00:00Hindi na lang po abiso o babala sa paparating na sama ng panahon ang ibibigay ng pag-asa sa publiko,
00:06kundi tungkol sa posibleng epekto o pinsalang idudulot ng weather hazard sa iba't ibang lugar.
00:11Yan po ang impact-based forecasting na iba pa sa nakasanayang ulat panahon ng pag-asa.
00:16Alamin niyan sa Balitang Hatid ni Jamie Santos.
00:23Puhulan ba o aaraw?
00:26Nakabantayang pag-asa at maya-mayang naglalabas ng mga abiso at babala.
00:30Pero kung dati ang pinakapokus ay uri ng hazard o lagay ng panahon gaya ng lakas ng bagyo o dami
00:37ng ulan,
00:38hindi ng mungsu ng hangin o pagiging delikado ng damang init,
00:42ngayon, posibleng na rin makapagbigay sila ng mas espesipikong impact o epekto ng mga ito sa komunidad.
00:48Gaya na kung gaano kalawak ang pagbaha at posibleng dulot nito sa mga bahay at pasilidad,
00:54pati sa iba't ibang sektor gaya ng agrikultura, kalusugan at utilities.
00:59Posible yan sa panibagong programa ng pag-asa na impact-based forecasting.
01:04So ang ina-address ng impact-based forecasting ay more of potential impacts
01:09na dinudulot ng malalakas ng pagulan sa grounds, kagaya nga po ng malawakang pagbaha.
01:14May apat na level ng potential impacts. Minimal o green, minor o yellow, significant o orange at severe o red.
01:23At hindi pare-pareho sa iba't ibang lugar.
01:26Ano yung impacts ng heavy rainfall na ito sa health and safety, sa housing and building, sa society and economy,
01:33sa transportation?
01:34For instance, sa health and safety, pag sinabi natin minimal, that's color green, more of business as usual siya.
01:42Pero kung nasa severe or red na IVF or impact-based, most of the health facilities may be affected.
01:49Severe injuries, permanent disability and danger to life may be expected.
01:53Sa Metro Manila, dalawang impact levels ang nakikita ng pag-asa sa epekto ng posibleng pagulan.
02:00Significant level ang maaring maranasan ng Kaluokan, Maynila, Mandaluyong, Quezon City, San Juan, Marikina, Kaluokan, Malabon at Valenzuela.
02:11Minor impact naman sa timog na bahagi ng NCR.
02:14Pagsapit ang August 29, lalawak na raw ang sakop ng significant level.
02:19Kung sakaling maging severe ang impacts, parang kagaya ito nung nangyari nung Friday, nung nakaraang linggo.
02:29Ito na po yung mga malawakang mga pagbaha na nararanasan.
02:33Hindi lang ng isa, dalawa, tatlong mga cities, kundi majority of the cities in Metro Manila,
02:39and even the entire Metro Manila, inasaan na po talaga natin na may mararanasan na po tayo mga severe impacts.
02:45May babala na rin sila sa posibleng epekto ng ulan sa iba pang lugar.
02:50Nasa severe o red category ang ilang lugar sa Bulacan, Nueva Ecija, Pampanga at Tarlac.
02:56Orange category sa ilang bahagi ng Bataan, Cavite, Rizal, Zambales, Batangas, Laguna, Bulacan, Nueva Ecija, Pampanga at Tarlac.
03:05Dagdag lang ang impact-based forecasting sa tradisyonal na rainfall warning ng pag-asa.
03:11Jamie Santos, nagbabalita para sa GMA News.
03:15B basics!
03:17B basics!