00:00Inilatag ng isang eksperto ang mga pangunahing dahilan ng paglubog ng isang barko sa dagat,
00:06katulad ng trahedyang nangyari sa MV Kirsten 3 sa Basilan.
00:11May payo rin siya sa mga pasaherong maaring maging biktima ng ganitong insidente.
00:15Ang detalya sa report ni Gav Villegas.
00:20Lumubog ang roro na MV 3 sa Kirsten 3 sa karagatang sakop ng Basilan,
00:25kung saan halos 350 katao ang sakay ng nasabing roro.
00:30Aabot na sa labing siyam ang bilang ng napaulat na namatay habang 24 ang pinagahanap.
00:36Ayon sa emergency management expert na si Dr. Ted Esguera,
00:40may apat na pangunahing dahilan bakit mayroong mga sasakyang pandagat na lumulubog.
00:45Una dyan ay ang seaworthiness ng barko.
00:47Ikalawa ay ang internal safety induction,
00:49kung saan obligado ang mga sasakyang pandagat na magkaroon ng type A na personal flotation device.
00:56Kung makita mo sa Pilipinas, kung ikutin mo,
00:59kung saan-saan na nila pinapagawa yung mga flotation devices,
01:02hindi na susunod yung type.
01:05Kasi dapat pag sinunod mo yung type,
01:08mayroong adult, halos one size fits all.
01:10Mayroong mga extra large for extra for bariatrics.
01:13Mayroong pangbata.
01:15Tapos pangalawa, may mga pito yan.
01:17Tapos may mga ilaw na pag sumusas tubig, maglalight automatic yan.
01:23Ikatlong faktor naman ay ang internal agreement
01:25kung saan madalas nagkakaroon ng overload
01:27sa payload ng mga sasakyang pandagat.
01:30This is not new.
01:33Talaga ito yung medyo malaking problema natin
01:36at nakakalusot sa mata ng Coast Guard.
01:38At ang panghuli ay ang lagay ng panahon.
01:41Sa ganito sitwasyon, ano ba ang dapat gawin
01:44lalo na ng mga tao na hindi marunong lumangoy?
01:46Ayon kay Doc Ted, dapat tama ang flotation device na suot
01:50kapag sasakay ng bangka o barko.
01:53Paano tayo mag-survive?
01:55Is dependent sa weather of the day.
01:57Pag hindi naman ganong malamig ang panahon
02:00at may flotation ka, pwede.
02:03Meron pong mga pag, kung wala ka pong,
02:07kasi maliit lang naman yan, wala tayo yung mga life raft.
02:09Kailangan dikit-dikit lang yung mga tao.
02:13Pag nagdikit ka, elbow, dikit.
02:17Pwede kayo mag-form ng circle.
02:19Tapos yung katawan nyo nakaganon.
02:22Dikit ang katawan.
02:23Para ang tawag po dyan ay health.
02:26H-E-L-P.
02:27Heat Emission Lessening Posture.
02:30Pinapayuhan rin ni Doc Ted na kapag nasa gitna ng dagat,
02:34dapat makahanap ng debris na maaaring sampahan.
02:37Makahanap ka ng debris na masambaan mo sila.
02:39Kasi in time, pag malakas ng alon,
02:41bibitaw at bibitaw so you will consume lots of effort.
02:45Huwag rin sasalungat sa daloy ng alon.
02:47As much as possible, alalay ka lang, sumabay ka lang sa drip.
02:51Kasi pag kontrahin mo yan,
02:53ubuusin ka niya.
02:55So hiyan mo mag-drip.
02:55Halimbawa, yun yung destination ko.
02:58Ang grip ko nasa right ko.
03:01So ang style of swimming ko is fortified.
03:05Hindi ako dito mag-swim.
03:07Kasi pag dito ako mag-swim,
03:08doon ako pupulutin sa malayo.
03:10So dito.
03:12So hayaan ko lang siya.
03:13Tapos alalay lang.
03:14Alalay ng swim.
03:15Huwag kang mag-aggressive.
03:17Swim ka lang.
03:18Mag-float.
03:19Kasi mag-float ka naman eh.
03:21Gamitin mo yung paa.
03:23Huwag kang masyadong mag-sigisigaw.
03:25Kasi mag-exhaust ka.
03:26Kapag may nakitang tao o bangka sa malayo,
03:29dahan-dahan lang sa pagkaway.
03:31Ang kaway mo is pahinga.
03:35Grift ka ulit.
03:35I mean, swim tapos pahinga, kaway.
03:38Pag nagkaway, pwedeng dalawang tao.
03:40Halimbawa, sampo tayo.
03:42Dalawa lang.
03:42Okay, tayong dalawa lang kakaway.
03:43Yung iba, sige, tulak lang tayo.
03:45Usan.
03:46Pag may lumayo,
03:48bata,
03:49lagay sa gitna,
03:50drift tayo.
03:51Dalawa lang kakaway.
03:51Ganyan ang style.
03:54Hindi pwedeng lahat.
03:54Hindi pwedeng sumigaw
03:55because no one can hear you.
03:58Namamatayin tao because of exhaustion.
04:01Ibinakagi rin ni Doc Ted
04:02na mura nang mabibili ngayon
04:03ang Personal Locator Beacon o PLB
04:06kusaan magpapadala ito
04:08ng emergency SOS signal
04:09sa pamamagitan na satellite
04:11sa mga search and rescue authorities.
04:13May mga mungkahi rin si Esguera sa publiko
04:16upang lalo pang maiwasan
04:17ang casualty
04:18sa mga nangyayaring aksidente
04:20sa karagatan.
04:21Siguro naman kaya mong pumili
04:23at ikaw makadiscriminate
04:25kung yung vote na sinaksyan mo
04:26ay maayos.
04:28Saan mo na yung kita?
04:28Makikita mo sa review sa internet
04:30kung ito maayos,
04:32malinis,
04:33well stopped,
04:33tapos manood ka ng TV,
04:34magrabe-grabe yung safety in doctor.
04:36Gab Villegas
04:37para sa Pambansang TV
04:39sa Bagong Pilipinas.
04:40Saan mo na yung
Comments