00:00Amerikan başkanları göreve geldikten sonra hem ülkelerini hem de dünyayı etkileyen kararları nerede veriyor?
00:06Bu bölümümüzde Oval Ofis'e daha yakından bakacağız.
00:09Dünyanın en ünlü ofisinin bilinmeyenlerini, bu odada çekilmiş ve diplomatik kazalara yol açan fotoğrafların hikayesini,
00:1690'lı yılların en büyük siyasi seks skandalının Oval Ofis'te ne ilgisi olduğunu konuşacağız.
00:21Oval Ofis, ABD başkanlarının çalışma alanı, güç, komuta ve otoriteyi temsil ediyor.
00:35Başkanlığın kendisiyle özdeşleştirilen bu ikonik ofis, 1909 yılında açıldığından bu yana tarihi kararların alındığı,
00:42anlaşmaların yapıldığı ve başkanın önemli konuklarıyla buluştuğu dünyanın en ünlü ofisi.
00:48Beyaz Saray'da tarihinin ilk yüzyılında belirlenmiş bir ofis alanı yoktu.
00:521800'lü yıllarda başkanların çoğu yatıp kalktıkları odalarda çalışıyordu.
00:561902 yılında Theodor Roosevelt, Beyaz Saray'ın çok küçük ve sıkışık olmasından rahatsız oldu ve batı kanadının inşa edilmesini istedi.
01:04Ancak ortada hala bir oval ofis yoktu.
01:07Roosevelt'in komuta merkezi kare şeklindeki Roosevelt Odası oldu.
01:11Oval ofisin inşa edilmesini emreden ilk kişi başkan William Hover Tuft'tu ve tarihler 1909'u gösteriyordu.
01:18Tuft oval ofisin daha önce sekreterin kullandığı ofisin olduğu yere inşa edilmesini istemişti.
01:24Odanın bir kısmı zaten yuvarlaktı ve kolayca oval hale getirildi.
01:28Oval odalar Amerikan demokrasisinin ilk günlerinde gerçekten de çok popülerdi.
01:32George Washington bile Philadelphia'daki evinde konukların kolayca kaynaşmasını sağlayan oval şekilli odalar tercih ediyordu.
01:39Tuft'ın batı kanadının tam ortasında bir oval ofis istemesinin başkanlığın günlük işleyişine daha fazla dahil olma arzusunu gösterdiğine inanılıyor.
01:48Öte yandan başkan Franklin Roosevelt Tuft'ın oval ofisinin yerini beğenmedi çünkü batı kanadının merkezindeydi ve penceresi yoktu.
01:56Böylece 1934 yılında oval ofisi bugün de bulunduğu batı kanadının güneydoğu köşesine taşıdı.
02:02Bugün oval ofis yaklaşık 11 metre uzunluğunda ve 9 metre genişliğinde hem özel çalışma için hem de konukların ağırlanması için alanları bulunuyor.
02:11Her gelen başkan oval ofisi kendi kişisel zevklerine göre dekore edebiliyor.
02:16Oval ofisin kalıcı demir başlarından biri tavandaki başkanlık mührü.
02:20Başkanın masasının karşısında iki Martha Washington sandalyesinin bulunduğu bir şömine yer alıyor.
02:25Burası başkanın yabancı liderlerle buluştuğu yer.
02:28Oval ofisin beyaz sarayın geri kalanıyla bağlantısı yokmuş gibi görünse de batı kanadının geri kalanına açılan tam dört kapısı var.
02:35Oval ofisin kuzey tarafındaki iki kapı duvarla bütünleşecek şekilde tasarlanmış durumda.
02:40John F. Kennedy'den beri başkanların çoğu aynı masayı kullanıyor ve buna Resolute desk deniyor.
02:46Masa 1880 yılında kraliçe Victoria tarafından başkan Hayes'e hediye edilmiş.
02:51İsmi de İngiliz arktik keşif gemisi HMS Resolute'un meşe kerestelerinden yapılmış olmasından geliyor.
02:57Başkanlık bayrağı başkanın solunda, Amerikan bayrağı da her zaman sağında yer alıyor.
03:03İlginç bir noktada resim ve renklerin yanı sıra her başkanın oval ofis halısını kendi zevkine göre yeniden tasarlayabiliyor olması.
03:10Tasarım ne olursa olsun halının ortası başkanlık mührünü taşımak zorunda.
03:14Kilimdeki mühürde bir pençesinde zeytin dalı diğerinde ise bir demet ok tutan bir kartal yer alıyor.
03:20İkinci Dünya Savaşı'ndan önce bu kartal oklara doğru bakıyordu ama başkan Truman zeytin dalına doğru bakması gerektiğine karar verdi.
03:27Böylece kartalın barış dolu bir geleceği temsil etmesi sağlandı.
03:31Bu arada başkan Jimmy Carter oval ofisi yeniden dekore etmeyen birkaç başkandan biri.
03:36Başkan John F. Kennedy de oval ofisi okyanus ve donanma temalı bir dekorla kaplattı.
03:41Bill Clinton'ın masasında en sevdiği başkanlar Franklin Roosevelt ve Harry Truman'ın iki büstü vardı.
03:47Başkan George Washington Bush da memleketi Texas'ın resimlerine astı.
03:51Fakat başkan Barack Obama bir değişiklik yaparak geleneksel ve modern sanatın bir karışımını tercih etti.
03:57Hem başkan Reagan hem de başkan Clinton'ın masasında yapılabilir sloganı yer alıyordu.
04:02Bu fotoğrafı hatırlıyor musunuz?
04:03Eski başkan Barack Obama elinde bir beyzbol sopası tutuyor, oval ofisteki Resolute masasında oturuyor ve telefonda konuşuyor.
04:11O sırada hattın diğer ucunda Cumhurbaşkanı Erdoğan var.
04:14Erdoğan o dönemde ülkenin başbakanı.
04:16Tahmin edeceğiniz üzere Suriye Savaşı'nın başlamasından kısa süre sonra çekilen bu fotoğraf Türk kamuoyunda büyük tartışmalara yol açtı.
04:24Dönemin Beyaz Saray sözcüsü Hayden fotoğrafı tek bir amaçla yayınladıklarını söyledi.
04:28Beyaz Saray Obama ile Erdoğan'ın devam eden yakın ilişkisini vurgulamak ve Suriye'de kötüleşen durumla ilgili önemli görüşmeye dikkat çekmek istiyordu.
04:37Şimdi biraz daha geriye gidelim ve bu fotoğrafı hatırlayalım.
04:401999 yılında dönemin başbakanı Bülent Ecevit ABD başkanı Bill Clinton'la oval ofiste bir görüşme gerçekleştirmişti.
04:48Bu görüşmeden servis edilen bir Anadolu ajansı fotoğrafında Clinton Ecevit'le konuşurken rahat bir vücut pozisyonuyla koltuğa yaslanıyordu.
04:55Ecevit ise Clinton'ın tam karşısında ayakta konuşuyor gibi görünüyordu.
04:59Tarihler 2002'yi gösterdiğinde ise yine başbakan Ecevit oval ofiste dönemin ABD başkanı George Bush'la görüşmüştü
05:07ve bu görüşme aynı zamanda bir Türk başbakanının ilk kez eşiyle birlikte oval ofise gittiği bir görüşmeydi.
05:13Bu esnada çekilen ve basına servis edilen bir fotoğrafta Bush Ecevit'in önünde eğilir gibi görünüyordu.
05:18Bu bölümün sonuna gelirken 90'lı yılların en büyük siyasi seks skandalı olarak görülen Monica Lewinsky skandalından da bahsetmeden geçmeyelim.
05:26Bir tarafta ABD başkanı Clinton, diğer tarafta 20'li yaşlarının başında Beyaz Saray stajeri Monica Lewinsky ve yer oval ofis.
05:35Lewinsky psikoloji öğrenimini gördükten sonra Beyaz Saray'da göreve başlamıştı.
05:39Önce stajer sonra memur olarak çalıştı.
05:42İddiaya göre Clinton'la Lewinsky 1995 yılının Kasım ayında birlikte olmaya başlamıştı.
05:48Clinton önce ilişkilerini inkar etmiş ardından da uygunsuz fiziksel temasa girdiklerini itiraf etmek zorunda kalmıştı.
05:55Yalan söylediğinin ortaya çıkmasının ardından Clinton hakkında bir azil süreci başlatılmış ancak bu girişim sonuçsuz kalmıştı.
06:02Clinton 2001 yılında görev süresi bitene kadar başkanlığa devam etti.
06:06İlişkileri 1995'ten 1997'ye kadar aralıklarla sürdü.
06:11Lewinsky'nin oval ofise yaptığı ziyaretler diğerlerinin dikkatini çekince Pentagon'daki bir işe transfer edildi
06:17ve burada arkadaşı Linda Tripp'e başkanla olan ilişkisini anlattı.
06:21Tripp Lewinsky ile yaptığı bazı konuşmaları kayda aldı.
06:24O dönemde Lewinsky skandalının Clinton'ın düşmanları tarafından planlandığı söyleniyordu.
06:29Dönemin başsavcısının raporunda Clinton'la Lewinsky arasındaki cinsel ilişki son derece detaylı şekilde adeta pornografik bir hikaye gibi anlatılmıştı
06:38ve bu haliyle basına sızdırılmıştı.
06:40Bu bölümümüzün sonuna geldik.
06:422024 Amerikan seçimlerini T24'ten takip etmeye devam edin.
Yorumlar