00:00Bu İngiliz basınından başlayalım isterseniz.
00:02Çünkü İngiltere şu anda Avrupa'nın yeni güvenlik mimarisinde bir aktör olma yolunda ilerliyor.
00:09Ve Avrupa da aslında bunu istiyor.
00:12Çünkü o işte az sonra konuşacağımız şartlar gelişmediği için Avrupa'da bir Avrupalı devletleri bir araya getiren bir savunma güvenlik mimarisi oluşmadığı için bir desteğe ihtiyaç duyuyorlar.
00:22O da İngiltere ve Türkiye.
00:23Şimdi İngiltere bunun farkında biliyorsunuz bu hemfikir devletler topluluğu gibi bir başlıkta bazı ülkeleri bir araya getirdi.
00:32Bazı Avrupa Birliği ve NATO ülkelerini bir araya getirdi.
00:35Avrupa güvenlik mimarisini oluşturmak için aslında oradan başladı İngiltere'nin burada adım atması.
00:40Ve Türkiye'yi de aslında buradan gördüğünü ifade ediyor İngiltere.
00:43Yani tek başına değil bir Avrupa güvenlik mimarisi oluşturulurken Türkiye'yi de göz ardı etmeyeceğiz.
00:50Ve ancak birlikte yapabiliriz imajını verdiği kanaatindeyim ben.
00:55Şimdi burada özellikle Türkiye'ye yani şu 24 milyar dolardan başlayalım isterseniz bu Avrupa'da önemli bir rakam.
01:04Yani şimdi Almanya'nın Rusya, Ukrayna'ya ilk savaş ilan ettiğinde hızlıca bir 100 milyar euroluk bir paket açtığını hatırlıyoruz.
01:13O 100 milyar euro savunmasını özel hale getirmek, bağımsız hale getirmek için açmıştı bu paketi.
01:20Ama bu paranın büyük çoğunluğunun Amerikan silahlarına ve Alman subaylarının refahına gittiğini gördük daha sonra.
01:27Şimdi de bir 800 milyar euroluk bir paketten bahsediliyor Avrupa Birliği'nin genelinde.
01:32Ama bu şu anda çok zor.
01:35Çünkü Avrupa'nın, Avrupalı devletlerin ekonomik yapısı bir buna ne kadar izin verecek?
01:40Yani 800 milyar euroyu toparlayabilecek mi Avrupa Birliği?
01:44İki, bu paranın toparlanması için gerekli regulasyonlar henüz sağlanmış değil.
01:48Yani hangi şartlarda, kimden ne kadar alınacak, nasıl bir harcama ve toplama yöntemi izlenecek?
01:53Biliyorsunuz Avrupa Birliği dediğimiz zaman her şey önce müzakere, onun üzerinde tartışma.
01:58Tartışmadan sonra olabildiğince bir...
01:59Yani bürokrasi dediğimiz o, Brüksel'in her şeyi kitlemeye çalıştığı ve çok uzun tartışmalara neden olduğu süreçler var.
02:09O yüzden burada hızlı hareket eden bir güvenlik aktörüne, savunma aktörüne ihtiyaçları var.
02:14Burada da Türkiye çok bariz şekilde öne çıkıyor.
02:17Çünkü hem bu, tabii ki bu yatırımlar çok kıymetli.
02:21Çünkü yani bu yatırımı sadece para olarak düşünmemek lazım.
02:25Burada çünkü çok büyük yatırımlar var.
02:27Altay tankı gibi, Kağan uçağı gibi bu savunmayı özetleştiren yatırımlar var.
02:34Ve daha da önemlisi Avrupa kendi yapısı gereği daha yüksek teknolojili silahlar,
02:41daha yüksek teknolojili savunma sanayi ürünlerine yöneldi.
02:44Bunlar daha çok ARGE üzerinden giden süreçleri fonluyor.
02:49Ve bu ARGE süreçlerine giden, o yine az önce bahsettiğimiz o uzun süreçler ARGE'de de gittiği için,
02:54burada evet ortaya çıkan ürünler, çok kıymetli ürünler var Avrupa'da savunma sanayi açısından.
03:00Ama hızı çok yavaş oluyor.
03:03Türkiye biraz daha bu konvansiyonel silahlara da daha fazla ağırlık vererek,
03:08ki şunu hatırlayalım, Ukrayna Savaşı'nda 55 mm top mermisine ihtiyaç duyuldu.
03:14Ve Avrupa'da bunu bulamadılar.
03:15Türkiye bu top mermisini verebildi.
03:18Ki bu aslında çok basit bir teknoloji ama üretim yapmadıkları için orada kilitlendi, düğümlendi konu.
03:24O yüzden şimdi bu tip kaynaklarla da besleneceği için Avrupa bir yol ayrımına giriyor.
03:30Bu da bir savunma güvenlik mimarisi oluştururken, biz Avrupa Birliği'nin kendi içindeki zaman, para ve politika ihtiyacı olan bu uzun sürece mi yöneleceğiz?
03:45Yoksa aktif, daha hızlı bir yol mu alacağız İngiltere ve Türkiye'yi yanımıza alarak?
03:50Sayın Sakman, özellikle Trump koltuğa döndüğünden beri, Beyaz Saray'a ikinci döneminde artık geri döndüğünden beri çokça konuştuk.
03:56Defalarca sizinle de yayınlarda konuştuk.
03:58Şimdi baktığımızda Avrupa evet güvenlik konuğu söz konusu olduğunda Türkiye'yi hemen yüzünü çeviriyor ve yardım istiyor.
04:04Bunu açıkça belirtiyor.
04:05Ankara'da yeni güvenlik mimarisinde yer almak istediğini, bunun bir parçası olduğunu ve olmak istediğini,
04:11geçmişte çıkarılan engellerin kaldırması gerektiğini zaten yıllardır dile getirildiğini söylüyor.
04:15Ama bir yandan da Türkiye'nin Avrupa Birliği müzakere süreci var, üyelik müzakere süreci var.
04:19Aday ülke bile demekten, intina eden isimlerin şimdi güvenlik söz konusu olduğunda Türkiye'ye hemen yardım istiyor olmaları,
04:27ne kadar samimi, ne kadar güvenilir, Türkiye bunu nasıl avantajı çevirebilir daha fazla,
04:32nasıl bir pazarlık ortamı oluşturmalı sizce?
04:34Yani Türkiye'nin bu Avrupa'nın samimi ve güvenlikle ilgili konularda her zaman Türkiye'ye başvurduklarını tarihde de biliyoruz.
04:41Ama bu sefer Türkiye şunu dedi, eğer böyle bir yeni bir mimari oluşturulacaksa,
04:46bu mimari oluşturulurken de ben o masada olacağım, yani oluşturulan mimarinin içerisine girmeyeceğim,
04:52o mimariyi oluşturan aktörlerden biri olacağım dedi.
04:56İngiltere'deki toplantı vs. bunların aslında böyle detaylara baktığınızda bu mesajlar defaatle ve farklı farklı kanallardan da verildi Avrupa'ya.
05:04Ama tabii şimdi iki yönden bakmak lazım.
05:08Birincisi, bu güvenlik konusunda Türkiye'ye olan ihtiyaç aslında Avrupa Birliği üyelik sürecini olumlu yönde etkiler mi?
05:16Bunun etkilenebileceğine dair bazı tezler var Avrupa'da konuşulmaya başladı.
05:20Çünkü Türkiye'nin mevcut durumunu, işte bu İngiliz dergisinde bahsettiği gibi mevcut durumda eskisi gibi olmadığı için,
05:26Türkiye'yi yanımıza çekecek, Avrupalıların ağzından söylüyorum, Türkiye'yi yanımıza çekecek bir formül bulmamız lazım.
05:34Bu sefer sadece işte partnerlik üzerinden olabilecek bir şey değil, o zaman biz yeniden bu üyelik sürecini hareketlendirmeliyiz diyen bir görüş var.
05:42Ve bunun tam tersi hem Avrupa Birliği bürokrasisinin de kabul ettiği, Türkiye'yi Avrupa Birliği'nin dışında tutacak her türlü alternatifin masaya konması.
05:53Burada da biz bazen şeyleri görmeye başlayacağız yakın zamanda.
05:59Böyle küçük Avrupa Birliği'nin içerisinde farklı farklı işbirlikleri, bölgesel işbirlikleri, üçlü, beşli vs.
06:06Daha böyle işte Balkan üzerinden veya Baltık üzerinden vs. gibi daha küçük savunma işbirlikleri göreceğiz.
06:13Ve Türkiye'yi de bu küçük işbirliği alanları üzerinden bir şekilde Avrupa Birliği'nin yanında ama içinde değil bir formül bulmaya çalışacaklar gibi görünüyor.
06:23Ama Türkiye'de bu konuda daha net konuşuyor.
06:25Çünkü şimdi bu politikalar belirlenirken az önce söylediğim Almanya'nın politikası vs.
06:32Şimdi Alman ordusu Bundeswehr yeni bir atılım yapmaya çalışıyor ama şu anda Avrupa'nın içerisindeki birbirleriyle olan rekabeti de sönümlendirecek bir aktöre ihtiyaç var.
06:44O da Türkiye gibi biraz daha dışarıdan bakan, o çatışma kendi içlerindeki çatışmaya girmeyen daha taze bir aktör olarak görülebilir.
Yorumlar