00:00MÜZİK
00:30Şimdi Türkiye'deki müzik piyasasındaki soru şu, Türkiye'deki müzik sektörünü kim ele geçirmeye çalışıyor?
00:35Aslında öteden beri gelen bir durum bu. Spotify'ın en büyük rakibi olarak gördüğü mecra, radyo mecrası.
00:44Bu vesileyle son yıllarda özellikle bakıyoruz Spotify'ın içerisinde sanatçıların adına açılmış olan, aslında çalma listesi olan ama radyo olarak lanse edilen birçok liste görüyoruz.
00:55Yüz binlerce radyo listesi var. Aslında bunlar bir çalma listesi dediğimiz gibi ama radyo olarak lanse edilerek aslında gerçek radyonun öneminin yitirilmesine sebep olmaya çalışıyorlar açık açık.
01:09Bazen garip gelen olaylar olmuyor mu? Oluyor. Yani bir şarkı çıkıyor birden bakıyorsunuz dünya trend listesine,
01:16Yani dünyada bu kadar popüler olan sanatçılar varken bu yeni çıkmış bir şarkı nasıl böyle dünya listesine girebiliyor diye açıkçası şüphelenmiyor muyuz?
01:30Şüpheleniyoruz yani şüphelenmemek imkansız oluyor.
01:33Yüz binlerce insanı işsiz bırakıp sadece bir kişiyi birkaç kişiyi zengin edecek bir sistemden söz ediyoruz.
01:40Bence bu üçüncü dünya savaşından daha da tehlikeli bir şey.
01:43Radyolar dünyaya müziği tanıttı, atılım yaptırdı, hayaller kurdurdu.
01:48Herkes istediği müziği istediği radyo frekansında buldu.
01:51Hasretler, özlemler, aşklar ve sevgiler hep o şarkılardaydı.
01:56Şimdi bize müziği tanıtan radyolar tehlikede.
01:59Şimdi Spotify var, istediği müzikleri çalıyor, istediği sanatçıları grupları öne çıkarıyor,
02:09istediklerini popüler yapıyor, istedikleri deyim yerindeyse piyasadan siliyor.
02:14Spotify'ın küresel tehdidi radyoların en büyük düşmanı konumunda.
02:18Spotify radyoculuğu ele geçirmeye müziği bitiriyor.
02:21En önemli sorunlardan biri bu.
02:23Dijital platformlarda bir algoritma var ve bu algoritma sürekli bir şarkı yapmanızı ve sürekli bir üretim yapmanızı istiyor.
02:36Siz daha çok öne çıkartan bir algoritma var.
02:39Bu anlamda tabii şöyle bir şey var, üreteyim diye de her şey çok iyi oluyor mu acaba, çok güzel oluyor mu?
02:46Hani müzikal açıdan iyi oluyor mu? Bunu da tartışmak lazım.
02:49Bu platformlar içerisinde radyo mantığıyla listeler oluşturulması radyo sektörüne tamamen zarar veriyor.
02:56Bu konuda hem tüm radyocuların hem de gerekli kurumların, devletimizin önce olarak bu işte bize yol göstermesini
03:05ve radyo mecasının adının gerçek anlamıyla dinleyici hissettirilmesini istiyoruz.
03:12Biz de tabii üzerimize düşen görevi yapacağız.
03:14Buradaki önemli nokta dinleyenler, o platformları dinleyenler, özellikle yeni jenerasyonlar çalma listesinde radyo adını gördüğü zaman onu sakın ve sakın radyo sanmasın.
03:27O bir çalma listesi. Radyo bambaşka bir şey.
03:30Spotify kendi içinde lisansız şekilde yüz binlerce sözde radyo kuruyor.
03:35Çalma listesi yapıp radyo olarak tanımlıyor.
03:37Radyoların itibarlarını da sarsıyor.
03:40Tüm bunlar olurken, Türkiye'de özellikle ulusal radyolar içinde durum pek iyi değil.
03:44Birçok yerde ya farklı frekans ya da hiç temsil edilmiyor.
03:48Lisans sıkıntısı yaşatılıyor.
03:50İzleyici alışkanlıkları yok edilmeye çalışılıyor.
03:53Yasal engeller kaldırılıp, radyolar desteklenmeli, müzik takipçisine daha kolay ulaşılmalı.
03:59Peki nasıl?
03:59Bu engellerin taşınması için şu anda gerek olsun meslek birliklerinde, radyo meslek birliklerinde, gerek derneklerimizde bunları dile getirip müracaatlarımızı yapıyoruz.
04:16RTÜK tarafına müracaatlarımızı yapıyoruz.
04:19Bu yasal ortamın sağlanmasını istiyoruz.
04:21Çünkü haksız bir rekabetin olduğunu düşünüyoruz.
04:24Bu da şudur ki, bu platformlar tüm tüketicilere bir telefonla, bir tabletle, bir bilgisayar üzerinden yer fark etmeksizin her yerde ulaşabiliyorlar.
04:36Ama biz de müzik sunan bir mecra olduğumuz için, aynı zamanda içerik de sunuyoruz tabii ki radyolarda, biz o kadar kolay ulaşamıyoruz.
04:43Birçok maliyete katlanmak zorundayız.
04:45Birçok yasayla karşılaşıyoruz.
04:48Bu engellerin kalkmasını istiyoruz.
04:49Ve tabii gerekli müracaatlarımızı ve isteklerimizi de, gerekli mercilere söylüyoruz.
04:55Çünkü eşit bir ortamda mücadele etmek istiyoruz.
04:58Bir de baktığımız zaman Spotify gibi, bu müzik platformları gibi kuruluşlar, hepsi global bir şirket.
05:05Global şirketlerin yerel müzik piyasamızda daha etkin olduğunu görüyoruz.
05:10Geçenlerde Amerika'da bildiğim kadarıyla meslek birliği, vestici meslek birliği, yapay zeka ile üretilen şarkılara da artık telif ödeneceğini söylemiş.
05:18Bunu basit bir dille şöyle anlatayım.
05:20Örneğin Amerika'da bin tane şarkı çıktı ve toplam telif de bin dolar diyelim.
05:26Artık Spotify ki kendi yapıyor.
05:29Kendi ürettiği yapay zeka ile eserleri burada yayınladığında ve algoritma ile yönlendirdiğinde,
05:34bu bin dolarlık telif artık bin kişiye değil ya da bin şarkıya değil, elli bin bir şarkıya girecek.
05:41Ve haliyle yaşaması gereken bir topluluğun geçineceği bir kaynaktan söz ediyoruz.
05:45O yüzden bir şirket tek başına bir yapay zeka ile ürettilen tüm doğan teliflerin neredeyse büyük bir kısmını pastadan aldığında ortada bir şey kalmıyor.
05:55Bu demektir ki binlerce insanın, şimdilik Amerika'da, tüm dünyaya vurduğunuzda yüz yüz binlerce insanın aslında işsiz kalması demektir.
06:04Ben mesela sohbet, muhabbet, stüdyoda yapılan canlı müzikler, bunların da yeniden gündeme gelmesi gerekiyor.
06:14Nasıl ki müzikte nostaljiye, eski şarkılara bir rağbet var, özlem varsa,
06:21bence radyoda da eski radyoculuk anlayışına bir özlem ve istek var diye düşünüyorum.
06:28Üstelik Spotify Türkiye'nin parasını abonelik sistemiyle topluyor.
06:31Herkesin cebinden para küresel bir firmaya gidiyor.
06:35Ve bu firma Türkiye'nin zevklerini kontrol eder duruma getiriliyor.
06:38Belli isimler bu tekerleşmeden fayda sağlarken gerçek sanatçılar mağdur mu ediliyor?
06:44Asıl soru bu.
06:45Bu platformlar aslında meslep bilgilerine gerekli telif ödemelerini yapıyorlar.
06:48Bu ödemelerden de sanatçılar kendi üzerine düşen payları alıyorlar.
06:52Tabii ki bunlar da görüntülenme sayısıyla, dinlenme sayısıyla doğru orantılı oluyor.
06:57Ama baktığımızda belli başlı isimlerin çok dinlenir görünmesi, üst sıralara çıkması,
07:03bir sürü psikolojisiyle ilk 10'da görünen, ilk 20'de görünen şarkılar.
07:07Dolayısıyla tabii ki daha çok tıklanıyor, dinleniyor.
07:11Büyük pay aslında onları alıyor.
07:13Geriye kalan paylardan diğer sanatçılar hakkını almaya çalışıyor.
07:17Tabii ki bu memnun edici bir oran olmuyor sanatçılar cephesinde.
07:21Şimdi gerçek sorular bunlar.
07:22Türkiye'de müzik sektöründe çifte standart mı var?
07:25Küresel müzik dünyasını kontrol eden Spotify, radyoculuğu da mı ele geçiriyor?
07:30Radyoculuk sektörü bir yandan küresel müzik tekelleriyle mücadele ederken,
07:35diğer taraftan yasal düzenleme bekliyor.
07:37Özellikle uluslar radyolar frekans sıkıntısı yaşıyor.
07:40Peki ne olacak bunu zaman gösterecek?
07:43Radyo çok bambaşka bir platform.
07:48Radyonun önüne geçebilecek.
07:50Burada listeler var çünkü.
07:52Burada alıyorsunuz, istediğiniz gibi listeler var.
07:56Onlardan hangi şarkıyı istiyorsanız veya herhangi bir sanatçının birçok albümü mevcut,
08:02hangi albüm istiyorsanız onu çalıyorsunuz.
08:05Ama radyo bambaşka bir şey.
08:06Radyoda canlı olarak süre gelen bir akış var.
08:09Bir kriz anında, toplumsal olaylarda radyonun önemi daha çok ön plana çıkar.
08:14Bazen görüyorsunuz internet bir anda gidebiliyor, CSM'ler bir anda gidebiliyor.
08:19Havadan bir iletişim mecrası olduğunuz için, havadan yön yapan bir iletişim mecrası olduğunuz için,
08:24o zamanlarda dinleyiciler doğrudan bilgiyi radyodan alıyorlar.
Yorumlar