00:00Sa pagbabukas ng ASEAN Summit 2026, isa sa mga nais tugunan ang maladominong epekto ng krisis sa Middle East.
00:09Kami lang dyan, ang pagtiyak sa siguridad, sa enerhiya, pagkain at kaligtasan ng mga tao.
00:16Mula sa Cebu, nakatutuklar si Ivan Mayrina. Ivan?
00:23Yes, Mel, ang pagtatatag ng isang fuel reserve para sa mga bansang miyembro ng ASEAN
00:29ang isa sa mga hakbang na napagkasunduan bilang tugun sa oil crisis, bunsod ng gyera sa Middle East.
00:39Ang Chairship ng Pilipinas sa Association of Southeast Asian Nations o ASEAN.
00:44Pagkakataon din para ibigang mayamang kasaysayan, kultura at talento ng Pilipinas.
00:49Kaya naman kahit simply ang mismong pagtitipon, hindi nawawalang makulay na pagtatanghal sa opening ceremony ng ASEAN Summit.
00:58Bago yan, we welcome ni Pangulong Bongbong Marcos, kasama si First Lady Liza Araneta Marcos,
01:02ang mga leader ng sampung iba pang bansang miyembro ng ASEAN.
01:07Ang tema ng summit ngayon taon sa Chairship o Pamumuno ng Pilipinas,
01:11Navigating Our Future Together.
01:13Natangon namang nahaharap din ang ASEAN region sa epekto ng oil crisis, bunsod ng gyera sa Middle East.
01:18Across our region and beyond, nations continue to navigate an increasingly complex global environment.
01:27The increasingly volatile situation in the Middle East has impacted our region,
01:32challenging us to remain agile in the face of the uncertainties which threaten lifestyles, livelihoods, and lives.
01:40Layon ng pulong ng mapagbuklod ng ASEAN para magkaroon ng nagkakaisang tubon sa krisis sa Middle East.
01:46Kaunay dyan ang pagtiyak sa seguridad sa enerhiya, lalot 66% ng crude oil ng ASEAN ay inaangkat mula sa
01:52Middle East.
01:53Gusto rin masiguro ang seguridad sa pagkain, lalot na antala ang paglalayag at paggalaw ng mga mahalagang raw material sa
01:59mundo,
02:00kabilang ang fertilizer.
02:02Nais ding matiyak ang kaligtasan ng ASEAN nationals, naapektado rin na si Galot.
02:06Over the past months, each of our countries has had to make adjustments to modify our approaches.
02:13So we come together now to study those adjustments, to find the best approaches, to face the future together.
02:27Kabila sa mga napagkasunduan bilang tugon sa oil crisis ang pagtatatag ng fuel reserve ng ASEAN,
02:33baga bat nagkakasundo sa konsepto, kailangan para o planchahin ang ilang detalye.
02:37Ang malinaw, kailangan itong madaliin.
02:59Iginit din ang Pangulo ang posisyon ng ASEAN sa gyera sa Middle East.
03:07Peace.
03:09That is, it's that simple.
03:11We have made that position very clear.
03:14We have the foreign ministers, when they met previous to this summit,
03:20already put out that document calling for all parties to cease hostilities
03:26and to take a step back, open the Strait of Hormuz, and find a way for a lasting peace.
03:35And this between U.S., Israel, and Iran.
03:41So that is something that is, I think, fundamental to any discussion about the war in the Middle East.
03:49That's the first step, because we will achieve absolutely nothing until there is peace.
03:56We now are in this limbo situation.
03:59It's a very difficult situation.
04:02So until the bombings end, then it's very difficult to put together any kind of solution,
04:12if you want to call it that.
04:13That is why the call, essentially, is peace now.
04:22Isa pa sa mga isinulong ng Pilipinas sa chairship sa ASEAN ngayon taon,
04:27ang Maritime Cooperation.
04:29Sa ilalim ng ASEAN Leaders Declaration on Maritime Cooperation,
04:32magtatatag din ang ASEAN Maritime Center sa Pilipinas.
04:34Dito, pangunahing tututukan at pagtutulungan ng ASEAN ang ligtas na paglalayag sa South China Sea
04:41at pagtiyak na napoprotektahan ang soberanya teritoryo ng bawat magsa,
04:45sa ilalim ng UNCLOS at International Law.
04:47Sabi ng Pangulo, patuloy na inaasam ng Pilipinas ang pagkakaroon ng Code of Conduct
04:51sa pagitan ng ASEAN at China sa South China Sea.
04:57Well, the basic fundamental foundation to get the answer to any of those questions
05:05will come from the finalization of a COC, a Code of Conduct.
05:11We cannot institutionalize any of those things until the Code of Conduct is finalized.
05:18The Code of Conduct between ASEAN and the People's Republic.
05:23That is one of our aspirations.
05:25How optimistic or pessimistic I am, I don't want to say.
05:34Mel, bagamat hindi pa malinaw kung kailan at paano ang magiging implementasyon
05:39sa marami sa mga napagkasunduan sa summit na ito,
05:42ay magpapatuloy daw ang mga bansa sa ASEAN na isulong ang mga ito
05:46sa mga susunod pang mga pagpupulong.
05:49Samantala, sa mga oras na ito ay nagaganap na ang gala dinner
05:52na pinangunahan ng Pangulo para sa mga bisita.
05:56Mel.
05:56Maraming salamat sa iyo, Ivan Mayorina.
Comments