.
05:55Şu anda birkaç paket ihracat gerçekleştirdiğimiz teknolojisi yüksek bir ülke var mesela.
06:02Ama anonim kalmak istiyorlar, onu söyleyemiyoruz.
06:05Bu haber Güney Kore kendisi yayınladığı için duyuldu.
06:09Ama bizim motorumuzla ilgilenen gerçekten dünyada başka ülkeler de var şu anda.
06:15Yani bu saydıkımız ülkelerin dışında da bir ülke var mesela.
06:18Ama bunlar zaman içinde satışa dönüşürse zaten inşallah o zaman duyarsınız.
06:23Hemen tık diye böyle olmuyor tabii, görüşmeler oluyor vesaire.
06:27Bir de tabii ki devletimizden izin alıyoruz.
06:29Hangi motoru, hangi şartlarda nasıl vereceğimizi, kaç adet satacağımızı falan.
06:36Hani biz hep senatörden izin alacağız dedikleri gibi biz de devletten izin alarak öyle.
06:41Böyle askeri ve havacılık teknolojileri devletler arası özel şeylerle, ilişkilerle yürüyor.
06:48Hocam gerçekten bu motor projelerinin hayata geçirilmesiyle birlikte bizler de çok gurur duyuyoruz.
06:56Size teşekkür ediyoruz.
06:58Gayretinizden dolayı yayınımıza sağladığınız katkıdan dolayı da ayrıca teşekkür ediyoruz Mahmut Hocam.
07:04Çok sağ olun.
07:04Biz teşekkür ederiz.
07:05Fırsat verdiğiniz için biz teşekkür ediyoruz.
07:07Evet değerli izleyenler, TEİ Genel Müdürü Profesör Doktor Mahmut Akşit hocamızı ağırladık.
07:15Motor projelerini sorduk, İHA motorunu sorduk, PD-170'i sorduk.
07:20Güney Kore'ye ihraç edilecek mi, edilmeyecek mi?
07:23Bu konuda kısa bir bilgi verdi.
07:25Helikopter motoru yani Gökbey'in motorunu sorduk.
07:28Yakında takılabileceğini söyledi.
07:31Hocamıza teşekkür ediyoruz.
07:33Hoşçakalın.
07:34Hoşçakalın.