00:02Saga to the bones ang masangsang na amoy na nagbumula sa mga naipo na raw na hazard doon sa medical
00:09waste sa isang ospital.
00:11Paanong nangyari na ang isang ospital dapat kuwaran sa kalimisan tila pinamumugaran na ng pangalim sa kalusugan?
00:20Pebrero 2025, lumapit sa resibo.
00:24Ang isang concerned citizen ay tatago namin sa pangalang Gerald.
00:27Nagpistulang Dapsay Tarao, ang likurang bahagi ng Philippine Orthopedic Center sa Quezon City na araw-araw niyang dinaraanan.
00:34Ayon sa kanya, hindi ordinaryong basura ang laman ito kung hindi medical o pathological waste ng ospital.
00:42Hindi ko mawari kung gaano nga baho, lalong-lalo na kapag gumahangin at umugulan, siyempre kakatasyan.
00:49Doon mo makikita at maamoy na andyan yung mga tayafer, yung mga pasyente, may halong dumiyan, andyan yung ringgilya, waste
00:58mass, lahat-lahat.
00:59Panawagan ni Gerald, alisin na ang mga basurang maaaring may talang panganib sa kanilang kalusugan.
01:05Napakasimpleng problema kung titignan mo at hindi malaking problema to.
01:09Kung gugustuhin agad nila na malinis, simpleng-simple lang na dapat gawin. Bakit? Tumagal na ganito.
01:17February 18, sinimulan ng resibong manmanan ang inireklamong bahagi ng Philippine Orthopedic para makita kung nadaragdagan o nababawasan ang mga
01:27basura.
01:29Mga kapuso, isang impormasyon ang ating natanggap mula sa isang concerned citizen.
01:35Isinusumbong niya ang gabundok at nakatinggang hazardous waste sa Philippine Orthopedic Center.
01:41Sa oras na ito, personal po natin sasadyay ng area para madokumento ang reklamo.
01:53Tayo po ay nasa area na ng Panaway, Quezon City ngayon.
01:57Kasama po natin ang mismong complainant at siya mismo ang pagtadala sa atin dun po sa tambakan ng hazardous waste.
02:24Sa pag-ikot naman sa entrada ng ospital hanggang sa exit nito, tumambad ang lagpastao na dilaw ng mga garbage
02:32bag.
02:32Parami na siya ng parami. Hanggang yan na nga, nangangamoy. Tapos lalo yung mga nakarang araw, umuulan eh, nagkatas siya.
02:41So talagang mabaho. Tapos yung langaw nga dyan eh, ang lalaki eh.
02:46Limang araw minanmanan ng resibo ang lugar at consistent na makikita pa rin ang tumpok ng yellow bags na dinadaandaanan
02:54lamang ng mga empleyado.
02:55Ang gusaling ito, isa palang shelter para sa mga persons with disability.
03:01Matapos ang pagtutok sa mga tambak ng basura sa Philippine Orthopedic Center.
03:07Inilapit ng resibo ang reklamo sa Department of Environmental Management Bureau ng National Capital Region.
03:15May hiniin ka ba sa buong o reklamo?
03:17February 28, nagkasan ang surprise inspection ng DENRNCR kasama ang resibo para alamin ang puno't duro ng problema.
03:30Habang iniinspeksyon ng mga kawali ng DENR ang mga basura,
03:34mas nakita ng resibo ng malapitan ang laman ng mga dilaw na garbage bag.
03:42Nabubulabog yung mga langaw, pati yung camera natin dinadapuan na ng langaw.
03:47Sobrang daming langaw.
03:49May mga bandage daw dito na pinaggamitan ng pasyente.
03:53Halo-halo na may bandage, mayroong pagkain.
03:59Mula dito sa bundok ng basura, eto lang yung gate.
04:04Yan na yung main road.
04:06Kaya ang sabi ng ibang residente rito, kapag ka humahangin ng malakas,
04:11amoy na amoy itong nagbumula dito sa bundok ng basura, dito sa loob ng hospital.
04:16Saan nga tayo nagka-problema? Bakit siya nag-i-to?
04:19Sa service provider po na naghahakot?
04:23Yes po. Ngayon lang talaga siya nangyari.
04:25So we try to seek the solution with that particular
04:29kasi it was new for us na ganun yung naging problem.
04:33Humarap sa resibo, ang chief administrator ng hospital.
04:37Ayon sa kanya, problemado sila sa kanilang service provider
04:41na nakakontratang mag-akot ng kanilang medical waste.
04:45Bilang chief admin niya, pananagutan ho siya ryan?
04:47Ah, oto naman. Kasi dapat regularly niyang nasisira yan, di ba?
04:51May breach of contract mo.
04:52That I cannot answer for now.
04:54Pero pinachy-check-in naman natin yan sa atin.
04:57Malina po ang chief admin.
04:59And I promise na nga na kukunin na siya regularly.
05:02Ang management kasi natin ay talaga nagkatrabaho
05:06na gawin yung part namin to secure yung safety ng lahat.
05:11Not just patient but also employees sa paggantong mga usapin.
05:15September 23, 2026.
05:17Matapos ang higit kalahating taon, binalikan ng resibo.
05:21Ang dating malatambakan ng basura.
05:23Malinis na ito at hindi na masangsang ang amoy.
05:26Nakapurem namin ang isang empleyado sa ospital ay tatago namin sa pangalang Chino.
05:29Talaga naman ang amoy ngayon wala at parang nilalagyan pa ata
05:33ng pabango ng mga janitor at janitress
05:38bago pagkatapos buhayin ang nakatampak na basura.
05:42So ngayon, hindi na talaga salapag nilalagay sa drums na nakasegregate na
05:48yung mga mababaho at saka yung mga diapers talaga nakahiwalay-hualay na.
05:56Mga kapuso, naalala nyo ba yung finiture natin sa resibo noong nakarang taon?
06:01Ito po yung gabundok na basura sa loob ng Philippine Orthopedic Center
06:07dyan po sa Quezon City.
06:08Hindi lang po ito ordinary yung basura mga kapuso.
06:12Hospital waste po ito.
06:13Pero ngayon, medyo may pagbabago na't wala na ako nakikita
06:17ang basura, wala dito sa labasan.
06:20Sige na natin bando doon sa my main entrance.
06:22Kasi po yung main entrance na binabanggit ko noong nakarang taon,
06:25umapasok pa lang yung surveillance vehicle namin.
06:28Nako, makikita mo na sa dulo yung tambak ng basura.
06:32Ngayon, wala na.
06:33Salamat naman.
06:35Para ho naman sa taong bayan ito.
06:37Bilang pagmamanasakit sa mga may sakit
06:39at para makaiwas na may lubaganap ng sakit,
06:42patuloy itong mamantayan ng resibo
06:45sa nga na nakalusugan ng mga pasyente,
06:47empleyado, at sino mang mapaparaan dito.
06:53Maraming salamat sa panunood, mga kapuso.
06:57Para masundan ang mga reklamong nasolusyonan ng resibo,
07:00mag-subscribe lamang sa GMA Public Affairs YouTube channel.
07:04Maraming salamat.
07:04Maraming salamat.
07:05Weimah salamat.
