- 9 saat önce
Hayatını kaybeden Tarihçi ve Yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı, CNN TÜRK'te Hakan Çelik'in sunduğu Hafta Sonu programına 02.11.2024, 08.03.2025 ve 24.01.2026 tarihlerinde konuk olmuş, gündeme dair önemli değerlendirmelerde bulunmuştu. Ortaylı, Orta Doğu krizinin Türkiye'ye etkilerinden Türkiye'nin bölgedeki rolüne; ABD'nin eğitim sistemine yönelik eleştirilerden Donald Trump'ın başkanlık dönemine; NATO'nun akıbetinden dünya liderlerine kadar pek çok başlıkta dikkat çeken analizler yapmıştı. Ayrıca Türkiye-İsrail ve Türkiye-İran ilişkileri, bölgedeki güç dengeleri, İran'da olası rejim değişikliği ve Türkiye'nin geleceğine ilişkin görüşlerini paylaşmıştı.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:20İzlediğiniz için teşekkürler.
00:30Bir ilk dostum ve çok iyi arkadaşımdı. Bununla beraber bizim kanalımız açısından da CNN Türk izleyicileri bakımından da çok yakından
00:39takip ettikleri ve çok sevdikleri bir isim olduğunu biliyorum.
00:42Prof. Dr. İlber Ortaylı ile farklı tarihlerde yaptığımız bölümlerden derleme yayınımızı şimdi sizlerle paylaşıyorum.
00:51Bugün hocamız değerli Prof. Dr. İlber Ortaylı bizlerle birlikte bir seyahatten geldiniz.
00:57Evet hem de sabaha karşı Bakü'dan.
01:00Hoca bu sabah geldi uçaktan indi ve stüdyomuza geldi. Çok teşekkür ederim bu kadar yorucu bir temponun ardından burada olduğunuz
01:07için mutlu oldum.
01:08Hocam biz bugünkü yayınımızda bir Orta Doğu'daki gelişmeleri ben konuşalım istiyorum.
01:12Çünkü çok kritik şeyler var. Bir taraftan Amerikan başkanlık seçimleri yapılacak.
01:17Gelecek hafta bütün dünyayı etkiler bu. Biz de bundan çok etkileniriz.
01:20Kendilerini de etkilemesin ki kötü olarak seçim alıyorlar.
01:25Bir taraftan Türkiye'yi ilgilendiren birçok önemli konu var. Göç meselesi var, diğer hadiseler var. Bunlardan bahsedelim ama Orta Doğu
01:32konusu çok sıcak olduğu için siz de bu coğrafyayı iyi bilen bir insansınız.
01:35Birçok defa İran'a ve diğer ülkelere gittiniz.
01:38Şimdi İsrail'le Batı tarafından terör örgütü görülen bir takım oradaki yapılar arasında Hizbullah, Hamas bir mücadele var.
01:47Ama bunun sonucunda çok fazla sivilin öldüğü Gazze'deki hadiseler meydana geldi.
01:5150 bin dolayında insan hayatını kaybetti.
01:54Ve bir taraftan da İran, Irak, Suriye, Lübnan ve Yemen'in de içinde bulunduğu bir mücadeleye dönüştü.
02:01Karşılıklı füzeler atılıyor.
02:03Bu süreç Türkiye'nin de güvenliğini tehdit eder bir hal aldı mı doğrudan?
02:09Türkiye'de tehdit altında bir ülke midir size göre bütün bu gelişmelerden ötürü?
02:13Oradan mı başlayalım derken?
02:15İsterseniz oradan başlayalım.
02:16Sonra anlayalım.
02:17Valla ben Türkiye'nin Allah'a şükür İsrail tarafından tehdit altında olacağını hiç zannetmiyorum.
02:26Yani İsrail'de şudur budur hele şimdi bu son hükümet ve son başbakan bana kalırsa maskara esas olarak.
02:36Fakat maskara işi ciddiye götürmeye başladı.
02:40Daha doğrusu vahiy ve hamete götürmeye.
02:43Şöyle bakalım nereye gider bu iş bundan sonra?
02:46Evet yani şuraya gider.
02:49O mutlu Beyrut tabi onun da adaletsizliği ve mekanizması vardı içinde o Lübnan'ın da.
02:55Ama bugüne geldi bugün bitti hiçbir yeri gitmez.
02:59Nereye gider biliyor musunuz?
03:01Cunya başkent olacak çünkü Beyrut'u artık Şiiler ele geçirdi.
03:06Ve istemiyor insanlar orayı.
03:08Hizbullah'ın etkisinde mi görüntü?
03:09Evet Hizbullah oturacak orada yahut başkası oturacak.
03:14İran etkisinde bir anlamda.
03:15Şeyler Maroniler ve Dürzüler.
03:20Bak ne kadar tarihte geçinemeyen iki toplum fakat en aklı başında toplum durumundalar.
03:26Maroniler ve Dürzüler.
03:27Maroni ve Dürzüler bir araya geliyor.
03:29Tepede Cunya.
03:31Cunya Beyrut'u biz geliştirdik.
03:34Osmanlı İdaresi.
03:35Bizden evvel Beyrut'tan evvel yani bizim zamanımızda da Beyrut'tan evvel Cunya Lübnan'ın iskelesiydi.
03:45Şimdi o bugün çok tatlı bir şehir.
03:49O Cunya'dan böyle Cebel'e göre.
03:51Cebel'de çünkü ne Şiiler oturuyor ne öbür Müslümanlar.
03:55Ne de Ermeniler var orada.
03:57Orası böyle Dürzüler'le Maroniler'in Cebel'i işgal ettiği hakikaten Lübnan sedirinin kendi gibi bir ülke olacak.
04:06Açalanacak olmalı.
04:07Yani Beyrut'un artık pek bir geleceğini görmüyorum bu gelişmelerden ötürü.
04:11Böyle bir Lübnan'ı görmüyorum ama inşallah işte ise küçük bir Lübnan çıkar.
04:16Çünkü o süsü ortada oluyor.
04:17Peki Türkiye nasıl etkilenir?
04:18Türkiye etkilenemez efendim.
04:20Şöyle ben bu tip şeylerin niye söylendiğini nasıl söylendiğini bilemem.
04:27Kapılarının arkasında ben karar mekanizmasında değilim.
04:31Merak da etmiyorum onu açıkçası.
04:34Fakat bakıyorum İsrail hiçbir zaman Türkiye sınırlarından içeri silahlı bir kuvvet olarak giremez.
04:43Çok fena olur.
04:44Çünkü bu memleketin kendine göre bazı yapıları var.
04:48Bir kere burası askeri bir memleket.
04:53Düşmanlar her zaman Türklerin askerliğiyle uğraşıyorlar.
04:58Dostlar düşmanlar.
05:00Bu tabii bunu böyle bu ortaokul sloganı gibi de benimsemeyin.
05:05Öyledir.
05:06Ve bizim bu dünyada oturmamız askerlik sayesindedir.
05:11Ve Türkler askerdir.
05:13Ve bu işin fenlini de bilirler.
05:15Eğitimini de bilirler.
05:17Bunu değiştirmesin kimse zaten.
05:20Ama şu anda hiç kimse yapamaz.
05:22İsrail evet düzenli bir ülke, organize bir ülke.
05:27Araplarla mukayese edilmeyecek bir bürokrasi ve ordu yapısı var.
05:31Ama onun sınırı var.
05:34Bizim karşımıza böyle bir şey olduğu takdirde Amerika çıkar.
05:38Yani kesin olarak Amerika yüklenecektir o işi.
05:42Şunu da açıkça söylüyorum.
05:45Amerikalıların ikinci Cihan Harbi'ndeki arslanları yok.
05:50Bitti.
05:51Onların silahlarıyla falan her şeyi yapamazlar.
05:55Yapamıyorlar da zaten görünüyor.
05:57Efendim Amerika Birleşik Devletleri için cahil bir memleket dediniz.
06:02Evet cahil.
06:02Bu kadar üniversitesi, Harvard'ı, Yale, İstanbul'u niye toplumsal düzeyde?
06:08O bir politika meselesidir.
06:10O bir politika meselesidir.
06:13Harvard dünyanın en büyük üniversitesidir.
06:17En başarılı üniversitesidir.
06:19Bu gibi göstergeler bunlar aslında insanları çok yanıltır.
06:27Çünkü üniversitenin iyisi demek işte Avrupa'da olduğu gibi böyle orta çağdan itibaren karanlık medreseden yüksele yüksele yüksele yüksele bildiğin 18
06:42-19. yüzyıl.
06:44Taşların üzerine koya koya.
06:46Evet ikinci harpte ancak işte ikinci harp nazizmin tahribatı falanla çökmeye başlayıp öyle bir anda da değil yavaş yavaş kokmaya
06:58ve çürümeye başlayan bir mekanizma.
07:00Böyle çıkarsın inersin.
07:03Harvard Avrupa'nın batağından kurtulan bir takım alimleri falan ve sermayeyi yığdı oraya.
07:11Yine devam eder. Ne kadar eder? Nasıl eder? O mesele ayrı.
07:15Bunlar biraz proje üniversiteleri gibi görünüyor.
07:19Bunlar böyle gider gelir. Mesele o değil.
07:21Yani şunu yalnız üzerinde durmak lazım.
07:25Amerika'da Amerikalıların hepsi de Harvard'a bilmem nereye Kolombiya'ya yeyle falan girmiyor.
07:32Bunlar dünyayı toplar. Bunların hocaları da dünyadan gelir.
07:37Talebeleri de dünyadan gelir.
07:39Amerikan başkanlık seçimlerine bir gelmek istiyorum.
07:42Şimdi Kamala Harris ve Donald Trump yarışıyorlar.
07:45Bunlardan hangisinin seçilmesi?
07:48İkisinin de seçilmesi bir şey fark etmez.
07:52Çünkü bu çocukların bir tanesi o memleketin zenginidir.
07:57Trump.
07:58Trump'tır. Yani tipik bir örnektir.
08:01Kazanırsın, zengin olursun. Sen her şeysin.
08:04İkincisi de o memlekete gelen iki tane zeki, üçüncü dünya insanıdır.
08:12Anası Hintlidir. Profesör, babası da Camaykalı.
08:16Ben Camayka dediğin sefil, fakir, eğitimsiz adanın aslında nince evveler barındığını
08:24UNESCO'daki çalışmalarım sırasında gördüm.
08:28UNESCO'da bu kadar Camaykalı ne arıyor burada dedim.
08:31Birkaç akşam yemeklerde şurada bulunduk.
08:35Yani adamlar der ya be, hiç ummayacağın insanlar.
08:38Şimdi böyle insanlar gelirler Amerika'ya.
08:42Efendim Amerika, I Love You, Dreamland.
08:46Orada birbirleriyle de evlenirler.
08:48Olur bu, çok olur.
08:50Böyle Kamala gibi tanslı çocuklar çıkar.
08:53Ama o onlar gibi olacak demek değildir.
08:55Parlak mı sizce Kamala?
08:57Evet, background'u parlak.
08:59Ama dediğim gibi anası ve babası gibi olacak demek değildir.
09:03Peki Türkiye için bunlardan hangisinin seçilmesi?
09:07İkisinin de seçilmesi harabedir.
09:09Biz politikalarında hiçbir kesinlik yoktur.
09:13Hiçbir başarı yoktur.
09:15Etrafındaki anturaja baktığın zaman işte Nixon'un anturajı yoktur.
09:22Yani anturaj dediğin taife.
09:24Tabii çevresinde.
09:25Yok ya.
09:25Liyakatlı insanlar değil.
09:27İşte yani Kissinger gibisi çıkmaz, bilmem şey gibisi çıkmaz falan.
09:33Bunlar ne olur bilmiyorum.
09:35O memleket hala Amerika dünyanın en çok silah üreten, en rafine silah endüstrisi, halen tabii en zengin ülkesi.
09:47En büyük ekonomi.
09:48Organize.
09:50Bak Avrupa'da tıp geriliyor.
09:52İnsanlar sağlık hizmetlerini okumakla girmek istemiyor.
09:56Ama Amerika hala kaynıyor.
09:59Başkaları geliyor.
10:01Amerika başkalarıyla geçinir.
10:03Bunu da bilmiştir.
10:04Göç alan bir ülke.
10:05Ama nitelikli göç alan bir ülke.
10:07Evet.
10:08Böyle bizim gibi doldurup böyle 5 milyon Suriyeli'yi içeri.
10:13Ondan sonra da daha bilmem nitelikli olacak adamları da geri gönderen.
10:18Yani hocam göçte, göç olgusunda niteliğe dikkat etmek lazım.
10:23Biz göçmen ülkesi, göç ülkesi değiliz.
10:26Biz Amerika ve Arjantin değiliz.
10:28Biz buraya göçmen dolduramayız.
10:31Gelsin de bereket versin, gelsin değil.
10:34Ama bizim göçmene ihtiyacımız var.
10:37Çünkü sahalarımız boş.
10:39Çok akıllı davranmak zorundayız.
10:42Kardeşlerimiz gelsin buraya.
10:44Hayır efendim dünya kardeş dolu.
10:46Maalesef hepsine bakamıyorsun.
10:49Çok açık.
10:49Çok açık bu.
10:51Bunları gaddarlık olarak da düşünmeyin.
10:54Çünkü Türkiye bir sürü imkanları olan ama namütenahi imkanları olan bir ülke değil.
11:02Türkiye'de uzunca bir süredir bir terörle mücadele meselesi var.
11:06Türkiye bölücü bir terör örgütüyle mücadele.
11:08Tatlaya müsaade etmem.
11:10Hiçbir şekilde ona da yaramaz.
11:12Onu soracağım.
11:13Bu memlekette Amerika'nın Kürdistan haritası gerçekleşemez.
11:18Çizdikleri aldıkları al da bir şekilde farz et.
11:22Onun yarısı Ermenistan'a gidecektir.
11:25Çünkü Batı dünyası Müslümanlara, Türkleri, Ermenistan'ı ortaçağın derinliklerinde bir kere kaptırdı.
11:33İki kere yemez o hikaye.
11:35Çok açık.
11:36Yani öyle harita çizmeye meraklı olanlar.
11:39Harita çizerek kendilerinin oraya sahip olduklarını kimse zannetmesin.
11:42Onu söylüyorum.
11:43O iş orada bitmez diyorsunuz.
11:45O iş orada bitmez.
11:46Amerikan'ın ittirmesiyle sana memleket mi verilir?
11:49Ama benim orada asıl dikkat edeceğim şey, ben Akdeniz arazilerimi kimseye kaptırmam.
11:55Bu kadar açık bu.
11:57Süleyman Demirel'in şapkası gibidir, kapı gibidir.
12:01Kapı kaptırmam demişti.
12:03İşte orası da benim kapım.
12:04Kaptırmam.
12:0530 sene sonra susuzluktan kuruyacak bütün dünya.
12:09Ve biz şimdi su yollarımızı yani Fırat Dicle'yi muhafaza etmek zorundayız.
12:14Bu çok açık bir şey.
12:16Biz ta Akdeniz'e kadar Amerika'nın çizdiği Kürdistan'ı kabul edemeyiz.
12:22Bu çok açık bir şey.
12:24Yani bunun milliyetçilikle falan alakası yok.
12:28Bir kere Kürtler Akdeniz milleti değildir.
12:31Orta Doğu milletidir.
12:32İkisi farklı coğrafyadır.
12:35Ve bizim coğrafyamız üzerinden yani Antakya üzerinden Akdeniz'e uzanan bir Kürdistan modeli kabul edilemez.
12:43Kanıma dokunuyor da ondan falan değil.
12:47Biz su kaynaklarını el aleme bırakamayız.
12:50O su kaynaklarını baraj haline getirmek için sen azı hatırlamayabilirsiniz bizim.
12:57Çünkü küçüksün.
12:58Ben hatırlıyorum ve benim benden sonrakiler.
13:01Üç nesil bu memlekette enflasyonla yaşadık.
13:05Canımız çıktı o barajlar yapılana kadar.
13:08Hocam ben doğduğumdan beri enflasyonla yaşadık.
13:09İşte ama onun tesiri o.
13:11Şimdi bunu kalkıp da ben oraya mı yedireceğim onu?
13:14Trump'la bir devam edelim mi?
13:16Evet.
13:17Nasıl bir lider?
13:18Bu mesela nereden acaba başlayabilirim diye düşünüyorum.
13:22Gazze ile ilgili görüntüler yayınladılar.
13:25Orayı bir emek projesi...
13:27Garip bir umuru değil değil mi?
13:28Evet.
13:29Şimdi Panama ile ilgili, Meksika ile ilgili, Kanada başbakanına Kanada valisisin sen diyor.
13:35Evet.
13:35Rönland'ı alacağım diyor.
13:37Ukrayna şimdi ortada kaldı.
13:39Evet.
13:39İstihbaratı kesti, askeri yardımı...
13:42İlginç bir döneme girdi dünya.
13:44Valla Ukrayna, Ukrayna çok iyi örnek olsun bazılarına.
13:49İyi örnek değil ona ibret olsun denir.
13:52İbret.
13:53Neyi kastederek söylüyorsun?
13:54Evet işte şey de ki bizim Orta Doğu'daki bir takım milletleri.
13:59Yani Amerika'nın peşine takılıp da bağımsız olacak ve hatta imparatorluk kurulacak.
14:07Yani bu hayaller görünüyor yani.
14:09Ukrayna çok büyük kazık yemiş bir millettir.
14:13Bu iki harpte de oldu böyle.
14:16Alman blokunun peşine takıldı.
14:18Ve insan şaşıyor.
14:20Yani Ukraynalıların ortalaması ben size söyleyeyim.
14:24Mesela köylü sınıfının ortalaması Rus köylü sınıfından daha iyidir.
14:30Daha eğitimli, bilgili anlamına.
14:32Daha eğitimli diye böyle bir köylünün rahat olanıdır.
14:36Yani öbür tarafta mesela Chitvorty Loşat diye hep söylerim böyle.
14:46Nemiroviç'ten Cenkoları falan.
14:49Dörtte bir at diyor.
14:51Yani her ailenin çeyrek atı var eski Rusya'da.
14:55Ukrayna'da bir iki atı vardı.
14:57Oradan anla.
14:58Yani Ukrayna tarihin farklı dönemlerinde de.
15:02Farklı döneminde.
15:03Kazık tabi var, yazılmışı var.
15:05Şairi var, alimi var.
15:07Mesela 19. asrın Rusya'sındaki Türkologlardan daha baskındır Ukraynalıların.
15:14Ne olacak Ukrayna Trump'la beraber?
15:17Böyle heriflerin peşine takılıyorlar Almanların.
15:21Yok bilmem neyin biz bağımsız oluruz.
15:23Yok bilmem neye gireriz.
15:27Dünyayı değerlendiremiyorlar.
15:28Naifler.
15:29Bak adam şimdi hala görüldü bu.
15:32Trump'ın kendi bir feci atı.
15:34Fakat daha feci tabi öbürü.
15:37Hangisi?
15:38Zelenski'nin kendi.
15:40Yani adam oturmuş herifle konuşuyor.
15:43Yani kendisini şeyde, Kiev'de tiyatro temsilinden sonra kulübe gitmiş kafayı çekip arkadaşlarıyla kavga ediyor.
15:52Onun tutumu da yanlış ve kötü mü?
15:54Tutum mutum değil yani.
15:55O da oraya hazırlıklı değil.
15:57Kusura bakmasın.
15:58Yani koca Ukrayna bunu mu çıkarıyor ya?
16:01Artık 50 seneye yakında işte bir devletler oturuyorlar değil mi?
16:05Bağımsız olarak.
16:07Fecaat gelenler ilk önce yolsuzluk yapıyor.
16:11Hiçbir şekilde bir idealizm kokusu yok.
16:14Yani çok acayip.
16:16İşte Proşenko'ları falan mı kastediyorsunuz o?
16:18Hepsi tabi ya geliyor.
16:19Hepsinin bir açığı çıkıyor yani.
16:21O hanımefendinin falan yani.
16:23Yulia.
16:24Tabi de tabi.
16:25Neydi Timoshenko muydu?
16:27Tabi nedir o ya Rezalet.
16:29Ondan da bu çıkıyor.
16:30Adam konuşuyor.
16:31Ya şimdi sen mecbur musun kardeşim İngilizce konuşmaya yani sen Cumhurbaşkanısın.
16:37Kendi dilinde mi konuşması gerekir İngilizce?
16:39Evet şey koysun mütercim yani adamın öyle bir dil kabiliyeti yok.
16:44Yani diplomatik tartışma yapacak biri değil bu.
16:47Kıvrak.
16:47Mehternek değil bu.
16:51Kıvrak bir İngilizce.
17:00Yani dünya liderlerinin böyle çapsız ve vizyonsuz olduğu bir döneme mi girildi şu anda öyle mi görünüyor?
17:06Valla o döneme mi girildi?
17:09Populizm mi bunları yaratıyor yani siz her halükarda siz efendime söyleyeyim halksınız mı diyorlar bir takım insanlara yani bir takım
17:20mekanizmalar öyle mi çıkıyor?
17:21Şuraya bakın yani konuşma biçimlerini görüyor musun?
17:25O onu kesiyor sus lan diyor yani neredeyse.
17:28Altına böyle bir yazı koysan sus oğlum sen kim oluyorsun diye.
17:32Öteki oradan.
17:33Öbürü de anladık da yani biz de bilmem ne falan diye sen böyle bir şey düşünebiliyor musun?
17:39Bu Slav dünyasının 40 küsur milyonluk nüfuslu kalabalık bir ülkesi yüz ölçümü.
17:48Zengin Ukrayna'nın.
17:49Bu da işte Amerikan başkanı.
17:52Bu böyle bir şey görebilebilir mi yani?
17:54Bu mümkün mü?
17:55Hocam bu Amerikan başkanıyla yani dünyayı bir takım tehlikeler ve riskler beklemiyor denebilir mi?
18:01Bekler evet bekler bekler.
18:02Ne olabilir mesela?
18:03Hayır bu adamın her istediği olmaz.
18:07Yani büyük devletlerin büyük konumdaki adamların her istediği olmaz.
18:13O açık.
18:13Ama her istemediklerini yaptırtmazlar.
18:17Bela oradan çıkar.
18:18Yani şimdi bu 19.
18:21Aslında Britanya İmparatorluğu olunca her istemediğini yaptırtmayan iş dengeye gelir.
18:28Çünkü o İmparatorluğun adamları da karşısındaki muhataplar da bir yerde birbirini dengeler.
18:35Yani Bismarck çıkar.
18:37Bismarck da istediğini yaptıramayacağını bilir.
18:39Trump'ı dengeleyecek bir lider ülke var mı şu anda?
18:42İşte o çok kötü.
18:44Karşı taraftaki insanlar son derece zayıf.
18:47Peki hocam şimdi burada o zaman bu yani Amerika'daki tablo ortada.
18:52Trump'ın yaklaşımını biliyoruz.
18:53Bir Grönland meselesi var efendim.
18:56Gidip Venezuela liderini şeyden aldılar, evinden aldılar.
19:00Orta Doğu'daki yaklaşımları belli.
19:02Grönland'da dahil olmak üzere bu Amerika'daki Trump tutumu biraz Türkiye'yi de konuşalım.
19:08Yani Türkiye'yi nasıl etkiler, Türkiye bütün bu olaylardan neye dikkat etmek lazım?
19:12Etkiler.
19:13Grönland, Venezuela, Orta Doğu bunları kısa kısa değerlendirelim isterseniz.
19:17En iyi iş hiç karışmamaktır.
19:19Öyle mi?
19:20Hiç karışmazsan Amerika'ya da kazık atarsın, Avrupalılara da.
19:25Mesafeli mi durmak?
19:26Evet ve Avrupa yaptığı edepsizliklerin, görgüsüzlüklerin bedelini öder.
19:32Bu çok saçma bir şey ama zaten işin yanlış olduğunu gösteriyor.
19:38NATO dağılır mı?
19:40Dağılma aşamasına geldi mi?
19:41Dağılır kardeşim.
19:42NATO.
19:43İspanya ve İtalya bulundukça, bu Fransa'da böyle salaklıklar ettikçe, hele bu şimdikilerle birlikte.
19:53Burası dağılır.
19:54Macron'u mu kastetiyorsun?
19:55Andri Seyip Romanyoli dedi ki, İspanya biz dedi, İtalya dedi ve siz dedi.
20:02Çünkü?
20:02Şeyi de saymadı Yunanistan'ı.
20:05Çünkü çok fazla o Fransa dedi takılmış Almanya, Hollanda'nın peşine iş çıkmaz dedi.
20:12Çünkü o kıtanın Kuzey Akdeniz'dir, canlı ve didinen bölümü.
20:19Ne olursa olsun yaşamaya çalışan bölümü.
20:22Öbür taraftan bir şey çıkmaz.
20:26Yani Almanya artık gözünle görüyorsun ki, işçi sınavının hayatı Kuzey Almanya bölümünde bile,
20:34mesela bir Hollanda'nın gerisine düşmüş.
20:37Düşmüş yani.
20:38Öyle, öyle.
20:39Ben de görüyorum, farkındayım.
20:40Güsseldorf'a bak, Maastricht'e bak, görürsün yani, görürsün.
20:44Bir gerileme döneminde.
20:46Gerilemez ya valla, acıyacağın geliyor.
20:48Yani hocam, siz NATO'nun neden parçalanacağını, çökeceğini düşünüyorsunuz?
20:54Amerika'nın politikalarından mı kaynaklanıyor?
20:56Diyor tabii herif diyor ki, ben niye para vereyim diyor şımarık.
21:00Onun ona neye mal olacağının farkında değil.
21:03Tabii bir şeyin daha farkında.
21:05Trump'ı kastediyorsunuz.
21:06Ya evet Trump'ı.
21:08Eski Amerikalı yok.
21:10Yok yani.
21:10Niye olsun?
21:12Bak ben 74-75'te bütün Avrupa'yı gezdikten sonra hiç öyle bir derdim olmadığı için Amerika'ya gittim.
21:22Hoca bana bir araştırma fonu buldu.
21:25Chicago'ya gittiniz mi?
21:26Evet, gittim.
21:28Kütüphanesini düzenledim onun.
21:29Çünkü çok karmakarışıktı bunu söylerim açıkça.
21:33O da memnun oldu sonra.
21:36Yani onu gittim, ben gittim, baktım burada ne iş olur dedim.
21:42Hiçbiri yok yani ne yapayım Chicago'ysa.
21:45Burada master yapılır mı dedim.
21:47Yapılır dedi.
21:48Üç ayda oluyor.
21:50Yaptınız.
21:51Üç ay, üç sömestrede oluyor.
21:53Kısa değil mi, çok kısa?
21:54Ne yapacağım dedim, resim çektir dediler.
21:57O kadar.
21:58Gittim resim çektirdim, onu bile vermediler.
22:00Biz yolları sen git, kurslarını seç dediler.
22:03Şimdi bir sömestrede, Viyana'da, Alman üniversitelerinde, Sorbonne'da falan kayıt yenilemek için canı çıkarttı beni.
22:14Tabii.
22:15Bir sürü kırtasiye, salaklık falan diye derece derece.
22:20Tabii.
22:21Müthiş bir şeydi.
22:22Yani dedim burası adam olur.
22:24Mesela diyorum ki İngilizcem yeterli değil diyorum.
22:28Niye geldin diye ukalalık etmiyor kadın.
22:31Birini bulalım diye.
22:32Ama Fransa'da, Almanya'da adamı kök söktü.
22:35Yok ya böyle dedim burası birinci sınıf ya.
22:38Fena mı yaptım geldim.
22:39O dönem iyiydi ama diyorsun.
22:41Hayır.
22:41Şimdi herif çıkmış diyor ki, evet yabancıya veze vermeyecekmiş.
22:47Ulan batarsın bunu kaç kere söyledim.
22:50Batarsın ne talebe bulursun ne hoca.
22:53Amerikalı'dan Harvard'a göre hoca talebe çıkmaz derlerse gelsin yazayım.
22:58Hocam diyorsunuz ki Türkiye, Kürtlerle, Araplarla, Türkmenlerle, dürüstlerle, mesairilerle.
23:06Yavuz Sultan Selimhan'dan beri ne asla yapmışsak.
23:10Hepsiyle ilişkiler tutmaya devam etmeli.
23:14Daha akıllısını bulamadık henüz.
23:16Ve bir anlamda yani bu kavram bilmiyorum doğru mu ifade etmek.
23:20Bir tür hamisi olmak mı demek lazım?
23:22Suriye'nin yani abi, abi demeyelim ama.
23:26Bir sürü sahtekarın yığılacağı bir yer.
23:30O sahtekarlara karşı tedbirlere alınmak lazım.
23:35Ve bunu ben söyleyeyim.
23:36Bunun İran olmadığı belli oldu.
23:39Çıkart öyle şiirikli falan.
23:42Bunun Arabistan olmadığı belli.
23:44Nefret ediyorlar Filistin'den falan.
23:46O da onları sevmiyor.
23:48Bunlarla en iyi ilişki kuracak yer, şimdiki halde Türkiye Cumhuriyeti'dir.
23:55Ve bizim arkamızdan da işte öbür o Türk deli ülkesidir.
24:01Onların ruhen yakın olduğu, kültür olarak yakın olduğu yerler de buralardır.
24:07Ben sana söyleyeyim.
24:09Dünya'da Arapların kendisi dışında, Arap ilminden çok iyi anlayan bir adam Ziya Bunyadov'tu.
24:18Azerbaycan'ın Sovyetler Birliği kahramanı ve akademik ünvanını taşıyan çok büyük bir adam.
24:28Yani çok enteresan bir insandır rahmetli.
24:31odur.
24:33Bu böyle gider.
24:34Yani bizden başka bunları tanıyacak, oturacak, geçinecek adam da yoktur.
24:41Kısa ve orta vadede Türkiye-İsrail ilişkilerinde ne olması beklenir?
24:46Yani gerginlik mi olur?
24:48Gayet iyi geçirmemiz olur.
24:50Lübnanlı da öyle olacak, Ürdünlü de öyle olacak, Filistinli de öyle olacak.
24:55Buralarda imparatorluk kurulmaz.
24:59İmparatorluk kurulur da ben de hissemi alırım diyen Musolini gibi olur.
25:04Bunu selam sakmak lazım.
25:06Mitşotakis'e öyle.
25:08Kuyruğunun yetmeyeceği adamlarla çarşıya çıkma rezil ederler seni.
25:13Olacak iş değil yani.
25:15Yunanistan'a aslında bir uyarı niteliğinde bir şey söylüyor.
25:18Tabii canım hiç onun oturacağı şey mi?
25:20Halledemez orayı.
25:21Mümkün değil.
25:22Yunanistan bugünkü yapısıyla geçinemez.
25:28Ege meselesini de halledemez.
25:30Hiçbir şey yapamaz.
25:31Kıbrıs?
25:32Çok açık.
25:33Kıbrıs'ı hiç halledemez.
25:34Hiç.
25:35Hiç katiyen.
25:36Bizimkiler'e de satmış, sattırmışlar.
25:39Çok büyük hata yapıyorlar.
25:42Yani mesela ben sana söyleyeyim.
25:45Urfa'da da toprak satılıyor.
25:48Tevliklerini mi görüyorsun?
25:48Bu dalalar var ben Filistin'in toprak satmış Yahudilere deyince kuduruyor.
25:54Ne kuduruyorsun ya ne yapacaktı satmayacaktı da 19. asırdan beri.
26:00Yani satmış git bak evrak var şey var.
26:03Senin gönlün öyle istemiyor diye bilmem ne derneğinin şeyse eğlencesi mi bu işler?
26:12Öyledir.
26:13O Urfa'dan toprak alırken ses yok.
26:17Toprak sulamadan beri satıldı.
26:19Bir dakika satmamak mı lazım toprak?
26:21Nasıl satarsın ya?
26:23Yani Avrupa Birliği üyesi olan Avusturya'nın bu arazi ve ev satışında koyduğu suyu görsen yani.
26:32Satamazsın tabii.
26:33Nereye satacaksın dediğin mesele.
26:35Toprak satıyorlar ya.
26:37Olacak şey mi bu?
26:38Yani Kıbrıs'ta da satılmaması lazım.
26:40Kıbrıs'ta da satılmaz.
26:42Kuzey Kıbrıs kıyılarında.
26:44Urfa Ovası'nda da olmaz.
26:46Bu kadar açık bu.
26:47Bitti.
26:48Yani bilmem ne kanun çıkmış.
26:51Kanunu başka yerde uygula.
26:53Olmaz.
26:54Yani bu mümkün değil.
26:56İran, Arap dünyası ve Türkiye ara.
26:58İran, İran, Arap dünyası ve Türkiye.
27:02İşte tabii İsrail de burada düşünmek lazım.
27:04Buradaki güç dengesi nasıl şekillenir yakında?
27:07Çok açık.
27:08Yani Arabistan'la bunların kapışmaları vardı.
27:12Hümeyni devrinden beri.
27:14Evet.
27:15Daha ilk andan.
27:16Ve o zaman bir takım İranlılar derdi Arap milliyetçiliği falan diye.
27:21Şimdi bu adamlar da olsa bizim tarihte Türk hanedanları da olsa tamam.
27:30Aramızdaki münaferet ve gerilim malumdur.
27:34Lakin bunun artık yürümeyeceği anlaşılmıştır.
27:38İnanelere ikisinin birbiriyle itişmesi devrede bitmiştir.
27:43İran'la Türkiye'yi mi kastediyorsunuz?
27:45Evet İran'la Türkiye.
27:47Çünkü İslam dünyasında da karakterleri birbirlerine tam paralel olmamakla birlikte iki tane enteresan kuvvet budur.
27:59İran'da rejimin çökmesi yıkılması gibi bir durum bekler misiniz?
28:03Olabilir mi sizi?
28:04Valla onun o gibi kehanette bulunmam bulunamayacağını görüyorsunuz.
28:09Ama ne oldu gidiyor mu 40 yılı geldi falan dedi millet.
28:1479 biliyorsun.
28:1779.
28:17Hümeyni'den sonra.
28:18Hayır Hümeyni şimdi kondu havaalanına 79'da.
28:23Nasıl kondu?
28:24Ocak'ta Paris'ten geldi.
28:26Paris'ten geldi.
28:27Geldi öbürü kaçtı.
28:29Ondan sonra şimdi bu demek ki ne ediyor azizim?
28:3345 sene 46-47 etti.
28:3747. yıl.
28:38Yarım asrı bulmadı falan diyorsun demeye kalıyor.
28:42Öyle bir şey olmadı.
28:43Tırırt duruyor kalabalık.
28:45Evet.
28:45Bugün güzel bir yorumunu dinledim bunun.
28:49Ne de olsa o bir millet diyor.
28:52Bir devlet hayatını yaşamaya çalışmış, alışmış.
28:57Onun getirdiği bir kültürel davranış var diyor.
29:00Kültürel.
29:02Neokantçı anlamlı.
29:03Doğru.
29:04Yani bir kültür krajı da.
29:05Evet.
29:07Çarşıdaki dükkanı kapatınca onun bir anlamı var.
29:10Yani.
29:10Arap'ın dükkan kapatmasına benzemiyor.
29:13Benzemez.
29:13Hocam o zaman İran'da rejimin böyle kolay kolay yıkılacağı, İran'ın çökeceği gibi bir yanılsamaya düşmemek lazım.
29:21Yani yanılsamaya düşmemek lazım.
29:23Böyle kehanetlerde çok tasarruflu olmak lazım.
29:29Konuşmamak lazım.
29:31Ama düsturlarınız olabilir.
29:33Yani İran'la Türkiye'nin itişmesi mümkün değil.
29:37Türkiye'de hep dikkatli oldu o konuda zaten.
29:40Evet.
29:40Yani böyle bir lüksümüz yok.
29:42Niye olalım ki?
29:44Ama Amerika, Türkiye'yi böyle daha...
29:47O zaman kendi kavga etsin de göreyim.
29:50Ha ha bir iniversin gene de görür.
29:53Öyle bombayı atmakla olmuyor bu iş.
29:55Bombayı attıktan sonra adamları atman lazım.
29:59Sen o adamlarla orada Tahran çarşısında boza içmeye benzemez bu.
30:05Olmaz.
30:06O orduyla oraya girilmez.
30:08Onu Amerika'ya ihtar etmek lazım.
30:10Yani yapacaksa Amerika ne yapacak?
30:12Ya mesela o kadar aptaldır ki bu Amerikalılar.
30:17Bir tarihte bir müziği açmıştık.
30:19Sergi benden evvel açılmış.
30:22Ben şey, Smithsonian'da.
30:25Washington'da.
30:26Evet.
30:26İşte o sıra oraya gittim diye bizimkiler de geldiler.
30:30Şey üniversitesi.
30:33O TİNK'ten kuruluşları var ya Amerika.
30:36Düşünecek olur.
30:37Onlar İngiltere'de ne kadar ciddiyse burada o kadar esnaftırlar.
30:42Suyu şerbete göre verirler.
30:45Ye ye.
30:46Para ona göre gelir.
30:47Money talks.
30:48Evet.
30:49Money talks.
30:49İstediğini yaparız abi.
30:52Bunlar şimdi bak teori şu.
30:55Yenecekler.
30:56Karışacak.
30:57Amerika müdahale edecek.
31:00Ve oradaki bütün Türkler belirleyecek Amerika.
31:05Yani adam diyor ki İran'ı biz kurduk diyor.
31:09Adını da biz verdik diyor.
31:10İran'ı da Selçukiler vermiştir.
31:13Biz mi diyor kavga edeceğiz diyor.
31:16Bunu söyleyince bozuldular.
31:18O zaman biz çıkarız dediler.
31:20İkinci Cihan Harbi'ndeki arslanlarımız var mı deyince
31:24toptan dayak yiyecektim neredeyse.
31:27Salak.
31:27Böyle tahminler üzerine insanlarının kullanacağını zannediyor.
31:32Kullanamayız.
31:33İki fırın ekmek yemek lazım.
31:34Hocam önümüzdeki 20-30 yıllık zaman diliminde
31:37Türkiye için en büyük fırsat ve en büyük risk nedir size göre?
31:41Baktığınızda geleceğe baktığınızda.
31:43Orta Doğu'nun haritası çizilebilir.
31:46Onu biz çizeriz.
31:47Biz burada yaşıyoruz.
31:49Gidecek başka yerimiz yok.
31:52Denize burada çıktık.
31:54Uzaya da buradan çıkarız.
31:57Güzel.
31:57Buradan başka kimse de çizemez.
32:00Biz burada okuyoruz.
32:01Bence bu sohbetin manşetlerinden biri bu.
32:05Orta Doğu'da bir harita çizilecek ise bunu Türkiye'ye.
32:08Türkler çizer.
32:08Türkler çizer diyor hoca.
32:10Gerekirse uzaya gitme noktasında.
32:12Soğrafya coğrafyasında biz sahin ettik.
32:16Ekim coğrafyasında biz sahin ettik.
32:18Türkiye buna muktedirdir diyorsunuz.
32:20Evet sanayi de şimdi yığdık.
32:22Artık bunun oyuncağı yok yani.
32:25Mutfağı saçmışım buraya.
32:26Bu iş böyle olur.
32:29Öyle ta oradan gelecek de coğrafya.
32:31Ve ben size söylemiştim.
32:33Yani şeyi söylemiştik konuştuk.
32:36Birinci Cihan Harbi'nin çıkartıcı, kışkırtıcı kadrolarından çok daha geri bugünküler.
32:44Bugünküler.
32:45Tabii.
32:45Yani o beğenmediğimiz Avusturya'nın diplomatları, Saraybosna'nın eşiğinde, kurmayları.
32:56Bugünkülerden çok daha ileride.
32:58Rusların korrapt generalleri falan çok daha iyi.
33:03Ve büyük tabular halinde çizdiğimiz böyle efendim Hindenburg bilmem ne falan.
33:11Hiç onları da öyle fazla gözünde çıkarma.
33:15Yani bunlar yok bile.
33:17Bugünkü günde yok.
33:18Hepinize iyi günler diliyorum.
33:20Bu yayını izlediğiniz için teşekkür ederim.
33:22Hoşçakalın.
Yorumlar