00:00Sayın Bektaş, sesim geliyor mu?
00:02Geliyor, geçmiş olsun.
00:04Geçmiş olsun hocam. Siz hissettiniz mi? Nerede yakalandınız?
00:08Çünkü İstanbul genelinde bir panik hali de var.
00:10Ajanslardan gelen görüntülerden de bunu anlıyoruz.
00:14Özellikle sahil hattında olan, Mega Kent'in sahil hattında şiddetli hissedildiğine dair yorumlarda var ki Marmara Denizi'nde zaten 5 büyüklüğünde bir deprem kaydedildi.
00:25Saatler 14.55'i gösterdiğinde.
00:27Şimdi öncelikle şunu söyleyeyim, panik yapacak hiçbir şey yok.
00:33Bu tür depremleri biz daha önce gördük.
00:36Örneğin aynı yerde 2011 yılında 5.1 daha batıya, doğuya doğru gidildikçe 2012'de 5.2 ve 2019'da da 5.8'lik depremleri gördük.
00:54Şimdi Tekirdağ açıklarından Kumburgaz'a kadar olan yerlerde fay sürükleniyor.
01:01Bunu da uluslararası yayınlar belirtti.
01:04Referans vermek gerekirse Alman, Japon ekipleri burada fayın sürüklendiğini gösteriyor ve 2011, 2012 ve 2019 yıllarında ve bugün olan deprem tam krip sahası içerisinde.
01:19Yani fayın sürüklendiği yerde yani fayın sürüklendiği yerde.
01:22Dolayısıyla bu tür depremler Marmara için olağan.
01:26Başka bir işle sürüklenen bir fay için olağandır.
01:30Korkulacak bir şey yok.
01:32Tekrar ediyorum 2011, 2012, 2019 yıllarında krip dediğimiz sürüklenen fay zonu içerisinde gelişen bir depremdir.
01:44Elbette ki bu deprem sahilde hissedildi.
01:48Vatandaşlar bir İstanbul depremi bekliyor, büyük bir yediden büyük bir deprem bekliyor.
01:53Nerede bekleniyordu bu deprem?
01:55Kumburgaz su kurunda bekleniyordu.
01:58Yediden büyük bir deprem bekleniyordu.
02:00Niçin bekleniyordu?
02:02Tarihsel depremler 1766 depreminin Kumburgaz'da olduğu söyleniyordu.
02:09Ancak bu da tartışmalıdır.
02:13Deprem tarihçisi Amr Seyit bu 1766 depremini İstanbul'un doğusuna yani adalar tarafına koyarken
02:24daha başka bilim insanları veya deprem tarihçileri 7.4'lük 1766 depremini Kumburgaz'a yerleştirdiler.
02:34Ama Kumburgaz 23 Nisan'da kırıldı.
02:386.2'lik depremle kırıldı.
02:41Bu da büyük bir depremi buluşturmadı.
02:45Yani bir bakıma Amr Seyit'in dediği daha doğru yani burada bir 7.4'lik bir deprem olmadı.
02:55Ondan sonra da arkadan depremler gelecek denildi ama bence zaten klip yapan faylar ancak bu kadar deprem enerjisi biriktirebilir.
03:07Yani bakın 2011 tekrar ediyorum 2011, 2012, 2019 ve 2025 yıllarında bugün de 2025 yılında olan 5.5'lik 7'lik depremler şunu gösteriyor bize.
03:23fay fazla enerji biriktiremiyor.
03:27Yani 5'ten büyük veya 6'dan büyük bir deprem enerjisi biriktiremiyor.
03:32Bu da şunu gösteriyor.
03:34Fay zonu zayıf.
03:36Yani küçük bir deprem enerjisi biriktirmeyle fay hareket ediyor.
03:41Bu İzmit gibi değil.
03:43Bu Batıdağ, Mürefte gibi değil.
03:45Mürefte ve İzmit 1999 ve 1912 depremleri 7'den büyük depremlerdi.
03:54Ama bu faylar güçlü faydı.
03:567'den büyük deprem enerjisini bünyesinde biriktirebilecek olan faydı.
04:02Bizim esas sıkıntımız şu, anlatamadığımız şu.
04:05Yani doğusu kırıldı, batısı kırıldı, ortası da kırılacak.
04:09İyi kardeşim, kırılacak ama aynı özellikte değil.
04:12İşte görüyorsunuz aşağı yukarı 10 yıldan bu yana 5'lik depremler oluyor, 6'lık depremler oldu.
04:20Hiçbir zaman İstanbul depremi tetiklenmedi.
04:23Eğer bu segment, ortadaki klip yapan segment çok daha büyük bir deprem enerjisi biriktirmiş olsaydı,
04:30250 yıl içerisinde 7.4'lük bir deprem enerjisi biriktirmiş olsaydı,
04:36bugün bu depremler, bu büyük depremi çoktan tetiklemiş olması gerekirdi.
04:43Yani zaten Batı'dan Doğu'ya bir stres transferi var.
04:482011, 2012, 2019 ve 2025 yılında Doğu'ya doğru sürekli bir stres transferi var ama
04:55beklenen o meşhur 7'den büyük deprem olmadı.
04:59Bu da şunu gösteriyor ki, Orta Marmara büyük bir deprem enerjisi biriktiremiyor.
05:05O bakımdan ben şunu söylüyorum, şu anda korkulacak hiçbir şey yok, endişe edecek bir şey yok.
05:11Biz bu deprem senaryosunu 2011'de gördük, tekrar ediyorum 2012, 2019 ve en son 23 Yusanda 6.2'lik depremle gördük bunu.
05:22Ne oldu? Depremin doğuya doğru gitmesi gerekirdi, doğuya doğru tetiklenmesi gerekirdi.
05:27Ama deprem ne yaptı, gitmece önlerinde durdu.
05:32Bu da şunu gösteriyor ki, 6.2'lik bir depremin gücü, fayi kaydıramadı.
05:39Yani büyük bir deprem enerjisi birikmemişti.
05:42Dolayısıyla vatandaşların bence panik yapacak hiçbir şey yok.
05:47Şu anda büyük bir deprem beklentisi, emareleri yok.
05:53Efendim diyorum, bu tür depremler 10 yıldan bu yana oluyor.
05:57Bunlar büyük bir deprem, beklentisini, emareleri değildir.
06:02Peki bu bir enerji boşalması anlamına mı geliyor Osman Hocam?
06:06Çünkü siz bir hafta önce de benzer bir açıklama yaptınız.
06:09Wifalfi açık yani aslında yüksek deprem gerilimini boşaltarak büyük depremler engelleniyor.
06:17Çok doğru.
06:18Çok doğru.
06:19Yani bu şiddetteki depremler aslında o büyük beklenen depremi de öteliyor mu ya da tamamen ortadan kaldırıyor mu?
06:28Ya da aslında biz, siz tabii ki bir bilim insanı olarak veriler üzerine konuşuyorsunuz.
06:36Bu depremin büyüklükleri üzerine ve meydana gelme sıklığına göre konuşuyorsunuz ama
06:40bizim aslında korktuğumuz depremin sarsıntısı ya da depreme alışıp alışmama hali değil.
06:46Biz başka bir gerçekten korkuyoruz.
06:50Şimdi çok doğru, güzel bir soru sordunuz ve özetlediniz.
06:55Niçin fay kayıyor?
06:57Beşlik bir depremle, küçük bir enerjiyle niçin kayıyor?
07:01Çünkü biraz önce söylediniz, bu çukurlarda Tekirdağ çukuru olsun, Orta Marmara çukuru olsun ve Çınarcık çukurlar olsun.
07:09Bu üç çukurda da fay zonlarında akışkanlar var.
07:13Yani yerin altından gelen sıcak su, metan gazı, diğer karbondioksitli gazlar gibi akışkanlar var.
07:21İşte bu açık val sistemi dediğimiz sistem de bu.
07:24Burada sirkülasyon sürekli devam ediyor.
07:27Bu boşluk basıncı, yani fay zonlarındaki boşluk basıncı fayın iki tarafını itiyor.
07:34İtince fay gevşiyor ve fay yağlanıyor.
07:37Dolayısıyla fayın kayması için, deprem enerjisini bırakması için büyük bir deprem enerjisi birikmesine gerek yok.
07:45İşte hem boşluk suyu basıncı, hem de fayların aşırı kilitlenmemiş olması,
07:52bu biraz önce söylediğiniz gibi enerjiyi ne yapıyor?
07:55Sürekli boşaltıyor.
07:57Yani bir bakıma şöyle söylerim, benzetme yapacak olursak, bir düşük yapıyor.
08:02Yani bir çocuğun dokuz ayda bir doğması gerekirken beş ay, altı aylık düşük gibi bir şey yani bu tabiri caizse.
08:13Deprem enerjisi bünyesinde biriktiremiyor.
08:15Çünkü boşluk suyu basıncı, biraz önce söylediğiniz açık val sistemi dediğim bu.
08:20Bu fayın kaymasında boşluk suyu basıncı önemli rol oynuyor.
08:26Bu üç çukurda da bunlar var, bunlar tespit edilmiş, bu akışkanlar.
08:31Ve akışkanlar dediğim gibi fayın kilitlenmesini, aşırı kilitlenmesini önlüyor.
08:37Dolayısıyla fayın kolay kaymasını sağlıyor.
08:39Dolayısıyla enerji kademeli kademeli olarak boşalıyor.
08:44İşte 2011'den 2025 yılına kadar olan 14 yıllık zaman içerisinde 4-5 tane deprem oldu.
08:53Evet.
08:535 büyüklüğünde.
08:55Bunlar enerjinin yavaş yavaş kademeli olarak boşaldığını gösteriyor.
08:59Ve tekrar ediyorum.
09:01Yani şu ana kadar olan, şu anda olan deprem, büyük bir depremin habercisidir diye bir emare yok.
09:08Çünkü daha önce de bu depremler oldu ve yavaş yavaş deprem enerjisi boşaldı.
09:14Peki.
09:14Osman Hocam çok teşekkür ederim.
09:16Kıymetli yorumlarınız ve bilgilerinizi paylaştığınız için, yayına katkı sağladığınız için sizlere de geçmiş olsun.
09:21Çok teşekkürler.
09:22Ben de teşekkür ederim.
09:22Tekrar geçmiş olsun.
09:23İyi günler.
09:23Teşekkürler.