- 7 ay önce
Buzul Çağı Kurtları Geri Döndü - Bilim Tarihinde Çığır Açan Gelişme!
Kategori
🤖
TeknolojiDöküm
00:00Bu, son yılların en çarpıcı bilimsel gelişmesi olabilir mi?
00:06Genetik araştırmalar alanında çalışan Kolosal adındaki bir şirket, bilim dünyasını sarsan bir açıklama yaptı.
00:12İki dev kurdun yok oluştan geri getirildiği haberi, dünya çapında yankı uyandırdı.
00:18Buzul çağından beri görülmeyen bu türün yeniden canlandırılması, bilim için tarihi bir dönüm noktası olabilir.
00:25İnsanlık, başka canlılara hayat verebilecek güce ulaşmış gibi görünüyor.
00:30Ama bu iki kurdun hikayesi o kadar da net değil.
00:35Aslında bu hayvanlar tam anlamıyla geri getirilmedi.
00:39Anlatılanlar, gerçeğin biraz süslenmiş hali.
00:42Projenin başındaki bilim insanına göre, dev kurdun bazı özellikleri günümüzde yaşayan gri kurtlar üzerinde yeniden oluşturuldu.
00:50Hücreleri ise bu özellikleri taşıyacak şekilde genetik olarak değiştirildi.
00:55Bu yüzden tam anlamıyla bir diriltme değil, farklı tekniklerin birleşimiydi.
01:02Peki gerçekten nesli tükenmiş hayvanları geri getirebilir miyiz?
01:06Hadi birlikte bakalım.
01:12Kılıç dişli kaplanlar, tüylü mamutlar ve dodo kuşlarının ortak noktası ne?
01:18Hepsinin nesli tükendi.
01:19Bazıları bu hayvanların yok oluşunda insanın doğaya verdiği zararın büyük rol oynadığını düşünüyor.
01:27Peki geçmişteki hataları telafi edip bu türleri dünyaya geri kazandırabilseydik sonuçları ne olurdu?
01:33Bilimsel olarak mümkün müydü?
01:35İnsan hala besin zincirinin en tepesinde kalabilir miydi?
01:39İşte nesli tükenmiş hayvanları diriltebilseydik yaşanacaklar.
01:45Bir gün gelecek ki bu artık bir varsayım olmaktan çıkacak.
01:48Çünkü bilim, nesli tükenmiş hayvanları yeniden hayata döndürmeye çok yaklaştı.
01:53Yok oluşun geri çevrilmesi olarak bilinen, soyu tükenmiş hayvanları yeniden hayata döndürme sürecinden söz ediyoruz.
02:01Eskiden sadece bilim kurguya ait olan bu fikir gerçeğe dönüşüyor.
02:05Neyse ki karşınıza dinozorlar çıkmayacak.
02:08Neden mi?
02:10Çünkü yok oluşu tersine çevirme sürecinin işe yarayabilmesi için bir türün DNA'sının belirli bir yaşta olması gerekiyor.
02:17Bilim insanları DNA'nın bir buçuk milyon yıl sonra okunamaz hale geldiğini söylüyor.
02:23Bu sürenin ardından DNA neredeyse tamamen işlevsiz oluyor.
02:28Yani 65 milyon yıl önce yok olan dinozorlar bu deney için uygun değil.
02:34Üzgünüz ama eğer söz konusu tür yeterince gençse ve DNA'sı okunabiliyorsa, genetikçiler bu DNA'yı genom düzenlemesi için kullanabilir.
02:46Eğer soyu tükenmiş bir türün DNA'sını alır ve onu yaşayan en yakın akrabasıyla birleştirirsek bu yöntem işe yarayabilir.
02:54Bilim insanlarının bu süreç için uygun gördüğü hayvanlardan biri ise yünlü mamut.
03:00Bazı küçük mamut popülasyonları yalnızca 3600 yıl önce hala yaşıyordu.
03:05Uzmanlar insan avcılığı olmasaydı bu türün yok olmaktan kurtulabileceğine inanıyor.
03:11Yünlü mamutların soyunu geri getirmek için potansiyel bir seçenek,
03:16bilim insanlarının yünlü mamut DNA'sını günümüzde yaşayan fillerin DNA'sıyla birleştirmesi olabilir.
03:22Zamanla bu melez hayvanlar yavaş yavaş mamutlara dönüşebilir ve tür yeniden hayata dönebilir.
03:29Bu binlerce yıl sürebilir.
03:32Fakat bir noktada mamutları dünyada tekrar görebiliriz.
03:36Eğer bu yöntem işe yararsa, gezegende yeniden sahip olabileceğimiz inanılmaz hayvanları bir düşün.
03:43Üç metreye kadar büyüyebilen kısa yüzlü dev ayı, tüysüz köpekler ve tabii ki sevimli dodo.
03:52Bu arada etrafında kılıç dişli kaplanlar olabileceğini unutma.
03:57Onlarla uğraşmak isteyeceğini sanmıyorum.
04:00Eğer daha da ileri gitmek istersen neandertalleri de canlandırabiliriz.
04:04Ama bu inanılmaz derecede tehlikeli olurdu ve sonunda oldukça aptalca bir fikir olarak kalırdı.
04:12Neandertalleri canlandırabilseydik bile bu tür hızla yok olurdu.
04:16Çünkü beslenme şeklimiz, mikroplarımız ve hastalıklarımız yüzünden neandertaller çok uzun süre dayanamazdı.
04:25Bu aynı zamanda hayata geri getireceğimiz tüm o hayvanlar için de geçerli.
04:30Tabii ki teoride zamanla uyum sağlayabilirler.
04:34Ancak nesli tükenmiş bir türü diriltmenin ortaya çıkarabileceği binlerce sorun vardır.
04:39Endişelenmemiz gereken bir şey bu türleri nasıl kontrol edeceğimizdir.
04:45Dev yüzlü bir ayının başka bir ayıyla çiftleşmesini istemeyiz.
04:49Bu beklenmedik sonuçlara yol açabilir.
04:52Ama günün sonunda bunu ne engelleyebilir ki?
04:56Bilimin cevaplaması gereken bir başka soru da şu.
04:58Bunu neden yapalım?
05:00Yünlü bir mamuta binmek harika olurdu ama gerçekten buna değer mi?
05:04Geçmişte yaşamış türleri geri getirmek kulağa heyecan verici geliyor.
05:10Ama gerçekte bu canlılar bizi eğlendirmekten öte ne katkı sağlar?
05:14Üstelik ekosistemlerimizi değiştirme riskleri var ve bu başka türlerin yok olmasına yol açabilir.
05:19Yok oluşu tersine çevirmenin iyi bir yanı bugün yaşayan ve gelecekte yok olma riski taşıyan önemli hayvanları geri getirme ihtimali olabilir.
05:29Örneğin arıların yakın bir gelecekte yok olabileceği konuşuluyor.
05:32Teknoloji mükemmelleşirse belki de böyle bir şey için endişelenmemize gerek kalmaz.
05:38Ama başka kaygılar da var.
05:40İnsanlar her türlü geri getirebileceğimize inanarak yok oluşu önemsiz görebilir.
05:45Bu da doğaya karşı sorumsuzluk ve umursamazlığı artırabilir.
05:49Belki de bazı kayıpların geri döndürülemez olduğunu bilmek hayatın değerini anlamamıza yardımcı oluyordur.
05:55Dahası bu tür bir yaklaşım avcılığı artırabilir ve dünyadaki hayvan refahına karşı genel bir kayıtsızlığa yol açabilir.
06:03Bir türü diriltmek harika bir fikir gibi görünebilir.
06:07Ancak bunun riskleri ve öngörülemezliği oldukça büyük.
06:11Belki de en doğrusu elimizde olanlara iyi bakmak ve onların yok olmasını önlemektir.
06:17Bir grup Rus bilim insanı bu buz devri devlerini yeniden hayata döndürmek için yoğun şekilde çalışıyor.
06:32Peki ya hiç yok olmasalardı?
06:35Ve hala dünyanın arktik bölgelerinde dolaşıyor olsalardı?
06:39Ne yerlerdi?
06:41Dişleri için onları avlar mıydık?
06:43Peki ya bugünün iklimine, beslenme kaynaklarına ve insanlarla iç içe yaşama koşullarına nasıl uyum sağlarlardı?
06:52Burası farz edelim.
06:54Ve işte mamutlar asla yok olmasaydı ne oluyordu?
06:58Bu tüylü otçular modern Asya filinin kuzenleridir.
07:04Yaklaşık 6 metrik ton ağırlığında ve 3 ila 4 metre yüksekliğinde olan mamutlar Afrika filiyle benzer büyüklükteydi.
07:12Yani büyüklerdi ama hayal ettiğimiz kadar devasa değillerdi.
07:19Yünlü mamutlar yaklaşık 10 bin yıl önce yok oldu.
07:22Fosilleri Kuzey Amerika, Asya, Avrupa ve Afrika'da bulunmuştur.
07:29Peki onlara ne oldu?
07:31Yünlü mamutlar sıfırın altındaki sıcaklıklara sahip habitatlarda yaşamak üzere evrimleşmişti.
07:39Buzul çağında hayatta kalabilmelerinin en önemli nedenlerinden biri sıra dışı ve özel dolaşım sistemleriydi.
07:47Kanlarındaki ters akış sistemi toplar damar kanını kalbe ve akciğerlere, atar damar kanını ise bacaklara ve ayaklara taşıyordu.
07:57Bu insanlardaki kan dolaşımının tam tersiydi.
08:01Mamutların kanı da özeldi, düşük sıcaklıklarda oksijeni akışta tutabiliyordu.
08:06Tıpkı arabanızdaki antifriz gibi.
08:08Bu eşsiz dolaşım sistemi, soğuk iklimde sınırlı kaloriyle hem sıcak kalmalarını hem de kan dolaşımlarını sürdürmelerini sağlıyordu.
08:20Postlarının 3 metreye kadar uzamasının bir sebebi vardı.
08:24Tahmin edersiniz ki bolca yün.
08:30Peki iklim değişikliği onların yok oluşundan sorumlu muydu?
08:36Bilim insanları henüz kesin bir sonuca varabilmiş değil.
08:40Hala iklim değişikliğinin ekosistemlerini mi değiştirdiği, yoksa insanların avcılığının mı yok oluşlarını hızlandırdığı tartışılıyor.
08:49Muhtemelen her ikisi de bir ölçüde etkili oldu.
08:54Ve eğer bir şekilde hayatta kalmış olsalardı, Arktik bölgelerimiz bugün çok farklı görünürdü.
08:59Sadece etrafta dev tüylü hayvanlar olacağı için değil,
09:02Aynı zamanda daha az geyik, ren geyiği ve karibı olurdu.
09:07Çünkü yünlü mamutlar onların yiyecekleri için onlarla rekabet ederdi.
09:13Yünlü mamutlar günde yaklaşık 225 kilogram bitki tüketiyordu.
09:18Devasa dişleriyle karları temizleyerek donmuş toprak altındaki sıkışmış otlara ulaşabiliyorlardı.
09:28Bu otlama biçimi, Arktik tundurada çayırların büyümesini teşvik eden bir döngü yaratıyordu.
09:34Büyük otçul memelilerin toprağı sıkıştırması,
09:40Kış aylarında toprağın daha derin donmasını sağlar.
09:44Bu durum, sera gazlarının salınımını önler,
09:47Çünkü daha sağlam bir zemin, yaz aylarında toprağın tamamen çözülmesini engeller.
09:51Eğer yünlü mamutlar hala yaşıyor olsaydı, muhtemelen biraz farklı görünüyor olurlardı.
09:57Daha sıcak iklimlere uyum sağlamaları ve diğer otçul rakiplerini geride bırakmaları gerekirdi.
10:05Kaslar, hayvanların daha güçlü ve baskın görünmesini sağlar.
10:10Ancak bu yapıyı koruyabilmek için çok daha fazla besine ihtiyaç duyarlar.
10:14Bu da onları savunmasız hale getirir.
10:16Bu nedenle, mamutlar günümüzde yaşasalardı, eskisine göre daha küçük olabilirlerdi.
10:22Ve yüksek sıcaklıklarda yaşamak zorunda kaldıklarında, kalın kürklerinin bir kısmını da kaybedebilirlerdi.
10:28Ayrıca fildişi tüccarlarının da hedefi haline gelirlerdi.
10:31Sibirya'da donmuş toprağın erimesi, kilogramı yaklaşık bin dolar değerinde olan yünlü mamut dişlerinin gün yüzüne çıkmasına olanak sağladı.
10:42Bu değerli fildişi, geleneksel tıpta, süs eşyalarında ve mücevher yapımında kullanılmak üzere Çin'e ihraç ediliyor.
10:51Bu türün doğada hayatta kalabilmesi için yasal koruma altına alınması gerekecek.
10:55Ancak koruma sağlansa bile nüfusu yine de düşük kalacaktır.
11:00Bir dişi mamut, ancak 15 yaşına geldiğinde cinsel olgunluğa erişir ve tek bir yavru için gebelik süresi 22 aydır.
11:11Yünlü mamutlar şu anda var olmasa da dünyanın dört bir yanındaki bilim insanları onları geri getirmeye çalışıyor.
11:17Bu süreç, yeniden diriltme biyolojisi adı verilen ve yoktan yeniden var etme temeline dayanan bir yöntemle yürütülüyor.
11:24Şu ana kadar hiçbiri başarılı olamadı.
11:28Ancak bunu denememiz gerekip gerekmediği sorusu hala güldü.
11:33Bu inanılmaz canlıları gezegenimizde görmek harika olurmuş gibi görünse de,
11:40ekosistemler üzerinde nasıl etkiler yaratacaklarını bilemeyiz.
11:43Üstelik kurgu eserlerde geçmişten gelen canlılarla birlikte olmanın tehlikelerine iyi bir örnek mi arıyorsun?
11:50Jurassic Park'ı hatırlıyorsun değil mi?
11:52Enerjimizi, nesli tükenmekte olan akrabaları, Asya filleri için doğal yaşam alanları oluşturmak ve onları yasa dışı avcılıktan korumak için çok daha iyi kullanabiliriz.
12:07Yoksa tıpkı yünlü mamutlarda olduğu gibi bir gün Asya fillerini de yeniden canlandırmak zorunda kalabiliriz.
12:15Düşünsene, acıkmışsın, köşedeki dönerciye giriyorsun.
12:24Menüde ne et var, ne tavuk.
12:27Sadece yünlü gergedan döner.
12:30Tarih öncesinden gelen lezzet.
12:33Yanına da mamut sütlü sütlaç ister misiniz?
12:36Tamam, kulağa pek iştah açıcı gelmeyebilir.
12:40Ama binlerce yıl önce atalarınız bu hayvan sayesinde hayatta kaldı.
12:44Hatırlamıyor musunuz?
12:46Muhtemelen bu dev tüy yumağını tanımıyor olmanızın sebebi onun 14 bin yıldan daha uzun bir süre önce yok olmuş olması.
12:53Ama bugün onu yeniden canlandıracağız.
12:55Eğer yünlü gergedanlar hala var olsaydı, dünya nasıl bir yer olurdu?
13:01Sen ve sevdiklerin tehlike altında mı olurdu?
13:04Yoksa onları kontrol altında tutmayı başarır mıydık?
13:07Hadi şimdi battaniyeni kenara bırak ve hayal gücünü giyin.
13:11Çünkü birazdan zamanda donmuş bir yolculuğa çıkıyoruz.
13:14Hazırlan, kar botlarını iyice sık.
13:18Bu tüylü dev yaklaşık 2 milyon yıl önce buzul çağında yaşadı.
13:23O zamanlar yünlü mamutlar, saygı antilokları ve bizonlarla aynı toprakları paylaşıyor.
13:31Ancak yünlü gergedan son buzul çağda dahil olmak üzere birkaç buzul çağını atlatmış ve yalnızca 14 bin yıl önce ortadan kaybolmuştur.
13:41Bu da demek oluyor ki insanlar bir süreliğine yünlü gergedanlarla yan yana yaşadı.
13:46Ama bu konuyu birazdan daha ayrıntılı ele alacağız.
13:49Bu inanılmaz varlıklar yaklaşık 2 metre boyundaydı.
13:55Yani bazı futbol kalecileri veya basketbol oyuncuları kadar.
13:59Ancak uzunlukları 3 ila 5 metre arasında değişiyordu.
14:04Bir kıyas yapmak gerekirse neredeyse büyük bir kan o kadar uzundular.
14:09Kısacası devasa ve yavaş hareket eden canlılardı.
14:12Okula ya da işe geç kaldığınızı ve yolun ortasında uzanmış bir yünlü gergedanla karşılaştığınızı hayal edin.
14:20Böyle bir durumda ne olur ne olmaz diye saatler öncesinden yola çıkman gerekirdi.
14:26Ve sadece bu da bilgi.
14:27Yünlü gergedanlar günümüzdeki gergedanlardan çok daha ağırdı.
14:32Ağırlıkları 2700 kilogramdan fazlaydı.
14:34Birini yerinden oynatmak için onlarca süper güçlü insanın gücüne ihtiyaç duyardı.
14:40Üstelik o uzun ve keskin çift boynuzlarıyla kolayca bir sürü araba lastiğini delebilirlerdi.
14:46Bu boynuzlar sadece tehlikeli görünmek için değildi.
14:50Bu devasa hayvanlar boynuzlarını yiyecek bulmak için kullanıyordu.
14:55Otobur oldukları ve Asya ile Avrupa'nın en soğuk bölgelerinde yaşadıkları için
14:59karın altındaki bitkilere ulaşabilmek amacıyla karı eşeleyerek kazmaları gerekiyordu.
15:05O halde eğer bugün hayatta olsalardı belki de onları evcilleştirip yeteneklerinden faydalanarak
15:10gezegenin en soğuk bölgelerindeki sokakları ve kaldırımları kardan temizlemekte bize yardımcı olmalarını sağlardık.
15:18Peki ama böyle bir hayvanı örneğin Erzurum ya da Kars'a götürmek mümkün olur muydu?
15:23Ne düşündüğünü biliyorum.
15:24Bu dev yaratıklar insanlar için bir tehdit oluşturmaz mı?
15:30Belki de ama bu pek olası görünmüyor.
15:33Devasa boyutlarına rağmen saldırgan yaratıklar değillerdi.
15:38Muhtemelen kendi aralarında bile pek kavga etmez, diğer türlerle ise hiç çatışmazlardı.
15:44Tehdit altında kaldıklarında ise rakiplerini korkutmak ve geri püskürtmek için boynuzlarını yere sürterlerdi.
15:51Bu yüzden yüksek seslerden kolay kolay irkilmiyorsan büyük ihtimalle gayet iyi anlaşırdınız.
15:59Zaten daha önce de söylediğim gibi yünlü gergedan son buzul çağı sırasında ve sonrasında ilkel insanlarla birlikte var oldu.
16:08Gezegenin giderek ısınması ve bağlı oldukları bitki örtüsünün yok olmasıyla hayatta kalmaları her geçen gün daha da zorlaştı.
16:16Ancak misk öküzü ve rengeyi gibi buzul çağını atlatan bazı hayvanlar daha sıcak ortamlara uyum sağlamayı başardı.
16:26Yani gördüğünüz gibi iklim bu gergedanın akrabalarından birinin karşılaştığı pek çok zorluktan sadece biriydi.
16:35Bir diğer zorluk ise atalarımızın bu hayvanı etini yemek, derisiyle ısınmak ve boynuzlarından mızrak yapmak için avlamasıydı.
16:43Antropologlara göre aşırı avlanma sonunda bu türün yok oluşuna yol açmış olabilir.
16:51Bu araştırmacılar hatta kuzenimiz Neandertal'in mantar eşliğinde tüylü gergedan eti yediğine dair kanıtlar bile buldu.
17:00Sibirya bölgelerinde günlü gergedanlarla beslenmek oldukça yaygındı.
17:06Etlerinin yoğun yapılı ve çiğnemesi zor olmasına rağmen insanlar onları tüketiyordu.
17:12Eğer bugün var olsalardı muhtemelen onları da sığır eti gibi pişirirdik.
17:17Ama her zaman çok ince dilimleyip servis etmemiz gerekirdi.
17:20Yoksa çenelerimiz yorulabilir hatta incinebilirdi.
17:24Atalarımızın yünlü gergedanların derisinden sağladığı bir diğer fayda ise kuzeyin sert iklimine karşı korunmak ve örtünmekti.
17:32Eğer bugün aramızda olsalardı sence biz de aynısını yapar mıydık?
17:36Yünlü gergedanların boyutu öyle büyüktü ki bir tanesinden sadece kürk değil, neredeyse küçük bir mahalleyi giydirecek kadar deri çıkardı.
17:45Vizon yerine gergedan kürkü mü?
17:47Biraz kaba durur ama kesinlikle sıcak tutar.
17:50Üstelik hava geçirmez.
17:51Geriye kalan kıllar da boşa gitmezdi.
17:54Biraz kabarık olsa da lüks peruklara veya koltuğunuza doğal peluş yastıklara dönüşebilirdi.
17:58Rusya veya Moğolistan gibi ülkelerden yapılacak gergedan derisi ihracatı bugün bildiğimiz deri fiyatlarının çok üzerinde bir değere sahip olurdu.
18:08Günümüzde Moğolistan başlıca kürk ihracatçılarından biridir.
18:12Ve düşün henüz tek bir yünlü gergedan kürkü bile satmadan yılda 325 milyon dolar kazanıyor.
18:19Eğer bu devasa hayvanlar da günümüzde ulaşılabilir olsaydı Moğolistan gibi ülkelerin kürk ihracat gelirleri muhtemelen katlanırdı.
18:26Bol ve sürdürülebilir deri üretimi için büyük yünlü gergedan çiftlikleri bile kurulabilirdi.
18:32Ancak mamutlardan farklı olarak yünlü gergedanlar Amerika kıtasına hiç ulaşamadı.
18:38Çünkü Rusya ile Alaska arasındaki zorlu geçişi tamamlayamadılar.
18:42Artık onları bir kıtadan diğerine taşımak için gerekli araçlara sahibiz.
18:47Tıpkı kutup ayılarında olduğu gibi hayvanat bahçelerinde ihtiyaçlarına uygun yapay habitatlar bile oluşturabilirdik.
18:53Yünlü gergedan dost canlısı bir türdü ve büyük ihtimalle insanlarla sorunsuz şekilde bir arada yaşayabilirdi.
19:02İklim değişikliği nedeniyle zamanla daha az tüylü hale gelir ama yine de kışın bizi sıcacık tutacak kadar post taşımaya devam ederdi.
19:11Çoğunlukla vahşi ve özgür bir şekilde yaşayacaklardı ancak bazıları hayvanat bahçelerinde barındırdı.
19:16Genlerini dünyanın herhangi bir hayvanının genleriyle birleştirebilseydin hangisini seçerdin?
19:27Bir kurt gibi güçlü mü olmak isterdin yoksa bir kedi gibi çevik mi?
19:34Ya da bir kuşun kanatlarını izledin.
19:41Pekala kararını yakında vermen gerekebilir.
19:45Çünkü bu teknoloji kapımızı çalmak zorundaydı.
19:49Farz edelim insan hayvan melezleri yarattı.
19:53Dünya nasıl bir yer olurdu?
19:56Bizler nasıl değişirdik?
19:57Hayvanlar alemi komşularımızdan özellikler ödünç almak, türümüzü geliştirmek için iyi bir yol gibi görünebilir ancak aynı zamanda birçok sorun da yaratabilir.
20:12Bazı insanların yalnızca biraz farklı olanlara bile nasıl davrandığını hepimiz biliyoruz.
20:16Öyleyse yarı insan yarı hayvan birine nasıl yaklaşacaklarını tahmin etmek zor değil değil mi?
20:22Ayrıca orduların bu melez varlıkları silahlandırıp yeni bir teknoloji olarak kullanmaya başlaması da sadece bir zaman meselesi olurdu.
20:30Ama binlerce hayat kurtarılabilecekse sence buna değer miydi?
20:36Bilim dünyasında insan hayvan melezleri kimera olarak adlandırılır.
20:41Bu terim iki ya da daha fazla kaynağa ait genetik materyali taşıyan organizmaları ifade eder.
20:47Yıllar boyunca insanlar farklı derecelerde başarı elde ederek sıçan, fare ve domuz gibi hayvanlara insan hücreleri yerleştirme denemeleri yaptılar.
20:58Bu tür deneyler yıllarca devlet desteği ya da bütçesi olmadan yapılıyordu.
21:03Ama her şey Hiromitsu Nakauichi adında bir biyoloğun çabalarıyla değişti.
21:072019 yılında Japon hükümeti hayvanların erken gelişim döneminde insan hücreleri büyütmesine resmen izin verdi.
21:14Bu hücrelerle geliştirilen yapılar daha sonra başka hayvanların vücuduna yerleştirilip doğana kadar büyütülebilecekti.
21:22Bu çalışmanın amacı organ nakli için insanlara bağımlı kalmadan yeni bir yöntem geliştirmek.
21:28Yani fikir şu, hayvanlar içinde insanlara uygun organlar büyütebilecek yapılara sahip olabilir.
21:36Bu yönteme ksenotransplantasyon deniyor.
21:39Yani hayvandan insana organ nakli.
21:42Şu anda plan, belirli bir organı oluşturmak için gerekli gene sahip olmayan hayvan embriyoları oluşturmak.
21:51Daha sonra bu hayvanlara insan kök hücreleri enjekte edilerek insana uygun yedek organlar büyütülmesi hedefleniyor.
21:59Bu organlar ileride hastalara nakledilebilir.
22:02Bu yöntem organ nakline ihtiyaç duyan insanlar için büyük bir umut olabilir.
22:07Gerçeğin boyutunu görmek istersen, şu an Türkiye'de yaklaşık 33.500 kişi organ nakli bekliyor.
22:14Ve ne yazık ki bu insanların büyük bir kısmı uygun bir bağışçı bulunamadığı için hayati risk altında yaşam mücadelesi veriyor.
22:22Öte yandan bu deneylerin yarattığı umutlara rağmen bazı bilim insanları ve hükümetler hala temkinli yaklaşıyor.
22:29Ele alınması gereken en önemli konulardan biri, insan hücrelerinin hayvan embriyosunun beyninin gelişimine katkıda bulunma riskini nasıl önleyeceğimiz.
22:38Çünkü bu durum ciddi bir etik ikileme yol açabilir ve bu riski göze almak istemiyorlar.
22:44Hayvanların insan bilinci taşımasını veya acıyı insan gibi sorgulamasını etik açıdan uygun bulmuyorlar.
22:51Ve bu karşımıza çıkan tek etik sorun değil.
22:53Eğer teknoloji, insanların hayvanlara özgü özellikleri miras alabileceği bir noktaya kadar ilerlerse, insanlık olarak bilinmeyen bir alana adım atmış olacağız.
23:03Bazı sektörler, DNA'sında hayvan genleri bulunan insanlara nasıl davranacakları konusunda zorlanabilir.
23:09Bu durum, özellikle ömrü, 100 yıldan fazla olan bireyler söz konusu olduğunda daha da karmaşık hale gelebilir.
23:16Gıda, ilaç ve sağlık sektörleri bu yeni insan türüne uyum sağlamak için değişmek zorunda kalacaktı.
23:23Peki ya biz? Yarı hayvan olsaydık, hastaneye mi giderdik yoksa veterinere mi?
23:29Ayrıca ülkelerin bu fikri askeri amaçlarla kullanma riski de olurdu.
23:34Kanatlı askerleri uçarken hayal et.
23:37Düşünsene, kara üzerinde saatte 100 km hızla koşabilen askerler var.
23:43Belki de bu yolda fazla ileri gitmemek en iyisidir.
23:47Hayvanları kullanmak yerine, laboratuvar ortamında sayısız organ üretmeyi öğrenebiliriz.
23:53Hatta bir gün tam vücut nakli yapmak bile mümkün olabilir.
23:58Ama bu, başka bir farz edelim bölümünün konusu gibi görünüyor.
24:05Bu videoyu beğendiysen, beğeni yap ve tüm hafta boyunca en iyi içeriği almak için kanalımıza abone olmayı unutma.
Yorumlar