00:00Ben bir bıçak ucuyum, kavga vermiş halkına.
00:04Baş kaldırıyorum işte, varın benim farkımı.
00:08Ben bir bıçak ucuyum, kavga vermiş halkına.
00:12Dünyada para akışı, finans sistemleri, piyasalar, gıda satışları, sanal dünya.
00:17Sadece bunlar değil, müzik piyasası da küresel tekellerin elinde.
00:21Kapitalizm sistemi tekelleşmeye mi yol açtı?
00:24Şimdi Türkiye'deki müzik piyasasındaki soru şu.
00:26Türkiye'deki müzik sektörünü kim ele geçirmeye çalışıyor?
00:30Aslında öteden beri gelen bir durum bu.
00:32Spotify'ın en büyük rakibi olarak gördüğü mecra, radyo mecrası.
00:38Bu vesileyle son yıllarda özellikle bakıyoruz Spotify'ın içerisinde sanatçıların adına açılmış olan,
00:45aslında çalma listesi olan ama radyo olarak lanse edilen birçok liste görüyoruz.
00:49Yüz binlerce radyo listesi var.
00:53Aslında bunlar bir çalma listesi dediğimiz gibi.
00:55Ama radyo olarak lanse edilerek aslında gerçek radyonun öneminin yitirilmesine sebep olmaya çalışıyorlar açık açık.
01:03Bazen garip gelen olaylar olmuyor mu?
01:06Oluyor.
01:06Yani bir şarkı çıkıyor, birden bakıyorsunuz dünya trend listesine,
01:10yani dünyada bu kadar popüler olan sanatçılar varken bu yeni çıkmış bir şarkı nasıl böyle dünya listesine girebiliyor diye açıkçası şüphelenmiyor muyuz?
01:25Şüphelenmiyoruz yani. Şüphelenmemek imkansız oluyor.
01:27Yüz binlerce insanı işsiz bırakıp sadece bir kişiyi, birkaç kişiyi zengin edecek bir sistemden söz ediyoruz.
01:35Bence bu Üçüncü Dünya Savaşı'ndan daha da tehlikeli bir şey.
01:38Radyolar dünyaya müziği tanıttı, atılımı yaptırdı, hayaller kurdurdu.
01:42Herkes istediği müziği istediği radyo frekansında buldu.
01:46Hasretler, özlemler, aşklar ve sevgiler hep o şarkılardaydı.
01:50Şimdi bize müziği tanıtan radyolar tehlikede.
01:53Şimdi Spotify var. İstediği müzikleri çalıyor, istediği sanatçıları grupları öne çıkarıyor,
02:03istediklerini popüler yapıyor, istedikleri deyim yerindeyse piyasadan siliyor.
02:08Spotify'ın küresel tehdidi radyoların en büyük düşmanı konumunda.
02:12Spotify radyoculuğu ele geçirmeye müziği bitiriyor. En önemli sorunlardan biri bu.
02:17Dijital platformlarda bir algoritma var ve bu algoritma sürekli bir şarkı yapmanızı ve sürekli bir üretim yapmanızı istiyor.
02:30Siz daha çok öne çıkartan bir algoritma var.
02:33Bu anlamda tabii şöyle bir şey var, üreteyim diye de her şey çok iyi oluyor mu acaba, çok güzel oluyor mu?
02:40Hani müzikal açıdan iyi oluyor mu? Bunu da tartışmak lazım.
02:43Bu platformlar içerisinde radyo mantığıyla listeler oluşturulması radyo sektörüne tamamen zarar veriyor.
02:50Bu konuda hem tüm radyocuların hem de gerekli kurumların, devletimizin önce olarak bu işte bize yol göstermesini
03:00ve radyo mecasının adının gerçek anlamıyla dinleyici hissettirilmesini istiyoruz.
03:06Biz de tabii üzerimize düşen görevi yapacağız. Buradaki önemli nokta dinleyenler, o platformları dinleyenler, özellikle yeni jenerasyonlar çalma listesinde radyo adını gördüğü zaman onu sakın ve sakın radyo sanmasın.
03:21O bir çalma listesi. Radyo bambaşka bir şey.
03:24Spotify kendi içinde lisansız şekilde yüz binlerce sözde radyo kuruyor.
03:29Çalma listesi yapıp radyo olarak tanımlıyor. Radyoların itibarlarını da sarsıyor.
03:34Tüm bunlar olurken Türkiye'de özellikle ulusal radyolar içinde durum pek iyi değil.
03:39Birçok yerde ya farklı frekans ya da hiç temsil edilmiyor.
03:42Lisan sıkıntısı yaşatılıyor. İzleyici alışkanlıkları yok edilmeye çalışılıyor.
03:47Yasal engeller kaldırılıp radyolar desteklenmeli, müzik takipçisine daha kolay ulaşılmalı.
03:53Peki nasıl?
03:54Bu engellerin taşınması için şu anda gerek olsun meslek birliklerinde, radyo meslek birliklerinde, gerek derneklerimizde bunları dile getirip müracaatlarımızı yapıyoruz.
04:10RTÜK tarafına müracaatlarımızı yapıyoruz.
04:13Bu yasal ortamın sağlanmasını istiyoruz.
04:16Çünkü haksız bir rekabetin olduğunu düşünüyoruz.
04:18Bu da şudur ki işte bu platformlar tüm tüketicilere bir telefonla, bir tabletle, bir bilgisayar üzerinden yer fark etmeksizin her yerde ulaşabiliyorlar.
04:30Ama biz de bir müzik sunan bir mecra olduğumuz için, aynı zamanda içerik de sunuyoruz tabii ki radyolarda, biz o kadar kolay ulaşamıyoruz.
04:37Birçok maliyete katlanmak zorundayız.
04:39Birçok yasayla karşılaşıyoruz.
04:41Bu engellerin kalkmasını istiyoruz ve tabii gerekli müracaatlarımızı ve isteklerimizi de gerekli mercilere söylüyoruz.
04:49Çünkü eşit bir ortamda mücadele etmek istiyoruz.
04:52Bir de baktığımız zaman Spotify gibi bu müzik platformları gibi kuruluşlar hepsi global bir şirket.
04:59Global şirketlerin yerel müzik piyasamızda daha etkin olduğunu görüyoruz.
05:04Geçenlerde Amerika'da bildiğim kadarıyla meslek birliği, vestici meslek birliği yapay zekayla üretilen şarkılara da artık telif ödeneceğini söylemiş.
05:13Bunu basit bir dille şöyle anlatayım.
05:15Örneğin Amerika'da bin tane şarkı çıktı ve toplam telifte bin dolar diyelim.
05:20Artık Spotify ki kendi yapıyor.
05:23Kendi ürettiği yapay zekayla eserleri burada yayınladığında ve algoritmayla yönlendirdiğinde bu bin dolarlık telif artık bin kişiye değil ya da bin şarkıya değil 50 bin bir şarkıya girecek.
05:35Ve haliyle yaşaması gereken bir topluluğun geçineceği bir kaynaktan söz ediyoruz.
05:40O yüzden bir şirket tek başına bir yapay zekayla ürettilen tüm doğan teliflerin neredeyse büyük bir kısmını pastadan aldığında ortada bir şey kalmıyor.
05:49Bu demektir ki binlerce insanın şimdilik Amerika'da tüm dünyaya vurduğunuzda yüz yüz binlerce insanın aslında işsiz kalması demektir.
05:59Ben mesela sohbet, muhabbet, stüdyoda yapılan canlı müzikler bunların da yeniden gündeme gelmesi gerekiyor.
06:08Nasıl ki müzikle nostaljiye, eski şarkılara bir rağbet var, özlem varsa bence radyoda da eski radyoculuk anlayışına bir özlem ve istek var diye düşünüyorum.
06:22Üstelik Spotify Türkiye'nin parasını abonelik sistemiyle topluyor.
06:26Herkesin cebinden para küresel bir firmaya gidiyor.
06:29Ve bu firma Türkiye'nin zevklerini kontrol eder duruma getiriliyor.
06:32Belli isimler bu tekerleşmeden fayda sağlarken gerçek sanatçılar mağdur mu ediliyor? Asıl soru bu.
06:39Bu platformlar aslında mezhep bilgilerine gerekli telif ödemelerini yapıyorlar.
06:43Bu ödemelerden de sanatçılar kendi üzerine düşen payları alıyorlar.
06:46Tabii ki bunlar da görüntülenme sayısıyla, dinlenme sayısıyla doğru orantılı oluyor.
06:51Ama baktığımızda belli başlı isimlerin çok dinlenir görülmesi, üst sıralara çıkması bir sürü psikolojisiyle ilk 10'da görünen, ilk 20'de görünen şarkılar.
07:01Dolayısıyla tabii ki daha çok tıklanıyor, dinleniyor.
07:05Büyük pay aslında onlar alıyor.
07:07Geriye kalan paylardan diğer sanatçılar hakkını almaya çalışıyor.
07:11Tabii ki bu memnun edici bir oran olmuyor sanatçılar cephesinde.
07:15Şimdi gerçek sorular bunlar.
07:17Türkiye'de müzik sektöründe çifte standart mı var?
07:19Küresel müzik dünyasını kontrol eden Spotify, radyoculuğu da mı ele geçiriyor?
07:24Radyoculuk sektörü bir yandan küresel müzik tekelleriyle mücadele ederken, diğer taraftan yasal düzenleme bekliyor.
07:31Özellikle uluslar radyolar frekans sıkıntısı yaşıyor.
07:35Peki ne olacak bunu zaman gösterecek?
07:37Radyo çok bambaşka bir platform.
07:42Radyonun önüne geçebilecek.
07:44Burada listeler var çünkü.
07:45Burada alıyorsunuz istediğiniz gibi listeler var.
07:49Onlardan hangi şarkıyı istiyorsanız veya herhangi bir sanatçının birçok albüm mevcut, hangi albüm istiyorsanız onu çalıyorsunuz.
07:59Ama radyo bambaşka bir şey.
08:01Radyoda canlı olarak regelen bir akış var.
08:03Bir kriz anında toplumsal olaylarda radyonun önümü daha çok ön plana çıkar.
08:09Bazen görüyorsunuz internet bir anda gidebiliyor, CSN'ler bir anda gidebiliyor.
08:13Havadan bir iletişim mecrası olduğunuz için, havadan yön yapan bir iletişim mecrası olduğunuz için o zamanlarda dinleyiciler doğrudan bilgiyi radyodan alıyorlar.
08:24Çeviri ve Altyazı M.K.
Yorumlar