- 10 hours ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:29Transcription by CastingWords
00:40Transcription by CastingWords
01:03Transcription by CastingWords
01:32Transcription by CastingWords
01:45Transcription by CastingWords
01:59Transcription by CastingWords
02:13Transcription by CastingWords
02:1610 Ağustos'ta mecliste kabul edilen çerçeve yasa resmi gazetede yayınlandı.
02:22Ardından açıklama yapan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz,
02:27kanunda öngörülen takip ve değerlendirme kurulunun kurulduğunu duyurdu.
02:33Kurulun ilk toplantısının 24 Ağustos'ta gerçekleştirileceğinin planlandığını duyurdu.
02:42Kamuoyunda çerçeve yasa olarak bilinen milli dayanışma ve toplumsal bütünleşmenin güçlendirilmesine dair kanun teklifi resmi gazetede yayınlandı.
02:51Kanunda öngörülen hükümlerin uygulanması için PKK, KC kendine silah bıraktığının tespit edilmesi ve bunun MGK tarafından teyit edilmesi beklenecek.
03:00Yasanın resmi gazetede yayınlanmasıyla birlikte X platformundan açıklama yapan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, emeği geçenlere teşekkür etti.
03:09Sürecin bundan sonraki aşamasının ilgili kurum ve kurullar tarafından yürütüleceğini ifade eden Erdoğan,
03:15kanunun belirlediği zeminde ilgili kurum ve kurullarımızın riayetinde aynı samimiyet ve titizlikle yönetmeye devam edeceğiz dedi.
03:23Çerçeve yasanın resmi gazetede yayınlanmasının ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da açıklama yaptı.
03:29Kanunda öngörülen Cumhurbaşkanı Yardımcısı Başkanlığındaki kurulun kurulduğunu açıkladı.
03:35İlk toplantı için tarih verdi. Kurul üyesi bakanlarımız ve kurullarımız da kendi sorumluluk alanlarındaki çalışmalarını başlatmıştır.
03:43Kurulun ilk toplantısına 24 Ağustos pazartesi günü gerçekleştirmeyi planlıyoruz.
03:48Bu toplantıda kurulumuzun çalışma usul ve esaslarıyla silahları bırakma ve fesih sürecinin ihtiyaçları doğrultusunda oluşturulacak.
03:55Alt komisyonlar ele alınacaktır.
04:01İmralı heyeti üyesi Faik Özgür Erol, Önder Abdullah Öcalan'ın süreçteki rolüne dikkat çekti.
04:08Önder, Öcalan'ın koordinatörlük rolünün artık bir resmiyete, bir hukukiliğe kavuşturulması gerektiğini belirtti.
04:19İmralı heyeti üyesi Avukat Faik Özgür Erol, İlke TV'de katıldığı güncel yorum programında çerçeve yasanın yürürlüğe girmesinin ardından başlayacak yeni
04:27döneme dair değerlendirmelerde bulundu.
04:29Yasanın mevzuata girmesiyle birlikte uygulama sürecinin öne çıktığını belirten Faik Özgür Erol,
04:35bu aşamada takip koordinasyon kurulu, meclis izleme kurulu ile barış ve siyasallaşma kurulu gibi yapıların hızla hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.
04:43Sürecin başından bu yana mimarının Önder Abdullah Öcalan olduğunu ve fiilen bir koordinatörlük yürüttüğünü vurgulayan Faik Özgür Erol,
04:50Barış ve Siyasallaşma Kurulu bünyesinde Önder Abdullah Öcalan'ın çalışma, iletişim, kendini ifade etme koşullarının yeniden düzenlenmesi gerektiğini ifade etti.
04:59Faik Özgür Erol konuşmasına şöyle devam etti.
05:02Abdullah Öcalan'ın İmralı'da mevcut durumda içinde bulunduğu çalışma koşulları, kendini kamuoyuna ifade etme imkanları ve iletişim olanakları bütünlü bir
05:10biçimde ele alınmadı.
05:11Faik Özgür Erol, Önder Abdullah Öcalan şu an bir koordinatör peki o kurulda yer alacak mı sorusunda ise şu yanıtı
05:18verdi.
05:19Ağustos başından bu yana adaya gitmediğimiz için bunu açıkça bilmiyoruz. O konuda şu an net bir şey söyleyemem.
05:25Ancak belirttiğiniz doğrudur. Ortada bir koordinatörlük gerçeği vardır ve bu gerçeğin artık resmiyle hukuki bir zemine kavuşması önemlidir.
05:33Bizim en büyük beklentimiz de budur dedi.
05:39Önder Abdullah Öcalan ile görüşmek için ilgili mekanizmalara başvuran gazeteci Nezat Doğan, yapılacak görüşmenin bir ruportajın ötesinde anlam ifade ettiğini
05:51belirtti.
05:51Öcalan fikirlerini kendi sözüyle aktarmalı dedi.
05:55Öte yandan gazeteci İrfan Aktan ise gazetecilerin görüşmeye aday olduğunu hatırlattı.
06:05Adalet Bakanlığı'na İmralı Adası'na gidiş için başvuran gazetecilerden Nezat Doğan, şimdiye kadar herhangi bir geri dönüş alamadıklarını ifade
06:14etti.
06:15Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan ile yapılacak görüşmenin bir ruportajdan ibaret olmadığını belirtti.
06:21Meselenin silahsızlanma, teyit ve tespitin ötesinde olduğunu hatırlatan Nezat Doğan, Öcalan fikirlerini kendi sözüyle aktarmalı dedi.
06:30O yüzden Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan'ın sözünün, fikriyatının, düşüncesinin, paradigmasının, ideolojisinin ve de aslında bugün gelinen iki senelik
06:41süreçte ne yapmak istediğinin topluma çok daha net aktarılması lazım.
06:46Bir de şu çok net ki devlet görüşüyor.
06:50Devlet bir baş müzakereciyle karşı karşıya baş müzakereci olmadan ne örgüt silahlarını bırakabilir, ne dağdan gerilla inebilir, ne bu çağrı
07:03olmadan bütün o demokratik alanın sağlanması gerektiği dediğimiz yerde,
07:09hukuk da işletilmiyorken bu adımlar atılabilir.
07:13Nezat Doğan, mevcut çatışmasızlığın kalıcı barışa evrilmesi için herkese sorumluluk düştüğünü hatırlattı.
07:20Dolayısıyla o liderle o masada devlet oturuyorsa, bugün hepimizin o masada o fikriyatı dışarıya yansıtma gibi bir sorumluluğumuz var.
07:29Dolayısıyla iletişim kanalları, koşulları hepsinin iyileştirilerek artık imralık kapılarının ardına kadar açılması gerekiyor ki,
07:38o zaman biz şundan bahsedebilelim, evet bir hukuk önce imralıdan başlayacak, pozitif barış evresinde gerçek barışı sağlayacak koşulların müzakere şeklinde
07:52işletilmesi lazım.
07:55Görüşme başvurusunda bulunan İrfan Aktan ise gazetecilik açısından Öcalan ile röportaj yapmak tarihi bir mesleki başarıdır dedi.
08:03Öcalan yıllardır aslında tecrit altında, 26-27 yıl boyunca hiçbir gazeteciye mülakat vermemiş, verdirilmemiş ve görüşlerini hep tek taraflı beyan
08:19etmiş.
08:20Yani tartışılarak, mülakat yaparak onun fikirlerini almak hiçbir gazeteciye nasip olmadı.
08:29İrfan Aktan, Abdullah Öcalan ile kimin görüşeceğini devletin değil, bizzat kendisinin karar vermesi gerektiğini ifade etti.
08:431993'ten bu yana Kürt sorunun çözümü için muhatap arayışında olan Önder Abdullah Öcalan, tüm bu yıllar içerisinde barış ve çözüm
08:51adına birçok adım attı.
08:541993'ten 2026'ya uzanan barış ve çözüm girişimlerini derledik, izleyelim.
09:02Önder Abdullah Öcalan, 1993 yılında özgür koşullarda verdiği röportajlarda, Kürt sorununun çatışma yerine siyasal yöntemlerle çözülmesi gerektiğini ilişkin görüşlerini kamuoyuyla
09:13paylaştı.
09:14Ancak Önder Abdullah Öcalan, 15 Şubat 1999'da Kenya'dan Türkiye'ye getirildi ve İmralı cezaevinde tutulmaya başlandı.
09:21Bir numaralı siyasi olduğum açıktır. Bir numaralı hukuk açısından muhatap alınmam gerektiği açıktır.
09:292000'li yıllarda İmralı'da uygulanan teşhide karşı toplumsal kampanyalar düzenlendi.
09:342005-2006 döneminde yürütülen Öcalan Siyasi İrademdir kampanyasında 3 milyon 243 bin imza toplandı.
09:422012'nin sonlarında devlet ile Önder Abdullah Öcalan arasında yeni bir görüşme süreci başladı.
09:482013 Nevrozunda Ahmet'te milyonlarca kişinin katıldığı kutlamalarda Önder Abdullah Öcalan'ın İmralı'dan gönderdiği mesaj okundu.
09:56Mesajda silahların susması, silahlı güçlerin Türkiye sınırları dışına çekilmesi ve siyasetin belirleyici hale gelmesi çağrısı yapıldı.
10:03Bu süreçte İmralı heyetleriyle görüşmeler sürdürüldü.
10:06Dolmabakçı'ya mutabakatı, Kürt sorununun demokratik siyaset temelinde çözülmesi tartışmalarını ileri bir aşamaya taşıdı.
10:132012-2015 yıllar arasında yürütülen uluslararası kampanyada 10 milyon 328 bin 623 imza toplandı ve bu imzalar 2015'te Strasbourg'da Avrupa
10:25Konseyi'ne sunuldu.
10:26Avrupa'nın çeşitli kentlerinde toplantılar, yürüyüşler, nöbet eylemleri, konferanslar gerçekleştirildi.
10:32Kadınların öncülük ettiği girişimlerde bu sürecin önemli bir parçası oldu.
10:372015'ten itibaren İmralı ile dış dünya arasındaki iletişim imkanları uzun süre ciddi biçimde sınırlandırıldı.
10:4327 Şubat 2025'te Önder Abdullah Öcalan'ın Barış ve Demokratik Toplum Çağrısı kamuoyuna açıklandı.
10:509 Temmuz 2025'te ise Önder Abdullah Öcalan'ın 1999'dan bu yana kamuoyuna yansıyan ilk görüntülü mesajı yayınlandı.
10:585 Ağustos 2026'da Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin güçlendirilmesine dair kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı'na sunuldu ve
11:07teklif 8 Ağustos'ta Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu'ndan geçti.
11:39İzlediğiniz için teşekkür ederim.
11:4210 Ağustos 2026'da Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'nda kamuoyunda çerçeve yasa olarak adlandırılan düzenleme kabul edildi.
11:50Yasa, silah, imha ve örgütsel faaliyetlerin sona erdirilmesine ilişkin şartların yerine getirilmesi halinde bazı soruşturma, kavuşturma ve infaz süreçleri bakımından
11:59uygulanacak hukuki mekanizmaları düzenliyor.
12:02Ancak düzenlemenin kapsamı tartışma konusu olmaya devam ediyor.
12:06Özellikle Önder Abdullah Öcalan'ın mevcut hukuk istatüsünün ve özgür çalışma koşullarının düzenleme kapsamında açık biçimde yer almaması.
12:14Sürecin siyasal muhataplık ve müzakere boyutu açısından eleştiriliyor.
12:191993'den 2026'ya uzanan dönemde değişen koşullara rağmen temel tartışmalardan biri varlığını korudu.
12:26Kürt sorununun çatışma yerine demokratik siyaset ve müzakere yoluyla çözülmesi, sürecin ilerleyebilmesi açısından en önemli başlıklardan biri de Önder Abdullah
12:34Öcalan'ın siyasi aktör olarak sürece dahil olmasıydı.
12:371999'dan itibaren İmralı fiziksel olarak sınırlı bir mekan olmasına rağmen Türkiye'deki Kürt sorununun çözümüne ilişkin tartışmaların önemli adreslerinden biri olmayı
12:48sürdürdü.
12:49Barış kapısının yeniden aralandığı bu dönemde tartışmanın merkezinde yalnızca silahların bırakılması değil,
12:55demokratik siyasetin güçlendirilmesi, hukuki güvencelerin oluşturulması, müzakere kanallarının açık tutulması ve sürecin baş aktörlerinin özgür ve etkili çalışma koşullarına kavuşması
13:06da bulunuyordu.
13:07Önder Abdullah Öcalan'ın fiziki özgürlüğü, barışın gerçekleşmesini beraberinde getirecek önemli bir durum.
13:141996 yılında Önder Abdullah Öcalan'ın tespitine kulak verelim.
13:18Şimdi acaba işte bu geçişte ne yapılacak? Bunu sorabilirsiniz.
13:23Yıl mı olur, bir yıl mı olur? Bunu gelişmeler verirler.
13:31Evet değerli izleyenler, çerçeve yasanın resmi gazetede yayınlandığı bilgisini paylaştık sizlerle.
13:38Peki süreç bundan sonra hangi adımlarla ilerleyecek?
13:41Demparti Muş Milletvekili Sümeyye Boz ile konuşacağız.
13:45Merhaba, yayınımıza hoş geldiniz.
13:49Merhabalar, iyi yayınlar diliyorum.
13:51Teşekkür ediyorum.
13:52Evet değerli Boz, çerçeve yasa resmi gazetede yayınlandığı, şimdi ise sıra teyit ve tespitte.
14:00Bu konuda bir takvim var mı?
14:03Özellikle teyit ve tespit süreci nasıl işleyecek?
14:07Ve yine Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, bu çerçeve yasanın resmi gazetede yayınlanmasıyla beraber takip ve değerlendirme kurulunun da oluştuğunu belirtti.
14:20Ve hatta ilk toplantı için 24 Ağustos tarihini açıkladı.
14:26Bu kurul hangi başlıkları ele alacak?
14:30Tüm bu konularda görüşünüzü almak istiyorum.
14:32Buyurun.
14:35Sizin de ifade ettiğiniz gibi aslında resmi gazetede yayınlandıktan sonra ilk kurul oluşumu kararı 24 Ağustos'ta toplantısının gerçekleşeceği bilmesi kamuoyunun
14:48gündemine gerçekten de büyük bir etki yaratarak oturdu.
14:52Şimdi aslında bu 24 Ağustos'taki değerlendirme kurulunun yapacağı toplantıdan ziyade bu toplantıda kurulun önüne hangi tablonun koyulacağı önemli.
15:06Yani bundan sonraki işte bu sürecin ve kanunun hukuki temellerin hangi yönde ilerleyeceği, hangi siyasi ve hukuki adımların atılabileceğinin belirlenmesi
15:20asıl önem verilen nokta.
15:22Bu yüzden işte silahsızlanmanın tespiti ve bu tespitin ardından ülkeye geri dönüşlerin sağlanmasıyla ilgili hukuki zeminlerin ve bunun düzenlemesinin gerçekleşmesiyle
15:33ilgili hangi adımların atılacağının programlanacağı bir mesele.
15:38Yani biz bunu bir takvim meselesine sığdıracak bir boyutta bakmıyoruz ancak ne kadar hızlı, ne kadar çabuk olması, bu sürecin
15:49daha hızlı ilerleyebilmesi ve sonuç alıcı olması bakımından daha fayda sağlayacaktır diye düşünüyoruz.
15:55Yani bir takvim tartışması yapmaktan ziyade nasıl bir tabloyla hareket edileceği, hangi hukuki ve siyasal adımlarla yol alınacağını daha öncelikli
16:06bir mesele olarak değerlendirmek durumundayız.
16:09Çünkü bu sürecin diğer süreçlerden tıpkı sizin de şimdi jenerinizde ve bloglarınızda paylaşmış olduğunuz gibi birçok girişim vardı.
16:17Ve Kürt halk önderinin 93 yılından beri bir muhatap arıyorum dediği mesele şimdi siyasi ve hukuki bir zemine erişmişken bu
16:27kurulun içerisinde de tartışılacak olan meselelerin bir takvim düzenlemesinden ziyade bu hukuki, bu siyasi çözüme denk düşebilecek, bu aklı sahiplenebilecek,
16:39bunun önünü açabilecek bir yol haritası izlenip izlenmemesinin daha mühim bir nokta olduğunu belirtmemde fayda var.
16:47Çünkü demokratikleşme, demokratik siyaset ve hukuki temellerin tartışmaları yürütülürken bunun zeminin şimdiye kadarki meselelerden daha farklı olması tartışmalarını yürütürken bu
17:05yeni dönemin ruhuna uygun bir yaklaşım sergilenip sergilenmeyeceği tartışmasını yeniden konuşmak önemli.
17:13Ve belirleyici olan meselelerden biri de bu.
17:16Ancak elbette ki bu sürenin uzamaması, bu takvimin çok zamana yayılmaması aynı şekilde bu ciddiyete de denk düşen bir mesele
17:27olacak.
17:29Ve bu süreç içerisinde de bahsedildiğimiz bu sürecin başlamasıyla beraber özellikle de Kürt halk önderi Sayın Abdullah Öcalan'ın bu
17:39süreçteki pozisyonunun, bu yürütücü gücünün, bu baş aktörlük pozisyonunun bir statüye kazanmasının daha başat bir konu olduğu tarafımızdan da değerlendiren
17:50meselelerden biri.
17:51Yani bu kurul içerisinde Sayın Öcalan'ın da bir alt kurul olarak çalışmalara başlaması ve barış ve siyasallaşma sürecinin koordinatörü
18:00olarak bir statüs sahibi olması ve bu süreçte de yine özgür ve çalışır koşullarının hayata geçirilmesi.
18:10Aydınlardan, yazarlardan, düşünürlerden, uluslararası kendisiyle diyalog kurmak isteyen bu süreçte ne beklentilerin olduğu, neyi planladıklarını, neyi amaçladıklarını doğrudan birinci ağızdan
18:22tartışabilecekleri bir zeminin yaratılması.
18:25Bu süreçteki hem ruhuna uygun olacaktır ama aynı zamanda bütün Türkiye tabanında o akıldaki soru işaretlerine en önemli cevabı birinci
18:40ağızdan verebilmek bakımından da büyük bir kritiğe sahip olduğunu söylemem gerekiyor.
18:45Peki bu hemen bu konuda İmralı heyeti geçtiğimiz günlerde Erdoğan'la görüşmesinden sonra Sayın Öcalan'la da görüşeceğini belirtmişti.
18:59Bu konuda netleşen bir tarih var mı heyetin adaya gidişi konusunda?
19:05Yani şimdi açıkçası Sayın Abdullah Öcalan'ın Kürt halk önderliğinin bu durumdaki pozisyonunun başat olduğunu ve onun olmadan yürütülecek bir
19:16sürecin gerçekleşmesinin de bir takım sorunlara gebe olacağını belirtmek gerekiyor.
19:22Bu anlamda da şimdi ilgili kurullarla yapılacak olan tartışmalar ve koordinasyonlarla yapılan görüşmelerden bir takvi mutlaka belirlenecektir.
19:32Çünkü bizim şu an tartıştığımız bütün meselelerin gelip dayandığı nokta aslında yine Sayın Öcalan'ın iradesiyle bir olgunluğa erişmesi.
19:41Yani ne silahsızlanma ne daha doğrusu hatta şöyle ifade edelim ne kongrenin gerçekleşmesi ne fesih kararın alınması ne silah yakma
19:52seromonisinin gerçekleşmesi ne de Türkiye sahasından çekilinmesi
19:55ve bununla birlikte silahla sızlanma sürecinin başlanması Sayın Öcalan'dan asla azade olmaz ve yapının örgütün de aslında dile getirdiği şey
20:05bu.
20:05Yani onun bu sürecin içerisinde doğrudan yer almadığı bir süreçte ve onunla doğrudan iletişim kanallarının kurulmayacağı bir sürecin bir takım
20:16sıkıntıları beraberinden getireceğini söylerken tam da işaret edilen nokta aslında bu.
20:20Bu görüşmelerin daha hızlı, daha aktif, daha reaktif bir şekilde devam etmesinin önün açılması.
20:28Bu yüzden şimdi ilgili koordinasyonlar muhtemelen bu görüşmeleri ve temasları sağlayacaklardır.
20:33Resmi gazetede yayınlanmasıyla beraber bu hukuki ve siyasallaşma statüsünün belirlenmesi için bir takvim belirlemek ya da bir tartışmaları yürütebilmek için
20:44bir görüşme gerçekleşecektir.
20:46Bu görüşme gerçekleşeceği zaman takvimde bizim ilgili kurullarımız, parti sözcümüz ya da heyet üyelerimiz tarafından mutlaka kamuoyuna bilgilendirilecektir.
20:56Peki son olarak DEM Parti'nin rolüne ilişkinde sormak istiyorum.
21:01Kongre erkene çekilmişti.
21:04Tüm bu süreç içerisinde DEM Parti nasıl bir rol oynayacak bu konuda var mı bir yol haritanız?
21:14Yani aslında bizim yıllardır bunun demokratik siyaset zemine çekilmesi için meclisin olmazsa olmaz bir konu olduğunu ve bunun sadece devletin
21:22bazı kurullarının içerisinde sıkışacak bir düzlemden çıkarılması,
21:27partinin bütün partileri yani meclisin bütününün dahil olacağı bir zemine tartışılması gerektiğini hep ısrar ettik ve bunu dile getirdik.
21:35Ve yine bu süreçte de ifade ettiğimiz mesele bu.
21:39Konu meclis zemininde mutlaka gündeme alınmalı.
21:42Hatta Sayın Hocalar'ın son yapılmış olduğu görüşmelerde Kürt Halk Önderinin ifade ettiği meselelerden biri de bu.
21:49Şu an tabanda toplumun farklı kesimlerinde bilinçli bir şekilde üretilen bir algı manipülasyonlarına karşı yani bu sürecin nasıl bir zeminde
22:00ortaya çıktığı ya da hangi alışveriş dayatmalarıyla ya da böyle bir algı operasyonuyla yürütülmeye çalıştığı ile ilgili bütün sorulara cevap
22:12verecek bir noktada bütün muhalefet vekillerinin ya da temsillerinin de yer alacağı,
22:16meclisin de dahil olacağı bir kurulun ısrarla işaret etmesi bundan da ötürü.
22:22Yani şu an geldiğimiz aşamada aslında meclisin rolüne bir kez daha işaret ediyor.
22:27Geçmiş zamanlardan sadece belli dal kapsamlarda bırakılan konunun şu anda meclisteki oylama sürecindeki gibi
22:35o çok büyük çoğunluğu sağlayarak irade gösterme noktasındaki hassasiyetin ve sahiplenmenin bu sürecin demokratikleşmeye,
22:47Türkiye'nin demokratikleşmesine, demokratik cumhuriyetin oluşmasına,
22:51Türkiye'nin şimdiye kadar kendini var ettiği o aklın, o ideolojik ezberlerin değişerek yeni bir paradigmaya hazır olup olmayacağının zeminini
23:02hazırlamaya
23:02uygun hale getirmekte, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin görevi ve takibi de aynı zamanda bunun içerisinde yer alıyor.
23:10Yani bu anlamda işte biz bu sürecin sadece bir tarafı değil,
23:13aynı zamanda Türkiye'nin geleceğinin bir tarafı olarak siyasallaşması,
23:17demokratik siyasetin hayata geçirilmesi ve Türkiye'ye, ülkeye dönüşlerde bunun hukuki ve siyasal zeminin,
23:24toplusal zeminin hazırlanması boyutuyla da bütün parlamentonun da aynı sorumlulukla hareket etmesi gerektiğini ifade ediyoruz.
23:31Çünkü az önce de ifade ettiğim gibi bu Türkiye'nin geleceğiyle de ilgili,
23:35Türkiye'nin yeni bir paradigma, yeni bir demokratikleşme düzenine,
23:38demokratik cumhuriyete geçiş ile anlamlandırdığımız ve böyle ifade ettiğimiz konuya ne kadar hazır olduğu,
23:46bunun sınavının da vereceği bir süreç olduğu için meclisin buna dahil olması,
23:52takip etmesinin çok önemli olduğunu düşünüyoruz.
23:54Zaten parti olarak da biz bu demokratikleşmenin, demokratik siyasete dahil olmanın ve bunun takibinin sorumluluğunu,
24:04diğer partilerin de temaslarıyla sürdürmenin görevini kendi üzerimizde hissediyoruz.
24:10Bununla ilgili de çalışmalarımız da, programlarımız da devam ediyor.
24:14Zaten ilgili kurullarımız, DEM Parti eş genel başkanlarımız, parti sözcümüz ve MYK'mızın peyderpey yapmış olduğu açıklamalarda da,
24:24buna dair tutumları takip edebilecek kamuoyu.
24:28Peki, çok teşekkür ediyorum değerli Sümeyye Boz, zaman ayırıp yayınımıza katıldığınız için.
24:36Ben teşekkür ediyorum, iyi çalışmalar diliyorum.
24:39Teşekkür ediyorum.
24:40Evet, DEM Parti Muş Milletvekili Sümeyye Boz bizlerleydi değerli izleyenler.
24:45Sıradaki haberimizle devam edeceğiz.
24:48Barış anneleri Önder Abdullah Özcalan'ın fiziki özgürlüğünün önemini değerlendirdi.
24:54Sürecin kalıcı barış ve demokratik çözüm yönünde ilerlemesi açısından bunun vazgeçilmez olduğunu hatırlattı.
25:30İzlediğiniz için teşekkür ederim.
25:32Kürt halkının büyük acılar yaşadığını ifade eden anneler, mevcut sürecin hem Kürt hem de Türk halkı için bir fırsat olduğunu
25:38söyledi.
25:39Artık her türlü acıyı gördük, sufaklarda bir an önce barış olsun diyoruz.
25:43Çocuklarını kaybeden bütün anneler barış istiyor diye konuştular.
25:47Önder Abdullah Özcalan'ın fiziki özgürlüğünün sürecin temel başlıklarından biri olduğunu belirten barış anneleri,
25:53biz önderliğimize güveniyoruz, ilk önce önderliğimizin fiziki özgürlüğünü istiyoruz dedi.
25:58Barış'ın toplumun tamamına fayda sağlayacağını vurgulayan anneler,
26:02geçmişte büyük bedeller ödendiğini söyledi.
26:05Biz kimliğimizi, ana dilimizi istiyoruz ifadelerini kullandı.
26:12Avrupa Demokrasi ve Dünya İnsan Hakları Avukatları Derneği çerçeve yasaya ilişkin bir açıklama yayınladı.
26:20Dernek, yürürlüğe giren çerçeve yasayı önemli ancak kırılgan bir ilk adım olarak değerlendirdi.
26:30Avrupa Demokrasi ve Dünya İnsan Hakları Avukatları Derneği resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren çerçeve yasaya ilişkin açıklama yayınladı.
26:39Önemli ancak kırılgan bir ilk adım olarak nitelendirilen yasanın kalıcı barış için yeterli olmadığı belirtildi.
26:45Çerçeve yasanın bir sonuç değil başlangıç olarak görülmesi gerektiği vurgulandı.
26:49Dernek, Kürt kimliği, dili ve kültürel hakları, eşit yurttaşlık, siyasi katılım, ifade ve örgütlenme özgürlüğüyle hukukun üstünlüğünü güvence altına alan
26:59demokratik reformlar çağrısı yaptı.
27:01Ayrıca barış sürecinin yalnızca silahsızlanma ve yeniden entegrasyona sınırlı kalmamasını, çatışmayla bağlantılı, tutuklu, sanık ve sürgündeki kişilerin de sürece dahil
27:11edilmesini istedi.
27:12Önder Abdullah Öcalan'ın süreçteki rolünün resmi olarak tanınması ve gerekli koşullarının sağlanması çağrısını yapan dernek,
27:19Umut hakkında Türkiye'nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülükleri doğrultusunda ele alınması gerektiğini belirtti.
27:26Açıklamada, Avrupa Birliği ve Avrupa ülkelerine de çatışma ve siyasi sayıklarla yürütülen yargılamalar nedeniyle tutuklu veya sürgünde bulunan kişiler için
27:35af ve benzeri hukuki mekanizmaları değerlendirme çağrısı yapıydı.
27:42Bugün Hindistan'ın bağımsızlık mücadelesinde sömürgeciliğe, kas ayrımcılığına ve eşitsizliğe meydan okuyan Aşram Komününü irdeleyeceğiz.
27:54Direniş yuvasına dönüşen komünlerde, Kasturba Gandhi liderliğinde kadınlar ön saflarda yer aldı. Bakalım.
28:04Hindistan'da geleneksel olarak manevi inziva ve eğitim alanları olarak bilinen Aşramlar, Mahatma Gandhi'nin öncülüğünde sömürgeciliği,
28:12kas eşitsizliğine ve ekonomik bağımlılığa karşı aktif bir toplumsal direniş ve dayanışma merkezine dönüştü.
28:18Mahatma Gandhi, 1915'te Güney Afrika dönüşü kurduğu Sabarmati ve ardından gelen Sevagram Aşramlarıyla ortak emek, eşitlik ve kolektif yaşam üzerine
28:28kurul alternatif bir toplum modeli inşa etti.
28:31Aşram yaşamında tarım, temizlik, dokuma ve yemek hazırlama gibi tüm günlük işler, cinsiyet ve toplumsal statü gözetilmeksizin ortaklaşa yürütüldü.
28:40Mahatma Gandhi, geleneksel olarak dokunulmaz kabul edilen Dalit bir aileyi Aşram topluluğuna kabul ederek, dönemin en sert toplumsal tepkileriyle karşılaştı.
28:51Maddi yardımların kesilmesine rağmen bu tutumundan taviz vermeyen Mahatma Gandhi,
28:56kas tabanı iş bölümüne ve ayrımcılığa karşı ilk somut adımlarını bu alanlarda attı.
29:00Kasturba Gandhi başta olmak üzere çok sayıda kadın, Aşramların yalnızca günlük idaresinde değil,
29:06dokuma üretimi, eğitim ve İngiliz sömürge yönetimine karşı yürütülen sivil itaatsizlik eylemlerinde de ön saflarda yer aldı.
29:13Aşramlar, kadınların geleneksel ev içi rollerin dışına çıkarak toplumsal mücadelede aktif birer özne olmalarını sağladı.
29:221915'de Mahatma Gandhi, Güney Afrika dönüşü, Ahmedabad'da ilk topluluk merkezini kurdu.
29:27Bu yapı daha sonra Sabarmati Nehri kıyısına taşındı.
29:311930'da İngiliz tuz tekelini protesto etmek amacıyla Sabarmati aşramından başlayan 390 kilometrelik tarih tuz yürüyüşü gerçekleştirildi.
29:421936'da Maharaşra'da kurulan yeni aşram, kırsal kalkınmayı, köy ekonomisini ve yerel üretime kaydırıldı.
29:49Özellikle Sevegram aşramıyla birlikte Mahatma Gandhi, bağımsızlığın yolunun köylerin öz yeterliliğinden geçtiğini savundu.
29:57Kadiyel dokuması kumaş üretimi, İngiliz sanayi ürünlerine karşı boykotun ve ekonomik bağımsızlığın simgesi haline geldi.
30:10Türkiye'de yıllardır Kürt dili, Kürt kültürü, Kürt müziği ve Kürt renkleri yasaklı değerli izleyenler.
30:18Bu yasak en katı haliyle de Türkiye cezaevlerinde yaşanıyor.
30:23Trabzon'daki Tekirdağ'daki tutsaklardan Tufan İlbaş sarı kırmızı yeşil renklerden bileklikler yaptı ve bunu ziyaretçilerine vermek istedi.
30:37Fakat cezaevi yönetimi tarafından bu engellendi.
30:42Tufan İlbaş Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu ve mahkeme başvuruyu karara bağladı.
30:49İfade özgürlüğünün ihlal edildiği kararını verdi.
30:57Anayasa Mahkemesi, hapishanede yaptığı sarı kırmızı ve yeşil renkli bilekliği ziyaretçisine vermesine izin verilmeyen Tufan İlbaş'ın ifade özgürlüğünün ihlal
31:06edildiğine karar verdi.
31:07Tekirdağ İkinoğlu F-Tipi Ceza İnfaz Kurumu'nda tutulan Tufan İlbaş, Ceza İnfaz Kurumu İdari ve Gözlem Kurulu'nun da
31:14izniyle odasında boncuk işi yapmaya başladı.
31:17Ancak Temmuz 2022'de yaptığı bilekliklerden sarı, kırmızı ve yeşil olanın hapishaneden çıkarılmasına izin verilmedi.
31:24Tufan İlbaş'ın başvurusu önce infaz hakimliği, sonra Ağır Ceza Mahkemesi tarafından reddedildi.
31:30Bunun üzerine dosya AYM'ye taşındı.
31:33İfade özgürlüğünün yalnızca söz ve yazıyla sınırlı olmadığını belirten Anayasa Mahkemesi,
31:38el işi gibi farklı ifade biçimlerinin de anayasal koruma altında olduğuna dikkat çekti.
31:43Tufan İlbaş'ın ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti.
31:47Yüksek Mahkeme Tufan İlbaş'a 20 bin lira manevi tazminat ödenmesini ve dosyanınca yeniden yargılama yapılmak üzere Tekirdağ 2. infaz
31:55hakimliğine gönderilmesine hükmetti.
32:03Türkiye'deki cezasızlık politikaları her geçen gün daha fazla kadının yaşamına mal oluyor.
32:09Kadın kurumlarının paylaştığı verilere göre 2026 yılının ilk 6 ayında 150 kadın katledildi.
32:17151 kadın ise şüpheli şekilde yaşamını yitirdi 6 ay içerisinde.
32:21Kadın mücadelesi aktivistleri cezasızlık politikalarının failleri cesaretlendirdiğini hatırlatıyor.
32:28Bundan vazgeçilmesi çağrısı yapıyor.
32:34Kürdistan ve Türkiye'de katledilen kadınların sayısına her gün yenileri eklenirken kimi kadınların ölümü şüpheli olarak kayıtlara geçiyor.
32:43Failler ise yargının cezasızlık politikalarından güç alarak yeniden toplum içinde yer bulabiliyor.
32:49Konuyla ilgili Nujin Hayakon Şans Star Kadın Derneği üyesi Pınar Kutevi kadınların yalnız bırakıldığını ve faillerin övüldüğünü aktardı.
32:57Bu eylemlerimizle cezasızlık ve gerçekten suçu savunma, suçluyu koruma politikalarından kaynaklı her gün sokaklardayız.
33:08Yani sesimizi duyurmaya çalışıyoruz.
33:10Bu anlamda elimizden geldikçe bütün çığlıklarımız katledilen kadınlar üzerine.
33:16Cezasızlık politikaları kaldırılmalı.
33:18Artık katiller korunmamalı ve kadınlar bu anlamda gerçekten korunmalı ve bilgilendirilerek ilerletilmeli.
33:26Biz kadın dernekleri olarak her gün sokaklarda olacağız ve çığlıklarımızı yükselteceğiz.
33:31Çünkü ne kadar çok sindirmeye çalışırlarsa o kadar üstü kapatılıyor ve gerçekten cinayetler artıyor.
33:37Verilen cezalar yetersiz, kadınlar tamamen korunamıyor.
33:41Bu anlamda gerçekten kadınlar yalnız bırakılıyor ve suçlu her zaman övülüyor.
33:46Bence anayasanın tamamı yenilenmeli ve İstanbul Sözleşmeli, kesinlikle İstanbul Sözleşmesi kabul edilmeli ve bu anlamda yasalar daha çok cezalarla donatılmalı.
33:57Biz kadınlar olarak bunu talep ediyoruz.
34:00Kadınların susmaması ve birlik olması gerektiğini ifade eden Pınar Kutevi, susmama ve korkmama çağrısı yaptı.
34:07Susmamalılar, saklamamalılar, korkmamalılar.
34:10Her zaman bu anlamda çığlıklarını yükseltmeliler.
34:14Çünkü onlar söylemedikçe insanlar buna çözüme çare olamayacak, daha çok bastıracaklar.
34:20Reyhan Kaplan ise kadınların şiddete ve katliama maruz bırakılıp bunun normalleştirilmesine tepki gösterdi.
34:27Cezasızlık politikalarına dikkat çekti.
34:30Ben Kürdüm diyene müebbet cezaları verilirken kadınları hayattan koparanlara bir ceza verilmiyor dedi.
34:36Kadınların öldürülmediği bir sistem istiyoruz diyen teca aktivisti Meryem Aslan cezasızlığa tepki gösterdi.
34:44Çünkü bizler artık kadın intiharlarını, kadın şüpheli ölümlerini ele alırken artık ölümler üzerine konuşmak istemiyoruz.
34:52Her şüpheli kadın ölümünün arkasında muhakkak bir failin olduğunu biliyoruz.
34:57Ve bütün kadın ölümlerinin, şüpheli kadın ölümlerinin, çocuk ölümlerinin ne kadar birbirinden bağımsız olmadığını biliyoruz.
35:03Hepsi bir mümün ferit olaylarının peş peşe ne kadar geldiğini de görüyoruz ve biliyoruz.
35:09Bu noktada tüm yetkililerinin, tüm hukuk mekanizmalarının devreye girmesini talep ediyoruz.
35:18Rahalı kadınlar yaşanan bu kadın katliamlarına karşı, cinsel saldırılara karşı ve şüpheli kadın ölümlerine karşı alanlara çıktı değerli izleyenler.
35:28Bu İran şehirde gerçekleştirilen, eyleme katılan kadınlar, kadına yönelik şiddetin normalleştirilmesine tepki gösterdi.
35:39Tevgara Jünen Azat ve RİHA Demokratik Kurumlar Platformu, artan taciz, tecavüz ve erkek şiddetine karşı RİHA'nın Verenşara ilçesinde yürüyüş
35:48düzenledi.
35:49Ziyade 20'ni pazarı önünde bir araya gelen kitle ilçe meydanına yürüdü.
35:53Demparti RİHA İLEŞ Başkanı Ayşe Sürücü, şiddetin üzerinin örtülmesine izin vermeyeceklerini söyledi.
35:59Bu saldırıların arkasında yalnızca birkaç erkek değil, kadınların yaşamı, bedeni ve iradesi üzerinde kendisine sınırsız hak tanıyan erkek egemen toplumsal
36:11düzen ve bu düzeni besleyen cezasızlık politikaları vardı.
36:15Alman aktivist Paulo Mayer'in geri gönderme merkezinde tecavüze uğradığı açıklamasını hatırlattı.
36:20Sorumluların açığa çıkarılması gerektiğini söyledi.
36:23Bir kadının daha cinsel saldırıya maruz bırakılmasını beklemeyeceğiz.
36:29Örgütleneceğiz, birleşeceğiz.
36:32Kadınların yaşam hakkından, iradesinden ve özgürlüğünden vazgeçmeyeceğiz.
36:38Demparti Urfa Milletvekili Dilan Kont Ayan şiddetin normalleştirilmesine tepki gösterdi.
36:43Bu topraklar için diyorlar ki burası aşiret bölgesi, olur öyle şeyler.
36:50Bunu diyenlere buradan sesleniyoruz.
36:52Bu topraklar Kürt halkının özgürlüğü için adım atanları doğurdu.
36:57Yok öyle yağma.
36:58Sizin ağlamalarınıza boyun eğmeyiz.
37:02Bu topraklarda otobüs...
37:05Ahmet Büyükşehir Belediyesi Kadın Daire Başkanlığı 22 köyde şiddete karşı farkındalık yaratmak amacıyla kampanya başlattı.
37:14Kampanya kapsamında atölyeler düzenlendiği şiddetin çok yönlü boyutları ve çözüm önerileri konuşuldu.
37:22Peki kadınların bu atölyelerdeki talep ve görüşleri neydi? Yanıtlara bakalım.
37:30Ahmet Büyükşehir Belediyesi Kadın Daire Başkanlığı Sözümüz Bitmedi Şiddeti Birlikte Durduracağız kampanyası kapsamında yaklaşık 2 yıldır önemli çalışmalar yürütüyor.
37:40Çalışma kapsamında 22 köyde atölye çalışması düzenlenirken atölyelerde şiddetin çok yönlü boyutları ve çözüm önerileri konuşuldu.
37:50Atölyelerde kadınların yalnızca fiziksel değil, ekonomik, psikolojik ve dijital şiddetin farklı biçimlerine de maruz kaldığı açığa çıktı.
37:59Kampanyaya katılan sosyolog Eylem Kaya sahadaki gözlemlerini ANF'ye değerlendirdi.
38:05Atölyelerde kadınların şiddetin boyutlarını tanımlamada eksik kaldıklarını aktardı.
38:09Daha çok kırsal kesimdeki kadınlar şiddeti tanımlarken aslında yaşadığı çoğu şiddet türlü çok farklı olmadıklarını gözlemledim.
38:18Yani dijital şiddeti mesela çok fark etmemişlerdir hayatta boyunca ama aslında biz konuştuktan sonra çok fazla maruz kaldıkları bir şiddet
38:27türü olduğunu fark ettik.
38:29Sadece fiziksel şiddetten işte hatta biz kadınların şiddeti konuştuğumuzda onlara şiddetin tanımını sorduğumuzda neyse ki bizde şiddet hiç olmuyor burada
38:39böyle hikayelere hiç rastlamıyoruz diyorlar.
38:42Ama diğer şiddet türlerini konuşuyoruz.
38:44Mesela ekonomik şiddeti konuşuyoruz.
38:47Manipüle edilen ilişkileri konuşuyoruz.
38:50Psikolojik şiddeti konuşuyoruz.
38:52Ev içi bakım yükünün sadece kadınlarda olduğunu, bugünün de çok büyük bir eşitsizlik doğurduğunun aynı zamanda psikolojik şiddete de neden
38:59olduğunu konuşunca yeni yeni anlatmaya başlıyorlar.
39:03Şiddeti daha farklı bir şekilde tanımlamaya başlıyorlar.
39:06Kadınların yoğun hak ihlalleri ve şiddete maruz kaldığını belirten Eylem Kaya kadınların taleplerini aktardı.
39:13Kadınlar sorunları konuşmaktan çok çözme yoğunlaşmamızı çok istiyorlar.
39:18Ve en bariz önerilerden biri şu oluyor, biz bunları zaten biliyoruz.
39:24Çünkü evet biz de onlardan öğreniyoruz.
39:26Yani onlardan o kadar çok vaka örneği duyuyoruz ki, o kadar çok deneyim alıyoruz ki.
39:32Biz evet eğitimler yapıyoruz, bilinci açığa çıkarma çalışmaları yapıyoruz ama en çok bizim bilincimiz açığa çıkıyor.
39:39Çünkü onların deneyimlerini dinlerken bazen çözümlerimizin ve mekanizmalarımızın yetersiz olduğunu görebiliyoruz.
39:46Ve buna göre tekrar revize edebiliyoruz çalışmamızı.
39:49Bizim erkeklerle çalışma yapmamızı istemiyoruz.
39:51Çünkü şiddetin kaynağının erkek olduğunu, kadınlardan çok erkeklerle daha fazla çalışmaya üretilmesini,
39:58özellikle şiddet konusunda onların bilincinin açığa çıkarması talepleri çok oluyor.
40:03Bunu gittiğimiz her yerde hem merkeze hem kırsalda duyduğunu söyleyemiyoruz.
40:07Ve psikolojik şiddeti konuşuyoruz.
40:12Kadın ekonomisi gündemiyle devam edeceğiz.
40:15Erdiş'teki Kadın Kent Bostanı, kadınların kolektif üretim ve dayanışmasını güçlendirmeyi hedefliyor.
40:22Kadınlar, üretimden pazara kadar kadın emeğini ekonomik yaşamın öznesi haline getirmeyi amaçlıyor.
40:31Erdiş Belediyesi tarafından hayata geçirilen Kadın Kent Bostanı, kadınların görünmez kılınan emeğini ekonomik yaşamın öznesi kılıyor.
40:40Kadın Kent Bostanları, yerel yönetimlerin kadın özgürlükçü politikalarının önemli araçlarından biri olarak öne çıkıyor.
40:47Kadın Kent Bostanları, yalnızca üretim yapılan alanlar değil, aynı zamanda dayanışmanın, örgütlenmenin ve kadınların ekonomik yaşamda özneleşmesinin mekanları olarak değerlendiriliyor.
40:58Van'ın Erdiş Belediyesi tarafından hayata geçirilen Kadın Kent Bostanı projesinin amaçlarını anlatan belediye meclis üyesi Ayşe Ergün,
41:07bostanların kolektif mekanlar olarak tasarlandığını aktardı.
41:11Yereline baktığımız zaman ekonominin daha çok erkek tek elinde olması, biraz daha kadınlara ekonomiden biraz daha öteleyen bir yerde durduğunu
41:21aslında söyleyebiliriz.
41:22Çünkü baktığımız zaman evet kadınlar burada bostan ekiyor ya da kendi evlerinin önünde bostan ekiyorlar.
41:28Fakat yine erkeğe verip satışını gerçekleştiriyorlar.
41:32Bizim burada önemli olan, yani yapmamız gereken şey aslında pazar alanını yaratmak, bostandan ziyade.
41:39Ayşe Ergün, kadın ekonomisi konusunda toplumsal cinsiyet eğitimleri vereceklerini belirtti.
41:45Kapı kapı dolaşarak kadınları kolektif üretime katmayı hedefledikleri bilgisini paylaştı.
41:50Çünkü bizler biliyoruz yani toplumda aslında ekonomiyi var eden kadın, nano üreten kadın nano muhtaç şu an.
41:57Ama baktığımız zaman imkan var fakat bunu motive edecek, yani bunu örgütleyecek olan bizleriz.
42:04Bunun örgütleme noktasında belki biraz eksik kalıyoruz.
42:08Kadınlara dokunma ve kadınlara ulaşma noktasında bizler eksiklik yaşıyoruz.
42:12Ama yapacağımız çalışmalarla mahalle mahalle kapı kapı dolaşıp bunun örgütlemesini yapmayı planlıyoruz.
42:19Kadın emeğini aslında görmek gerekiyor.
42:23Yani kadın kendi emeğini görmek gerekiyor.
42:28Evet, Hünerge Hevelat'ın Jın Jiyan Azadi Stranı ile veda edeceğiz değerli izleyenler.
42:35Yayınımız saat başında Kürtçe Bülten ile devam edecek.
42:38Yayında emeği geçen arkadaşlarım adına iyi akşamlar diliyorum.
42:41Hoşçakalın.
43:11Altyazı M.K.
43:36Altyazı M.K.
43:50Altyazı M.K.
44:21Altyazı M.K.
Comments