00:24Nato Zirvesi
00:30Geçen yıl Nato Zirvesi'nde sonuç bildirgesinde Ukrayna'ya destek konusunda tek bir kelime bile yer almadı.
00:3615 gün önce G7 Zirvesi'nde Amerika, Ukrayna'ya desteğin yeniden vurgulandığı bir bildiriyi imzalamayı kabul etti.
00:42Dolayısıyla ilk soru şu, Ukrayna'ya destek meselesi bu Nato Zirvesi'nde yeniden gündemde yer alacak mı?
00:48Bunun Amerika ile Avrupalar arasında son ana kadar tartışılacağını ve Trump'ın muhtemelen Ukrayna'ya verilecek bu desteğin karşılığında birçok
00:57şey elde etmeye çalışacağını varsayabiliriz.
00:59İkincisi ise Amerika'nın Avrupa'nın savunmasına gelecekte ne ölçüde katkı sağlamaya devam edeceği.
01:05Zirvenin en önemli başlıklarından biri de özellikle Avrupalı müttefiklerin savunma harcamalarını, gayri safi yurt içi hasılalarının %5'i seviyesine çıkarmaları
01:14yönündeki ABD talebi olacak.
01:17%5 hedefi aslında bir sembol. Avrupalılardan istenen savunma yatırımı artışının sembolü.
01:23Donald Trump bunu her zirvede, çok yüksek miktardaki bu artışı Avrupalar üzerindeki baskıyı arttırmak için kullanıyor.
01:30Ve her zirvede eğer daha fazla harcama yapmazsanız Avrupa'daki askeri varlığımızı azaltırım, Avrupa'yı savunmam diyor.
01:37Dolayısıyla bu Donald Trump için bir baskı aracı. Bu baskı önemli oranda işe de yaradı.
01:43Avrupa Birliği ülkelerinin askeri harcamaları 2021'de 200 milyar euroydu. Bugün ise yaklaşık 400 milyar euro.
01:50Yani çok kısa bir sürede iki katına çıktı. Amerika bunun daha da artmasını istiyor.
01:54Avrupa ülkeleri bu açığı kapatmak için Avrupa savunma mimarisini yeniden kuruyor.
01:59Türkiye'de bu mimariye dahil olmak istiyor.
02:01Ancak Türkiye'nin Avrupa savunma projesi Seyf'e katılmasının önünde Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum yönetimi vetosu var.
02:09Seyf konusu karmaşık. Bu konuda birçok yanlış değerlendirme yapılıyor.
02:13Çünkü Seyf metni karmaşık.
02:15Mevcut kurallara göre Avrupalıların yaptığı alımlarda belirli oranda Türk birleşenleri kullanılabiliyor.
02:20Yani Türk savunma sanayisi Seyf'ten dışlanmış değil.
02:23Ancak programa tam katılım için Avrupa Birliği ile bir güvenlik anlaşması gerekiyor.
02:28Bu da Güney Kıbrıs başta olmak üzere siyasi konuların çözümünü zorunu kılıyor.
02:33Bunun da ötesinde bu güvenlik anlaşması var.
02:35İşte bu güvenlik anlaşması için bu sorunu çözmek gerekiyor.
02:41Jean-Pierre Molni'ye göre Türkiye'nin Avrupa savunma sanayiinde yer almasının tek yolu da bu programlar değil.
02:48Gerçekte başka çözümler bulunur.
02:50Öncelikle Türkiye Avrupa fonlarından geçmek zorunda değil.
02:53Türkiye'den doğrudan askeri ekipman satın almak tamamen mümkün.
02:57Bunu zaten bazı Avrupa ülkeleri de yapıyor.
03:00Her şey Seyf üzerinden ya da Avrupa girişimleri üzerinden yürümüyor.
03:03Şirketler kendi aralığında ticaret yapmaya devam ediyor.
03:07Hatta bugün Fransız şirketleri başta olmak üzere,
03:10Alman şirketleri de Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Hindistan gibi ülkelerde stratejik ortaklar kurmaya çalışıyor.
03:17Molni, Ukrayna Savaşı'nda Türkiye'nin oynadığı olumlu rolün ardından,
03:21Türkiye'nin AB ve Fransa ile ilişkilerinin ısınma yolunda olduğunu da belirtiyor.
03:25Zirve öncesinde Ankara-Washington hattındaki temaslarda yeniden gündeme gelen F-35 programı,
03:31F-110 motorlarının satışı ve S-400 meselesi de dikkat çeken başlıklar arasında.
03:38Bence Trump ticarete odaklı düşünüyor.
03:40Eğer Türkiye'ye F-110 motorları satılabiliyorsa,
03:43Bunu yapmanın bir yolunu bulur.
03:45Bu onun için sorun değil.
03:46Bunun büyük bir engel olacağını düşünmüyorum.
03:49Ayrıca S-400 meselesinin de artık bir ölçüde geride kaldığını düşünüyorum.
03:54S-400'leri üçüncü bir ülkeye vermek mantıklı bir seçenek.
03:57Bu tür bir durumda biz de karşılaştık.
03:59Hatırlayın, Rusya'ya satılması planan misral gemileri vardı.
04:03Sonra bu satış iptal edildi ve gemiler Mısır'a gitti.
04:08Molni'ye göre Ankara'da düzenlenecek zirvenin yalnızca güvenlik açısından değil,
04:14siyasi açıdan da güçlü bir sembolik anlamı bulunuyor.
04:18NATO zirveleri Avrupa ülkeleri arasında dönüşümlü yapılıyor.
04:21Ama bu seçimlerin sembolik bir yönü de var.
04:24Ukrayna'nın işgalinin ardından son zirveler,
04:27Varşova, Vinius gibi cepheye yakın yerlerde yapıldı.
04:29NATO'nun 75. yıl dönümü nedeniyle Amerika'da toplandı.
04:33Geçen yıl Hollanda'da yapıldı.
04:35Çünkü Mark Rutte genel sekreter oldu.
04:37Bu senede Ankara'da.
04:38Bu seçimde Türkiye'nin NATO içinde olduğu ve ona ihtiyaç duyulduğunu göstermek amacını taşıyor.
04:44Bu Türkiye'ye verilen olumlu bir mesaj.
04:47Ve Türkiye tarafından da böyle algılanıyor.
04:49Burada biz Avrupalar açısından küçük bir zorluk var.
04:52Türkiye'nin bunu Avrupa Birliği'ne karşı bir pozisyon olarak görmemesi gerekir.
04:56Çünkü temel mesele sadece Güney Kıbrıs değil.
04:58Evet bu mesele var ve bu böyle.
05:01Ama Avrupa Birliği'nin yaptığı her şey Türkiye'ye karşı değil.
05:04Bunu hem Avrupalıların daha iyi anlatması hem de Türklerin daha iyi anlaması gerekir.
05:09Her iki tarafın da gerçek bir çalışma yapması gerekiyor.
05:12NATO için de Türkiye'ye ihtiyaç var.
05:14Aynı şekilde Türkiye'nin de NATO'ya ihtiyacı var.
Yorumlar