00:00Kapasite meselesinden bahsedecek olursak, hocam da söyledi, yani tek başlarına savaşa girmek gibi bir kapasiteleri şu anlamda yok.
00:07Körfez ülkeleri son 15 yılda ciddi bir askeri modernizasyon sürecinden geçtiler ama yine de kapasitesi savunma ağırlıklı değil, taarruz ağırlıklı
00:18değil Körfez ülkelerin.
00:19Yani patriyotlar var, hava savunma sistemleri mevcut, ABD ile entegre çalışan radar, erken uyarı ağları var, Suudi Arabistan ve Birleşik
00:27Arap Emirlikleri'nin gelişmiş hava kuvvetleri var tamam ama.
00:30Bu ülkelerin dediğim gibi savunma ağırlıklı bir, taarruz ağırlıklı bir kapasitesi yok.
00:35Yani kendi hava sahalarını koruyabilirler, füzyö ve drone tehditlerini kısmen engelleyebilirler ama İran gibi bir aktörle tek başına geniş çaplı
00:42bir savaş yürütecek kapasiteleri yok askeri olarak.
00:44Bu yüzden de zaten Körfez ülkelerinin savaşın en başından beri doğrudan savaşa girmesi konusunda nedenlerden bir tanesi de bu askeri
00:52kapasite son derece isteksiz olduğunu görüyoruz.
00:55Yani Körfez'in rolü saldırıdan çok ABD operasyonlarına destek ve alan açma şeklinde olur.
01:01Eğer bir rolleri savaş alanında artacak olursa ne yapabilirler?
01:06Enerlojistik ve üst desteği zaten sağlıyorlar.
01:09ABD zaten Körfez ile konuştu şu an.
01:12Hava savunma entegrasyonu olabilir.
01:13İran'dan gelecek füzyö ve drone saldırılarına karşı ortak bir savunma sistemi kurabilirler.
01:18Zaten bu fiilen sistem çalışıyor diyebiliriz.
01:21Ve enerji ve ekonomi meselesi var.
01:23Şimdi gerçekten savaşa girerler mi?
01:25Benim cevabım şu olur.
01:27İstenmeden sürüklenebilirler ama gönüllü olarak girmeleri imkansız Körfez ülkelerinin.
01:31Bu intihar olur onlar için.
01:33Çünkü Körfez ülkeler için İran'la doğrudan savaşmanın maliyeti çok çok yüksek.
01:37Ve son yıllarda şunu da vurgulamak gerekiyor.
01:40Körfez ülkeleri artık İran'la doğrudan çatışma yerine gerilimi yönetimi ve dengeleme stratejisine geçmişti zaten.
01:46Bu savaş öncesinde de böyle bir yaklaşımları vardı.
01:48Ama bunu bir yere kadar yapabilirler.
01:50Tabii bir yere kadar yapabilirler.
01:52Ne yazık ki bir yere kadar yapabilirler.
01:54Suudi Arabistan, İran yakınlaşmasına görmüştük.
01:58Çin ara buluculuğu vardı.
01:59Diplomatik normalleşme süreçleri vardı.
02:02Bunlar boşuna olmadı öncesinde.
02:05Bir amaçları vardı Körfez ülkelerinin.
02:07Suudi Arabistan aslında bu noktada biraz da kilit aktör.
02:11Ama Riyad'ın son yıllardaki stratejisine bakınca da kendi içerisinde bir iç dönüşüm içerisinde.
02:16Ekonomik bir istikrar istiyor Riyad.
02:17Büyük bir savaş riskinden kaçınacaktır.
02:21Özellikle Suudi Arabistan'a baktığımızda bir denge kurmaya çalışacaktır.
02:25ABD ile güvenlik ilişkisini koruyacaktır.
02:28İran'la doğrudan çatışmadan kaçınacaktır.
02:31Bu diğer Körfez ülkeleri için de geçerli.
02:33Bir askeri kapasiteleri taarruz anlamında zaten Körfez ülkelerinin yok ve istekli de değiller bu savaşa girmek için.
02:39Peki şimdi Fırat Bey, İsrail'in amacı zaten eğer bir gün Arap-İran savaşı olacaksa zaten buna da hizmet etmiyor
02:49mu?
02:50Yani İsrail zaten bölgeyi haritalandırmak, yeniden haritalandırmak istemiyor muydu?
02:56Evet işte burada böyle bir risk de var Kaan Bey.
02:59Yani Körfez ülkeleriyle İran'ın karşı karşıya gelmesi bölgedeki özellikle mezhepsel fayatlarını da yeniden harekete geçirebilecek bir riski de taşıyor.
03:09Çünkü baktığımız zaman bölgedeki Şii nüfusun büyük kısmı İran'da.
03:14Ama diğer ülkelerde Irak başta olmak üzere bu ülkelerin içerisinde hatır sayılır Şii nüfusa sahip olduğunu biliyoruz.
03:21Bunun haricinde özellikle bu Şii hilali dediğimiz İran'ın direniş ekseni olarak adlandırdığı yapılar üzerinden de paramiliter grupların birçok aslında
03:33nüfusun Sünni Müslüman Arap olduğu coğrafyalarda ciddi etkili olduğunu görüyoruz.
03:40Dolayısıyla bu gerilimin bu şekilde artması bu ülkelerin doğrudan birbiriyle savaş haline geçiyor olması demek sadece ülkelerin birbiriyle savaşması değil
03:49aynı zamanda her ülkenin içerisinde mezhepsel bir iç savaşını da iç savaşı da tetikleyebilecek bir riski ortaya çıkartmış oluyor.
03:57Tabii ki bu anlamda İsrail'in totalde baktığımız zaman İsrail'in işine yarayabilecek bir perspektif gibi duruyor karşımızda.
04:07Ama özellikle körfez ülkeleri bu riski almamak adına doğrudan İran'ı hedef almayı düşünmüyorlar ve Amerika Birleşik Devletleri üzerine bir
04:17baskı kurarak ki İran da bu ihtimali bence biraz daha yüksek görüyor.
04:21Amerika Birleşik Devletleri üzerine bir baskı kurarak Amerika'nın özellikle İsrail desteğini azaltması ve gerilimin de bu sebepte azalması gibi
04:29bir stratejiyi geliştirdiklerini düşünebiliriz.
04:37İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar