00:00Sa pagpapanatili ng kapayapaan sa Southeast Asia,
00:03naging magandang simbolo ang aksyon ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr.
00:08na maging mediator ng Thailand at ng Cambodia.
00:12Ayon sa isang eksperto, hindi lamang kasi ito usapin ang seguridad,
00:16hindi maging ang kaunlaran pagdating sa kalakaran sa region.
00:21Kung paano yan, alamin sa sentro ng balita ni Sheila Natividad.
00:27Ilang dekada na ang nakararaan, magmula ng sumiklab ang alitan ng mga bansang Thailand at Cambodia.
00:34Ngunit matapos ang gulong nagdulot ng putukan dahil sa teritoryong pinag-aagawan,
00:40tila naging daan si Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr.
00:44para pagbuklorin ang distansya sa pagitan ng dalawang bansa.
00:48Ito ay matapos mag-organisa ang Pilipinas noong 48th ASEAN Summit
00:52sa pangungunan ng Pangulo ng isang pagpupulong para pag-usapan ang bilateral disputes.
00:58This meeting has demonstrated how our relationship in ASEAN is built on mutual respect, trust, solidarity and understanding.
01:08I believe this was possible because of a very clear, fervent belief by both leaders
01:18that it is time for peace and no longer the time for war.
01:23Sa pananaw ng Chief Economist na si Michael Ricafort, may positibong naidulot ang pagiging intermediator ng Pilipinas
01:31sa pagitan ng dalawang bansa.
01:33Anya, bagamat obligasyon ng ASEAN Chair na maging tulay para mag-usapan ng siguridad
01:39at hindi pagkakaunawaan sa pagitan ng mga miyembrong bansa,
01:43mahalaga ang naging papel ng Pilipinas para maging tagapamagitan.
01:47This year, the Philippines is expected to fulfill that role since it's something that's revolving,
01:55something that's changed every year.
01:59Next year, there would be another ASEAN country that would continue and hold on with the leadership
02:06on behalf of other ASEAN countries.
02:08So, given the high growth and the large market in ASEAN,
02:16it's influenced especially on economic and on other matters around the world.
02:21So, this is very important.
02:23This would showcase the Philippines also in its role.
02:27It would highlight, it's really the moment of the country to really shine, so to speak.
02:34Sa ginanap din na trilateral meeting, sinangayuna ng mga Prime Minister ng Thailand at Cambodia
02:40na magtalaga ng foreign ministers para sa pakikipagdayalogo.
02:44Ito ay para maiwasan din ang tensyon at alang-alang na rin sa pagtatatag ng kapayapaan
02:50sa ngala ng mga nasasakupan.
02:52Ayon pa kay Rika Fort, magandang nagkakaroon ng iisang tindig ang mga leader ng ASEAN.
02:58So, this is the best venue for the ASEAN leaders to come up with a common stance
03:03and the chair of ASEAN to fulfill that, well, to fulfill the common voice and stance
03:11of the different ASEAN countries.
03:13Because who else is going to solve that?
03:15But, well, it would be more effective among neighboring countries
03:20sharing similar territory and borders.
03:23Dagdag pa ng ekonomista, makabubuti sa mga bansang sakop ng ASEAN,
03:29particular ang Thailand at Cambodia, na magkaroon ng kapayapaan at siguridad
03:34para maiwasan din ang maaaring fallout sa hinaharap.
03:37So, it's for the best interest of everybody to maintain peace and security in the region,
03:44to avoid any fallout, any headache also, as far as protecting the respective country citizens.
03:54Samantala, bilang koordinator ng ASEAN Observer Team na nagtatala ng mga naging kasunduan
04:00sa pagitan ng mga miyembrong bansa ng rehyon, binigyang diinipangulong Marcos Jr.
04:06na nananatiling nakatutok ang Pilipinas para maging tulay sa pag-uusap ng dalawang bansa.
04:11The Philippines underscores its commitment to fulfill its obligation as coordinator of the AOT.
04:19And so, as Cambodia and Thailand continue to work on the situation,
04:24the Philippines commits to continue offering its good offices
04:27to enable both countries to engage in sustained dialogue and cooperation,
04:33especially towards upholding the commitments and principles agreed upon by the two parties.
04:39May tension man sa pagitan ng mga bansang Thailand at Cambodia,
04:43mahalaga ang papel ng Pilipinas bilang ASEAN Chair ngayong taon,
04:48bilang tulay na rin ng makabuluhang dayalogo,
04:50hindi lamang bilang taga-Masid, pero bilang aktibong tagapagtaguyod ng kapayapaan.
04:57Ito ay isang paalala na walang kapayapaang ipinagkakaloob lamang,
05:02kundi ito ay pinag-uusapan, pinagkakasunduan at pinipiling panindigan.
05:08Shilan Natividad para sa Pambansang TV sa Bagong Pilipinas.
Comments