- 2 years ago
Kiedyś tandeta, dziś wielkie korporacje. Jak to się stało, że Chiny z bazarków i "chińskich sklepów" stały się bardzo liczącym się zawodnikiem na rynku elektronicznym?
Category
🤖
TechTranscript
00:00Ile razy w swoim życiu słyszeliście, że ktoś na swoje urządzenie elektroniczne mówi chiński szajs?
00:04A pewnie zdarzyło wam się kilka razy.
00:06Tak samo może byliście kilka razy na chińskim bazarku, w chińskim markecie czy czymś podobnym.
00:11Pewnie też znacie kogoś, kto robił bądź nadal robi tam zakupy.
00:14Ja muszę wam się przyznać, że kilka lat temu podczas wakacji ze znajomymi
00:18trafiliśmy właśnie do takiego Chińczyka gdzieś w koszalinie.
00:20Naszym oczom ukazały się rzędy wątpliwej jakości najczęściej podrabianych zabawek,
00:25ubrań, których skład z metki prawdopodobnie nie pokrywa się z rzeczywistością
00:29i tony elektroniki.
00:31Żeby nie było, że się śmieję, sam wyszedłem z tego sklepu z taką oto zdobyczą.
00:36Ta nerka od tego czasu towarzyszy mi na prawie każdym wyjeździe.
00:40Ale trochę odbiegam od tematu.
00:41Dlaczego kiedyś kupowanie w takim sklepie wiązało się z niepewnością i lękiem, że straciliśmy pieniądze?
00:46I że ten kabel w kanarkowym kolorze nie będzie nam ładował telefonu, tylko właściwie krad prąd?
00:51Jak to się stało, że Chiny, jeżeli chodzi o eksport produktów w daleki świat,
00:55przeszły drogę od właśnie takich bazarków czy sklepów do bardzo liczącego się zawodniku na rynku elektronicznym.
01:00No i nie tylko.
01:01Dlaczego marek takich jak Xiaomi czy Huawei nie uważamy już za tańszy, w dodatku niemarkowy odpowiednik?
01:07A wręcz przeciwnie, za konkurencję, która niekiedy sprawdza się lepiej od takich flagowców jak Apple?
01:12W tym odcinku postaram się na to odpowiedzieć.
01:15Zacznijmy od początku.
01:24Po II wojnie światowej w Chinach panował chaos.
01:26Nacjonaliści bili się z komunistami.
01:28Wygrali ci drudzy.
01:29W tamtym czasie państwo środka bardzo odbiegało wizerunkowo od tego, co znamy dzisiaj.
01:33Gospodarczo zdecydowanie ustępowało ono od USA czy swojego odwiecznego wroga Japonii.
01:39Po przejęciu wadzy przez Mao Zedonga nastał czas reform.
01:42Dzięki nim przemysł metalurgiczny zdecydowanie ruszył naprzód.
01:45Niestety, późniejsze błędne decyzje poskutkowały wielką epidemią głodu, wskutek której zmarło 10 milionów osób.
01:51Ale co było dalej?
01:52Trzeba się przenieść do lat 70., do czasów Deng Xiaopinga.
01:56Chiny w tamtym okresie bardzo chciały konkurować ze Związkiem Radzieckim.
01:59Dlatego Mao stwierdził, że to jest bardzo dobry czas, żeby zacząć rozmawiać z Ameryką, tak żeby się ich kosztem wzbogacić.
02:05Człowiek ten zaczął zmieniać Chiny.
02:07A zaczął od reformy rolnej w 1978 roku.
02:11Od tego czasu Chińczycy mogli sprzedawać swoje towary na wolnym rynku.
02:14A potem się zaczęło.
02:16Chiny przystąpiły do wielu organizacji narodowych, m.in. do Banku Światowego.
02:20Powstają również cztery strefy ekonomiczne, np. w takim Shenzhen.
02:23Ale o tym trochę później.
02:25W latach 90. Chiny otwierają giełdę, m.in. w Szanghaju.
02:28Co jest kolejnym sporym krokiem ku otwarciu się na świat.
02:31A co za tym idzie? Na nowych inwestorów.
02:33Ale, ale.
02:34Tutaj znowu ukazuje nam się sprytny plan Chin.
02:36Bo żeby np. takie McDonald's weszło do państwa środka, to musieli o nich wpierw dogadać się biznesowo wraz ze spółkami chińskimi.
02:43Co, jak nietrudno się domyślać, poskutkowało tym, że Chiny się bogaciły.
02:46Ponieważ miały nieprzerwany strumień pieniędzy dzięki temu, że powchodziły w spółki z zagranicznymi firmami.
02:52Mieli kontrolę nad tym, co się dzieje z zagranicznym kapitałem.
02:54No i wreszcie, co się tyczy tej technologii, to zaczęli się jej uczyć od tych firm technologicznych, z którymi współpracowali.
03:00Tylko to nie jest tak, że ta zmiana na przestrzeni właściwie jednego pokolenia odbyła się tak i już, że ktoś pstryknął i się stało.
03:07To jest historia, w której rodzice nieraz całymi tygodniami, a nawet i miesiącami nie widzieli swoich dzieci, ponieważ pracowali.
03:14Ich pociechami opiekowali się dziadkowie.
03:16Ci ludzie zaharowywali się, żeby ich potomkowie mieli co włożyć do przysłowiowego gara.
03:20Żeby opłacić ubezpieczenie i inne tego typu sprawy.
03:23Co by nie mówić, Chiny po prostu zasługują na to, gdzie się teraz znajdują.
03:26Mówię tu o aspekcie gospodarczym.
03:28No i też powiedziałem Chiny, a może powinienem dodać do tego Chińczyków, jako obywateli.
03:33Bo tak prawdę powiedziawszy, to właśnie ci obywatele nie mieli chyba za dużego wyboru, a po prostu pracować.
03:39Będąc często wyzyskiwanymi, czy pracując w opłakanych warunkach.
03:44Chciałbym się tutaj odwołać do tego, co powiedziałem na samym wstępie.
03:46Chodzi mi o podróbki i sprawę tych chińskich bazarków.
03:49Bo widzicie, nie każdego było stać na markowe ciuchy.
03:52Sprzęt, czy, nie wiem, zabawki dla dzieci.
03:54Wyjście było jedno, podróbki.
03:56No i skoro w Chinach było multum osób gotowych do pracy, skoro, jak się okazało, nie tylko przeciętnego Chińczyka nie było stać na markowe ubrania czy sprzęt,
04:03postawiono produkować.
04:04Takie klocki i lele, czy buty z czymś, co miał przypominać pumę.
04:07A skoro rząd przymykał na to oko, to interes się kręcił.
04:10Do tego stopnia, że w pewnym momencie segment podróbek równał się 8% PKB całego kraju.
04:15Co odbiło się potem na tym, że Chiny nie mogły dołączyć do światowej organizacji handlu właśnie przez rzeczy naruszające własność intelektualną.
04:22A trzeba powiedzieć, że nie jest to mały rynek, bo poza sporym, że tak to ujmę, podziałem w PKB kraju, Chiny odpowiadają za 85% światowej produkcji nieoryginalnych przedmiotów.
04:32Ale co z tymi technologiami?
04:33No, jeżeli słuchaliście uważnie, no to możliwe, że już się domyślacie.
04:37W pewnym momencie Chiny sobie pomyślały, że fajnie byłoby nie tylko zadbać o obywateli innych państw, mówię tu o eksporcie,
04:43ale również zacząć inwestować w swoich obywateli.
04:46Innymi słowy, zaczęli inwestować w tak zwany zrównoważony rozwój.
04:49Ale jak to? Przecież oni musieliby się uczyć wszystkiego od nowa, patenty własne robić, etc., etc.
04:55A no właśnie, że nie.
04:56Weźcie to, że Chińczycy mieli już doświadczenie w produkcji tańszych odpowiedników
05:00i połącznie to z tym, że mieli oni technologię od firm zagranicznych.
05:04Powstaną wam najpierw tanie sprzęty, które z czasem będą ulepszane.
05:07A to wszystko dzięki, nazwijmy to, testom sprzętów na obywatelach.
05:11Dzięki takiej drodze rozwoju, towary ulepszone o doświadczenia z rynku lokalnego
05:15można bez oporów i wstydu eksportować za granicę.
05:18Zresztą tak właśnie zaczynały firmy typu Huawei czy Xiaomi.
05:21Od telefonów z niskiego segmentu cenowego do wiodących marek.
05:24Gdzie to takie Xiaomi było swego czasu nawet dwa razy tańsze od topowych marek, takich jak Samsung,
05:29a oferowało właściwie to samo.
05:31Wynikało to m.in. z niższych kosztów pracy, ale również sprzedawania produktów poniżej ich wartości.
05:36Dokładnie w ten sposób chiński sprzęt cichaczem wszedł do zachodniego mainstreamu.
05:41By później zacząć stopniowo podwyższać ceny.
05:43Doszło nawet do tego, że takie Xiaomi w niektórych wariantach telefonów jest droższe od iPhona.
05:48Ale o tym materiał stworzył kiedyś Kacper.
05:50Także w tym przypadku odsyłam do jego filmu.
05:52Oczywiście warto tutaj też wspomnieć o tym, że chińskie smartfony na początku były trochę słabsze
05:57i trochę bardziej badziewne.
05:58Możliwe, że wywodziło się to z tak zwanej inżynierii wstecznej,
06:01od której chociażby takie Huawei zaczynała.
06:02Dopiero później telefony te stały się równie dobre co ich zachodnie odpowiedniki,
06:07by w końcu stać się w niektórych aspektach po prostu lepsze.
06:09Niech za dowód przemawia fakt, jak bardzo rynek został zalony chińskimi telefonami.
06:13Bo oprócz Xiaomi czy Huawei mamy przecież Oppo, Realme, OnePlus i wiele, wiele więcej.
06:18Natomiast takie marki jak LG, Sony, Nokia czy Alcatel odchodzą powoli w niepamięci.
06:23Oczywiście to nie jest tak, że te firmy znalazły się w tym miejscu, w którym są przez przypadek.
06:26Rząd chiński od początku bardzo wspierał rozwój technologiczny,
06:30m.in. poprzez nakładanie wszelkiego rodzaju ulg.
06:33Ale o tym zaraz.
06:35Za szybkim postępem Chin w dzisiejszych czasach stoi ambitny plan rządu o nazwie Made in China 2025.
06:40W tym celu Chiny dążą do osiągnięcia 70% samowystarczalności
06:45w produkcji zaawansowanych technologii do 2025 roku
06:50i wiodącej roli na rynkach światowych do 2049 roku.
06:53To m.in. te plany, jak i działania z pogranicza mileniów
06:57przekształciły niektóre chińskie miasta z małych rybackich wiosek
07:00w ogromne metropolie tętniące życiem.
07:02Miasto to w latach 70-tych XX wieku liczyło jakieś 20 tysięcy osób.
07:07Teraz jest to grubo ponad 10 milionów,
07:09a według Wikipedii może to być nawet ponad 13 milionów.
07:12A wszystko to dzięki wprowadzeniu czterech specjalnych stref ekonomicznych,
07:16której częścią było właśnie Shenzhen.
07:18Strefie te oferowały m.in. dużo niższe podatki,
07:20czym zachęcały inwestorów z całego świata.
07:22Co jak nietrudno zgadnąć, dosyć znacząco wpłynęło na rozwój miasta.
07:26Shenzhen stało się ośrodkiem, który łączy innowacje, produkcję i wiedzę.
07:30Nie słynie już zrobienia tanich imitacji zagranicznych wynalazków.
07:33Zamiast tego jest uważana za Silicon Valley of the East,
07:36czyli Dolinę Krzemową Wschodu.
07:37Ciekawostka.
07:38Według Światowej Organizacji Własności Intelektualnej
07:40w 2017 roku Chiny złożyły prawie 49 tysięcy wniosków
07:45o patenty międzynarodowe.
07:47Prawie połowa z nich pochodziła z Shenzhen.
07:49Ogólnie sprawa wygląda tak, że jeżeli masz w domu jakiekolwiek zaawansowane
07:53technologicznie urządzenie z Chin,
07:55to prawdopodobnie pochodzi ono z chińskiej Doliny Krzemowej.
07:58Ale nie mówię tu tylko o firmach, które ewidentnie są chińskie,
08:00jak Xiaomi, w których wiadomo, że większość komponentów produkowana jest na miejscu.
08:04Mówię tutaj również o częściach do komputerów, częściach do telefonów itd.
08:08Całkiem sporo z nich pochodzi właśnie z Chin,
08:10a na przykład montowana jest w innym kraju.
08:11Żebyście sobie lepiej zobrazowali potęgę tego miejsca.
08:14Shenzhen jest położone gdzieś pośrodku tak zwanego Greater Bay Area,
08:18czyli megapolis złożonego z miast prowincji Guangdong i dwóch regionów,
08:22czyli Makao i Hongkongu.
08:24I pomimo tego, że cały ten obszar zamieszkuje ledwo 5% mieszkańców Chin,
08:30czyli jakieś 71 milionów ludzi,
08:32to jego PKB wzrosło do 1,7 biliona dolarów,
08:36co stanowiło 12% chińskiej gospodarki.
08:39A chciałem tutaj tylko przypomnieć,
08:40że skupiłem się właściwie tylko na jednej chińskiej aglomeracji.
08:43Dosyć ważnej, ale tylko jednej.
08:46Żeby lepiej zagłębić się w temat,
08:47chciałbym Wam również przedstawić kilka mitów,
08:50które są powtarzane przez nas na temat produktów z Chin.
08:52Posiłkuję się tutaj stroną kontener.pl,
08:55gdzie to osoba prowadząca ją twierdzi,
08:57że zajmuje się handlem z Chinami od prawie 30 lat.
08:59Nie wiem, czy to prawda,
09:00natomiast argumenty przytoczone w tekście są na tyle sensowne,
09:03że na szybko postaram się nakreślić Wam sytuację.
09:06Pierwszym mitem niech będzie to,
09:07że produkty z Chin są najtańsze na świecie.
09:10Kiedyś tak może rzeczywiście ich było,
09:11ale w tym momencie sytuacja się zmieniła.
09:13Chiny to już nie jest biedny kraj,
09:15a druga, niektórzy nawet twierdzą, że pierwsza,
09:18siła ekonomiczna w skali globalnej.
09:19Inwestorzy z Chin codziennie właściwie przejmują firmy.
09:22Inwestują na przykład w niemieckie fabryki,
09:24czy kopalnie w Afryce.
09:26Trzeba sobie powiedzieć jasno,
09:27że Chińczycy to nie jest tania siła robocza,
09:30a jak wiadomo wraz ze wzrostem zarobków,
09:32rośnie cena produktu, który jest przez nich wykonywany.
09:35Dalej, towarów z Chin nie trzeba transportować
09:37w wielkich kontenerowcach.
09:38Według autora tekstu to była prawda,
09:41ale w połowie lat 90. XX wieku.
09:43Wtedy to chińskie firmy zatrudniały
09:45wielkie ilości pracowników,
09:47konkurowały między sobą głównie ceną,
09:49a pracowały na niewielkich marżach.
09:51W skrócie, priorytetem było
09:52otrzymywanie wynagrodzenia w dolarach
09:54i uzyskiwanie zwrotu VAT w Chinach
09:56po korzystnych państwowych przelicznikach walutowych.
09:58Ale teraz handel z Chinami tak nie działa.
10:01I równie dobrze możemy sobie zamówić
10:02jedną paletę, czy jeden produkt.
10:04Nie ma to żadnego znaczenia.
10:06No i wreszcie.
10:06Według artykułu, żeby kiedyś nawiązać
10:08w ogóle współpracy z taką firmą w Chinach,
10:11to była po prostu droga przez mękę.
10:13Natomiast jeżeli się miało do tego nosa,
10:15to można było uzyskać marżę
10:16na produktach rzędu 200 do 300% brutto.
10:19A dzisiaj wszystko możemy znaleźć w internecie.
10:22Większość z nas korzysta z serwisów takich jak Aliexpress,
10:24czy ostatnio pojawiło się też temu.
10:26Sprowadzanie towarów z Chin w taki sposób
10:28nadal jest relatywnie tanie.
10:30Natomiast przebitki już nie są aż tak olbrzymie jak kiedyś.
10:33Tak więc szybkie podsumowania.
10:35Lata inwestycji w chiński rynek
10:37doprowadziły do tego, że państwo środka
10:39maluje nam się teraz jako bardzo duży
10:41i bardzo znaczący gracz,
10:42jeżeli chodzi o rynek elektroniczny
10:44i nie tylko.
10:45Pozostaje sobie tylko powiedzieć,
10:47w czym ci Chińczycy są tacy najlepsi
10:48i co właściwie ich powstrzymuje przed podbojem świata.
10:51Źle to zabrzmiało.
10:52Może bardziej jak wygląda ich przyszłość,
10:54jeżeli chodzi o branżę tech.
10:56Warto tutaj wspomnieć o tym,
10:57że to tak naprawdę Zachód
10:58wyhodował sobie takie monstrum,
11:00jakim są dzisiaj Chiny,
11:01od którego jest teraz uzależniony w wielu kwestiach.
11:04Jak wynika z raportów,
11:05to właśnie USA jest największym importerem z Chin.
11:07Działa to trochę jak w powiedzeniu
11:09Chcieliście wydymać Freda,
11:11to teraz Fred wydyma was.
11:12Myśleliśmy, że możemy żerować
11:14na taniej śle roboczej z Chin.
11:16A oni po prostu to wykorzystali.
11:17Wzbogacili się
11:18i teraz to oni rozdają karty.
11:20Chciałoby się pewnie rzec,
11:21że Chiny dominują
11:22w każdej eksportowanej przez nich
11:24dziedzinie technologii.
11:25Możliwe, że bym się nie pomylił,
11:27ale byłoby to też pójście na łatwiznę,
11:29jak i dosyć ogólnikowe stwierdzenie.
11:31Staram się podać jakieś przykłady.
11:32Zacznijmy od sztucznej inteligencji.
11:34Chiny mają niezły headstart w tej dziedzinie,
11:36ponieważ dysponują ogromną ilością danych,
11:39które są niezbędne do trenowania algorytmów AI.
11:42Chiny mają ponad 1,4 miliarda ludności,
11:45z czego ponad 900 milionów
11:46to użytkownicy internetu,
11:48którzy generują codziennie ogromne ilości danych
11:51poprzez korzystanie z aplikacji mobilnych,
11:53mediów społecznościowych,
11:54e-handlu, płatności elektronicznych
11:56i innych usług online.
11:58Mają również mniej restrykcyjne przepisy
12:00dotyczące prywatności danych,
12:02co ułatwia dostęp do nich
12:03i ich wykorzystanie przez firmy technologiczne.
12:05Posiadają te słynne systemy rozpoznawania twarzy,
12:08głosu czy obrazu.
12:09Chiny mają również silne wsparcie rządu,
12:11jeżeli chodzi o rozwój AI.
12:13Ogłosili oni,
12:14że państwo środka ma zostać liderem światowym
12:16w tej branży do 2030 roku.
12:19To samo tyczy się dronów i robotów.
12:21Tutaj nasuwa się firma DJI,
12:22czyli shenzeński startup,
12:24który kontroluje prawie 3,4 rynku dronów konsumenckich,
12:27a około 80% jej sprzedaży pochodzi spoza Chin,
12:30a przynajmniej według Wired.
12:31No i nie można też zapomnieć o tym,
12:33że Chiny będą wysyłać coraz więcej satelitów w kosmos.
12:35O rozbudowie stacji Tiangong,
12:37lotach komercyjnych
12:38i planu podboju Marsa.
12:41Pytanie się nasuwa,
12:41czy jesteś w stanie powstrzymać tę potęgę?
12:44Ma być szczery?
12:45Nie wiem, możliwe.
12:46Pomimo imponujących osiągnięć i postępów,
12:49Chiny nadal stoją przed wieloma wyzwaniami
12:51i zagrożeniami w dziedzinie technologii.
12:53Niektóre z nich to
12:54brak własnych podstawowych technologii,
12:56takich jak układy scalone i systemy operacyjne,
12:58które nadal zależą od importu z zagranicy,
13:01rosnąca konkurencja i napięcia z krajami zachodnimi,
13:04zwłaszcza Stanami Zjednoczonymi,
13:05które oskarżają Chiny o kradzież własności intelektualnej,
13:08szpiegostwo i nieuczciwą konkurencję,
13:11oraz potencjalne zagrożenia etyczne i społeczne
13:13związane z niektórymi technologiami,
13:15takimi jak AI, genomika i biotechnologia,
13:18które mogą mieć nieprzewidywalne
13:20i niepożądane skupki dla ludzi i środowiska.
13:22Niech przykładem będzie to,
13:23że USA stara się teraz nakładać ograniczenia na Chiny,
13:26jeżeli chodzi o eksport, szczególnie technologii,
13:28jak to miało miejsce z NVIDIą i Banem na handel pod zespołami,
13:31które miały pomagać w szkoleniu sztucznej inteligencji
13:34lub wspierać wojsko.
13:35Albo to, że kluczową rolę odgrywa dostępność półprzewodników,
13:38w które to państwo środka mocno inwestuje,
13:40wiedząc, że Zachód może je usankcjonować.
13:42Jednak Chiny również mają wiele możliwości i zalet,
13:45które mogą pomóc im utrzymać
13:47i zwiększyć swoją pozycję technologiczną na świecie.
13:49Dajmy na to.
13:50Ogromny rynek i popyt na nowe technologie,
13:52który stymuluje innowacje i przedsiębiorczość.
13:55Silne wsparcie i wizja rządowa,
13:57która zapewnia stabilność i kierunek dla rozwoju technologicznego.
14:00Bogaty i zróżnicowany zasób ludzki,
14:02który składa się z wielu utalentowanych i kreatywnych naukowców,
14:06inżynierów, przedsiębiorców i użytkowników technologii.
14:09Jeżeli są jeszcze osoby, które bagatelizują rolę Chin w tym wyścigu technologicznym,
14:13no to może warto byłoby się obudzić.
14:15Ale tak na serio.
14:16Nie twierdzę, że już w tym momencie jesteśmy zdani tylko i wyłącznie na państwo środka,
14:20jeżeli chodzi o technologię.
14:21Ale wiem jedno.
14:22Coraz więcej osób sięga po chińskie produkty.
14:24I trzeba się z tym liczyć, że właściwie nasza szafka RTV
14:27już nie różni się aż tak bardzo od szafki RTV typowego Kowalskiego z Chin.
14:32To, o czym powiedziałem wam w tym odcinku, to ledwie skompresowana wiedza.
14:35A ode mnie to by było na tyle.
14:37Cześć.
14:39Cześć.