00:00Herkese selam.
00:00Bugünkü görsel incelememizde gerçekten çok konuşulan,
00:03belki sizin de arkadaş ortamınızda mutlaka konusu açılan bir meseleye dalıyoruz.
00:07GLP-1 adı verilen kilo verme ilaçları.
00:10Ve Govy, Muncaro gibi isimleri duymuşsunuzdur.
00:13Hani şu tüm dünyada adeta peynir ekmek gibi satılan mucizey neler.
00:17İnsanların hayatlarını, vücutlarını resmen ışık hızıyla değiştiriyorlar.
00:21Ama bugün nasıl kilo verilir kısmını geçiyoruz.
00:23Biz asıl o can alıcı, o biraz da korkutucu soruyu soracağız.
00:27Peki ya bu ilacı bırakırsanız ne olur?
00:29İğneleri kestiğiniz anda fiziksel ve psikolojik olarak sizi tam olarak nasıl bir gerçeklik bekliyor?
00:35Gelin hep birlikte bu işin perde arkasına bir bakalım.
00:38Olayın ciddiyetine, işin duygusal boyutunu anlamak için ilacı bırakmayı birkaç kez denemiş olan Tanya isimli bir hastanın şu sözlerine bir
00:45kulak verin.
00:46Sanki bir düğmeye basılıyor ve aniden açlıktan ölüyorsunuz.
00:50İnanılmaz değil mi?
00:51Yani burada sadece biyolojik, sıradan bir metabolizma değişiminden bahsetmiyoruz.
00:55Ciddi bir zihinsel şok bu.
00:57Tanya gibi hastalar için ilacı kesmek, bedenin kelimenin tam anlamıyla hayatta kalma moduna geçmesi ve o eski devasa açlığın aniden
01:04geri dönmesi demek.
01:061. Bölüm
01:07Yemek sesi sustuğunda
01:08Peki bu iğneler o bildiğimiz yıllardır bir türlü işe yaramayan diyetlerin yapamadığı neyi yapıyor?
01:15Cevap aslında yemek sesi dediğimiz, İngilizcesiyle food noise olayında gizli.
01:20Şöyle düşünün, tıka basa toksunuz, midenizde yer yok ama beyninizin içinde sürekli hadi bir şeyler yiyelim, dolapta ne var acaba
01:26diyen bitmek bilmeyen sinir bozucu bir uğultu var.
01:29İşte GLP bir ilaçları vücudumuzun doğal tokluk hormonunu taklit ederek o sesi şalteri indirir gibi tamamen susturuyor.
01:37Birçok hasta hayatında ilk defa zihninde bir sessizlik, bir huzur buluyor.
01:41Bu, hayatı boyunca kilo veremeyeceğini düşünen biri için kelimenin tam anlamıyla devrim gibi bir şey.
01:46Ama tabii bu mucizevi sessizliğin oldukça sert bir bedeli var.
01:50Düşünsenize, sadece Birleşik Krallık'ta tam bir buçuk milyon insan bu iğneleri kendi cebinden özel olarak satın alıyor.
01:58Yani bu yeni ilaçları sonsuza dek kullanmak öyle ucuz bir hobi falan değil.
02:03Üstelik uzun vadeli yan etkileri hakkında hala bilmediğimiz çok şey var.
02:07Hal böyle olunca hastalar bir noktada o kaçınılmaz yol ayrımına geliyorlar.
02:11Hedef kiloya ulaştınız, cüzdanınız alarm veriyor, peki şimdi ne olacak?
02:16İkinci bölüm, ilacı bırakma kararı.
02:18İlacı bıraktığınız an, sisteminiz buna nasıl bir tepki veriyor biliyor musunuz?
02:23Dr. Hüseyin R. Zubaydi'nin bu konudaki tarifi gerçekten ürkütücü.
02:27Diyor ki, özellikle en yüksek dozu kullanırken ilacı aniden kesmek, uçurumdan atlamak gibi bir çüğü veya tsunami.
02:35O yıllarca bastırılmış yemek sesi, bırakın yavaş yavaş dönmeyi bazen hemen ertesi gün çok daha öfkeli, çok daha güçlü bir
02:42şekilde geri çarpıyor.
02:44Vücut adeta neye uğradığını şaşırıyor.
02:51Şimdi, rakamları ve doktorları bir kenara bırakalım da gerçek insanlara bakalım.
02:56Önümüzde aynı ilacı kullanmış ama tamamen zıt iki hikaye var.
03:00Bir yanda az önce bahsettiğimiz Tanya var.
03:03İlacı bırakmayı birkaç kez denemiş ama aşırı yeme krizleri öyle bir hızla geri dönmüş ki resmen dehşete düşmüş.
03:10Diğer yanda ise Ellen var.
03:12Oysa bu yemek sesinin olmadığı dönemi akıllıca bir fırsata çevirip egzersizle ve beslenmeyle olan ilişkisini baştan aşağı yeniden tasarlamış.
03:21Tanya'nın durumuna biraz daha yakından bakalım.
03:24Tanya, sırf iş yerinde kilosu yüzünden ciddiye alınmadığını hissettiği için ve govi kullanmaya başlıyor.
03:30Haklı da çıkıyor.
03:31Tam 38 kilo veriyor ve çevresinden o beklediği saygıyı görmeye başlıyor.
03:36Ama bu süreçte uykusuzluk, sürekli mide bulantısı ve saçlarının tutam tutam dökülmesi gibi gerçekten çok ağır yan etkiler yaşıyor.
03:44Buna rağmen ilacı bırakıyor mu?
03:46Hayır.
03:46Neden ne?
03:47Çünkü o devasa iştahla yeniden yüzleşmek ve o kiloları geri alma korkusu saçlarının dökülmesinden bile çok daha ağır basıyor.
03:55Şimdi madalyonun diğer yüzüne Ellen'a geçelim.
03:59Ellen'ın hikayesi zorunlu bir ameliyat öncesi Moncaro'ya başlamasıyla şekilleniyor.
04:04İnanılmaz ama tam 51 kilo kaybediyor.
04:07Fakat Tanya'nın aksine Ellen çok umut verici bir iş başarıyor.
04:11İlacı aniden kesmek yerine 6 haftalık bir süreye yayarak yavaş yavaş azaltıp bırakıyor.
04:18Eskiden üzgün ya da stresli olduğunda mutfak dolaplarına saldıran o kadın gitmiş, artık kendini kötü hissettiğinde ayakkabılarını giyip koşuya çıkan
04:27bir kadın var.
04:28Harika bir dönüşüm.
04:29Peki ya işin tıbbi o sert klinik gerçekleri ne diyor?
04:334. Bölüm İlacı Bırakınca Aslında Ne Olur?
04:36İşte can alıcı, belki de duyduğunuzda canınızı sıkacak o istatistik.
04:41Dr. Ayzubayide'nin sunduğu klinik veriler çok net.
04:44İlacı bıraktıktan sonraki 1 ila 3 yıl içinde verdiğiniz o kiloların %60 ile %80'i ne yazık ki geri dönüyor.
04:52Evet, maalesef yanlış duymadınız.
04:54İğnesiz diyeceğim birkaç yılın ardından onca fedakarlıkla verdiğiniz kilonun devasa bir kısmıyla tekrar yüzleşiyorsunuz.
05:01E hal böyle olunca sormak lazım. Kilonun çoğu geri dönecekse hastalar ne yapmalı?
05:07Bu sadece irade ile çözülecek bir iş değil, belli ki profesyonel bir desteğe ihtiyaç var.
05:125. Bölüm Sürdürülebilir Bir Çıkış Stratejisi
05:15Peki, mahkum muyuz bu iğnelere?
05:18İngiltere'deki sağlık otoriteleri ve uzmanlar bu geçişin formülünü aslında veriyor.
05:23Birinci kural, ilacı kesinlikle aniden bıçak gibi kesmeyeceksiniz.
05:27Kademeli olarak azaltmak şart.
05:30İkincisi, iğne bittikten sonra en az 1 yıl daha psikolojik destek ve danışmanlık almaya devam etmelisiniz.
05:36Ama işte tam burada büyük bir sorun var.
05:38Bu ilaçları kendi cebinden ödeyen milyonlarca insan, ilacı bıraktığı an bu hayati tıbbi destekten de mahrum kalıyor.
05:45Ve tabii en zor madde, sizi sürekli yemeğe iten o ortamı değiştirip, sağlığı teşvik eden yek yeni bir çevre inşa
05:52etmek.
05:53Bütün bu anlattıklarımızı Dr. Azubaydi öyle bir cümleyle özetliyor ki,
05:58bence bu incelemenin kalbi tam da burası, obezite bir GLP bir eksikliği değildir.
06:03Gerçekten üstüne saatlerce düşünülmelik bir tespit.
06:06Yani toplum olarak yemekle kurduğumuz o sağlıksız ilişkiyi, her köşe başında bizi bekleyen o tetikleyici modern çevreyi değiştirmediğimiz sürece,
06:15iğne sadece geçici bir yara bandı.
06:17Alışkanlıklar aynı kaldığında, ilacın şerteri kapandığı an sorunlar tüm gücüyle geri dönüyor.
06:23Ve son olarak, kapanışı yine Tanya'nın o iç burkan, kafasını kurcalayan düşüncesiyle yapmak istiyorum.
06:29Tanya, 38 yıllık hayatında ilk defa bu iğne sayesinde iplerin kendi elinde olduğunu hissediyor.
06:36Ama sonra bir an duraksıyor ve bence hepimizin sorması gereken o devasa soruyu soruyor.
06:42İlaç benim kontrolümde mi, yoksa ben mi ilacın kontrolündeyim?
06:46Tıbbi bir mucize mi yaşıyoruz, yoksa ömür boyu sürecek oldukça pahalı bir bağımlılık mı?
06:51İşte bu sorunun cevabını, görünüşe göre o ilacı bıraktığınız gün atacağınız adımlar ve alacağınız destek belirleyecek.
06:59Umarım bu incelememiz sizin için aydınlatıcı olmuştur.
07:02Bir sonraki konuda görüşmek üzere.
Yorumlar