رام - هفدهم تیر

_ روزشمار ایرانی معنادار _ رخدادهای مهم ایران و جهان _

در تاریخ معاصرمان سه اتفاق در این روز افتاده که هر سه پیامد رخدادهایی بزرگ‌تر و مهم‌تر بوده‌اند. مهم‌تر از همه آن که در روز دوشنبه هفدهم تیر سال ۱۲۲۹ خورشیدی علی‌محمد باب اعدام شد. دیگر آن که در ۱۳۰۳ ملک الشعرای بهار درباره‌ی به قتل رسیدن دوستش عشقی همدانی در مجلس نطق کوبنده‌ای کرد و عصرگاه همان روز واعظ قزوینی که برای کاری به مجلس رفته بود ترور شد. برخی می‌گویند او را اشتباهی به جای بهار کشته‌اند، اما این احتمال هم وجود دارد که ترور او امری مستقل بوده باشد. در ۱۳۱۶ هم به دنبال آشکار شدن ایران‌ستیزی شوروی‌ها در آسیای میانه و قفقاز و کشتار مردم این سامان، دولت‌های ایران، عراق، ترکیه و افغانستان پیمان سعدآباد را برای مقابله با نفوذ کمونیسم امضا کردند.
در تاریخ جهان این روز با رخدادهای اثرگذار مهم‌تری گره خورده است. در ۴۷۸ هجری خورشیدی پانزده هزار سرباز صلیبی قحطی‌زده که اورشلیم را محاصره کرده بودند گرداگرد شهر مراسمی مذهبی برگزار کردند و مایه‌ی وحشت ساکنان شهر شدند. در ۸۷۶ واسکو دو گاما نخستین سفر مستقیم اروپاییان به قصد رسیدن به هند را آغاز کرد، در ۱۱۹۴ شارل موریس دو تالیران پریگور اولین نخست‌وزیر فرانسه شد و در ۱۳۴۹ نیکسون به سرخپوستان آمریکا حق خودمختاری داد و البته این پس از آن بود که تقریباً همه‌شان کشتار شده بودند و جمعیتشان به اقلیت کوچکی بی‌خطر تبدیل شده بود. در ۱۳۷۳ هم پس از درگذشت کیم ایل سونگ ، پسرش کیم جونگ ایل به رهبری کره‌ی شمالی رسید.
دو واقعه‌ی فرهنگی مهم هم در این روز رخ داده است. یکی که مذهبی است آن که در ۹۵۸ شمایل مقدس «بانوی قازان » که بنا بر افسانه‌ها صد و چهل سال پیش در قسطنتنیه گم شده بود، در شهر قازان یافته شد. این شمایل را کلیسای ارتدوکس و بعدتر کلیسای کاتولیک تقدیس کرد و به یکی از نمادهای مهم دینی در روسیه تبدیل شد. دیگری آن که در ۱۲۶۸ اولین شماره از روزنامه‌ی وال‌استریت جورنال منتشر شد و به مرجعی در زمینه‌ی تبادلات اقتصادی بدل شد.
زادگان نامدار این روز عبارت‌اند از فردیناند فون زپلین مخترع آلمانی کشتی هوایی (۱۲۱۷)، و جان دی راکفلر مؤسس آمریکایی کمپانی استاندارد اویل (۱۲۱۸)، آلفرد بینه روانشناس و مبتکر فرانسوی تست هوش و مفهوم هوش‌بهر (۱۲۳۶)، و ارنست بلوخ مورخ و فیلسوف آلمانی (۱۲۶۴). کریستین هویگینس منجم و ریاضی‌دان هلندی (۱۰۷۴)، الیهو ییل تاجر نیکوکار و مؤسس دانشگاه ییل (۱۱۰۰) و کیم ایل سونگ (۱۳۷۳) هم در این روز درگذشته‌اند. به دنبال مرگ کیم ایل سونگ نُه روز عزای عمومی در کره اعلام شد و موسیقی، بازی، ورزش، سرگرمی و خندیدن در این ایام ممنوع شد!


پژوهش و نگارش: دکتر شروین وکیلی
ویرایش و پردازش: بهنوش عافیت‌طلب
خوانش و تدوین: فرهاد آقابابایی


#دان
#Done
#Sherwin_Vakili
#شروین_وکیلی
#رام
#Ram
#تیر