00:00Yani mevcut krize baktığımızda NATO zaten dolaylı biçimde de olsa denklemin içinde.
00:04Yani ABD bir NATO ülkesi.
00:06İsrail NATO üyesi olmasa da NATO ile çok yakın askeri işbirliği içerisinde olan bir ülke.
00:10Dolayısıyla savaş büyüdükçe NATO'nun tamamen dışarıda kalması zaten çok zor.
00:14Ancak burada önemli de bir ayrım yapmak gerekiyor.
00:18NATO'nun kurumsal olarak savaşa girmesiyle NATO ülkelerinin bireysel olarak çatışmanın parçası olması iki farklı şeyler.
00:26Yani şu anda gördüğümüz tablo ikinci durum.
00:29Yani ABD başta olmak üzere bazı NATO ülkeleri askeri olarak sürece dahil olabilir.
00:34Fakat NATO'nun tamamının kolektif bir askeri operasyon yürütmesi şu aşamada çok olası gözükmüyor açıkçası.
00:42NATO'nun doğrudan devreye girmesi için gerekli aslında bazı senaryolar var.
00:47Yani bunlardan biri bir NATO ülkesinin doğrudan saldırıya uğraması.
00:51Beşinci madde bir devreye girmesi aslında değil mi?
00:53Evet, bir diğeri de NATO güvenlik mimarisini tehdit edecek ölçüde Avrupa'ya doğru bir yayılma gerçekleşmesi.
01:02Şu anda bu iki senaryoda tam anlamıyla gerçekleşmiş değil.
01:06Yani böyle bir senaryo görmüyoruz.
01:09Ancak NATO'nun dolaylı olarak devreye girdiğini gösteren de bazı işaretler var.
01:14Mesela Doğu Akdeniz'de ve Körfez çevresinde NATO radar ağlarının aktif hale getirilmesi söz konusu.
01:19İşte hava savunma sistemlerinin yüksek alarm seviyesinde çıkarılması.
01:23Bazı NATO ülkelerinin bölgeye ek askeri kapasite göndermesi.
01:27Bu çerçevede değerlendirilebilir.
01:29NATO'nun dolaylı olarak devreye girdiği çerçevesinde değerlendirilebilir.
01:33Şimdi buradan Türkiye'ye düşürülen füze olayı da aslında NATO boyutunu gösteren bir gelişme.
01:38Çünkü Türkiye NATO üyesi olduğu için Türk hava sahasına yönelen bir füze otomatik olarak NATO hava savunma sisteminin radarına girdi.
01:46Bu beşinci maddeye dair de açıklamalar bu sebeple zaten yapıldı.
01:50Yani önümüzdeki günlerde NATO ile bağlantılı gelişmeler görmemiz oldukça olası.
01:55Ancak bunun büyük ihtimalle doğrudan bir NATO savaşı şeklinde değil.
02:00Daha çok savunma koordinasyonu, hava savunması, istihbarat paylaşımı, lojistik destek gibi alanlarda gerçekleşmesini bekliyorum ben açıkçası.
02:10NATO şu anda savaşın merkezinde değil ama tamamen dışında da değil diyebiliriz.
02:15Peki Canan Hanım size de aynı soruyu sormuş olayım.
02:18NATO'nun evet bugün değil ama gelecekte NATO'nun doğrudan süreci müdahil olabileceği bir senaryo sizce yüksek ihtimal mi?
02:27Bugün Avrupa Birliği ülkeleri içerisinde tartışılan konu bu da biliyorsunuz İspanya'dan açıklama geldi.
02:33Üstlerimizi kullandırmayacağız diye Amerika Birleşik Devletleri de yanıt verdi.
02:36Kullanabiliriz sizden izin almayacağız dedi ama akabinde İspanya'dan tekrar bir yanıt geldi.
02:44Bu bizim egemenliğimize saldırıdır diye bir süre geçti ortalık gergindi tekrar Amerika'dan açıklama geldi.
02:53İspanya ile anlaştık diye İspanya tekrar açıklama yaptı hayır anlaşmadık anlaştığımız yönündeki haberler doğru değildir diye.
03:00Ve İspanya Devlet Başkanı önemli bir açıklama yaptı İspanya Dışişleri Başkanı önemli bir açıklama yaptı İspanya Başkan Yardımcısı Diyaz'da yine
03:10önemli bir açıklama yaptı.
03:11Hepsi şunu söylediler biz savaşa karşıyız barış yanlısıyız dolayısıyla bu savaşta da yerimizi almayacağız.
03:19Zamanında Irak'ta savaşa dahil olmak zorunda kaldık çünkü orada gerçekten nükleer varlık olduğu kimyasal silah olduğu söylenilmişti.
03:29Oysa bu doğru değildi bu sefer bunu yapmayacağız bu sefer kandırılmayacağız biz bu masada yokuz dedi resmen.
03:34Ardından dünya kamuoyu bunu çok fazla konuştu Amerika Birleşik Devletleri de İspanya ile ticareti kestiklerini açıkladı.
03:43Hemen arkasından İspanya'da halk sokaklara döküldü ve Başkan Pedro Sanchez'in arkasında olduklarını belirttiler.
03:51Festival gibi kutlamalar yapıldı İspanya Amerika ile ilişkilerini ticari anlamda kesti diye.
03:57Bu ne demek yaptırım uygulanması demek yaptırımlara halk mutlu bir şekilde girdi.
04:01Akabinde Pedro Sanchez Fransa Başkanı Macron ile görüştü.
04:04Ve Macron da bu sefer biliyorsunuz ki birkaç gün önce İsrail Amerika hattında olduğunu belirtmişti.
04:11Ve Charles de Boll savaş gemisini bölgeye yönlendirmişti.
04:14Desteklemiyorum ama gönderiyorum demişti hatta.
04:17Evet fakat bugün yaptığı açıklamada barış yanlısı olduklarını diplomasi için çalışacaklarını savaşa desteklemediklerini tekrar belirtti.
04:29Yani Avrupa Birliği ülkelerinin üstlerini kullandırmak ya da olaya destek vermek, olaya direkt müdahale olmak istemiyor.
04:35Bu da tam da sizin sorduğunuz soruya getiriyor.
04:38Şimdi NATO müdahale eder mi etmez mi?
04:40NATO müdahale ederse bu ülkelerin askerlerinin de bu ülkelerin silahlarının da üstlerinin de kullanılması gerekir.
04:46Amerika Birleşik Devletleri bunu yapmak istiyor.
04:49Daha geniş bir coğrafyada olayı yaymak suretiyle genişletmek istiyor.
04:53Ancak Avrupa Birliği ülkeleri bunu istemiyor.
04:55Dolayısıyla NATO'nun müdahil olup olmayacağı hala kesin değil.
04:59Ancak İspanya'da dün milletvekillerinden yapılan açıklamalar NATO'dan çıkılması gerektiği yönündeydi.
05:05Yereksiz bir savaşa girmek istemiyoruz.
05:07Ekonomik olarak da buna hazır değiliz ve istemiyoruz.
05:10Doğru olmayan bir davranış.
05:11Resmen kan istemiyoruz, katliam istemiyoruz dediler.
05:14Gerekirse NATO'dan çıkarız diye.
05:16Tabii ki bu devlet başkanının değil, milletvekillerinin görüşüydü.
05:20Bunu da ayırt etmek gerekiyor.
05:21Yani tamamen resmi bir duruşu ifade etmiyor.
05:24Ancak görüş beyan etmesi açısından önemli.
05:27Kamuoyu yoklaması açısından belki önem arz edebilir değil mi?
05:32Yani evet şunu söyleyebiliriz.
05:34Hem halk hem de parlamento devlet başkanının arkasında ve bu hareketle birlikte Avrupa Birliği içerisindeki ülkeler de İspanya'nın görüşüne
05:43dahil olmaya başladılar.
05:44Bu da tabii ki NATO'nun şu anda en azından tamamen olaya müdahil olmayacağı anlamına geliyor.
05:52Bir taraftan da NATO'nun içerisinde çok ciddi kırılmaların olduğunu da gösteriyor bize.
05:57Çünkü Almanya'dan da açıklama yapıldı.
05:59İspanya'ya da İspanya'nın da müdahil olması gerektiğine dair biliyorsunuz Almanya Başkanı biz destek veriyoruz demişti.
06:06Bu da ciddi bir kriz aslında NATO içerisinde.
06:09Şimdi bir güvenlik çatısı oluşturuluyor.
06:12Ülkeleri korumak adına ve birlik olma adına.
06:14Fakat kendi içinde de tutarlı olmayan bir yapı.
06:17Fakat şu an gözüken şu ki İsrail ve Amerika'nın başlattığı okul bombalayarak,
06:22masum çocukları bombalayarak başlattığı bu süreç İsrail ve Amerika hattında devam edecek şeklinde görülüyor.
