- 8 saat önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:28İzlediğiniz için teşekkürler.
00:00:39İzlediğiniz için teşekkürler.
00:01:00Müzakere gerçekleşti.
00:01:02Buna ne kadar müzakere demek doğrudur, nasıl talepler geldi, iyi kötü gördük.
00:01:06Çünkü bizde yapılan açıklamalar doğrultusunda.
00:01:09Şunu söylemek çok abesleştigal bir durum olmayacak diye düşünüyorum.
00:01:12Amerika Birleşik Devletleri elindeki istediği her şeyi İran'a da yattı.
00:01:17İran da masadan kalktı.
00:01:18Biraz böyle bir algı var.
00:01:20Tabi İran'ın da kendi istekleri vardı Amerika Birleşik Devletleri'nin uygun olmayan.
00:01:25Şimdi yeni bir müzakere olası, müzakere görüşmesi.
00:01:28Ne dersiniz?
00:01:29Teşekkür ediyorum.
00:01:30Şimdi öncelikle sözün başında daha önce defalarca kez tekrar ettiğim cümleyi bir kere daha tekrar ederek bir mim koyarak başlamak
00:01:38isterim.
00:01:39O da şu, haber akışı şu anda ABD-İsrail tarafından geliyor.
00:01:44Dolayısıyla haber İsrail'den geliyorsa bu konuyu iki kere düşünmek lazım diyorum her zaman.
00:01:49Ve bu müzakere sürecinde de, ikinci müzakere sürecinde de biz New York Times menşeli haberler okuyoruz.
00:01:58Sürekli ABD basına ya da işte bu akşam İsrail basınından bazı haberler var.
00:02:03Türkiye ile ilgili açıklamalar yapıyorlar.
00:02:05ABD ile ilgili başka açıklamalar yapıyorlar.
00:02:08Ama hep biz ABD-İsrail basınının açıklamalarını alıp dünya olarak yorumluyoruz.
00:02:13Şimdi burada peki diyeceksiniz ki yani o zaman İran ne diyor bu işe?
00:02:18Şimdi İran'dan da açıklamalar geliyor.
00:02:20Onlar da kendilerince seslerini duyurmaya çalışıyorlar.
00:02:23Bir kere ortada bir gerçeklik var.
00:02:26O gerçekliğin bir adını koyalım.
00:02:28Savaşın kazananı olmaz.
00:02:31Adil bir barışın da kaybedeni olmaz.
00:02:34Dolayısıyla bu ateşkesi biz bir ateşin durması, silahların susması ve tekrar sözün değerinin artması.
00:02:43Olarak değerlendireceksek evet ateşkes doğrudur.
00:02:47Ama peki şöyle mi?
00:02:49Yani çünkü dünyada bu da konuşuluyor.
00:02:51Askeri uzmanların alanına çok fazla girmek istemem ama işte 15 günlük bir ateşkes ile birlikte ABD azalan füze stoklarını tamamlıyor.
00:03:02İşte o bölgeye askeri yığınaklanmayı arttırıyor.
00:03:06Bir kara harekatına hazırlanıyor şeklinde bazı iddialar var.
00:03:10Askeri uzmanların söylemleri var.
00:03:12Hem ülkemizde hem yurt dışında böyle yorumlar var.
00:03:15Peki bakıyoruz ABD bu saatten sonra bu işi bir ateşkesle mi neticelendirmek istiyor?
00:03:22Yoksa bir aksine daha da büyük kara savaşının da olduğu hatta işte o Tahran'ın işgal edildiği senaryolardan falan bahsedenler
00:03:33var.
00:03:33Bunun gibi birçok farklı senaryodan bahsedenler var.
00:03:37Bunların da olduğu çok başka daha büyük bir savaş senaryosu mu?
00:03:40Şimdi açıkçası yani hepimiz buradaki stüdyodaki herkes hatta stüdyonun dışına çıkalım dünyadaki herkes artık savaş istemiyor.
00:03:48Yoruldu insanlar.
00:03:49Neden yoruldu?
00:03:50Onun da adını koyalım.
00:03:52İsrail'in bölgede bölgeyi ateşe atma sevdasından yoruldu insanlar artık.
00:03:57Bütün dünya yoruldu.
00:03:58Hocam sadece o değil ki şimdi yani o işin tamam savaş kötü bir şey.
00:04:03Bu zaten hani böyle.
00:04:05Bu değişen bir durum değil.
00:04:06Ama bir de bölgeyi ateşe atma mesela.
00:04:08Bölgeyi ateşe atma durumu var.
00:04:10Fiyatları sürekli genel olarak hem bölgede hem dünyada katlama durumu var.
00:04:14Tabii.
00:04:14Ve buna yani şu ana kadar çok bunun örneğini görmedik belki ama hep geçmişte de yaşanan küresel krizlerde bir yer
00:04:23patlar sonra domino taşı gibi devamı gelir.
00:04:25Daha o yer patlamadı.
00:04:26Burada biz mesela bambaşka bir şeyi de gördük.
00:04:29Hürmüz Boğazı'nın kapatılması ve bununla beraber işleyen süreçte İran'ın bir kere benim başta olmak üzere.
00:04:37Hani kimsenin beklemediği bir stratejik hamle kendi adına doğru ama dünyayı tamamen kilitleyen bir stratejik hamle yaptığını gördük.
00:04:46Şimdi Hürmüz Boğazı kapatıldığı zaman petrol fiyatları fırladı.
00:04:49Altın fiyatları tepe taklak oldu.
00:04:51Gümüş tepe taklak oldu.
00:04:53Şimdi gıda fiyatları bekleniyor.
00:04:55Asıl fırtına gelmediği.
00:04:57Şimdi öyle doğru bir cümle ki o.
00:04:58Yani fiyatlar konusundan baktığınız zaman mesela biz Türkiye'de yaşayanlar olarak hani mesele eğer milli meseleyse bir soğan bir ekmekle her
00:05:09türlü hayatımızı götürürüz ki hiçbir şeye bakmayız.
00:05:12Ama batılı insan böyle değil.
00:05:14Avrupa'da, Amerika'da ortalama bir otomobil sürücüsü benzin istasyonuna gittiğinde pompadan tız sesi gelirse işler değişir.
00:05:23O zaman kimse koltuğunda kalamaz.
00:05:25Birazdan Anar Bey'e de soracağım aynı şeyi diye.
00:05:26Evet biz ülkemizde de gerekiyorsa bunu yapalım ama bu sadece şimdi bizimle alakalı bir savaş dedi.
00:05:31Bizim yaptığımız bir savaş dedi.
00:05:33Amerika Birleşik Devletleri'nde hayat her şeyden önce arabada yaşamaya kurulu bir hayat.
00:05:40Çünkü mesela fast food zincirleri.
00:05:42Arabada al yani oradan siparişi teslim olabildiğiniz sistemler ya da işlerini çok büyük bir bölüm arabada yemek yenildiği için daha
00:05:52büyük arabalar görürüz.
00:05:53Amerika Birleşik Devletleri'nde.
00:05:54Her şey arabaya uygun yapılır.
00:05:56Her şey arabaya ve araba yolculuğuna uygun bir şekilde dizayn edilir.
00:06:00Şimdi burada bu insanların belki bizim ülkemizde ya da diğer ülkelerde olduğundan daha temel bir ihtiyacına dokunmuş oluyor.
00:06:07Ve buna dokunan Amerika Birleşik Devletleri Başkanı.
00:06:10Yani kendi iç siyasetinde de ne kadar sürdürülebilir merak konusu.
00:06:14Bir cümle rica edeceğim sonra.
00:06:15Tabii çok kısa söyleyeceğim.
00:06:16Birazdan belki detaylandırırız bölgedeki durumu.
00:06:19Yani Hürmüz özelinde detaya gireriz.
00:06:21Fakat hani meseleyi toparlayabilmek adına da şunu söylüyorum.
00:06:25Bir kere Trump'ın açmazı büyüyor.
00:06:27Yani Trump şimdiye kadar İran'a yönelik sarf ettiği sözlerde hep bir tehdit dilini tercih etti.
00:06:34Fakat bu tehdit dili bir yere kadar gidiyor.
00:06:37Bombalamak, füze atmak, efendim işte ateşe veririm, yakarım yıkarım demek bir yere kadar.
00:06:43Çünkü bu sefer Avrupa'dan hiç olmadığı kadar tepkiler yükseldi.
00:06:46Yani şimdiye kadar Avrupalı liderlerin Trump'a bu denli bir tepki ortaya koyduğunu,
00:06:52İsrail'e bu denli bir tepki ortaya koyduğunu ben açıkçası hatırlamıyorum.
00:06:56Fakat şu anda durum çok farklı.
00:06:59Mesela İtalya'dan bugün gelen, dün gelen bir açıklama vardı Meloni'den.
00:07:02İşte Papa'ya, Papa tartışmasından dolayı kabul etmiyoruz.
00:07:06Direkt karşı.
00:07:08Onu da kabul ederse artık.
00:07:08İsrail'e, İsrail'e bir ultimatom şeyi reddetti.
00:07:14Savunma anlaşmasını askıya aldı.
00:07:17Bunların hepsi birer adım.
00:07:18Bu adımları arka arkaya koyduğunuz zaman son cümle, bitirme cümlesi.
00:07:22Ben İbrahim Tatlıses'ten seviyorum ama yolun sonu görünüyor.
00:07:26Türküsü vardır bizde.
00:07:28Netanyahu için o herhalde görünmeye başladı artık.
00:07:31Bakalım.
00:07:31Anar Bey, size de bırakayım sözü Mustafa Bey'in kaldığı yerde.
00:07:35Ya şimdi şöyle aslında bu müzakerelerde en temel sorun hepimizin bildiği gibi hürmüz.
00:07:41Aslında nükleer mesele olması beklenirken belli ki nükleer meselede anlaşabilecek taraflar aslında İran'da burada taviz vereceğini,
00:07:51belirli tavizlerle bir nükleer anlaşması imzalayabileceğini deklare etti.
00:07:57Zaten 28 Şubat önceki yapılan görüşmelerde de İran tarafı bu konuda anlaşabileceğini söylemişti.
00:08:05Yani zenginleştirmiş uranyonun belirli bir orana düşürülmesi, bunun üçüncü bir ülkede muhafaza edilmesi,
00:08:11Uluslararası Atom Enerji Ajansı'nın denetimini açılması bu konuda yine İran taviz verebilir.
00:08:16Ama mesele hürmüz çok ciddi bir kriz haline geldi.
00:08:21Evet İran'ı belki bu anlamda ekonomisini, İran'da kamu otoritesini çökertmeye yönelik başka bir hamle daha yapabilirler.
00:08:28Ateşkes tekrar bozulup saldırıya geçebilirler.
00:08:31Ama şu bilinmeli ki artık daha doğrusu net bir şekilde gözüküyor.
00:08:35İran'da devlet çökmeden küresel ekonominin çökme tehlikesi var.
00:08:39Amerikalılar da bunun farkında olduğu için Trump her ne kadar belirli aralıklarla farklı açıklamalar yapıp benim umurumda değil,
00:08:46ben oradan petrol de almıyorum, satmıyorum dese de bugün orayı açmak için en fazla çaba sarf eden ülke kim?
00:08:52Amerika Birleşik Devletleri.
00:08:54Demek ki onu hem direk hem de dolaylı ilgilendiriyor.
00:08:57Körfez ülkeleri bir şey satamıyorlar.
00:08:59Sadece petrol ve elenci olarak da düşünülmek lazım.
00:09:03Petro kimya ürünlerini, gıda ürünlerini, gübre bununla bağlantılı birçok ürünler dünyaya satamıyorlar.
00:09:08Yani buranın artık işte yapılan araştırmalarda gayri sahafi yurt içi hasılalarında Suudi Arabistan'dan Katar'ına %10 oranında bir azalma öngörülüyor.
00:09:18Bunlar çok çok büyük rakamlar bu ülkeler için.
00:09:21Şimdi İran ne yapmayacak?
00:09:22Körfez ülkeleri burada bu yaşanan sürecin suçlusu olarak ya da sorumlusu olarak kimi görecek?
00:09:28Amerika'yı mı görecek, İran'ı mı görecek?
00:09:30Amerika Birleşik Devletleri'nin.
00:09:31Ama Amerika olmadan o ülkeler kendi iktidarlarına nasıl devam edecekler?
00:09:35Ama şöyle bir şey de ortaya çıktı.
00:09:37Amerika bu ülkeler için otomatik bir güvenlik şemsiyesi olmadığı bu saldırılarla, bu savaşla ortaya çıktı.
00:09:44Yani şimdi İsrail'e sağlamış oldukları korunaklı sistemler her ay bu kadar bu ülkelerden milyarlarca para almalarına rağmen İran çok
00:09:54kolay bir şekilde bu ülkeleri vurabildi.
00:09:56Mesela Bahreyn dediğimiz ülkenin hava savunma sistemi korunaklı hale getirmek o kadar zor değil.
00:10:02Keşmadası'nın yarısı kadar büyüklükte bir ülkeden bahsediyorsunuz.
00:10:05İran'ın Keşmadası'nın yarısı kadar.
00:10:07Yani bin kilometre kayalık bir alanı bile yok bu ülkenin.
00:10:10Ama İran şunu keşfetti daha doğrusu.
00:10:13İsrail'e vereceği zayiatın ortaya çıkartığı efekt Amerika'ya vereceği zayiattan çok çok çok daha az.
00:10:22Yani Amerika'ya vereceği zayiat çok daha önemli ve çok daha etkili olduğunu keşfetti.
00:10:27Nasıl?
00:10:28Körfez ülkelerindeki üstleri, körfez ülkelerindeki ayrı ayrı merkezleri hedef alarak hakikaten de Amerika Birleşik Devletleri'le bu ülkeler arasındaki ilişkileri
00:10:37de sorgulatmayı beraberinde getirdi.
00:10:39Evet tabii bugünden yarına kısa ve orta vadede ben söylemiyorum bu ülkeler Amerika'yla ilişkilerini kesecekler.
00:10:46Ama bu ülkelerin entelejansiyasına yapılan tartışmalara baktığınız zaman bu kamuoyunda biz her sene bu ülkeye milyarlarca dolarlık para veriyoruz.
00:10:55Beşinci filoya ev sahipliği yapıyoruz.
00:10:57El-Udeid üstüne ev sahipliği yapıyoruz.
00:10:59Prens Sultan üstüne ev sahipliği yapıyoruz.
00:11:02Artı Amerika'nın savaş uçaklarını alıyoruz.
00:11:05Patriot sistemlerini bilmem radar sistemlerini bizi koruyor.
00:11:09Neye göre, ne işe yarıyor bu?
00:11:11Ve İran'da burada ikinci büyük bir şeyi keşfetti.
00:11:14Hani derler ya yani kurdun dişine kan değdi, hürmüz.
00:11:18Hep ama öyleydi.
00:11:19Mesela Şah döneminden itibaren orası İranlılar için Persiyan Gulf'tır, İran körfezidir.
00:11:25Oraya yönelik böyle revizyonist bir takım hayalleri de vardır.
00:11:28Hep böyle çatışma dönemlerinde kısmi olarak orada bir kriz çıkarma potansiyellerini gösterdiler.
00:11:34Ama bu savaşta ilk defa tamamen kitleyebildiklerini gösterdiler.
00:11:38Burada şu önemli, Mustafa Bey'e dönmeden önce konuyu siz açtınız.
00:11:42Sonra ben Mustafa Bey'le de bunu konuşmak istiyorum.
00:11:44Şöyle bir açıklama var, daha doğrusu şöyle bir okuma var Amerika Birleşik Devletleri'nde.
00:11:50Biz zaten Hürmüz Boğaz'ın bir sorun değildi şu ana kadar.
00:11:53Siz bu savaşı açtınız, sorun olmaya başladı.
00:11:56Var olmayan bir sorun, ABD Başkanı'na Trump'a yönelik eleştiriler içinde bunlar.
00:12:02Siz savaşı başlatarak var olmayan bir sorun ortaya çıkardınız ve şimdi onu çözüp savaşı bitirmeye çalışıyorsunuz şeklinde bir söylem var.
00:12:10Bu sizce mantıklı bir söylem mi?
00:12:11Şimdi bu sorun yoktu ama sorunu kim çıkarttı?
00:12:14Amerika Birleşik Devletleri.
00:12:15Şimdi sorunu İran bu süreçte de Hürmüz'ü kitleyerek elde etmiş olduğu stratejik avantajı barış müzakerelerinde bir kaldıraç, bir garantörlüğe
00:12:25dönüştürmek istiyor.
00:12:26Yasal hakka dönüştürmek istiyor ve burada bir egemenlik vurgusu yapıyor.
00:12:31Diyor ki artık statüko 28 Şubat önceki statüko değil, yeni bir özel bir sözleşme imzalanması lazım.
00:12:37Tabi İran'da burada maksimalist bir takım talepleri var, onu da vurgulamak lazım.
00:12:41Onun taleplerinin de olabilirliği yok ama karşı tarafında İran'a kalıcı bir ateşkes garantörlüğü vermeden Hürmüz krizinin çözülme ihtimali de
00:12:52yok.
00:12:52Onu da bekmek lazım.
00:12:53Evet Hürmüz Mustafa Bey her zaman İran'la Amerika Birleşik Devletleri ya da diğer ülkeler fark edemez.
00:12:58İran'ın hep elinde bulundurduğu, Anar Bey'in de söylediği gibi bir kozdu.
00:13:02İlk kez kullandı benim gördüğüm, hatırladığım kadarıyla.
00:13:05En son kullanacaktı öyle söylüyordu uluslararası ilişkiler uzmanları.
00:13:10Ama en başta kullanmak durumunda kaldı.
00:13:12Çünkü ilk saldırı direkt devlet yönetimine yönelik olduğu için.
00:13:16Çok özür dilerim mesela İran-İrak savaşında da, meşhur tanker savaşlarında da kısmi olarak Suudi tankerlerini, Kuveyt tankerlerini vurarak burada
00:13:25bir kriz yaratmıştı.
00:13:272000'lerin başlarında sürekli burada büyük çaplı askeri tatbikatlar yaparak bu potansiyeline sahip olduğunu hep gösteriyordu.
00:13:33Ama ilk defa burada kapsamlı bir şekilde direkt kitledi boğaz.
00:13:38Şimdi buradan şunu anlayabiliyoruz o zaman.
00:13:40İran elindeki güçle ve jeopolitik konumuyla bütün dünyanın ekonomisini kilitleyecek bir güce sahip.
00:13:45Her ne kadar bunun farkında olsun olmasın.
00:13:47Amerika Birleşik Devletleri'nin sonuçta hep derler ya savaşlarda görünmeyen bir neden ve görünmeyen bir amaç da vardır.
00:13:55Aslında bizim hep o konuştuğumuz, ekrana getirdiğimiz, yapılan açıklamaları değerlendirdiğimiz bir gerçeklik var.
00:14:01Nedir?
00:14:02Rejimin devrilmesi, işte yine nükleer çalışmalar gibi gibi neden.
00:14:10Bunun arkasında bir de hürümüs sorununu çözmek için, tırnak içinde bu sorun diyorum.
00:14:15Amerika için olan hürümüs sorununu çözmek için aslında bu savaşı başlatmış olmasın Amerika Birleşik Devletleri.
00:14:20Şimdi Amerika'nın öyle bir sorunu zaten yoktu aslında da.
00:14:23Ortaya çıkardı ve hakimiyeti almaya çalıştı.
00:14:26Şeyi Trump şöyle bir açıklama yapmıştı.
00:14:30Biz çekilirsek hürümüzdeki sorun biter.
00:14:33Doğru evet sen çekilirsen hürümüzdeki sorun biter.
00:14:35Çünkü sen orada olduğun için zaten hürümüzde bir sorun var.
00:14:38Yani bu biraz böyle bir paradoksa dönüşüyor da.
00:14:40Yalnız aslında şimdi geldiğimiz noktada ilginç bir durum var.
00:14:45Trump'ın geçen günlerde şu hani hatırlıyor musunuz evangelistlerle böyle birbirlerine dokundukları bir ayinleri vardı.
00:14:52O ayinin bir anlamı var.
00:14:56Yani o evangelistlerin inancına göre o dokunmanın anlamı şu.
00:15:00Görevlendirme, bu hani basit anlamları görevlendirme, kutsama falan.
00:15:04Ama orada başka bir şey daha var.
00:15:06Evangelistlerin, bu modern evangelistlerin inancına göre Tanrı'nın ruhaniyetinin o ayinle beraber o dokundukları kişiye verilmesi.
00:15:16Bu çok ilginç bir şey.
00:15:18Yani şimdi dediniz ya altında hani başka nedenler falan diye.
00:15:21Şimdi uzatmadan hızlı bir şekilde anlatmaya çalışacağım.
00:15:24Mesele uzun ama Trump geçen hafta Hazreti İsa'yı ya benzeterek kendine.
00:15:31Yani 2-3 gün önce sonuçta geçen hafta oluyor.
00:15:36Bir paylaşım yaptı.
00:15:37Papa'ya işte sert ifadeler kullanan yani kes sesini Papa demeye getiren bir şey paylaşım yaptı.
00:15:45Papa'dan da ona bir karşı açıklama geldi.
00:15:48Şimdi diyeceksiniz ki hani bu ne alakası var bu konuyla ya?
00:15:51Şöyle bir alakası var.
00:15:52Trump acaba kendini başka bir yere mi konumladı?
00:15:57Parantez açıyorum.
00:15:58Bu konum acaba işte bir mesihlik olabilir mi?
00:16:01Çünkü evangelistlerin işte o dokunarak yaptıkları ayin bunu gösteriyor.
00:16:06Bunu bir kenara koyduk.
00:16:08İkincisi Hristiyan inancına göre Papa Katoliklerin ruhani lideri Tanrı'nın haşa biz inanmıyoruz ama onlar öyle inanıyorlar.
00:16:19Yeryüzündeki elidir Papa Tanrı'nın.
00:16:22Hazreti İsa da onların üçlemesine göre yine Tanrı'nın oğlu olduğuna göre Titanların savaşı gibi bir şey oluyor yani bu.
00:16:29Şimdi Trump neden durup dururken İran'la savaşırken pazartesi günü not aldım.
00:16:35Pazartesi günü İspanya'ya işte bir açıklama yapıyor.
00:16:39İspanya'yı bitiririm diyor.
00:16:40Öbür gün İngiltere'ye açıklama yapıyor.
00:16:43Sen diyor ne yapıyorsun diyor.
00:16:44Kemin yanında duracaksın.
00:16:45Almanya'ya açıklama yapıyor.
00:16:47Ertesi gün İran'a yönelik diyor ki daha doğrusu aslında İtalya'ya yönelik diyor bunu.
00:16:51İstese diyor sizi bir günde bitirir.
00:16:53Haberiniz var mı diyor.
00:16:54Cumartesi günü işte sizin dediğiniz gibi Papa'ya efendim sallıyor.
00:16:59Şimdi peki ne oluyor?
00:17:00Yani bunu bir anlamamız lazım.
00:17:01Şimdi az önce söylediniz ya dünyanın ekonomisinin kilitlenmesi.
00:17:06Bir kere bazı ekonomistler ve işte yine uluslararası ilişkiler uzmanları Hürmüz Boğazı'nın işte yaklaşık %20'lik bir petrol potansiyeline
00:17:16sahip olduğu için dünyada dünya ekonomisini çok derinden etkilemeyeceğini düşünen yorumları var.
00:17:22Ben katılmıyorum bu yoruma onu da söyleyeyim.
00:17:25Yani %20 iyi bir rakam.
00:17:26Zaten Avrupa'ya baktığınız zaman Avrupa'nın aldığının da %30'u yani dünyanın %20'si ama Avrupa'nın %30 oranında gaz
00:17:35ve petrol tedarik ettiği yer.
00:17:36Şimdi bir açıklama geldi geçen hafta.
00:17:38Belki önümüzdeki süreçte bunu da konuşacağız.
00:17:41İran dedi ki ben dedi nasıl Hürmüz'ü kapattıysam Babil Mendeb'i de kapatma potansiyeline sahibim.
00:17:49Neresi Babil Mendeb?
00:17:50Eğer Hürmüz'ü işte şöyle görüyorsak burayı görüyorsak Babil Mendeb burası.
00:17:56Arabistan'ın Yaramadası'nın batısı.
00:17:58Orada kim var?
00:17:59Orada da Yemenli Hüsiler var.
00:18:01İran'a yakınlığıyla biliniyorlar.
00:18:03İsrail'le de zaten savaşıyorlar.
00:18:05Bu olur mu olmaz mı derken bu akşam haber geldi.
00:18:09Amerika'nın işte George Bush gemisi yanılmıyorsam geminin adına yanlış söyleyebilirim.
00:18:14Ümit burnunu dolaşarak gelecek Hürmüz Boğazı'na.
00:18:19Evet uçak gemisi George Bush.
00:18:20Demek ki bu başka bir şeyi ifade ediyor.
00:18:23Bu arada bir parantez de açayım hocam.
00:18:25George Bush gemisinin Akdeniz'de olduğu haberleri vardı geçen cumartesi günü.
00:18:30Şimdi Amerika'da diyorlar.
00:18:32Yani eğer aynı gemiden bahsediliyorsa ilginç yani.
00:18:35Orada da yine bir kafa karışıklığı var.
00:18:38Şimdi İran'ın söylediği ve yaptığı şeyler var.
00:18:41Bakın diyorum ya sözün başında dedim ya haber akışı İsrail ve ABD'den geliyor.
00:18:46Biz kazandık diyorlar.
00:18:47Tamam biz de bakıyoruz onlar mı kazandı diye.
00:18:50Ama bir de sağ gerçekliği var.
00:18:52Sağ gerçekliği şu.
00:18:54ABD tarafından dün gelen ikinci müzakere yolda açıklaması bir kere elimizde bir veridir.
00:19:01ABD tarafı yapıyor bu açıklamayı.
00:19:04Peki soru.
00:19:05ABD bu kadar güçlüyse mahvederim, yok ederim, yakar yıkarım diyorsa neden ikinci kez müzakere masasına oturmaya bu kadar hevesli?
00:19:15Ha otursun yani bunda bir sorun yok.
00:19:17Hani savaş istemiyoruz falan ama ikinci soru şu.
00:19:20Balfour deklarasyonuyla kurulan temeli İngiltere'nin Dışişleri Bakanı'nın mektubuyla atılan İsrail neden şu anda İngiltere'den o beklediği yardımı alamıyor?
00:19:31Şimdi şunu söyleyip bitireyim.
00:19:34Bu mesele hiç böyle İran bölgesel falan değil.
00:19:37Trump açısından, ABD açısından benim gördüğüm mesele İngiltere merkezli dünya düzeninin yıkılıp ABD merkezli belki yeni bir dünya düzeninin kurulmaya
00:19:47çalışmasıdır.
00:19:48Benim açımdan bu.
00:19:49Ama bu bölgesel bir savaşı da tetikliyor ve savaşın büyüme potansiyeli de var.
00:19:54Birkaç hafta önce, daha doğrusu bir iki ay önce Trump'tan Irak'la ilgili çok sert açıklama gelmişti.
00:20:02Eğer Maliki'nin desteklediği adayı seçilirse oraya da savaş açarım demişti.
00:20:07Şimdi bölgesel savaş sadece bir kıvılcıma bakıyor.
00:20:11Dışişleri Bakanı Hakan Fidan geçtiğimiz günlerde buna dikkat çekti ve çok da net bir şekilde dikkat çekti.
00:20:16Bölgesel savaş riski önemli.
00:20:19Şimdi peki o zaman ne olacak?
00:20:21Yani bu iş böyle devam mı edecek?
00:20:24Sürekli çatışma halinde, karşılıklı füze atma şeklinde devam etmemesi lazım.
00:20:29Önümüzde üç seçenek var.
00:20:30Bir, ateşkesin devam edişi ve barışla sonuçlanması.
00:20:33İki, ateşkesin tam tersi savaş.
00:20:36Üç, işin yavaşlaması.
00:20:38Yani orada da sizin alanınıza çok girmek istemem.
00:20:41Şeyin yavaşlaması, bunun akademide bir adı var mıdır bilmiyorum.
00:20:45Düşük düşük düzeyli saldırıların devam etmesi, zamana yayılması.
00:20:50Şimdi benim dikkatimi çeken, ekleyeceğiniz var mı?
00:20:52Bir konuyu değiştireceğim çünkü.
00:20:53Yok yani geldim.
00:20:54O zaman şöyle, dikkatimi çeken bir durum daha oldu ki onu da bu ekranlarda konuştuk.
00:20:59Bir anda hedef bölgede biz İran'ı konuşurken İsrail'in özellikle söylen bazı hedefi bir kez daha Türkiye oldu.
00:21:07Cumhurbaşkanı Erdoğan'a yönelik çok sert ifadeler.
00:21:09Aynı zamanda yine Türkiye'ye yönelik çok sert ifadeler.
00:21:12Bir de bunu da bir kenara bırakalım.
00:21:13Mesela çok da belki ciddiye alınmadı.
00:21:16Zaman zaman hatta sanal medyada dalga konusu oldu.
00:21:19Uganda ile başlayan bir anda sonra İsrail yetkililerle devam eden Türkiye aleyhinde yapılan açıklamalar.
00:21:26Nereden çıktığını anlamadığımız hızlı gelen açıklamalar.
00:21:29Burada sanki biraz çok bu cümleyi kullanmayı sevmem ama burada bence kullanmak mantıklı olabilir.
00:21:37Bir operasyonun düğmesine basılmış olabilir mi Türkiye aleyhine?
00:21:42Provokatif bir operasyon.
00:21:44Aslında uzun süredir böyle bir gerginlik var iki ülke arasında.
00:21:49Hatta soğuk savaş olarak da nitelendirebiliriz bunu.
00:21:51Özellikle Suriye sahasında evet direkt bir karşı karşıya gelmek şu an için yok.
00:21:58Öyle bir durum söz konusu değil ama Suriye taayyülü konusunda iki ülkenin de bakış açıları çok farklı.
00:22:03Yani İsrail burada çok daha yıkıcı bir politika istiyor.
00:22:07Suriye sahasında özellikle Güneybatı Suriye'de Dera, Kuneytra, Süveyda'da buradan askerden arındırılmış bölge istiyor.
00:22:14Şimdi İsrail'in mantığı şu kendi sınırlarını korumak için Golan Tepesi'ni işgal altında tutuyor.
00:22:20Golan Tepelerinin güvenliğini sağlamak için Dera, Kuneytra, Süveyda'yı askerden arındırmak istiyor.
00:22:26Bunun bir sonraki adımı bu üç şehri güvenli bir şekilde tutmak için Şam'da bir askeri üs kurmak isteyecek.
00:22:32Sonra Şam'ın güvenliğini sağlamak için yukarı Halep işte bizim işgal etmiş oluyorsunuz zaten yani.
00:22:37Mantık bu ve bu mesela İsrail içerisinde 3-5 düşünce kuruluşu veya 3-5 meczup çıkıp bunu söylese.
00:22:44Ya deriz ki ya bunu ciddiye almayalım ama İsrail'i yöneten siyasi ve askeri elitler, yetkililer bunu söylüyorsa bu ciddiye
00:22:51alınması gereken bir argüman.
00:22:53İsrail içerisinde şu an iktidarda olanlar revizyonist siyonistler.
00:22:57Yani bunlar bir tırnak içerisinde kendileri açısından Grand İsrail stratejisi var.
00:23:02Bunu izlemek istiyorlar ve 7 Ekim'den sonra kendileri açısından bir fırsat doğduğunu düşünüyorlar.
00:23:09Ve bu fırsatı değerlendirmek için Lübnan, Suriye, Yemen, İran, Katar'ı bir ara saldırı yaptılar.
00:23:16Ve tabii ki Türkiye'yi de bir tehdit düzeyinde, söylem düzeyinde test ediyorlar.
00:23:20Sabrını yokluyorlar.
00:23:22Tabii bu ağırlıklı görüş bu yönde ama halen İsrail içerisinde az da olsa küçük bir eski siyasetçiler, deneyimli siyasetçiler, revizyonist
00:23:31siyonistler değil ama bunlar politik siyonistler.
00:23:35Ki bunlarla oturup iki devletli çözümü konuşabilirsin, makul bir seviyeye çekebilirsin bu kanadı.
00:23:42Bunlar ama Türkiye'yi asla ve asla karşısına alınamayacak bir ülke olarak itinendiriyorlar.
00:23:47Bunu büyük bir hata olarak görüyorlar.
00:23:49Şimdi bu iki ülkenin karşı karşıya gelmesi için bir kere Amerika Birleşik Devletleri'nin bu çatışmaya müsaade etmesi lazım, izin
00:23:57vermesi lazım.
00:23:58İsrail, Amerika Birleşik Devletleri'nin desteği olmadan, katkısı olmadan İran'a mesela bir operasyon yapamadı tek başına.
00:24:06Amerika'yı çekti bu savaşa.
00:24:07Hele hele Türkiye gibi bir ülkeyle tek başına cenk etmesi, saldırı ihtimali hiç yok.
00:24:13Bu ekleme yapabilir miyim?
00:24:14Tabii.
00:24:14Burada Türkiye ile açık bir mücadele, zaten İsrail'in elindeki kuvvete bakınca, zaten Türkiye, bunu askeri uzmanlarla da konuştuğumuzda bunu
00:24:23doğrular, nitelikli şeyler söylüyorlar.
00:24:25Sadece bizim kendi ülkemizde de değil, uluslararası arasında da konuşulduğunda da çok benzer ifadeler var.
00:24:29İsrail'in zaten kendi başına Türkiye ile mücadele edecek bir askeri gücü yok.
00:24:32İşte onun için diyorum ya, Amerika'yı çekmesi lazım, içine aitmesi lazım.
00:24:35Ama bir ek yapacağım, ek yapacağım.
00:24:37Burada şu anda bakarsak, eğer yapılan açıklamalara ya da işte hamlelere, Amerika'nın özelliği hamlelerine bakarsak, dediğiniz çok doğru.
00:24:45Şu an için Amerika'nın destek verme gibi bir ihtimali çok mümkün gözükmüyor.
00:24:49Özellikle Donald Trump varken ama Donald Trump'ın olmadığı senaryoda, Joe Biden'ın mesela ya da demokratların olduğu dönemlerde,
00:24:57özellikle Joe Biden'ın olduğu dönemde Amerika Birleşik Devletleri'nin Türkiye'ye karşı çok düşmanca tavırlarının olduğunu da görmüştük.
00:25:05Bu dengenin de Amerika'da değişme ihtimali var mı?
00:25:07Şimdi şöyle, bu çok çok büyük bir değişim ve dönüşüm olur.
00:25:11Yani bunu hatta İsrail'de son dönemlerde Amerika'daki FETÖ'cüler, İsrail lobisi, Yahudi lobisi bunu işliyorlar.
00:25:18Yani Türkiye'yi Amerika ile ilişkilerini bozmaya yönelik, NATO'dan çıkarılmasına yönelik bir takım lobi faaliyetlerini yapıyorlar.
00:25:26Bu dediğinizin olabilmesi için Amerika'nın bütün bölgesel politik, Orta Doğu politikasının değişmesi lazım.
00:25:35Kafkasya politikasının değişmesi lazım.
00:25:37Balkanlar politikasının değişmesi lazım.
00:25:39Hatta Avrupa politikasının değişmesi lazım ki Türkiye'yi gözden çıkarıp İsrail'le bir karşı karşıya gelme durumu söz konusu olsun.
00:25:47İşte bazen söylüyorlar 3. Dünya Savaşı olur mu?
00:25:51İşte o zaman 3. Dünya Savaşı'nın çıkma ihtimali var.
00:25:53Çünkü Amerika'nın bütün bölgesel politikaları 180 derece değişmesi lazım.
00:25:57Onun için ben bu ihtimali şu an düşük görüyorum.
00:26:00Bir husus ama şu, biz iki sahada İsrail'le gerginlik yaşıyoruz şu an.
00:26:06Biri Suriye sahası, ona anlattık, söyledik.
00:26:08Ama şu an avantaj bizde Suriye sahasında.
00:26:11Neden?
00:26:11Çünkü bu çatışmalar başlamadan önce YPG'ye yönelik çok kapsamlı bir askeri operasyon yapıldı.
00:26:17Deirizor gibi, Rakka gibi vilayetler geri alındı.
00:26:22Şu anda elinde tuttukları bölgelerde silahları bırakma süreci var.
00:26:26Bu Türkiye'nin etkisi ve siyasi ağırlığıyla gerçekleşmiş bir operasyondur.
00:26:30Amerikalılar da buna sesini çıkarmadı.
00:26:32İsrail'e rağmen.
00:26:33Ama burada uyanık olmak lazım.
00:26:36Tahkimatı genişletmek lazım.
00:26:38Suriye, İsrail'e bırakılmayacak kadar çok önemli bir alan bizim için.
00:26:42Bunu vurgulamak lazım.
00:26:43İkinci gerginlik alanı Kıbrıs.
00:26:45Güney Kıbrıs'a da bir tahkimat yapıyor İsrail'ler.
00:26:48Özellikle savunma sanayi alanında bir iş birlikleri var.
00:26:51Neden?
00:26:51Niye mesela Barak savunma sistemini onlara satıyor.
00:26:54Güney Kıbrıs onlardan alıyor.
00:26:56Bu kadar küçücük bir ada, yani böyle Türkiye'nin bir böyle hamlesiyle yutulabilecek bir yönetim.
00:27:03Neden bu kadar fazla Amerikalılardan, İsraillerden silah alıyor?
00:27:07İsrail bu ülkeye özel ilgisinin sebebi ne?
00:27:10Bunun da sebebi Türkiye.
00:27:11Yani oradan Türkiye'yi provaka etmeye çalışıyor.
00:27:14Yani en azından konuşulan nedenlerden biri.
00:27:16İsrail'de bir sorun çıktığı takdirde orada yaşayanların işte en azından bir süre konaklayacağı bir alan aranıyor.
00:27:22O bölgede stratejik anlamda o şekilde görüldüğüne dair okumalar da var.
00:27:25Mülk de alıyorlar ama Türkiye'de bu süreçte yine akıllı bir hamle yaptı.
00:27:30Oraya da tahkimatı güçlendirdi.
00:27:32F-16'lar oraya gönderildi.
00:27:33Hava savunma sistemleri inşa edildi.
00:27:35Yani bu iki sahada olabildiğince tahkimatın güçlendirilmesi lazım.
00:27:40Artı eklemek lazım.
00:27:42Somaliland meselesi var.
00:27:44Yani biliyorsunuz İsrail Somaliland'in bağımsızlığını tanıyarak Birleşik Arap Emirlikleri'nin onlar için orada inşa ettiği bir askeri üyesi var.
00:27:52Libya meselesi var.
00:27:53Sudan'da yine karşı cephelerde yer alıyoruz.
00:27:55Bütün bu alanlarda İsrail aslında Türkiye'nin sabrını test ediyor.
00:28:00Bunların bu yayılmacılığına, provokasyonlarına çok gelmeden, çatışmaya çok da sıcak, onların istediği ölçüde provokasyonlarına gelmeden ama dik durmak lazım bunların
00:28:12bu agresyonu karşısında.
00:28:14Çünkü son cümle olarak şunu söyleyelim.
00:28:16İsrail'in bu yayılmacılığını, revizyonist politikalarını artık bölgede durdurabilecek tek ülke Türkiye.
00:28:23İran'ın bu arada, İran çok ciddi anlamda şu an saldırı altında.
00:28:29Bu anlamda Türkiye'ye tabii çok önemli bir rol düşüyor.
00:28:31Mustafa Bey, ekleyeceğiniz var mı?
00:28:33Yine farklı konular var.
00:28:35Burada şöyle, bu başta İsrail başlarına devam edeceksek, ben de birkaç şey söyleyeceğim var.
00:28:41İsrail son dönemde Türkiye'yi mi hedef gösterdi başlıklarda ama ekleyeceğiniz varsa değil mi?
00:28:44Var, var. Ona birkaç bir müsaade ederseniz eğer söyleyeyim.
00:28:47Bir kere bir, şu anda konuştuğumuz Hürmüz Boğazı'nda İran tek başına değil, karşı tarafta Kuveyt, Bahreyn, Suudi Arabistan, Umman,
00:28:57Katar gibi ülkeler var.
00:28:58Ve Hürmüz Boğazı dediğimiz coğrafyada birkaç ülkeden bahsediyoruz ama İran orayı kilitlemiş durumda değil mi?
00:29:05Şimdi İsrail'in işte bazı açıklamalar yaparak Türkiye'yi hedef göstermesi boş hayaller.
00:29:12Onun bir kere altını çizmek lazım.
00:29:14Hani çok fazla burada söze gerek yok.
00:29:16Bizim askeri simülasyonlarımızda İsrail'e ulaşmak 23 saat sürüyor toplamda.
00:29:25Yani bunu zaten onlar da biliyor ki dün onların, Hatay'dan İsrail'in Tel Aviv'e ulaşmamız bizim 23 saat sürüyor.
00:29:35Askeri anlamda, askeri anlamda, şey değil yoksa havadan zaten değildir de.
00:29:40Bir araba ile daha şey değil.
00:29:42Şunu anlatma yani burada aslında bu dediğiniz doğru, şunu anlatalım.
00:29:45Yani şey değil bu mesele öyle füze attım, füze, biz İran değiliz.
00:29:48Yani onu anlatalım bize ya da bir başka bir ülke de değil.
00:29:51Son değil mi? Öyle bir şey olsa 3. Dünya Savaşı'nın çıkma tehlikesi hiç orada bu.
00:29:54Şimdi yok yani 3. Dünya Savaşı'na dönüşürüm onu bilmem ama savaş sonuçta Türk'ün düğünüdür.
00:30:02Yani bu sloganik cümleler istemiyorum kullanmak ama ortada da böyle bir gerçeklik var.
00:30:06Ama Türkiye'de şu bir gerçek, mazlumların umudu, uluslararası adaletin son kalesi zalimlerin de korkulu rüyasıdır.
00:30:14Bunun da bilinmesi lazım.
00:30:16Herhalde biliyorlar ki dün ilginç bir analiz yayınladılar mesela.
00:30:19Kanal 14 televizyonun internet sitesinde Amerikalı bir uzmana Türkiye ile İsrail'in gerginleşeceğini ama hiçbir zaman savaşmayacağını yazdırdılar.
00:30:33Dedim ya bak üçüncü defa söylüyorum haber İsrail ABD'den geliyorsa iki kere düşünmek lazım.
00:30:38Şimdi kendi medyalarında diyorlar ki evet biz Türkiye'yi bir problem olarak görüyoruz fakat Türkiye ile savaşmayalım.
00:30:47Bunun analizini yapıyorlar kendi medyalarında.
00:30:49Şimdi peki bir konuya daha dikkat çekmek isterim.
00:30:54Saydım ya yani Hürmüz Boğazı'nda sadece İran yok birkaç ülke var ve İran'ın hamlesiyle Hürmüz Boğazı dünya ekonomisini
00:31:01kilitledi.
00:31:02Şimdi baktığımız zaman bizim İstanbul ve Çanakkale boğazlarımız var ve sadece bize ait herhangi bir ülkeyle paylaşmıyoruz.
00:31:12Ayrıca ülkemizden geçen Bakü, Tiflis, Ceyhan boru hattı var.
00:31:16Yumurtalık, Adana yumurtalık boru hattı var.
00:31:19Bunlar ayrı ayrı hatlar ve bunlar da yanılmıyorsam eğer rakamlar 3 aşağı 5 yukarı yalnız böyle.
00:31:25Bakü, Tiflis, Ceyhan'da dünya petrol arzını hani biz Hürmüz'de %20 diyoruz ya dünya petrol arzının %3'ü yumurtalıkta da yine
00:31:36yanılmıyorsam %1,5 civarında yani 3 aşağı 5 yukarı Türkiye tek başına hiçbir ülkeyle bu işi paylaşmadan bu petrol arzının
00:31:47%5'lik kısmına yakınını ülkemizden sağlıyor dünya.
00:31:50Şimdi bunu bir kere adını koyalım. İkincisi bizim şu anda İzmir'de çok büyük bir LNG limanımız var.
00:31:59Bu LNG limanımızla beraber hem kendimiz depoluyoruz hem de buradan dünya ticareti de devam ediyor.
00:32:05Bunu da bir kenara koyalım.
00:32:06Sadece Türk akımı projesi, sadece Türk akımı projesi dünyanın doğal gaz arzı ki bütün ülkelerden bahsediyorum bakın Avrupa'yı katmıyorum.
00:32:15Tek başına %1'i. Şimdi neyi anlatmaya çalışıyorsun derseniz Türkiye hani biz bir konu konuşurken direkt savaştırıyoruz hemen.
00:32:24Yani işte şu kadar saatte gideriz bu kadar saatte alırız gibi.
00:32:28Bu bizim hani yapımızda da var tamam bu biraz ruhumuzu da okşuyor olabilir.
00:32:31Ama savaştan çok önce Türkiye'nin yapacağı diplomatik anlamda o kadar çok hamle var ki dünya ticaretiyle ilgili, ekonomiyle ilgili
00:32:41ve bölgenin eğer hani Türkiye isterse eğer günün birinde olmaz.
00:32:46Tabii ki bu kimsenin isteyeceği, arzu edeceği bir şey değil ama böyle bir durum olursa Türkiye ekonomiyi kilitleme noktasında elinde
00:32:55birçok argüman olan bir ülke.
00:32:56Şimdi peki hani niye bunları ben saydım? Sonuçta sayma edebiliriz, sakla edebiliriz.
00:33:02Yok, kendi biz potansiyelimizi sadece askeri olarak görmeyelim.
00:33:05Bir cümle kurmuştuk, onu tekrarlayalım.
00:33:08Türkiye bulunduğu bölgede sadece askeri anlamda değil, tarihsel, siyasal, ekonomik, efendim jeopolitik, jeostratejik sayabileceğiniz birçok başlık var.
00:33:21Bütün bu başlıklar da çok güçlü bir ülke.
00:33:23Yani bizim kendi içimizde tabii ki sorunlar olabilir, tartışmalarımız olabilir, ayrışmalarımız olabilir.
00:33:28Bu başka bir şey.
00:33:29Ama eğer bölgede birileri bir oyun çevirmeye çalışıyorsa, Türkiye onların dişlerine gelecek bir lokma değil.
00:33:38Geçen gün de zaten Türk Silahlı Kuvvetleri'nin paylaşımı çok manidardır bu konuda.
00:33:43Bölgemizde diyor paylaşımda, bölgemizde herkes konuşabilir, biz sözümüzü söyleyene kadar.
00:33:50Herhalde açıklayıcıdır yani bu konuda.
00:33:52Şimdi bir de zaten hani Türk insanının yapısına da bakıldığında İran'da devrim oldu.
00:34:00Ardından işte yurt dışında mesela özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde pehlevi destekçilerinin söylemleriyle İran'da yaşayanlar arasında ciddi çatışmalar oldu.
00:34:10Türk insanının yapısında da böyle bir yapı yok, böyle bir durum yok.
00:34:14Bu da zaten Türkiye bölgede güçlü kılan özelliklerden bir tanesi.
00:34:17Şimdi biraz önce Avrupa başlığı üzerinden gitmişti Mustafa Bey.
00:34:21Avrupalı liderlerin, Avrupa Birliği üyesi ülke liderlerinin, Donald Trump'la ve Amerika Birleşik Devletleri ile son dönemlerde bu değişen, artık
00:34:31politikada mı değişiyor yoksa başka alanlarda mı?
00:34:36Bir anlaşmazlık ama çok gözle görülür, inanılmaz.
00:34:38Özellikle Fransa ile Amerika Birleşik Devletleri arasında.
00:34:42Diğer ülkeleri de bunun içine katabiliriz.
00:34:44Bir anlaşmazlık var.
00:34:45Bu anlaşmazlık sahaya da yansımış vaziyette.
00:34:47Hürümüzde de net bir şekilde gördük.
00:34:49Hatta NATO tehdidini getirdi ortaya Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump.
00:34:53Şimdi bugün gelinen noktada yeni bir düzenden, yeni bir sistemden, olası yeni bir artık dünya düzeninden bahsediyorken Avrupa ile Amerika
00:35:03Birleşik Devletleri arasındaki düzen Anarbek ya da bu ilişkiler ne ölçüde değişecek?
00:35:09Bunu da biraz bence bakalım.
00:35:10Özellikle bu NATO meselesinde çok ciddi bir kriz var Trump döneminde.
00:35:15Evet daha önceki Amerika Birleşik Devletleri Başkanları zamanında da NATO'ya yönelik eleştiriler vardı.
00:35:21Neden?
00:35:21Çünkü çok en fazla %60'a yakın külfetinin Amerika Birleşik Devletleri tarafından karşılandığına dair.
00:35:27Yani NATO'nun kuruluşundan günümüze kadar birçok Amerikan başkanı bunu dile getiriyordu.
00:35:32Trump'ın farkı şu, bunu dile getirirken NATO'yu küçümseyici, son derece revizyon, söylemlerle bunu ifade ediyor.
00:35:40Ve çıkmakla tehdit ediyor.
00:35:42Ve diyor ki yani olmaz artık siz NATO'nun gayri safi yurt içi hasılanın minimum beşine çıkarmak zorundasınız.
00:35:49İşte 2030'a kadar.
00:35:50Bunun üç buçuğu direk savunması silahlanmaya, geri kalanlıysa onunla ilintili debil yolları, altyapı, lojistik vs.
00:35:59Bununla ilgili çok ciddi bir kriz var Avrupa Birliği ülkeleri arasında.
00:36:03Tabii ki NATO.
00:36:04Şimdi bunu ve Avrupa Birliği yavaş yavaş bir güç merkezi olmaktan uzaklaşıyor.
00:36:11Bakın bütün bu krizlerin ortasında Avrupa Birliği'nin etkisi hiçbir şey.
00:36:15Gazze meselesinde bunu gördük.
00:36:17Yani 7 Ekim'den iki buçuk sene yaklaşık insanlar orada katledildi.
00:36:21Avrupa Birliği ülkelerinin ortaya koyduğu en ufak bir girişim yok.
00:36:26Yine Türkiye, Pakistan, Mısır, Suudi Arabistan bu ülkeler devreye girerek Gazze'de ateşkes sürecini başlattı.
00:36:32Yine bir ülkenin egemenlik haklarına aleni bir saldırı Amerika Beşik Devletleri ve İsrail tarafından İran'ı 40 günden fazla bombaladılar.
00:36:41Savaş suçu işlediler orada okulu vurdular.
00:36:44Yine biz Avrupa Birliği'nin demokrasi, insan hakları, özgürlük söylemleriyle gece gündüz ülkeleri Avrupa içerisindeki ülkeleri eleştiren Avrupa Birliği çizgisinden
00:36:55kısmen kayan Viktor Orban gibi politikacıları neredeyse şeytanlaştıran, öcü ilan eden Avrupa Birliği bu anlamda da çok net bir tavır
00:37:03ortaya koymadı.
00:37:04Ve geldiğimiz nokta itibariyle Trump'ın NATO'dan çıkma tehdidi bu ülkeleri rahatsız ediyor.
00:37:12Neden?
00:37:13Çünkü şunun farkındalar ki Amerika olmadan Avrupa'nın güvenlik mimarisi, özellikle Rusya'ya karşı güvenlik mimarisini oluşturmada ciddi bir eksiklikleri
00:37:22var.
00:37:23Yani 2. Dünya Savaşı'ndan sonra Avrupa'daki güvenlik mimarisi Amerika'ya emanet edildi.
00:37:28Ve Avrupalılar daha çok soft power alanlarına yöneldiler. Demokrasi, refah, insan hakları vs.
00:37:35Ama özellikle 2014'ten itibaren Rus tehdidi ortaya çıkınca Kırım'ın işgal edilmesi, 2022'de Ukrayna'nın topyekun işgal harekatını Putin'in
00:37:47başlatması bu ülkeleri kendine getirdi.
00:37:50Ama artık Trump gibi bir lider de seçilince bakış açısı çok farklı.
00:37:55Rusya-Ukrayna savaşına çok farklı bakıyor. Bunu finanse etmek istemiyoruz diyor uzun süre.
00:38:01Ve NATO'dan çıkmakla Avrupa'yı Rusya'yla baş başa, siz kendi güvenliğinizi kendiniz sağlayın.
00:38:07Peki Avrupalılar bunu sağlayabilir mi? Tek başına? Hayır.
00:38:10Şu an sağlayamaz.
00:38:11Sağlayamaz. Neden? Çünkü evet çok büyük savunma sanayi şirketleri var.
00:38:15Silah üretebiliyorlar, savaş uçakları üretebiliyorlar, gemiler üretebiliyorlar, nükleer güçler ama neyi yok?
00:38:21Savaşacak insan kapasitesi.
00:38:22Ama bir de şöyle de bir durum var Anar Bey. Baktığımızda şimdi Soğuk Savaş döneminde de zaten NATO'nun caydırıcılığı
00:38:29sayesinde kazandığını söylemek belki.
00:38:31Ya da Amerika Birleşik Devletleri'nin ya da sonuçta karşı bir pakt oluşturulmuştu, Varşova Paktı oluşturulmuştu Rusya Sovyetler Birliği tarafından.
00:38:39Bu paktın işlememesinden kaynaklı da belki Sovyetlerin çöktüğünü söylemek bilmiyorum ne kadar yanlış olur.
00:38:45Bence doğru olabilecek değerlendirmelerden bir tanesi.
00:38:47Ve gelinen noktada yıllarca, çok uzun bir süre boyunca biz hep Amerika Birleşik Devletleri, Sovyetler, Amerika Birleşik Devletleri, Rusya bu
00:38:55mücadeleyi gördük.
00:38:56Dünyanın iki farklı kutubunu gördük.
00:38:59Şimdi Amerika'nın çekilmesi Avrupa Birliği üyesi ülkeler her zaman bir yav faktördü.
00:39:04Destekleyici faktördü.
00:39:05Onların da Rusya Amerika Birleşik Devletleri ile mücadele ediyordu.
00:39:08Ona göre kendi savunma altyapısını güçlendirmişti.
00:39:11Ona göre işte öyle bir motivasyonu vardı diyelim.
00:39:15Şimdi bu artık diplomatik anlamda söylemek belki çok doğru olmayacak ama tırnak içinde Avrupa Birliği üyesi ülkeler belki askeri anlamda
00:39:25çerez gibi de geliyor olabilir ya da daha küçük ölçekli de geliyor olabilir.
00:39:30Rusya bu da çok normal çünkü bütün bütçesini Amerika'ya göre kıyasladı Rusya.
00:39:35İşte onu söylüyorum ama artık işte kris var yani Amerika Birleşik Devletleri'nin başında magacılar artık iktidarda Trump gibi bir
00:39:43lideri var ve sorguluyor.
00:39:45Şimdi 6-7 Temmuz'da Türkiye'de NATO zirvesi yapılacak.
00:39:48Trump katılacak mı katılmayacak mı?
00:39:50Mesela NATO'dan çıkışını deklara edecek mi?
00:39:53Veya ne tür eleştiriler yöneltecek NATO'ya bilmiyoruz.
00:39:56Şimdi burada Avrupalı işte onu söylüyorum.
00:39:58Yani tamamen güvenlik politikalarını güvenlik meselesini Amerikalılara bıraktılar.
00:40:02Bugün Avrupa Birliği sizin bahsettiğiniz Almanya dahil Amerikan üslerinden geçilmiyor.
00:40:07Amerikan askerlerinden geçilmiyor.
00:40:09Şimdi ama yeni yeni silahlanmaya başlamak istiyorlar.
00:40:13Artık Rus tehdidiyle baş başa yalnız kaldıklarını gördükleri için bir bölgesel güvenlik mimarisi inşa etmek istiyorlar.
00:40:21Kime ihtiyaç şimdi burada her şeyleri var.
00:40:24Gerçekten mesela Almanya gibi ülke istese 2 sene 3-5 seneye bir nükleer güce dönüşür.
00:40:29Yani o otomobil üreten firmalarda bile bu adamlar nükleer silah edebilir.
00:40:33Yavaş yavaş nükleer silahı olmasa da bazı silahların üretimlerinde daha fazla...
00:40:37Öyle bir potansiyeli var çünkü bu ülkenin.
00:40:39Öyle bir potansiyeli var.
00:40:40Tarihte var bunun örnekleri.
00:40:41Evet.
00:40:42Ama neyi yok?
00:40:43Savaşacak insan unsuru yok.
00:40:44İşte burada kime ihtiyaç duyuyorlar?
00:40:46Türkiye'ye ihtiyaç duyuyorlar.
00:40:482 ordu var bu güvenlik mimarisinde.
00:40:50Kilit rol oynayacak ordu.
00:40:52Muharebe kabiliyeti son derece gelişmiş.
00:40:55Hem nizami hem gayri nizami harp teknikleri anlamında.
00:40:58Türk ordusu belli yani potansiyeli belli.
00:41:0280'lerden itibaren sürekli terör operasyonları, askeri operasyonlar, savunma sanayisine çok ciddi yatırımlar yapıyor.
00:41:10Belli Türk ordusunun kapasitesi.
00:41:12İkinci büyük ordu yine çok önemli Ukrayna ordusu.
00:41:15Çünkü Ruslarla artık 2014'ten itibaren çatışıyorlar.
00:41:20Çok ciddi anlamda gelişim, değişim gösterdiler.
00:41:24İha siha üretiyorlar.
00:41:25Rusya'nın derinliklerinde Rusları vurabildiklerini gösteriyorlar.
00:41:281 milyondan fazla Rus askerini hayatını kaybetti bu savaşlarda.
00:41:32Dolayısıyla bu iki ülke olmadan, Zelenski'de geçtiğimiz günlerde öyle bir açıklaması vardı.
00:41:37Türkiye, Ukrayna ve Norveç olmadan Avrupa güvenlik mimarisinin, İngiltere'yi de buna dahil etti, kurma imkanınız yok.
00:41:45Dolayısıyla bu ülkelerle özellikle Türkiye ve Ukrayna ile ilişkilerinizi normalleştirin ve geliştirin uyarısında bulundu.
00:41:53Dolayısıyla kriz böyle bir kriz.
00:41:54Bakın şimdi dünyanın farklı yerlerinde çatışmalar var.
00:41:57Avrupa Birliği içerisinden bir ülkenin bir inisiyatif alıp bu çatışmaları durdurabilecek bir girişimini görebiliyor muyuz?
00:42:03Kabiliyeti yok ki.
00:42:05Öyle bir askeri kabiliyeti yok.
00:42:15Kalan bu güvenlik boşluğunu körfez dahil Orta Doğu'da bu ülkelerin doldurma ihtimali çok yüksek.
00:42:21Şimdi Anar Bey'in söyledikleri şu açıdan bence çok mantıklı.
00:42:25Türkiye'nin de içinde bulunduğu, Türk sınırlarının da içinde bulunduğu bir güvenlik mimarisi, güvenlik şeridi, hattı oluşturuluyor Avrupa tarafından, Avrupa
00:42:36Birliği tarafından.
00:42:37Bunu da görüyoruz.
00:42:38En azından böyle bir girişimin olduğunu görüyoruz.
00:42:40Ama diğer noktada özellikle İsrail'in devreye girmesiyle birlikte o hattın bir yerde parçalanmaya çalışıldığını görüyoruz.
00:42:47Nerede görüyoruz?
00:42:48Yunanistan tarafında parçalanmaya çalışıldığını ve yapılan zaman zaman provokatif açıklamalar, zaman zaman işte bazı verilen ama böyle destekler bir şekilde
00:42:59parçalanma girişimi olduğunu da görebiliyoruz.
00:43:01Bunu sadece Yunanistan'ın üzerinde bakmayalım.
00:43:03Hani bugün orası olur, yarın başka bir yer olur.
00:43:05Hiç fark etmez.
00:43:06Bu noktada Türkiye'nin gelecekte, Anar Bey'in de dediği gibi bu güvenlik mimarisinde Avrupa Birliği'nin yeni dönemde alacağı
00:43:14yer önemli mi?
00:43:15Ne eklemek istersiniz?
00:43:17Bir kere teşekkür ediyorum.
00:43:20Bu konuştuğumuz konu aslında bakın masada birkaç şey konuştuk son birkaç dakikadır.
00:43:25Cumhurbaşkanı Erdoğan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kürsüsünde yaptığı konuşmada şöyle bir ifade kullanmıştı.
00:43:32Dünya düzeninin vahşiliğinden bahsetmişti.
00:43:35Ya biz resmen bir belgesel kanalında Afrika'nın işte Kalahari'nin düzlüklerinde bir yaşam mücadelesi gibi bir şey konuşuyoruz.
00:43:44Yani burada sadece güçlü olanlar kalır.
00:43:47Güçlünün hukukunun işlediği bir dünya düzeninden bahsediyoruz.
00:43:50Şimdi NATO dediğinizde mesela orada ben biraz da kaseti birkaç hafta daha geri sarayım.
00:43:56Türkiye'nin güvenlik mimarisindeki önemli rolü konuşulmadan hemen önce yeni bir NATO kurabilir miyiz demişti mesela Macron.
00:44:04Ben ona çok takılmıştım o zaman.
00:44:06Önce NATO'yu dağıtıp yeni bir NATO kurabilir miyiz?
00:44:09Sonra birkaç hafta sonra Türkiye yeni NATO'da işte yeni ya da kurulacak güvenlik mimarisi NATO demediler de güvenlik mimarisinde önemli
00:44:18bir yere sahip diye de bir açıklama gelmişti.
00:44:20İlginç.
00:44:21O zamanlar NATO ilk kurulduğunda işte siz de ifade ettiğiniz Varşova Paktı vardı.
00:44:26Ama mesela hiç konuşulmaz nedense ülkemizde.
00:44:28Bir Bağdat Paktı da kurulmaya çalışılmıştı.
00:44:30Aynı tarihlerde.
00:44:32Ve Türkiye'yi davet ettiklerinde Türkiye o toplantıya katılmak yerine o dönemin yöneticileri dalga geçmişlerdi.
00:44:41Ya bizi hani siz kim oluyorsunuz da bizi davet ediyorsunuz bu toplantıya der gibi bir hale bürümüşlerdi.
00:44:47Tabi aradan işte yıllar geçti 50 yıl geçti ve geldiğimiz noktada biz başka bir şey görüyoruz şu anda.
00:44:53Bakın bu kolay bir şey değil basit bir şey de değil.
00:44:57Bir ülkenin başkanı kendini haşa mesih ilan edip öbür kıtadaki ülkelerin yine haşa Tanrı'nın dünyadaki uzantısı eli olduğuna inandıkları
00:45:12figüre hakaret edebiliyor.
00:45:14O figürle tartışmaya giriyor.
00:45:16Ya bu ne demek biliyor musunuz?
00:45:18Avrupa yıllarca yıllarca orta çağ ve işte şimdi yakın çağ boyunca tanrısal kavgalar ezoterik kavgalar yapmadı mı?
00:45:27Hazreti İsa'nın işte bize göre çarmıha gerilme hadisesi olmadı ama
00:45:32Hristiyanlar ve Yahudiler arasında sen benim tanrımı öldürdün tartışmasına dönüştü bu iş.
00:45:38Şimdi bakıyoruz İngiltere'nin kuruluşunda büyük rol oynadığı İsrail bir düzen kurdu.
00:45:45Öyle bir düzen ki bu. Ben NATO'da olmayayım ama NATO beni de korusun.
00:45:49Ne güzel iş. NATO benim çıkarıma hizmet etsin daha doğrusu.
00:45:52Çok güzel iş. Ben NATO'ya para da vermeyeyim asker de vermeyeyim ama NATO benim işime yarasın.
00:45:57İsrail'in şu anda uyguladığı politika bu.
00:46:01Amerika Birleşik Devletleri üzerinden.
00:46:02Ama öyle görünüyor. Başta İngiltere'ydi ama. Yani İngiltere üzerinden Amerika'yı kullanarak bunu yaptı.
00:46:08E şimdi Trump öyle ya da böyle. Yani biz hani Trump'ın tek doğrusu ya da tek yanlışı üzerinden gidemeyiz.
00:46:14Kendi içerisinde doğruluğu yanlışları olabilir.
00:46:16Ama biz kendi ülkemizi tabii düşünürüz.
00:46:19Burada şu anda ben şunu da görüyorum.
00:46:21Trump'ın İngiltere ile ve mevcut dünya düzeniyle bir sorunu var.
00:46:25Trump sonuçta ABD'nin de başkanı.
00:46:27ABD yeni düzeni yıkıp kendi lider olduğu başka bir düzen kurmaya çalışıyor.
00:46:32Ha bunu yapar mı yapmaz mı? Ona bizim ömrümüz yeter mi yetmez mi? Biz onu bilemeyiz.
00:46:37Ama ortada bir gerçeklik var.
00:46:38Az önce Meloni'nin işte Papa'ya destek açıklamasında mesela şöyle bir ifadesi var.
00:46:45Kafasına göre hareket edemez diyor yani.
00:46:47Hiçbir başkan diyor kafasına göre hareket edemez.
00:46:49Ya şimdi insan şunu düşünüyor.
00:46:52Almanya'dan bahsedildi.
00:46:53İşte İngiltere'den, Fransa'dan ara ara bahsediyoruz.
00:46:56Bir kere şunun adını bir koyalım.
00:46:58Batı dünyasında bir liderlik sorunu var.
00:47:00Bakın Aner Hoca dedi ya, bu kadar sorun oluyor.
00:47:05Biz Fransa'yı bekleriz masada değil mi?
00:47:08İngiltere'yi bekleriz, Almanya'yı bekleriz algısal olarak.
00:47:12Ama dediği gibi Mısır var masada, Türkiye var.
00:47:15İşte öbür tarafta Katar var, Pakistan var.
00:47:18Biraz ABD Başkanı Donald Trump'ın değiştirdiği düzenle de alakalı.
00:47:22Sanıyorum onda da alakalı.
00:47:23Bir cümle daha alayım ek olarak sonra reklama gideceğim.
00:47:26Tamam, o zaman şöyle noktalayayım bu meseleyi.
00:47:29Türkiye bu noktada diplomasi anlamında dünyaya bir ders veriyor.
00:47:34Bu ders hala devam ediyor.
00:47:36Bu dersten sonuçlar çıkarabilenler olacaktır.
00:47:39Çıkaramayanlar olacaktır.
00:47:41Çıkaramayanlar için biraz önce söylediğim,
00:47:44işte yolun sonu görünüyor türküsünü bir kere daha söylemek, hatırlamak lazım.
00:47:48Tamam, kısa bir araya gidelim.
00:47:49Ardından devam edeceğiz.
00:48:04Ve reklamların ardından gece haberlerine kaldığımız yerden devam ediyoruz.
00:48:08Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. Anar Ali ve gazeteci Mustafa Yıldız bu saat diliminde de bizlerle birlikte.
00:48:14Şimdi tabii aynı konuyu konuşmaya devam edeceğiz ama biraz değiştirmek isterim.
00:48:20Açıklama, ekranda gördüğünüz açıklama.
00:48:22Beyaz Saray'ın dünyayı ABD petrolü kurtaracak.
00:48:25Hep deriz ya acaba büyük oyun bu muydu diye Anar Bey.
00:48:28Esas projelerden biri de bu muydu?
00:48:31Rusya-Ukrayna Savaşı'nda da çünkü benzer bir projenin Amerika Birleşik Devletleri tarafında yapıldığını görmüştük.
00:48:38Hani Rusya'nın petrolünü ya daha doğrusu Rusya'nın gazını etkileyip yani Rusya'nın yakıtını bir şekilde Avrupa'ya gitmesini
00:48:46engelleyip Avrupa Birliği'ne kendi yakıtını satmak.
00:48:50Ya şimdi şöyle aslında ne istediler?
00:48:54Bu Venezuela meselesi var.
00:48:56Mesela Maduro'yu derdest etti.
00:48:58Halbuki Venezuela Amerikalılarla anlaşmaya hazırdı.
00:49:00Daha önce söyledi yani gelsin Amerikan şirketler zaten tek Şevron'da orada yatırımı olan Venezuela'da.
00:49:08Venezuela petrolün %20'sini çıkaran rafine tesisleri olan Amerikan şirketiydi.
00:49:14Ve dedi ki yani istediği kadar Amerikan şirketi gelsin Venezuela'da istediği gibi yatırım yapsın.
00:49:19Ama orada bir rejim değişikliğini istediler ve bunu yaptılar.
00:49:23İran'da hatırlarsanız bu Umman'da yapılan görüşmelerde şimdi Ali Hamaney temsil ettiği gelenek doktrinsel olarak yani Ayetullah Humeyni'den sonra bugünkü o
00:49:37mimariyi inşa eden profil aslında Ali Hamaney.
00:49:40Bugünkü direniş eksenini inşa eden isim.
00:49:43Onun gibi tutucu, muhafazakar, ideolojik kalıplara sahip bir adam bile Ali Darjani vasıtasıyla Umman'da Amerikalılara şu teklifler sunuldu.
00:49:53Gelin sizinle ticaret anlaşmaları imzalayalım.
00:49:56Boeing'den uçaklar alalım.
00:49:59Trump'ın da mizacını bildiği için onun da hoşuna gidecek.
00:50:02Boeing'den uçaklar alalım İran devletinin.
00:50:05Artı Amerikan petrol şirketleri gelsin İran'da yatırımlar yapsın.
00:50:09İlişkilerimizi normalleştirelim.
00:50:11Bu teklifleri yaptı.
00:50:13Ama bunların hiçbirini kabul görmedi.
00:50:15İsrail'e kışkırtmasıyla böyle bir operasyon başlattılar.
00:50:19Yani amaç aslında o bölgedeki bu isimler, bu liderler, bu yönetimler zaten Amerika ile dünden çalışmaya hazırdılar.
00:50:27Ama işin içerisinde başka iş var.
00:50:29Ne o?
00:50:30İsrail faktörü devreye giriyor.
00:50:32Çünkü İsrail 7 Ekim'den sonra İran'ın direniş eksenini ve sonra nihayetinde İran'ı tamamen yok etmeye yönelik bir projeksiyon
00:50:40geliştirdi.
00:50:41Ve Netanyahu şuraya bu şekilde Amerika'daki networklerini de devreye sokarak ki Amerikan siyasetini çok iyi bilen bir adam, çok iyi
00:50:49tanıyan bir siyasi profil.
00:50:51Bazı alanlarda Trump'tan bile çok daha fazla etkisi var Amerikan siyasetinde ben öyle görüyorum.
00:50:56Oradaki Siyonist obidi harekete geçirerek başkanı bu savaşa ikna etti.
00:51:00Bu arada özür dileyerek araya bir et yapacağım.
00:51:04Şimdi Venezuela halkıyla İran halkını da bence 180 derece siyahla beyaz arasındaki kadar fark vardır.
00:51:11Biri 19. yüzyılın başında İspanya'dan ayrılarak kuruldu.
00:51:15Diğeri zaten halk olarak toplum olarak bakıldığında hem bir devlet haklı hem bunu da bir kenara bırakıyoruz.
00:51:23Toplum çok eski bir toplum.
00:51:25Kesinlikle, kesinlikle en önemlisi imparatorluk bakiyesi üzerine kurulan bir devletten bahsediyoruz.
00:51:34Tıpkı bizim gibi, tıpkı Rusya gibi.
00:51:37Şimdi Joe Kent hatırlarsanız istifa ettikten sonra çok önemli bir röportaj verdi Takır Carson'a, magacılara.
00:51:44Magacıların önderlerindendir Takır Carson.
00:51:46Dedi ki bu İsrailler, Mossad ajanlarıyla bizim çok iyi ilişkilerimiz var.
00:51:51Bunların çoğu çifte vatandaş zaten, Amerikan vatandaşı çoğu.
00:51:55İngilizceleri çok iyi geliyorlar.
00:51:57Pentagon'da siyahi yetkililer bizle konuşurken bize çok inanılmaz bilgiler paylaşıyorlar, veriyorlar.
00:52:02Gerçekten bilgi ağları çok güçlü ama bilgi verirken manipüle ediyorlar.
00:52:08O da mı şey ediyor, İsrail'den haber geliyorsa iki kere düşün.
00:52:11Kesinlikle bu adam söylüyor.
00:52:12Diyor ki yani bu adamlar bize bilgi koyuyor.
00:52:14Ama bilgi verirken kendi çıkarları doğrusunda Amerikan siyasetin manipüle etme yetenekleri çok fazla.
00:52:20Ve Başkan-ı İran dosyası ile ilgili gerekli bilgileri doğru kişilerin ulaştırmasını engellediler.
00:52:27Ve tabii ki iki şey de yanıldı Trump.
00:52:30Bunu kendisi de söyledi zaten örtülü bir şekilde.
00:52:34Hürümüzü bu kadar kitleyebilme kapasitesini öngöremedi İran'ın.
00:52:38İkincisi, körfez ülkelerine bu kadar zarar verebileceğini öngöremedi.
00:52:43Üçüncüsü de rejimin bu kadar dirençli çıkabileceğini.
00:52:46Yani onlar şöyle düşündüler.
00:52:48Biz ilk gün ani bir saldırıyla Ali Hamane'yi, eşini, çocuğunu, çoluğunu ve etrafındaki 40 kişiyi en üst düzey kısmı
00:52:56öldürdükten sonra
00:52:57zaten devlet sistemi felç olacak.
00:53:00Kamu otoritesi çöküşe doğru gidecek.
00:53:02Bir dağınıklık hali ortaya çıkacak.
00:53:04Ama adam ölmeden önce bütün savaş senaryosunun A, B, C senaryoları demek ki devrim muhafızlarının elinde var olduğunu gösterdik.
00:53:13Bu çok büyük bir yanılgı ve öngörüsüzlük diye düşünüyorum.
00:53:16Bir de Mustafa Bey, bilmiyorum ne düşünüyorsunuz ama belki de zaten biraz önce konuştuğumuz gibi en büyük farklılık yine İran
00:53:23toplumu.
00:53:23Yani bölgede yaşayan toplumu.
00:53:24Belki onu hesaba katamama ihtimali daha fazla bile olabilir Donald Trump.
00:53:28Çünkü baktığımızda İran'da rejim de sonuçta 1979 yılında başa geçti.
00:53:35Öncesinde böyle bir rejimden bahsetmiyoruz.
00:53:37Ama siz mesela çok da eleştirilen bir rejimdi.
00:53:41Hala devam edecek mi, etmeyecek mi?
00:53:43Buna dair çok ciddi soru işaretleri vardı İran'da.
00:53:46Ama dışarıdan böyle bir saldırı gerçekleştiğinde İran toplumu çok daha farklı bir tepki veriyor hiç şüphesiz.
00:53:54Tabii bunu zaten Trump'ın da hesaplaması gerekiyor.
00:53:58Hesaplaması gerekirdi bunu baştan.
00:54:00Bu arada yani o dediğiniz işte Mossad tarafından yanlış bilgi gelmesi hadisesinde yeni bir şey de var, yeni bir gelişme
00:54:09de var.
00:54:09Gelmeden önce okudum.
00:54:10Trump iki kere devirdik rejimi diyordu.
00:54:14Mossad Başkanı da diyor ki, onu yalanlayan bir açıklama daha bir şey olmadı.
00:54:18Yani bu iş bitene kadar daha devam.
00:54:20Şimdi oradaki manipülasyonu da görmek lazım.
00:54:23Joe Kent'in işte bizim dediğimiz o İsrail'den, haber İsrail'den geliyorsa iki kere düşünmek lazım meselesini doğrulaması ile...
00:54:32Bu tartışılıyor yani.
00:54:33Bu Amerika'nın toprağında ciddi bir şey var.
00:54:34Bu da şöyle, çok da karşılık buldu.
00:54:36Yani Joe Kent taraflarları azımsanacak ölçüde değil.
00:54:39Fakat şöyle bir şey var.
00:54:41Yani sizin sorunuzda ben biraz endişeli de bakıyorum meseleye.
00:54:48Yani nedir o endişe?
00:54:50Bir kere İran halkının sokağın nabzını tutmak başka bir şey.
00:54:56Yani İran halkını gerçekten ayırmak başka bir şey.
00:54:58Bizde bilinen bir klişe vardır ya, halkla yönetimi ayır birbirinden falan.
00:55:03Yani özellikle Mezopotamya coğrafyasının Arap ülkeleri için, Afrika ülkeleri için söylenir ya, halk başka, yöneticiler başka falan derler.
00:55:11İran'da da öyle bir durum var.
00:55:13Yani şimdi meseleyi uzun uzun anlatmaya gerek yok ama şöyle bir şey, 79'da kuruldu dediğimiz bu rejim olmazsa olmazları değil.
00:55:23Yani binlerce yıllık Pers İmparatorluğu var, binlerce yıllık bir devlet geçmişi var.
00:55:28Fakat rejim başka bir şey.
00:55:31Rejimle ilgili bazı şüpheler de var.
00:55:33Yani bu artık konuşmanın da sırası olabilir.
00:55:36Çünkü yani sonuçta Pehlevi ailesi, Şah dediğimiz Pehlevi'yi, Şah diye tanıtan, kendini tanıtan Pehlevi, ülkesini Amerika'ya açan kişi.
00:55:47Nükleer çalışmasını Amerika'nın başlattığı kişi.
00:55:50Efendim daha sonra ülkesinde hani şu Marie Antoinette'in şeyi var ya, ekmek bulamazlarsa pasta yesinler diye.
00:55:57Ülkesinde bir ekonomik kriz yaşandığında, ya işte ekonomik kriz varsa hani halk pasta yesin gibi bir şey söylüyor.
00:56:05Bisküvi yesin mi? Öyle bir şey diyor.
00:56:06Böyle ilginç bir kişilik.
00:56:08E şimdi onun o bakıyorsunuz hani çocuklarına bakıyorsunuz.
00:56:11Yine Avrupa'da ya keşke İran devrilse de Amerika gelse ben de başına gelsem diyen bir kişilik.
00:56:17Yani onu böyle bir ayrı değerlendirmek lazım o yüzden.
00:56:20İran dostumuz, İran komşumuz, İran dindaşımız.
00:56:23Fakat İran'ın yani hataları da yok değil.
00:56:27Yani şimdi Hümeyni vardı Hamaney'den önce.
00:56:32Hümeyni rejim kurulmadan hemen önce, Türkiye'deydi bunu kimse konuşmazdı hatırlamazdı yani.
00:56:39Önce Ankara, iki hafta falan Ankara, sonra Bursa, hatta Yeşilköy'e gelip işte şu şeyde Atatürk Köşkü'nün yanında piknik
00:56:47falan yapan bir şahsiyet.
00:56:48Şahsiyet yani Hümeyni burada görüşmeler yapar ama o sürgünü mesela ilginçti.
00:56:54Çıkarttılar yani onu öyküde çıkarttılar.
00:56:55Evet kim çıkarttı mesela?
00:56:56Savak.
00:56:57Savak kim?
00:56:58ABD'nin o zaman pehlevi zamanında kurduğu ki bizde işte CIA o zaman MIT'in de içinde çok etkiliydi.
00:57:06Yapacak bir şey yok.
00:57:07Fakat İran'ın içinde de çok etkililerdi.
00:57:09Ve İran'ın ABD tarafından kurulan gizli servisi Savak tarafından önce Ankara, sonra Bursa, sonra İstanbul, Bursa arasında mekik dokudu.
00:57:19Şimdi burada neler konuşuldu, kimlere ne mesajlar gitti biz bilemiyoruz.
00:57:24O yüzden diyorum hani İran'da rejim olmazsa olmaz bir şey değil.
00:57:28Fakat şu bir gerçek İran'da sokağın nabzı farklı.
00:57:32Sokağın nabzı daha milliyetçi.
00:57:35Ülkesine sahip çıkan bir tarzda devam ediyor.
00:57:37O şey de önemli bir ifade.
00:57:40Yani Haman öldü ya da işte ülkeyi yöneten 50 kişi, 60 kişi bir anda bir gecede öldü.
00:57:46Fakat devlet geleneği böyle bir şey zaten.
00:57:49Onlar öldükten sonra yerine gelecek olan kişilerin yapacağı görevler bellidir.
00:57:54Bu bir devlettir sonuçta.
00:57:55Devrim muhafızlarının nasıl karşılık vereceği bellidir.
00:57:58Mesela yine işte başta konuştuk ya.
00:58:01Hürmüz'ün en son hamle olacağını çokça konuşmuştuk.
00:58:05Çokça tahminlerde bulunmuştuk.
00:58:07Ama başkanlarına yönelik, baştakilere yönelik daha doğrusu saldırıları olunca Hürmüz ilk hamleye dönüştü.
00:58:14Böyle bir durum da var.
00:58:15Yani bu basit bir şey değil.
00:58:16Bu böyle oturup masada iki dakikada çözülecek bir şey de değil.
00:58:19Ama şununla bitireyim isterseniz.
00:58:22Siz dediniz ya, İran halkının karşı koyacağını tahmin edemedim.
00:58:27Ya akıllar mantık var ya.
00:58:29Trump'ı düşünün şöyle bir masada oturuyor.
00:58:31Hani sizin yerinizde oturuyor diyelim.
00:58:33Burada da o bagajlar falan var.
00:58:36Ya diyorlar ki İran'a savaş açalım.
00:58:38Yani bunun A planını B planını illaki yapıyorlar.
00:58:41Yani burada bu işlerin başarısız olacağını düşünemedi mi bunlar?
00:58:46Yani İran'da iki üç tane Tahran'a füze atarım işi bitiririm.
00:58:49İran'ın evmiş olma bakansiyeli var bu arada.
00:58:51Yani ilginç ya.
00:58:53Karakter olarak baktığınızda.
00:58:54O doğru.
00:58:54New York Times yayınladı bu.
00:58:56Kitap haline getirdi oradaki karar alma mekanizmasının nasıl başkanı ikna ettiklerini.
00:59:00İnanılmaz yani.
00:59:01Gerçekten inanılmaz.
00:59:02İşte onu söylüyorum.
00:59:03Yani başkanın İran dosyası ile ilgili verilen bilgiler şey manipülatif bilgiler.
00:59:08Bir de şimdi artık süremiz azaldı.
00:59:10O yüzden kısaca ablaca edeceğim bu soruya.
00:59:15Şimdi belki de İran'ın bu savaşı döndürdüğü nokta,
00:59:18en önemli noktalardan biri.
00:59:20Biz İran'da hep Anar Bey üst düzey isimlerin tek bir operasyonla,
00:59:25tek bir gecede, tek bir saldırıyla öldürülebildiğini ve suikaste kurban gidebildiğini görüyorduk.
00:59:31Fakat şimdi artık bu suikastlerin de sayısı azaldı.
00:59:34Hoş artık Amerika'ya göre tabii öldürülecek isim de kalmadı.
00:59:37Bunun da gerekçeleri var ama sanıyorum ki İran'ın içindeki istihbarat açığında da ciddi bir azalma söz konusu.
00:59:44Daha az bilgi çıkması, daha az Amerika'nın bu bilgileri kullanması.
00:59:48Bilmiyorum ne düşünüyorsunuz?
00:59:50O biraz tercih meselesi.
00:59:52Yani listeden bazı isimlerin çıkarılmasına Amerikalılar etkili oldu.
00:59:55Ki Galibaf gibi, Arakçı gibi isimlerin de listedeydi.
00:59:59İsrail'in listesindeydi aslında.
01:00:00Amerikalılar orada devreye girdi.
01:00:02Hala ben Mossad'ın İran içerisinde operasyon kapasitesinin çok yüksek olduğunu düşünüyorum.
01:00:07Yani bu bir.
01:00:08İkincisi çok ciddi bir istihbarat zafiyeti var İran'ın.
01:00:112020'den itibaren var.
01:00:13Bu günümüzün sorunu değil.
01:00:14Özellikle Mohsin Fahrizade'nin Tahran'da öldürülmesiyle birlikte başlayan bir süreç.
01:00:19Bu ülkede iki başlıktan kaynaklanan bir şey.
01:00:21Saçma sapan şimdi amiyana bir tabir olacak bir yönetim yapısı var.
01:00:25Bunu değiştirmek istiyorlar ama devrim muhafızaları taviz vermiyor burada.
01:00:28Bu çok geniş bir konu.
01:00:30Ben doktoramı İran üzerine yaptım.
01:00:31Onların iç devlet mekanizmasıyla ilgili çalışmalar yaptım.
01:00:35O anlamda söylüyorum.
01:00:36Yani bir ülkenin devrim muhafızlarına bağlı istihbarat birimi var.
01:00:39Bir normal istihbarat bakanlığı var.
01:00:41Bunlar arasında çatışma var.
01:00:43Mesela Muhsin Fahrizade suikastini istihbarat bakanlığı devrim muhafızlarına bilgi veriyor.
01:00:49Devrim muhafızları gerekli önlemleri almıyor.
01:00:52Adamı 3-4 gün sonra Tahran sokaklarında çok önemli bir isim İran'ın nükleer beyni.
01:00:57Ve hala bu etkinler bunu biliyoruz.
01:01:00İkinci husus 15 bine yakın hedef vurdular İran içerisinde.
01:01:04Yani bütün hemen hemen birkaç havalimanı dışında bütün askeri üstlerini, karakollarını, tesislerini vurdular.
01:01:10Ama Ukrayna-Rusya savaşından örnek vereceğim çok uzatmadan.
01:01:14O savaş bize şunu gösterdi.
01:01:15Süper güç de olsanız, elinizde nükleer güç de olsanız, SİHA'larla, İHA'larla asimetrik savaş çektikleriyle çok büyük bir zayiat
01:01:24verebiliyorsunuz rakiplerinize, hasımlarınıza.
01:01:28Mesela Ukrayna gibi bir ülke her gün SİHA'larla Rusya'nın derinliklerinde, Rusya'nın petrol rafinelerini ortadan kaldırıyor.
01:01:36En son Örümcek Ağa operasyon örneği var.
01:01:39İran da bunu gösterdi aslında.
01:01:40Sınırlı imkanlarla maksimum zarar vererek, maksimum gerginliği tırmandırarak, kime karşı, körfez ülkelerine, nereye karşı, hürümüze karşı ve küresel bir ekonomik
01:01:51kriz ortaya çıkarttı.
01:01:53Şunu keşfetti.
01:01:53Bizim İsrail'e verdiğimiz zayiat sınırlı olabilir ama Amerika'ya verebileceğimiz çok daha fazla zayiat var ve bunun etkisi de
01:02:02çok büyük olabilir.
01:02:03İran'ı dirençli kılan aslında bu.
01:02:05Ve bunu Ali Hameney söylemişti.
01:02:07Şubat'tan önceki, Aralık ayındaki röportajında bize bir saldırı olması durumunda bu askeri tahkimat oraya yapılırken, körfez ülkelerin hepsini hedef alacağız.
01:02:18Bunu da deklar etmişti aslında.
01:02:20Ciddiye almadılar.
01:02:21Sonuçları da bugün gördüğümüz gibi.
01:02:23Mustafa Bey.
01:02:24Burada biraz da askeri kapasite üzerine gidecek olursak, ilginç bir durum var.
01:02:31Geçtiğimiz günlerde bir makale yayınlandı.
01:02:34ABD'nin bölgedeki, yani İran'a karşı kullandığı füze stoğunun yüzde yirmilere düştüğü ifade edildi.
01:02:41O taat, evet taat hava savunması.
01:02:43Evet, yüzde yirmi şöyle adlandırılıyor.
01:02:47Son, hani son akçe vardır ya, kullanmaması gereken sınıra düştü.
01:02:52Ateş kesse bu yüzden yaptı diyenler de var tabii.
01:02:55Şimdi burada şöyle bir durum var.
01:02:57Siz binlerce kilometre öteden geliyorsunuz, bir ülkeyi işgal edeceğinizi vaat ediyorsunuz.
01:03:03İşte komandolar gelecek diyorsunuz, bilmem ne diyorsunuz.
01:03:06Burada da tabii bazı kimseler bunu çok önemsiyor, çok doğru buluyor.
01:03:12Ben şunu çok olabilir görmüyorum.
01:03:15Yani İran gibi bir coğrafyada gemiyle geleceksin.
01:03:18Ne kadar yüksek teknolojin olursa olsun.
01:03:20İşte oradaki üç bin, beş bin askerle çıkacaksın.
01:03:23Yani harita üzerinde böyle baktığın zaman yakın görünüyor.
01:03:26Öyle bir şey değil yani.
01:03:27O coğrafya böyle bir şey değil.
01:03:29Gelecekmiş, ya bunu koca koca askeri uzmanlar anlatıyor.
01:03:32Gözünüzü seveyim ya.
01:03:33Gemiyle gelecek, işte Ford gemisiyle İran'ın sahillerine yanaşacak.
01:03:39Oradan çıkarmayla gidecek.
01:03:41Propaganda bu, o yüzden.
01:03:42Ya şimdi üç bin tane askerle sen nereye gidiyorsun?
01:03:44Vietnam'da kaç tane askeri yok oldu ABD'nin?
01:03:48Yani üç bin askerle geleceğim, ben İran'ı alacağım, esir alacağım.
01:03:51Böyle bir şey yok.
01:03:52Yani burada da biraz dikkat edilmesi gerekiyor.
01:03:56Bu noktada bir kere çıkar yol, aklı selim.
01:04:00Aklı selimi gösteren ülke şu anda.
01:04:02Türkiye, Türkiye'nin bu noktada hani biz kendimizi övmek anlamında değil.
01:04:08Bir cümle söyleyince de hemen birileri çıkıyor.
01:04:10Ya kendi kendine anlatıyorsun diye.
01:04:11Hayır kardeşim, mesele bu değil ki.
01:04:13Hakan Fidan'ın geçen günlerde verdiği röportajda, Anadolu Ajansı'na verdiği röportajda,
01:04:18satır aralarında çok ilginç bir şey var.
01:04:20Diyor ki, biz diyor Pakistan'la beraber çok konuştuk, çok tartıştık.
01:04:25Çıkar yolları aradık diyor.
01:04:27Demek ki bu iş hani böyle, ya hadi arkadaşlar artık bir ateşkes yapalım, böyle olmuyor demek ki.
01:04:32Yani tıkandığı noktada diyor mesela Hakan Fidan, biz diyor Pakistan'la beraber çok ilginç çıkış yolları bulduk diyor.
01:04:39İşte acaba ne?
01:04:40Tabii biz onu bilemiyoruz.
01:04:41Yani devlet kademesinde değiliz.
01:04:44Fakat burada şunu da görüyoruz.
01:04:46Biz hani Tahran'da ne olmuş, Washington'da ne olmuş, Tel Aviv'de ne olmuş bunu konuşalım ama
01:04:51asıl biz Ankara'dan bakalım meseleye.
01:04:54Bir kere şu ortada.
01:04:55Ankara, olası büyük bir savaşın hazırlığını yıllarca yapmış.
01:05:01Bir.
01:05:01İkincisi, olası büyük savaşa askeri anlamda hazırlanmış.
01:05:05Ekonomik anlamda tabii ki sorunlarımız var illaki ama
01:05:08bunu geçirebilmek için adımlar da atılmış.
01:05:12Bunu da görüyoruz.
01:05:14İşte çeşitlendirmiş, petrol talebini, arzını çeşitlendirmiş.
01:05:19Ez cümle, önümüzdeki süreçte ne olurun cevabı muhtemelen şu anda
01:05:25Ankara'nın devlet koridorlarında var ama biz yaşayarak göreceğiz.
01:05:29Biz yaşayarak göreceğiz.
01:05:30Şimdi burada son olarak şu bilgiyi de verelim, öyle kapatmış olalım.
01:05:34Biraz önce söylediniz Amerika Birleşik Devletleri'nin 2 bin asker, 3 bin asker.
01:05:38Zaten ordu toplam Amerika Birleşik Devletleri'nde 1-1,5 milyon arası aktif personele sahip.
01:05:43Bunların kaçı sahada savaşan ya da kaçı sahada operasyonel kabiliyeti olan isim.
01:05:47Onlarla ilgili bilgi yok elimle yani.
01:05:50Sayıyla alakalı bilgi yok ama bütün aktif personel sayısı zaten 1-1,5 milyon arası.
01:05:55İran nüfusu 93 milyon.
01:05:57%40, %50'ye yakında 40 yaş altı.
01:06:00Ve böyle bir durumda İran halkı da çok net bir şekilde gösterdi.
01:06:04Topyekun bir savunmaya da geçeceğini net bir şekilde gösterdi.
01:06:08Burada çok ciddi bir sayı farkından da bahsediyoruz.
01:06:11Bunun dışında bölgenin ne kadar zor olduğunu da zaten biliyoruz.
01:06:15Amerika'da o kara harekatı hep konuşuluyor ama muhtemelen eldeki mühimmatın da azaldığını göz önünde bulundurduğumuzda
01:06:22şu anda sadece konuşulan bir konu olarak kalması muhtemel gözüküyor bugünün şartlarında.
01:06:27Çok teşekkürler Anar Bey, çok teşekkürler Mustafa Bey.
01:06:30Bizlerle paylaştığınız değerlendirmeleriniz için.
01:06:33Efendim şimdi dilimiz döndüğünce konuştuk bölgedeki savaşı, gerginliği.
01:06:37Bir düello var ve bu düelloyu kim kazanacak?
01:06:40Bu da ayrı bir soru işareti.
01:06:42Şimdi aynı zamanda bitirdik.
01:06:43Kapatıyoruz.
01:06:44Herkese iyi geceler dileriz.
Yorumlar