00:25İzlediğiniz için teşekkürler.
00:38İzlediğiniz için teşekkürler.
01:00Olmuyor. Bazen toplayamıyorsun o kişileri.
01:02Topram ne kadar zenginde olsun şu anda. O eski hava yoldur.
01:06Tek başımız artık eşimle birlikte kahvaltı yapıyoruz. Akşam yeminize rükle. Arada sırada uğrarlar. Soğuruyorlar.
01:12Günümüzde evet aile bağları zayıflıyor. Net bir şekilde bu görülüyor zaten. Hepimizde yaşıyoruz hatta bunu.
01:18Aile yalnızca sevginin değil, üretimin, dayanışmanın ve geleceğin merkeziydi. Çocuk 5 yaşında suya gider, 8 yaşında hayvan gider, 15 yaşında
01:28tarlaya girerdi.
01:29Çocuk sayısı arttıkça aile güçlenirdi. Çünkü tarlada çalışan da oydu, dükkanda babasına yardım edendi.
01:3513-14 yaşımızda annemize yardım ediyoruz. 10 yaşımızda başladık mesela.
01:40Şimdi tablo büyük ölçüde değişti. Değişen yaşam tarzı ve bireyselleşme aile yapısını dönüştürdü. Geniş ailelerin yerini çekirdek aileleri aldı.
01:49Geniş ailelerin çekirdek aileye geçiş bir çok kısa süre içerisinde oldu.
01:52Türkiye'de tek kişilik haneler ve tek ebeveynli haneler de en hızlı artış gösteren hane tipleri olarak karşımıza çıkıyor.
01:59Geçmişi özlüyor musunuz?
02:00Özlemez olur muyuz? Bir de çocukluğumuzda hepimiz bir arada kahvaltımızı yapardık. Ne bileyim ben akşam yemeğini yerdik, sohbetler edilirdi.
02:08Günümüzde aile yapısı zayıfladı mı?
02:11Çok, çok, çok.
02:13Aile veya yakın çevre oluşturma konusunda başarısız iseniz, ileriki yaşlarda ciddi anlamda psikolojik sorunlar yaşarsınız ve yalnız bir şekilde hayata
02:23veda edersiniz.
02:24Eskiden anne babalar evlatlarına bakar, evlatlarsa yaşlanan anne babalarının elinden tutar onlara bakardı. Şimdi ise döngü tam tersi oldu.
02:3330 yaşında, 40 yaşında evde oturan insan çok. Anne bakıyor, baba bakıyor bunlara.
02:38Birçok anne ve baba çocuklarının geleceğini güvence altına almak için ömrünü tüketiyor. Üniversite eğitimi, iş bulma mücadelesi, evlilik masrafları, hatta
02:48torunların bakımına kadar uzanan sorumluluklar.
02:50Anne ve babaların yükü hiç olmadığı kadar ağır.
02:53Hala ellerim üzerinde. Yardım ediyorum neyse ellerse. Elimin yettiği kadar, imkanım olduğu kadar diyorum işte al şunu al bunu.
03:0152 yaşındasınız, 29 yaşındaki çocuğunuza bakıyorsunuz.
03:04Evet.
03:04Büyü mü yala, 30 da olsa büyü mü yala, küçük de.
03:07Değişen aile yapısıyla birlikte gençler artık evlenmek istemiyor. TÜİK verileri de bu bilgiyi doğruluyor.
03:13Zira 2016'da 1 milyon 316 bin olan doğum sayısı 2025'de 895 bin 374'e geriledi.
03:21Yani 9 yılda yaklaşık 420 bin bebek eksildi.
03:2537 yaşında evlenmedi, bekar duruyor.
03:28Evde de anne baba yemek yapıyor, baba çalışıyor.
03:31Niye evleneyim ki diyor.
03:31Niye evleneyim ki diyor. Buradan rahat yer mi bulacağız?
03:34Sanal medyanın bir takım eğilimleri ve oradan etkilenme sonucu evlilik yaşları uzadı.
03:40Kimisi evlenmiyor.
03:41Daha geç yaşta evlenmek daha kısıtlı bir doğrganlık süresine ve daha az çocuk sayısına işaret ediyor aslında.
03:48Artık bir çocuk diyoruz, bir tane daha yok diyorlar.
03:51Çünkü gençler biraz mesuliyeti sevmiyorlar.
03:53Bunun bakış açısının değişmesi de özellikle hem çevresel hem de sanal medyanın dayatması sonucu olmakta.
03:59Üçünün de birer tane çocukları var.
04:01İkincileri...
04:02Yok istemiyorlar.
04:03Demiyor musunuz oğlum artık evlen bir torun seveyim.
04:06Diyorum ama maalesef.
04:08Hiç sıcak bakmıyor.
04:09Doğrganlık hızının azalması özellikle Türkiye'de daha yüksek bir yaşlı nüfusuna yol açacak.
04:16Aynı zamanda küçülen bir iş gücüne ve bakım yükünün artışına aynı zamanda sosyal güvenlik sistemi üzerinde ciddi bir baskı sorununa
04:24yol açabileceğini öngörebiliyoruz.
04:26Tüm bunlar gösteriyor ki toplumun omurgası olan aile tarihin en büyük dönüşümlerinden birini yaşıyor.
04:32Peki çözüm yolu ne olmalı?
04:34Toplumun yeniden güçlü aile bağlarına ve dayanışma kültürüne kavuşması mümkün mü?
04:39Yasal düzenlemeler yapmakla eski hale döndürmek çok kolay değil.
04:42Bunun için insanların kendi aralarındaki iletişimlerinde bu konu üzerinde durmaları gerekiyor.
04:47Çeşitli sivil toplum örgütleri, kanaat önderleri, iletişimi destekleyici programlar veyahut da söylemler içerisinde olması gerekiyor.
04:54Aile içi ilişki ve iletişim dinamiklerinin, aile içi rollerinin yeniden yapılanması ve bunun üzerine daha sık çalışmaların yapılması gerekliliği ortaya
05:02çıkıyor.
05:03Hem sanal medya hem klasik medya bu anlamda programlar yapmalı ve insanlara bunu aşılamalı.
05:09Doğurganlığı da evliliği de engelleyen, risk oluşturan bazı faktörler gündeme alınmalı. Örneğin dijital kumar bunlardan bir tanesi.
05:16Aksi takdirde parçalanmış ve duygusuz ve mutsuz bir toplum olma ihtimali ne yazık ki yüksek oluyor.
05:22Unutmamak gerekir ki aile sadece kan bağı değil. Aile güven, dayanışma. Geleceğe bırakılan en güçlü miras demektir.
05:30Belki de bugün asıl sorgulamamız gereken soru şudur. Biz aileyi mi değiştirdik yoksa değişen hayat bizi aileden mi uzaklaştırdı?
05:38Ama güçlü aileler olmadan güçlü bir gelecek inşa etmek kolay değil. Ve belki de bütün mesele yeniden aynı sofrada buluşabilmektir.
05:46Sizin bir tane çocuğunuz var. İkinciyi düşünüyor musunuz?
05:48Ben düşünüyorum.
05:49Şu an değil yani.
05:50Ama ikna edeceğim gibi gözüküyor.
05:52Şöyle ikna edin. Daha fazla çocuk, daha fazla aile bağ.
05:56Kesinlikle. Daha fazla çocuk, daha fazla aile bağ. Bunu unutma.