- 17 saat önce
Kategori
📚
ÖğrenmeDöküm
00:00:00Dostlar merhabalar, mutlu akşamlar diliyorum. Hepinize hoş geldiniz.
00:00:07Mutlu akşamlar dedim ama tabi ki bu akşamın konusu hüzünlü bir hikaye.
00:00:12Malumunuz yarın 10 Kasım, dolayısıyla da 10 Kasım'a özel olarak Atatürk ile Mustafa Kemal ile ilgili bir konuyu ele
00:00:23almak ihtiyacı hissettim.
00:00:25İstediğim ki onun hastalığı ve vefatından biraz bahsedeyim.
00:00:29Neler yaşanmış? Biraz bunlara bakalım.
00:00:32Onun hastalığı ve vefatıyla ilgili çok şey söylenmiştir.
00:00:35Çok şey yazılıp çizilmiştir.
00:00:38Belgelerle tek tek gün be gün, an be an hatta saat ve saate varıncaya kadar da ortaya konmuştur.
00:00:46Özellikle de hastalığın başlaması, teşhisin gecikmesi, buna bağlı olarak tedavinin de gecikmesi,
00:00:54yanlış tedavi yöntemleri, bunun yanında öldürüldüğüne dair bir takım iddialar ve bu anlamda çeşitli spekülasyonlar da yapılmıştır.
00:01:04Genel kanı olarak teşhisin geç konduğu ve bu nedenle tedavinin de geciktiği,
00:01:10artık tedavinin çözüm olmadığı noktasında bir görüş birliği vardır.
00:01:16Ben de işte bunları derleyip, toparlayıp sizlere anlatmaya gayret edeceğim.
00:01:21Genel olarak baktığımız zaman aslında teşhis ve tedavi süreciyle ölümü arasında çok fazla bir zaman farkı yok.
00:01:29Takriden bir 10 ay kadar sürmüş, yani 3 aşağı 5 yukarı.
00:01:34Ama hastalığın sinyalleri daha öncesinden yavaş yavaş verilmiş aslında.
00:01:40Fakat hastalık anlaşılamamıştır.
00:01:42Hastalığının ayak sesleri aslında 1-2 yıl öncesinden gelmeye başlamıştır.
00:01:48Ancak anlaşılamıyor, tespit edilemiyor, iş işten geçtikten sonra tespit ediliyor, o yüzden de çözüm olmuyor.
00:01:56Gelişmelere bakılırsa 1936 yılında hastalıkla ilgili ilk belirtilerin ortaya çıktığı anlaşılıyor.
00:02:06Nitekim de bu safhattan sonra sinsi bir şekilde hastalık ilerliyor, ilerliyor.
00:02:112 yıl içerisinde artık iyice vücudu sarıyor ve geç de fark edilince neticede tedavide çözüm olmuyor.
00:02:21Aslında Mustafa Kemal zaten değerli dostlar böyle çok sağlıklı bir hayat yaşamamış.
00:02:26Ölüm hastalığına yakalanmadan önceki sürece bakıldığı zaman da sürekli hastalıklarla boğuşan birisidir.
00:02:34Bir taraftan hastalıklar, bir taraftan da asker olması nedeniyle zor bir hayat yaşamıştır.
00:02:39Cepheden cepheye koşmuştur, öyle çok vücudu dirençli olan birisi değildir.
00:02:44Nitekim müzmin bir böbrek hastası olduğu, böbrek ağrıları çektiği, bu nedenle de zaman zaman tedavi için kaplıcalara gittiğine dair hakkında
00:02:55bilgi vardır.
00:02:56Hastalığının irsi olduğunu söyleyenler bile olmuştur.
00:03:00Nitekim de birinci dereceden akrabaları arasında da hastalık yüzünden ölenler vardır.
00:03:06Mesela babası barsak hastasıydı ve bu sebeple ölmüştür.
00:03:10Üç kardeşini kaybetmiştir küçük yaşlarda.
00:03:13Bunlar çeşitli hastalıklardan vefat etmişlerdir.
00:03:16Kendisi de zaten çocuk yaştayken, henüz manastırda öğrenciyken yüksek ateşli bir hastalık geçirmiştir.
00:03:23Adeta ölümden dönmüştür.
00:03:26Yani bunlara baktığımız zaman aslında daha çocuk yaştayken veya ölüm hastalığına yakalanmadan önce bir takım belirtiler vardır.
00:03:36Daha sonraki hayatında da yer yer ateşli sıkma hastalıkları çekmiş, bir ara şiddetli bir İspanyol gribine yakalanmış ve özel tedaviyle
00:03:46ancak atlatabilmiştir.
00:03:48Bütün bunların yanında birden müzmin bir böbrek hastalığı eklenince çok sağlıklı bir hayat geçirmediğini veya sürdürmediğini zaten görüyoruz.
00:03:57Üstelik de az önce söylediğim gibi cephelerden cephelere koşan bir insan hiçbir zaman düzenli bir hayatı yoktur.
00:04:05Şimdi bunları söylerken aslında içimden bir şeyler geçiyor böyle.
00:04:10O kadar üzülüyorum ki sevgili dostlar.
00:04:12Bakınız hamaset yapmıyorum.
00:04:15Sadece içimden gelerek konuşmaya gayret ediyorum.
00:04:19Bu din insanı öyle bir noktaya getiriyor.
00:04:23Öylesine çileden çıkarıyor ki yanlış inanç büsbütün bir canavara dönüştürebiliyor.
00:04:32Düşünün 57 yıllık ömür.
00:04:3557 yıllık ömrün şöyle 10-15 yılını çıkarın.
00:04:40Yani ortalama ne diyelim buna 45 hadi biz biraz daha indirelim 40 yılını ülkesi için mücadele eden, cepheden cepheye koşan,
00:04:48yaralanan, ne bileyim hastalıklar çeken, ölümler atlatan, hakkında idam fermatları verilen,
00:04:55kelle koltukta mücadele eden bir insan ve bugün bu insan için yapılanlara bakılınca emin olun ben insanlığımdan utanıyorum.
00:05:05Bu kadar mı din sizin bütün hayatınızı etkiledi de bambaşka bir kimlik oldunuz?
00:05:12Bütün kininizi, öfkenizi kustuğunuz zaman siz dini mi kurtarıyorsunuz?
00:05:16İnsan gider biraz hayatını inceler, araştırır, bakar, sorar, öğrenir.
00:05:21Ama bunu yapabilmek için bir kere özgür bir düşünceye sahip olmak gerekiyor.
00:05:27Özgür bir kafaya sahip olmak gerekiyor.
00:05:30Bu kadar nankörlüğü bir insan üstelik de dindarlığıyla nasıl bağdaştırabiliyor?
00:05:35Ben bunu anlamış değilim.
00:05:37Bu insanın hiçbir zaman düzenli bir hayatı olmamıştır.
00:05:42Savaşlara katılmış, mücadeleler yatmış, o milli mücadele dönemi devlet kurmuş, ondan sonra başlatmış olduğu altyapı çalışmaları, faaliyetler, yenilikler, devrimler ve
00:05:55yaşadığına bakınız.
00:05:57O cumhuriyeti sağlam temeller üzerine oturtmak için verdiği mücadeleye bakın, o ufka bakın.
00:06:03Bu hastalığı süresince açıklayacağım hatayla ilgili özverisine bakın.
00:06:09Yahu insanın söz söylemesi için, ne bileyim yani insanlık duygularını kaybetmesi gerekir.
00:06:17Sizin inancınız sizin olsun.
00:06:19Bu insanın ne ettiğine, ne yaptığına bakın canım.
00:06:21Bir insanın ne yaptığına bakınız ya.
00:06:24Size yoktan bir ülke var etmiş, bitmiş, tükenmiş, küllerinden yepyeni bir özgür cumhuriyetçi kalmış.
00:06:34Sizi medeni dünyanın bir üyesi, bir bireyi, bir yurttaşı yapmış.
00:06:41Akıl ve bilim temelli bir bağımsız devlet kurmuş.
00:06:45Ve herkesin saygı duyduğu, dünyanın saygı duyduğu bir lidere sahipsiniz canım ya.
00:06:53Siz ne milletsiniz Allah aşkına ya.
00:06:55Bu nasıl bir nankörlüktür Allah aşkına ya.
00:06:58Bir insan bu kadar nankörlükle nasıl yaşayabilir Allah aşkına ya.
00:07:05Çok mu rahatsızsınız?
00:07:08Özlediğiniz hayat örnekleri var.
00:07:12Yakınımızda İran var.
00:07:14Gidin oraya şeriat.
00:07:15Ha şiit diyorsanız çözüm çok.
00:07:18Aynen sizin gibi dogmatik sünniciler,
00:07:21Suudiler de bol miktarda.
00:07:23Yani bizim cil ve gözün öteye geçtiğiniz zaman mebzul.
00:07:27Gidin oralarda yaşayın.
00:07:28Bir deneyin.
00:07:30Ha daha daha özlediğiniz bir şeriat ülkesi arıyorsanız,
00:07:35mis gibi, nur topu gibi bir Afganistan var.
00:07:38Gidin oralara kardeş.
00:07:40Bunu derken, yani bu ülke benimdir de siz gidin demiyorum.
00:07:44Gidin neyi özlediğinizi, neyi hayal ettiğinizi bir görün.
00:07:48Ve kime düşman olduğunuzu bir görün.
00:07:51Şu anda nefes alıyorsanız,
00:07:54Ve bugün ülkemiz bu duruma gelmişse,
00:07:58Tartışmasız,
00:08:00Bu Mustafa Kemal'in eseridir.
00:08:03Atatürk'ümüzün eseridir.
00:08:06Bunu bir insan nasıl görmezden gelebilir?
00:08:09Atanı için mücadele eden bir insan.
00:08:11Bu bir Osmanlı paşasın.
00:08:14Parlak bir Osmanlı paşasın.
00:08:16İstese saltanatın yanında yara alır mıydı?
00:08:19Alırdı.
00:08:20Bir eli yağda, bir eli balda olur muydu?
00:08:24Olurdu hocam.
00:08:28Anadolu'ya geliyor.
00:08:30Mücadeleye başlıyor.
00:08:31Ardından bütün haklarından mahrum kalıyor.
00:08:35Biz işimizi kaybedeceğiz diye ödümüz patlıyor.
00:08:39Adamın bütün hakları gidiyor elinde.
00:08:41O Kazım Karabekir'le Erzurum'daki görüşmesine bakınız.
00:08:47Eğer Kazım Karabekir tutukladım seni dese bitmiş hocam iş.
00:08:52Bu durumda ya.
00:08:54Ya siz bu özverinin Allah aşkına kaçta kaçını yerine getirebilirsiniz de.
00:09:00Kalkmış Mustafa Kemal aleyhine konuşuyorsunuz ya.
00:09:03Siz ne milletsiniz ya.
00:09:06Sizden nasıl bir vicdan var?
00:09:09İstediğiniz kadar çırpının.
00:09:11Kimsiniz, nesiniz?
00:09:12Gidin, feslinin peşine takılın.
00:09:16Debeleni durun ve pisliğinizle boğulun.
00:09:18Kardeş ne diyebiliriz?
00:09:20Neticede
00:09:21Anadolu'ya çıkıyor.
00:09:23Hakkında ölüm fermanı veriliyor bu insanın.
00:09:26Bunca hastalığın yanında bir de bunlarla boğuşuyor bu insan.
00:09:29Ölüm fermanı veriliyor.
00:09:30İdam fermanı.
00:09:31İdam fermanı verilse
00:09:32Ertesi gün ölürüz zaten.
00:09:36Bunu ne için yaptı?
00:09:39Ne için yaptı ya?
00:09:41Cumhuriyeti kurdu.
00:09:42Kurduktan sonraki sürece 1930'lara geleni halifeliği kaldırdı vesaire.
00:09:47Yahu istese saltanat kurar.
00:09:49Ben de padişahım dese.
00:09:51Bunu kabul ettirir miydi?
00:09:53Bal gibi.
00:09:56Halifeyim dese bunu kabul ettirir miydi?
00:09:58Bal gibi.
00:09:59Dinin kapısına ilelebet kilit vurdum bir daha açılmayacak deseydi yapabilir miydi?
00:10:06Yapardı.
00:10:07Bütün bütün bütün bütün imkanlar elindeydi.
00:10:10İstese dinin üzerinde tepinir.
00:10:13Bunların yaptığı gibi.
00:10:15İstese de dinin kapısına kilit vururdu.
00:10:19İstese de muazzam bir diktatör olur muydu?
00:10:23Bal gibi de olurdu.
00:10:26Yanında Mussolini vardır.
00:10:29İşte İtalya, Alanya, Antalya deyip Akdeniz benimdir diye çıkmıştı ortaya.
00:10:34Hitler
00:10:35Siz beni seçin.
00:10:37Avrupa'nın yarısını Alman yapacağım dedi.
00:10:41Beri tarafta Lenin.
00:10:42Öte yandan İspanya'da Franco.
00:10:44Tanmadan.
00:10:46Mercimek kadar beyninizle kalkıyorsunuz da
00:10:49Efendim Mustafa Kemal diktatördü diyorsunuz ya.
00:10:53Yazıklar olsun sizin halinize.
00:10:56Pecmürdeler yazıklar olsun sizin halinize.
00:10:59Yahu istese bal gibi diktatördü kurardı zaten.
00:11:03Bunu bile anlamayacak kadar
00:11:06ne diyelim zihniniz iyiliş olmuş.
00:11:09Düşünme kapasitenizi kaybetmişsiniz.
00:11:13Bunu ille de böyle Mustafa Kemal'e
00:11:16övünç içinde söylemiyorum ya.
00:11:17Bir realite bu canım.
00:11:19Bu bir realite.
00:11:20Ya benim söylememin bir anlamı yok.
00:11:22Bu bir realite zaten.
00:11:23Yüz sene önümüzde bu insan ya.
00:11:25En az yüz sene ya.
00:11:30Allah'a şükreder insan ya.
00:11:32Onun için de diyorum bak bir ilahiyatçı olarak
00:11:34bu benim alanım ilahiyatçı olarak
00:11:36İslam tarihi boyunca
00:11:39bütün bütün bütün zalim iktidarlar
00:11:43hep din üzerinde tepinmişler.
00:11:47Din üzerinde tepiçmişler.
00:11:49Dini maske etmişler.
00:11:51Kendilerine fakihler atamışlar.
00:11:55Ve din üzerinden korkunç ceberrut bir saltanat kurmuşlardır.
00:12:00Bunu bu insan yapamaz mıydı?
00:12:02Tek hala yapabilirdi.
00:12:04Pek hala yapabilirdi.
00:12:07Ama yapmayacaktı hocam.
00:12:09Çünkü vicdanlıydı.
00:12:10Çünkü
00:12:11o
00:12:13gerçeği görmüştü.
00:12:16Dünyayı tanımıştı.
00:12:18Sizin zihniniz ondan yüz sene sonra
00:12:20hala ortaça bataklığından buraya gelememiş.
00:12:23Hala
00:12:24püsküllünün peşine gidip de
00:12:25halifeliği çözüm olarak görüyorsunuz.
00:12:27Hala
00:12:28saltanatı çözüm olarak görüyorsunuz.
00:12:30Hala
00:12:31kalkmışsınız kölelikten, cariyelikten bahsedersiniz.
00:12:36Sizde insan onuru diye bir şey yok ki hocam.
00:12:38Tuzunuz kuru nasılsa.
00:12:40bedel ödemeden muazzam bir cumhuriyet,
00:12:44hiç hak etmediğiniz demokrasi
00:12:46olacağı budur tabii.
00:12:48Bedel ödeseydik biz böyle olmayacaktı.
00:12:51Ben size bir şey söyleyeyim sevgili dostlarım.
00:12:53bu dinbazlar, din düşmanlığı yapıldı,
00:12:56din adamları asıldı, kesildi diyorlar ya.
00:12:59O sadece milli mücadele düşmanlarına
00:13:01yapıldı.
00:13:02Din üzerinde tepilen, din kalpazanlarına
00:13:04karşı Mustafa Kemal göz açtırmadı.
00:13:07yani şunu söylüyorum daha özet ifadeyle.
00:13:12bu dindar mahallemi diyelim.
00:13:15Ben de içinde bulunduğum için
00:13:17bizim mahallemi diyelim.
00:13:19Ne deseniz deyiniz.
00:13:20Ama
00:13:21dinbaz mahalle
00:13:23hiç bedel ödemedi hocam biliyor musunuz?
00:13:26Bakınız
00:13:27Mustafa Kemal
00:13:28Cumhuriyeti kurdu
00:13:29ve armağan etti bunlara.
00:13:31Buyurun
00:13:32sizin dedi.
00:13:34Cumhuriyetin imkanlarıyla
00:13:35semirdikçe semirdiler.
00:13:38Aksırırcasına, tıksırırcasına
00:13:40artık kusacaklar.
00:13:41Doldu mide doldu, ateş doldu mideye.
00:13:44Ama doymadılar.
00:13:46Bir bundan doymadılar.
00:13:48Bir nankörlükten
00:13:49bir de ona düşmanlıktan.
00:13:51Müslümanlar
00:13:53yani Türkiye'de
00:13:54kendilerini dindar görüp de
00:13:56bu şekilde tanımlayanlar
00:13:58asla bedel ödememişlerdir hocam.
00:14:01Altını çizerek söyleyeyim size.
00:14:04Yansaydılar
00:14:05bakınız yanmak
00:14:06yol yürümek
00:14:08çile çekmek insanı pişirir.
00:14:11O yüzden pişmemişlerdir.
00:14:14Yol yürümek adamı pişirir.
00:14:16Çile adamı pişirir.
00:14:20İmkanlarının elinden alınmasa
00:14:21adamı pişirir.
00:14:23Anlarsınız o zaman.
00:14:25Havadan düşünce bu kadar.
00:14:26Böyle oluyor işte hocam.
00:14:31en güzel çözüm demokrasi dedi.
00:14:35Hiç hak etmeyen insanlara
00:14:38demokratik bir cumhuriyet bıraktı.
00:14:41O bile anlamıyor ya.
00:14:43Ve hala diyor seçimliği olmadı ya.
00:14:465 yaşındaki çocuk
00:14:48bunu söylemez yahu.
00:14:50Hazreti Ali'ye sıra gelince
00:14:51Osman'ın katillerini niye yargılamadı diye
00:14:54sorulunca
00:14:55efendim işte daha zemin uygun değildi.
00:14:58O nedenle bir toparlansaydı
00:14:59işte Ali bunları halledecekti falan diyorsun.
00:15:02Ki üstelik de öyle değil.
00:15:04Hazreti Ayşe'ye karşı savaşırken
00:15:05Cemel'de koca ordu buluyor da
00:15:07ordusundaki katilleri neden yargılamıyor?
00:15:11Siz bunu daha şartlar uygun değildi diyorsun.
00:15:15Koca bir mücadele verilmiş.
00:15:17Yepyeni bir sistem kuruluyor.
00:15:18Cumhuriyet inşa edilmiş.
00:15:19Devrimler yapılmış.
00:15:22Bizimki de kalkmış yandan çarklı.
00:15:24Efendim işte seçim niye yok?
00:15:26E denendi 1929'larda.
00:15:28Ne oldu?
00:15:30Yahu sizin beğenmediğiniz
00:15:31sizin şeytanlaştırdığınız
00:15:33CHP yine kalktı
00:15:3545-46'larda seçimin önünü açtı.
00:15:40İsteseydi devam ettirirdi.
00:15:41Bunlar bedel ödemediği için
00:15:45okumadıkları için
00:15:47cehaletlerinin sefasını sürüyorlar.
00:15:49Ben bunu söyleyeyim size.
00:15:50Daha ortada bir şey yok.
00:15:51Osmanlı dönemi.
00:15:52Libya'ya gidiyor.
00:15:55Kaçak yollarla gidiyor buraya biliyorsunuz.
00:15:57Biz olsak nasıl sıvışırız da
00:15:59nasıl tatlı kazancımızı sürdürürüz
00:16:00bunun yoluna gideriz.
00:16:02Ya adam çılgın ya.
00:16:04Bunu olumlu anlamda söylüyorum.
00:16:06Turgut Özatman'ın o çılgın Türkler diyor ya.
00:16:08Öyle demiyor mu zaten Refik Halit Karay?
00:16:10Kuzum Mustafa
00:16:12sen aklını mı yedin diyor.
00:16:14İnanamıyorlar.
00:16:15Nitekim göreceğiz.
00:16:17Hastalığı sırasında da
00:16:18yahu ölüm döşeğinde adam ölüm döşeğinde
00:16:20Hatay'ı kurtarıyor ya.
00:16:22Fransa'yı dize getiriyor bu insan ya.
00:16:26O ölüm döşeğinde Hatay'ı kurtarıyor.
00:16:28Bugün Hatay'ın geldiği noktaya bakınız hocam.
00:16:31İnsan nasıl kahretmesin buna ya.
00:16:34Nasıl kahretmesin buna ya.
00:16:36Libya'ya gidiyor kaçak yollardan.
00:16:39Orada mücadele ediyor.
00:16:40Ve orada biliyorsunuz bir bombardımanla
00:16:44bir şarap nelden dolayı
00:16:47neredeyse bir gözünü tamamen kaybediyor.
00:16:49Ciddi oranda görme kaybı yaşamıştır aynı zamanda.
00:16:51Yani ölüm tehlikeleri atlatmıştır.
00:16:53Meli Mücadele'de attan düşmüş
00:16:56kaburgaları kırılmıştır.
00:16:57Cumhuriyeti kurmuş
00:16:58az buçuk belki nefes alacak
00:17:01iki kez kalp krizi geçiriyor.
00:17:04Bu hayatın içerisinden gelen bir insana
00:17:07yahu siz nasıl olur da
00:17:09bu kadar nankörlük edersiniz ya.
00:17:13Sık sık burnu kanar yine bu dönemlerde.
00:17:15Ve bu kalp krizleri sırasında da
00:17:17tesadüfen Doktor Refik Saydam
00:17:19yanındadır ve
00:17:20onun sayesinde hayata tutunabilmiştir.
00:17:23Bunlara ilave eden
00:17:24çeşitli suikastları biliyorsunuz.
00:17:28Hakkındaki idam fermanlarını biliyorsunuz.
00:17:31Bütün bunların yanında
00:17:33zor bir hayattan geldiğini görüyoruz.
00:17:37Atatürk
00:17:381936 yılına doğru
00:17:41aşırı derecede
00:17:43kendisini
00:17:43yorgun hissetmeye başlamıştır.
00:17:46Artık zaten
00:17:4757 yaşında oluyor. Demek ki
00:17:4955 yaşlarında
00:17:50aşırı derecede yorgun hissediyor kendini.
00:17:53Ama yorgunluğun sebebi belli değil.
00:17:56Bu dönemlerde
00:17:57sık sık burun kanamaları geçiriyor.
00:18:00Ne bileyim
00:18:01gözle görülür bir şekilde
00:18:02eriyor, zayıflıyor.
00:18:04Ateşli hastalıklara maruz kalıyor.
00:18:0736 yılları böyle
00:18:0937 yılına doğru
00:18:11özellikle de
00:18:12bacaklarında bir kaşıntı
00:18:14beliriyor,
00:18:15nüksediyor.
00:18:16Aynı zamanda
00:18:17yürüme zorlukları çekiyor.
00:18:19Neticede
00:18:20Mustafa Kemal'imizin
00:18:21şikayetlerinin
00:18:22artması üzerine
00:18:23doktorlara gözükmek istiyor.
00:18:26Ve doktorlar
00:18:27muayene ediyorlar.
00:18:28Çeşitli tavsiyelerde
00:18:29bulunuyorlar.
00:18:30Ancak
00:18:31belirtilerin,
00:18:32yorgunluğun ve
00:18:33kaşıntının
00:18:33sebebi net olarak
00:18:35tespit edilemediği için
00:18:37teşhis de konulanmıyor.
00:18:38Ama şikayetleri de
00:18:39devam ediyor.
00:18:41Bu şikayetlerinin
00:18:42devam ettiği dönemde
00:18:43dikkat edin.
00:18:44Artık
00:18:451938
00:18:46yani 37-38
00:18:47Hatay meselesi de
00:18:48Fransa'yla ciddi
00:18:49aramızda sorun.
00:18:51Zaten
00:18:51ta
00:18:521920'lerden sonra
00:18:54Suriye bölgesine
00:18:55yerleşmişler.
00:18:56Fransa buralara hakim.
00:18:57Dolayısıyla da
00:18:58Fransa'yla
00:18:58Hatay meselesi
00:18:59epey sorun.
00:19:00Bu ayrı bir konu.
00:19:01Epey uzundur.
00:19:02Fransa
00:19:02Suriye'yi bölmüş
00:19:04çeşitli
00:19:05otonom bölgeler
00:19:05oluşturmuş.
00:19:06Hatay'da
00:19:06küçük bir
00:19:07devletcik gibi
00:19:08ortada duruyordu ve
00:19:09onların denetimindeydi.
00:19:11Dolayısıyla da
00:19:11böyle bir sorun var.
00:19:12Tabi o zamana kadar
00:19:13dış basında
00:19:14Mustafa Kemal'in
00:19:15hastalığı
00:19:16bilemiyor.
00:19:17Ama
00:19:17bu sefatta
00:19:18Fransız elçisi
00:19:20Hatay meselesini
00:19:21görüşmek için
00:19:22Atatürk'le
00:19:23bir görüşme yapıyor.
00:19:25Geliyor
00:19:25görüşüyor.
00:19:26Fransız elçisi
00:19:27Mustafa Kemal'le
00:19:29karşılaştığı zaman
00:19:30onda
00:19:31gözle görüldüğü
00:19:32bir rahatsızlığın
00:19:32olduğunu fark ediyor.
00:19:34Ve hemen
00:19:35ülkesine bir
00:19:36rapor geçiyor.
00:19:37Atatürk
00:19:38hasta diyor.
00:19:38Aynı zamanda da
00:19:39bu raporun da
00:19:40zihnen
00:19:40fiziken
00:19:42çöküşte olduğunu
00:19:43ifade ediyor.
00:19:44Hatta
00:19:44son
00:19:45aylara doğru
00:19:46diyor
00:19:47yer yer
00:19:48kendisinden
00:19:48geçtiğine
00:19:49dair
00:19:50bir takım
00:19:51bilgiler de
00:19:52aldığını
00:19:52ekliyor.
00:19:53dikkat edilirse
00:19:55Fransa'yla
00:19:56böyle bir
00:19:57kertede
00:19:57artık yavaş yavaş
00:19:59hastalıkta
00:20:00gündeme geliyor.
00:20:01Belli taraftan da
00:20:02Mustafa Kemal için
00:20:03Hatay
00:20:04hayat memat
00:20:05meselesi.
00:20:06Dolayısıyla da
00:20:07durum kritik.
00:20:09Batı'da
00:20:09artık yavaş
00:20:10yavaş
00:20:11Mustafa Kemal'in
00:20:13ciddi
00:20:14hasta olduğu
00:20:15ve ölmek
00:20:16üzere
00:20:16olduğu gibi
00:20:17şayalar,
00:20:19dedikodular,
00:20:19haberler çıkıyor.
00:20:20Fransız elçiyle de
00:20:22görüşmesinin
00:20:23sebebi
00:20:23zaten bu
00:20:24Hatay meselesidir.
00:20:26Hatay konusunda
00:20:27ona kararlılığını
00:20:28bildirmiştir.
00:20:29Hatta
00:20:29ben halkıma söz verdim
00:20:31Hatay'ı alacağız
00:20:32diye çok net bir
00:20:33şekilde hiç taviz
00:20:34vermeden
00:20:35böyle bir
00:20:36kararlılıkta
00:20:36düşüncesini
00:20:37dile getiriyor.
00:20:39Dış basında
00:20:40hasta olduğuna
00:20:42dair haberler
00:20:42çıkınca
00:20:43bu sefer
00:20:44Dışişleri
00:20:45Bakanlığı
00:20:45bir açıklama
00:20:47yapıyor.
00:20:48Soğuk algınlığına
00:20:49bağlı
00:20:49tamamen de
00:20:50yalanlanamıyor
00:20:50tabi.
00:20:51Soğuk algınlığına
00:20:51bağlı
00:20:52bir hastalık
00:20:53geçirdiğinden
00:20:54bahsediliyor.
00:20:54Ama
00:20:54bir yandan da
00:20:56Fransa'dan
00:20:57veya yurt dışından
00:20:58bazı ilaçlar
00:20:59getiriliyor.
00:21:00Özellikle de
00:21:01kaşıntılarının
00:21:02giderek artması
00:21:03üzerine
00:21:04Alman cilt
00:21:05doktoru
00:21:06çağrılıyor.
00:21:07Doktor
00:21:07kaşıntının
00:21:08sebebini
00:21:09bir türlü
00:21:10bulamıyor.
00:21:10Muayene ediyor
00:21:12ve sonunda
00:21:13muhtemelen
00:21:14diyor bu
00:21:14karınca ısırmasından
00:21:15olabilir
00:21:16şeklinde
00:21:16bir
00:21:17palyatif çözüm
00:21:18ortaya atıyor.
00:21:20Bu nedenle de
00:21:20beş gün süreyle
00:21:22köşkü de ilaçlıyorlar.
00:21:23Karınca ilacı.
00:21:24Ortada karınca yok
00:21:25ama
00:21:26karınca ısırığına bağlı
00:21:28kaşıntıymış diye.
00:21:29Dolayısıyla da
00:21:30köşkte karınca
00:21:31olmadığı halde
00:21:32karıncalarla
00:21:34mücadele
00:21:34ediyorlar.
00:21:35Güya ve
00:21:36beş gün süreyle
00:21:37köşk ilaçlanıyor.
00:21:38her ne kadar
00:21:39karıncadan kaynaklı
00:21:40kaşıntı
00:21:41dese de
00:21:41sonuç
00:21:42değişiyor.
00:21:43Aynı zamanda
00:21:44karaciğerden
00:21:45kaynaklı bir
00:21:46sıkıntının
00:21:46olduğu da
00:21:47tespit edilemiyor.
00:21:48Çünkü
00:21:48bu belirtiler
00:21:49aslında
00:21:50karaciğerle
00:21:50alakalı.
00:21:51Ama tıp
00:21:52demek ki
00:21:52o günkü
00:21:52şartlar daha
00:21:53gelişmemiş.
00:21:54Bunun
00:21:55bağlantısı
00:21:56belki o dönemde
00:21:56bu kadar
00:21:57kurulamamıştı.
00:21:58Neticede
00:21:59burun kanamaları
00:22:00oluyor.
00:22:00Aşırı yorgunluk
00:22:01oluyor.
00:22:01Bunun karaciğerden
00:22:02kaynaklı
00:22:03olabileceği de
00:22:03düşünülmüyor.
00:22:04böylesine şimdi
00:22:05önemli bir isim
00:22:06düşünün.
00:22:06Bir devlet adamı
00:22:07artık dünyaya
00:22:08mal olmuş
00:22:09sadece Türkiye değil
00:22:10Türkiye sınırlarına
00:22:11taşmış bir
00:22:12lider
00:22:13bir büyük
00:22:14insan
00:22:14büyük komutan
00:22:15devlet adamı
00:22:16ve karıncaca
00:22:18ısırı tanısıyla
00:22:19meselenin
00:22:20geçiştirildiğini
00:22:21görüyoruz.
00:22:22Burasını
00:22:22hakikaten
00:22:23izah etmek çok zor.
00:22:24Akıl alır gibi değil.
00:22:25Bu safhatta
00:22:26ilaçlarla
00:22:27tedaviye devam ediliyorsa da
00:22:29herhangi bir
00:22:30sonuç alınamıyor.
00:22:31Belki
00:22:32çözüm
00:22:32olabilir diye
00:22:33kaplıcaya gitmesi
00:22:34öneriliyor.
00:22:35O yüzden de
00:22:35Yalova'daki
00:22:36kaplıcaya gidiyor.
00:22:38Ancak
00:22:38yine çözüm
00:22:39olmuyor.
00:22:40Burada
00:22:40bulunduğu sırada
00:22:42işte takriben
00:22:42bir, bir buçuk
00:22:43yıl kadar
00:22:43zaman geçecek.
00:22:45Devreye
00:22:45sokulan
00:22:46çözümler
00:22:47veya tedavi
00:22:47yöntemlerinin
00:22:48hiçbirisinden
00:22:49sonuç alınamayacak
00:22:50ve hastalık
00:22:51deyim yerinde ise
00:22:52ertelenecektir.
00:22:54Yani ya
00:22:54ihmalden ya
00:22:55bilinçsizlikten
00:22:56ama nedense
00:22:57erteleniyor.
00:22:58Neticede
00:22:59tedavide
00:23:00gecikince
00:23:01tabi
00:23:02peşinden de yanlış
00:23:03tedaviler de
00:23:03eklenince
00:23:04sorunlar peş
00:23:05peşe yığılacak
00:23:06ve bir dizi
00:23:07muammada oluşacaktır.
00:23:08O nedenle de
00:23:09Mustafa Kemal'in
00:23:10öldürüldüğüne dair
00:23:11çeşitli iddialar
00:23:12dillendirilecektir.
00:23:13İşte Yalova'da
00:23:14Kaplıca'da
00:23:15bulunduğu sırada
00:23:16Dr. Nihat
00:23:18Reşat Belger
00:23:19vardır biliyorsunuz.
00:23:21Ona muayene
00:23:22olmak istiyor.
00:23:23Doktoru çağırıyorlar.
00:23:24Doktor geliyor
00:23:25muayene ediyor.
00:23:26Bu çok önemli
00:23:26bir kertedir.
00:23:28Doktor muayenesinde
00:23:30karaciğerinin
00:23:30sertleştiğini
00:23:31ve
00:23:32takriben
00:23:323 santim
00:23:33kadar da
00:23:34büyüdüğünü
00:23:35fark ediyor.
00:23:35Bu problemlerin
00:23:36doktor
00:23:37karaciğer kaynaklı
00:23:38olduğunu
00:23:39tespit ediyor.
00:23:40Atatürk
00:23:41kaşıntının
00:23:42sebebini buldunuz mu?
00:23:43Evet diyor.
00:23:43Bundan dolayıdır diyor.
00:23:45Peki bundan
00:23:45emin misiniz
00:23:46diye tekrar soruyor.
00:23:48Doktor da
00:23:48çok kararlı bir şekilde
00:23:49evet cevabını
00:23:50verince
00:23:51tabi Atatürk
00:23:52Dr. Neşet
00:23:53Ömer İlderp
00:23:54vardır.
00:23:55Onu çağırıyor.
00:23:56O da muayene ediyor.
00:23:57O da benzer
00:23:58tanrıyı koyunca
00:23:59artık
00:24:00Mustafa Kemal'in
00:24:01karaciğer
00:24:03hastası olduğu
00:24:04yani
00:24:04siroz başlangıcı
00:24:06olduğu
00:24:07siroz hastalığına
00:24:08yakalandığı
00:24:09tespit ediyor.
00:24:10Artık
00:24:11teşhis netleşince
00:24:12tedavi içinde
00:24:13yol haritası
00:24:14belirleniyor
00:24:15ama
00:24:16heyhat
00:24:16artık çok geç
00:24:17olmuştur.
00:24:18Çünkü
00:24:1936-37'ye
00:24:20geldik
00:24:2138'e
00:24:21dayandık
00:24:22daha
00:24:23hastalık
00:24:24teşhis edilememiş.
00:24:25Oysa
00:24:26günbegün
00:24:27hastalık
00:24:27ilerlemektedir.
00:24:28Bu sırada
00:24:30aynı zamanda
00:24:31bir de
00:24:32yetmemiş gibi
00:24:33üşütmeye
00:24:34bağlı olarak
00:24:34bir de
00:24:34zatürre
00:24:35geçiliyor.
00:24:35Ve 5 doktor
00:24:36muayene ediyor.
00:24:38Kapsamlı bir
00:24:39konsültasyona
00:24:40tabi tutuyorlar.
00:24:41Bu muayene
00:24:42neticesinde de
00:24:43artık
00:24:43karaciğerinin
00:24:44büyüdüğü ve
00:24:45siroz başlangıcı
00:24:46hastalığına
00:24:47yakalandığı
00:24:47aynı zamanda
00:24:48bu muayene
00:24:49sırasında
00:24:50bileğinde de
00:24:51kısmen bir
00:24:52ödemin
00:24:53oluştuğu
00:24:53tespit ediliyor.
00:24:55Derhal
00:24:55tedaviye
00:24:55başlanılıyor.
00:24:57Yurt dışından
00:24:57buna yönelik
00:24:58bu sefer
00:24:58ilaçlar getiriliyor.
00:25:00Artık
00:25:00kaşıntıları
00:25:01durmuştur.
00:25:02Ama
00:25:02karaciğer
00:25:03yavaş
00:25:04yavaş
00:25:05yavaş
00:25:05fonksiyonunu
00:25:06kaybetmektedir.
00:25:08Artık
00:25:08sağlıklı bir
00:25:09karaciğere
00:25:09sahip değildir
00:25:10Atatürk'ümüz.
00:25:11Üstelik de
00:25:12dediğimiz gibi
00:25:13böyle bir
00:25:14safahatta
00:25:15bir taraftan da
00:25:16Hatay
00:25:17meselesi vardır.
00:25:18Mustafa Kemal'imizin
00:25:19artık
00:25:19karaciğeri
00:25:20günbegün
00:25:22fonksiyonelliğini
00:25:23kaybetmektedir.
00:25:24Bir taraftan bu.
00:25:26Bir taraftan
00:25:26zatürrenin
00:25:27zaten bunu
00:25:28tetiklemesi ve
00:25:29vücudu bir o kadar da
00:25:30bitap düşüyor.
00:25:31Doktorlar
00:25:32ısrarla
00:25:34dinlenmesini öneriyorlar.
00:25:35Ama
00:25:35öte yanda
00:25:36Hatay meselesi var.
00:25:37Bir tarafta
00:25:38devlet işleri var.
00:25:39Evet
00:25:401938'e
00:25:41gelinmiş ama
00:25:42Cumhuriyeti öyle
00:25:43sağlam temelleri üzerine
00:25:44inşa edebilmek
00:25:45öyle kolay değildi.
00:25:46Bu yüzden de
00:25:47doktorların
00:25:48dinlenme
00:25:49tavsiyesi
00:25:50önerilerine
00:25:51rağmen
00:25:51yoğun işleri
00:25:52nedeniyle
00:25:53ve özellikle de
00:25:54bu Hatay meselesiyle
00:25:55yakından
00:25:56ilgileniyor.
00:25:57Yeteri kadar
00:25:58kendisine
00:25:58zaman ayıramıyor.
00:26:00Bunun yanında
00:26:01başka bir şey daha var.
00:26:02Olumsuzluklar
00:26:02üst üste geliyor.
00:26:04Mesela bu dönemde
00:26:05yani 1938
00:26:06dikkat edin
00:26:07yavaş yavaş yavaş
00:26:082. Dünya Savaşı'nın
00:26:10ayak sesleri
00:26:11gelmektedir.
00:26:12Mustafa Kemal
00:26:13bir de
00:26:14burayla ilgileniyor.
00:26:15Nitekim
00:26:16bu dönemde
00:26:17Ankara'da
00:26:18Balkan Devletleri'nin
00:26:19temsilcileriyle
00:26:20bir
00:26:21toplantı
00:26:22planlıyor ve
00:26:23bu toplantıda
00:26:24hedefi
00:26:25Balkan Birliği
00:26:26kurmaktır.
00:26:26Düşünebiliyor musunuz?
00:26:272. Dünya Savaşı
00:26:29Hitler
00:26:29Almanya'yı
00:26:31kasıp kavuruyor
00:26:31Avrupa'yı
00:26:32bir blok
00:26:33oluşturmaya çalışıyor.
00:26:35Bakınız
00:26:35hastalığın sırasında bile
00:26:36düşündüklerine
00:26:38bakınız ve
00:26:39attığı adımlara.
00:26:40Dolayısıyla da
00:26:41doktor tavsiyesine
00:26:43rağmen
00:26:44dinlenmesi
00:26:45gerektiği halde
00:26:45kalkıyor bu toplantı
00:26:47için
00:26:47Ankara'ya gidiyor.
00:26:49Ne diyor?
00:26:49Önemli devlet
00:26:50meseleleri karşısında
00:26:51mutlaka
00:26:52vazife başında
00:26:53bulunmak gerekir
00:26:55diyor.
00:26:55Böyle bir açıklama
00:26:56yapıyor.
00:26:57Ankara'ya gidiyor.
00:26:58Ankara'ya gidiyor ama
00:26:59tabii ki
00:27:00yol yorgunluğu
00:27:01zaten hastalıkta
00:27:02iyice
00:27:03onu zayıflatmıştır.
00:27:05Yorgunluk nedeniyle
00:27:06bir burun kanaması
00:27:07geçiliyor ve
00:27:08toplantıya
00:27:09geç de olsa
00:27:10katılacaktır.
00:27:11Böyle bir insan.
00:27:13Durumundan
00:27:14endişelenen
00:27:15dönemin
00:27:15başbakanı
00:27:16yakın dostu
00:27:17Celal Bayar
00:27:18Batı'da doktorlar
00:27:20teşhis etmiş
00:27:20işte
00:27:21Alman
00:27:22Fransız doktorlar
00:27:23bir takım isimler
00:27:24veriyor ve
00:27:25diyor ki
00:27:25bunları çağıralım
00:27:26tedaviye başlayalım.
00:27:28Mustafa Kemal'in
00:27:29verdiği cevap
00:27:30hani o beni
00:27:30Türk hekimlerine
00:27:31emanet edin
00:27:32sözü de var ya
00:27:33meşhur
00:27:34bununla alakalı olarak
00:27:35Hatay meselesi
00:27:37var diyor ortada.
00:27:38Hastalığın
00:27:38duyulursa
00:27:39bu olumsuz etki eder
00:27:41fena olur
00:27:41bu iş diyor
00:27:42ve bu öneriyi
00:27:43kabul etmeyecektir
00:27:44hocam.
00:27:44Şu hale bakın
00:27:45şu
00:27:46şu ufka
00:27:47şu adanmışlığa
00:27:48bakınız ya
00:27:50niçin
00:27:50Mustafa Kemal'ler
00:27:51çıkaramadığımızın
00:27:52bir sebebi de
00:27:53bu hocam.
00:27:54Maalesef
00:27:55bu devletin
00:27:56okullarında
00:27:56çocuklarımızı
00:27:57okutuyoruz
00:27:58bütün imkanları
00:27:59ellerine veriyoruz
00:28:00ama
00:28:01bir Mustafa Kemal
00:28:03gibi çılgın
00:28:04Türk yetiştirmekte
00:28:05aciz kalıyoruz
00:28:06hocam.
00:28:06Bu çok acıdır.
00:28:08Hem de
00:28:09onun kurduğu
00:28:09cumhuriyette.
00:28:10Düşünebiliyor musunuz?
00:28:12Hasta yatağında
00:28:12biz olsak
00:28:13başımız ağrıdığı zaman
00:28:14aman
00:28:15bütün takatimiz
00:28:16kesilir
00:28:16gidecek olsak
00:28:17işimize gitmeyiz.
00:28:18Ya efendim
00:28:19rapor alırız
00:28:19hemen yatarız.
00:28:21Dış basında
00:28:22çıkar bu haberler
00:28:23doktorlar
00:28:24dışarıdan gelir
00:28:25duyarlar diye
00:28:26bu dönemde
00:28:27olmaz diyor.
00:28:28O yüzden de
00:28:29Neşet Ömer'le
00:28:30irtibata geçilmesini
00:28:31istiyor ve
00:28:32bizim doktorlar
00:28:33muayene etsinler
00:28:33tedaviyi
00:28:34onlar karşılasın
00:28:35diyor.
00:28:35ve bu sefahattan sonra
00:28:38artık hastalığı
00:28:39her geçen gün
00:28:40biraz daha
00:28:41biraz daha
00:28:42artacak.
00:28:42Aynı zamanda
00:28:43Mustafa Kemal
00:28:44okuyup yazan
00:28:45çizen birisi
00:28:46biliyorsunuz.
00:28:47Dünyadan haberi
00:28:48olan bir insan
00:28:494600 kitap
00:28:50okumuş bu insan.
00:28:51Hastalığın ne olduğunu
00:28:52da biliyor
00:28:53araştırıyor.
00:28:54Artık
00:28:54siroz olduğunu
00:28:55bildiği için
00:28:56moral açısından
00:28:57kendisi de
00:28:58hayli yıpranmıştır.
00:28:59Zaten
00:28:59mental olarak
00:29:00korkunç bir
00:29:01yorgunluk vardır.
00:29:02İşte çileli bir
00:29:03hayat peşinden
00:29:05Cumhuriyet ve
00:29:05Cumhuriyet'in getirdiği
00:29:06o ağır yük
00:29:07hastalığı sırasında
00:29:09Hatay meselesi
00:29:092. Dünya Savaşı
00:29:10ve her zaman
00:29:12Cumhuriyet düşmanlarının
00:29:13potansiyel olarak
00:29:14var olması
00:29:14bir taraftan da
00:29:15hastalığın
00:29:16o günkü şartlarda
00:29:17tedavi edilemeyecek
00:29:19durumda olması
00:29:20moral açısından
00:29:21bir hayli
00:29:22onu yıpratmıştır.
00:29:23Çünkü
00:29:23sirozun
00:29:24ciddi bir hastalık
00:29:26olduğunu biliyor.
00:29:27Bu nedenle de
00:29:28yavaş yavaş
00:29:29arada bir
00:29:30gel gitler yaşıyor.
00:29:31Ölüm hislerine
00:29:32kapılıyor.
00:29:32Nitekim de
00:29:33yaveri
00:29:34Salih Bozok'a
00:29:34ben öleceğim
00:29:35Salih diyor.
00:29:36Hastalığım siroz.
00:29:37Okudum.
00:29:38Tetkik ettim.
00:29:39Bakınız okuyu
00:29:39araştırıyor.
00:29:40Siroz insanı
00:29:42mutlaka öldürür
00:29:43diyor.
00:29:43Şayet hastalığım
00:29:44daha önce
00:29:45teşhis edilseydi
00:29:46baştan önlemi
00:29:47alırdım diyor.
00:29:48Ama artık
00:29:49çok geç.
00:29:50Son derece
00:29:50realist
00:29:51bakınız.
00:29:52Yani
00:29:52demek istiyor ki
00:29:54doktorlar
00:29:54bir takım
00:29:55tavsiyede
00:29:55bulunuyorlar.
00:29:57Salih diyor ama
00:29:57zaten
00:29:59iş işten
00:29:59geçmiş.
00:30:00Yani o yüzden
00:30:00önlemin de
00:30:01önerilerin de
00:30:02bir şey yok.
00:30:03Belki baştan
00:30:04söyleseydiler
00:30:05bazı önlemler
00:30:06alırdım.
00:30:06Daha da
00:30:07ilerlemezdi.
00:30:08Artık
00:30:08kendisi de
00:30:09hastalığın ne derece
00:30:10ciddi boyutta
00:30:11olduğunun farkında.
00:30:14neticede
00:30:15Atatürk
00:30:15doktorların
00:30:16tavsiyesine
00:30:17uyarak
00:30:17yeme içmesine
00:30:19dikkat etmeye
00:30:19başlıyor.
00:30:20Çeşitli
00:30:20perhizler
00:30:21uyguluyor ve
00:30:22dinlenme
00:30:23tavsiyesine de
00:30:24biraz daha fazla
00:30:25uyuyor.
00:30:26Giderek
00:30:26yorgun düşmeye
00:30:28başlıyor.
00:30:29Hatay meselesi
00:30:29onu çok
00:30:30ilgilendiriyor.
00:30:31Diğer tavsiyelere
00:30:32yine bir şekilde
00:30:33uyuyor ama
00:30:33bu dinlenme
00:30:34tavsiyesine
00:30:35doktorların
00:30:36istediği şekilde
00:30:37uymuyor.
00:30:38neticede
00:30:39artık
00:30:39hastalığı da
00:30:40iyice ilerleyince
00:30:41en sonunda
00:30:42Başbakan
00:30:43Celal Bayar'a
00:30:43ne diyecektir?
00:30:45Ne yaparsan
00:30:46yap Celal.
00:30:47Artık
00:30:48takati
00:30:49kesilmiştir.
00:30:50Yani yurt dışından
00:30:51doktor getirecekseniz de
00:30:52getirin artık
00:30:52benim yapacağım
00:30:53bir şey kalmadı
00:30:54diyecektir.
00:30:55Çaresiz.
00:30:55Biliyor her şeyin
00:30:56farkında.
00:30:58Dolayısıyla de
00:30:58Celal Bayar
00:30:59ünlü
00:31:01karaciğer uzmanı
00:31:02Fransız doktor
00:31:03Fisinger'i
00:31:04davet ediyor.
00:31:05Doktor
00:31:06geliyor
00:31:06muayene ediyor
00:31:07onu.
00:31:08O da zaten
00:31:08aynı tanrıyı
00:31:09koyuyor.
00:31:10Gün boyu
00:31:10dikkat edin
00:31:11gün boyu
00:31:12dinlenmesini
00:31:13öneriyor.
00:31:14Aynı zamanda
00:31:14sıkı bir
00:31:15perhiz programı
00:31:16uyguluyor.
00:31:17Şayet diyor
00:31:18bu tavsiyelere
00:31:19uyarsan
00:31:19bu şekilde
00:31:20programı
00:31:21uygularsan
00:31:227-8 yıl
00:31:23daha yaşayabilir
00:31:24diye bir de
00:31:25ömür
00:31:25biçiyor.
00:31:26Ama
00:31:26bakınız
00:31:27buradan öteye
00:31:27gitmez diyor.
00:31:29Mustafa Kemal
00:31:30programa
00:31:31sıkı sıkıya
00:31:32uymaya
00:31:32çalışıyor.
00:31:33Ve bu
00:31:34nedenle de
00:31:34gözle görülür
00:31:35bir düzelme
00:31:36oluyor.
00:31:36ama aslında iş işten
00:31:38geçmiştir yani.
00:31:39Biraz daha
00:31:39ne kadar
00:31:40yaşatabiliriz?
00:31:41Ama bir yandan da
00:31:42Hatay meselesi
00:31:44vardır.
00:31:44O nedenle de
00:31:45biraz toparlanınca
00:31:46Adana programı vardır.
00:31:49Hala
00:31:49dimdik
00:31:50ayakta olduğunu
00:31:51göstermeye çalışıyor ve
00:31:52Hatay meselesine
00:31:54yoğun
00:31:55mesai harcıyor.
00:31:56nitekim de
00:31:57dış basında
00:31:59Atatürk
00:32:00ölüyor diye
00:32:01haberle çıkınca
00:32:01ayakta olduğu
00:32:03mesajını
00:32:03vermek için
00:32:04o zor
00:32:05şartlarda
00:32:05o koşullarda
00:32:06kalkıyor
00:32:07Adana'ya
00:32:08gezi düzenliyor
00:32:09hocam bu insan.
00:32:11Vermek istediği
00:32:12mesaj o.
00:32:13Yanı başında
00:32:13Hatay.
00:32:15Temmuz
00:32:15sıcağında
00:32:16burun kanaması
00:32:18geçiren o insan
00:32:19bitap düşmüş
00:32:20o insan
00:32:20karaciğer
00:32:22hastası o insan
00:32:22kalkıyor
00:32:24askeri selamlıyor
00:32:26ve dimdik
00:32:26ayakta
00:32:27durduğunu
00:32:28göstermeye
00:32:28çalışıyor.
00:32:29Onunla ilgili
00:32:30birçok daha
00:32:30detay vardır.
00:32:31Bunlara girersen
00:32:31konu çok
00:32:32hızlıcak
00:32:33oysa
00:32:33ayakta duramayacak
00:32:34boyuttadır.
00:32:35Ayakta duramayacak
00:32:36şekilde
00:32:37askeri selamlıyor
00:32:38ve böylece
00:32:39görevinin başında
00:32:40olduğu mesajını
00:32:40veriyor.
00:32:42Tören sonunda
00:32:43protokolden
00:32:44ayrılıp
00:32:44konutuna
00:32:45çekildiği zaman
00:32:46Atatürk
00:32:48adeta
00:32:48kendine
00:32:49geçmiştir.
00:32:51Ziyaret
00:32:51sonrasında
00:32:52geliyoruz
00:32:54diye
00:32:54haber veriliyor
00:32:55ve
00:32:55dikkat edin
00:32:57yürüyemeyebilir
00:32:58tedbirli olun
00:32:59yani düşebilir de
00:33:00o derecede
00:33:01düşünebiliyor musunuz
00:33:02hocam?
00:33:03Şu vatan sevgisine
00:33:04şu adanmışlığa
00:33:05bakın.
00:33:07İşte
00:33:08başarı böyle bir yer
00:33:09hiçbir
00:33:09başarı
00:33:10her zaman
00:33:11söylerim
00:33:12asla tesadüf değildir.
00:33:13Asla tesadüf değildir.
00:33:15İnanmışlık
00:33:16ve adanmışlık.
00:33:18Ayakta
00:33:18duramıyor ya
00:33:19bakınız
00:33:19bunlar raporlar da var ya
00:33:21geliyoruz
00:33:22ayakta duramayabilir
00:33:23yürüyemeyebilir
00:33:24aman dikkatli olun
00:33:25bir şey olmasın
00:33:27yani düşünebiliyor musunuz?
00:33:29Ve yakın çevresine
00:33:30böyle bilgi veriliyor.
00:33:31Sonuçta
00:33:32yorgunluk
00:33:33hastalığı
00:33:34bir o kadar daha
00:33:35tetikleyecektir
00:33:36ve hastalığını da
00:33:37olumsuz etkileyecektir.
00:33:39Atatürk
00:33:40Adana gezisinden
00:33:41sonra
00:33:41İstanbul'a
00:33:42dönünce
00:33:42burada
00:33:44tedaviye
00:33:44alınacaktır.
00:33:45Bu arada
00:33:46siroz hastalığının
00:33:48içkiden kaynaklı
00:33:50olduğuna dair
00:33:51özellikle de
00:33:52bu dinbaz
00:33:53mahallede
00:33:54zaman zaman
00:33:55bu tarz
00:33:56iddialar dile getirilmiştir
00:33:57ve
00:33:57Mustafa Kemal'in
00:33:59içki içtiğine
00:34:00vurgu yapılmıştır
00:34:01ki içki içer bilirsiniz.
00:34:02Sanki
00:34:03içki içmek
00:34:04çok büyük
00:34:05çok çok çok büyük
00:34:06affedilemeyecek
00:34:07bir hata.
00:34:08Neticede
00:34:09içki içmezseniz
00:34:10daha iyi olur
00:34:11denmiş.
00:34:12Ritsün min ameli şeytan
00:34:13demiş.
00:34:13Yani bu bireysel bir ihlal.
00:34:15Siz ona bakarsanız
00:34:16gidin
00:34:17Ayyaş Berduş
00:34:18padişahlara bak.
00:34:19Yarısı deli
00:34:20yarısı ayar.
00:34:22Cennet mekan
00:34:24padişahınıza bakın
00:34:252. Abdülhamit'e
00:34:26içki fabrikaları
00:34:28kuruyor.
00:34:29Gelir gelecek
00:34:29buradan diye
00:34:30affedersiniz
00:34:31kerhaneleri
00:34:31meşrulaştırıyor.
00:34:33Ama bu hiç görülmez.
00:34:34Nitekim de
00:34:34Yusuf Halaçoğlu hoca
00:34:36bütün belgeleriyle
00:34:38döktü ortaya
00:34:38gördünüz işte.
00:34:40Bu işin uzmanları
00:34:41dahası da vardır da
00:34:43boşverin o
00:34:43polemiklere
00:34:44girmeyecek.
00:34:45Dolayısıyla da
00:34:46buradan bir içki
00:34:47hikayesi uyduruluyor.
00:34:48Oysa
00:34:49Mustafa Kemal'le
00:34:50yakın dönem işte
00:34:51hatta zaten
00:34:52milli mücadele de
00:34:52birlikte hareket etmiş
00:34:54insanlar.
00:34:54Bakınız
00:34:55Mehmet Akif de
00:34:56aynı hastalıktan
00:34:58ölmüştür.
00:34:58Mehmet Akif de mi
00:35:00içki içiyordu
00:35:00diyeceksiniz.
00:35:02Velev ki
00:35:02içkiden olsa
00:35:04ne elde ediyorsunuz
00:35:06bununla
00:35:06ne olur
00:35:07yani ne elde edersiniz.
00:35:09Kaldık hiç alakası yok.
00:35:10Üstelik
00:35:10Fisinger'de
00:35:11bu hastalığın
00:35:12safra yollarındaki
00:35:14kronik
00:35:15tıkanıklıktan
00:35:16kaynaklı olduğunu
00:35:17söylüyor.
00:35:17Yani içkiyle
00:35:18alakalı değildir.
00:35:19İçki perizi falan
00:35:20uygulanıyor ya
00:35:21bununla alakası yok.
00:35:22Tedavi sürecinde
00:35:23Atatürk'ün
00:35:25hastalığı
00:35:25bir ileri
00:35:26iki geri
00:35:27mehter marşı
00:35:28misali
00:35:28bir gider
00:35:29bir gelir
00:35:30biraz toparlanır.
00:35:31Hatta toparlandığı zaman
00:35:32biraz umutlanır da
00:35:33ama
00:35:34bazen
00:35:35hastalığı artar.
00:35:36Bu şekilde de
00:35:37tedavisi
00:35:38devam etmektedir.
00:35:40Hastalığını
00:35:40olabildiğince
00:35:42basından
00:35:42gizlemeye çalışıyor
00:35:43devlet ve
00:35:44halktan saklanıyor.
00:35:45Yani basın duymasın,
00:35:46halk duymasın,
00:35:47polemik olmasın diye.
00:35:48Çünkü
00:35:49önemli bir kerten.
00:35:51Tedavi süreci
00:35:52devam ettiği sırada
00:35:54deniz havası
00:35:55iyi gelebilir
00:35:56diye düşünüyorlar ve
00:35:57Mustafa Kemal'i
00:35:58Savanono'ya
00:36:00alalım diye
00:36:00bir öneri getiriliyor.
00:36:02Böylece
00:36:03Savanono'ya
00:36:04götürülecektir.
00:36:0556 gün
00:36:06kadar da
00:36:07Savanono'da
00:36:08kalacaktır.
00:36:09Tedavisi ne?
00:36:10Burada devam edilecektir.
00:36:11Savanono'da
00:36:12bulunduğu sırada da
00:36:13hastalığını
00:36:14teşhis eden
00:36:15Doktor
00:36:16Reşat Belger'i
00:36:17çağırıyor
00:36:17ve ona
00:36:18muayene oluyor.
00:36:20Burası
00:36:20son derece
00:36:21önemli.
00:36:22Doktor
00:36:23Belger de
00:36:23iki günde bir
00:36:24geliyor.
00:36:24Savanono'da
00:36:25Atatürk'ü
00:36:26muayene ediyor.
00:36:27Hatta o ilk
00:36:27geldiği zaman
00:36:28kendi
00:36:29hatıralarında
00:36:30da vardır.
00:36:30Diyor ki
00:36:31içeriye girdiğim zaman
00:36:32Atatürk'ü
00:36:33boy aynası
00:36:34karşısında
00:36:35vücudunu
00:36:36kontrol ederken
00:36:37gördüm diyor.
00:36:38Hastalığını biliyor ya
00:36:39vücuduna bakıyor.
00:36:40Çünkü karnı
00:36:40su topluyor.
00:36:41Aşırı derecede
00:36:42kilo kaybediyor
00:36:43vesaire.
00:36:44Ve ayaklarında
00:36:45bir takım şişmeler
00:36:46olduğunu fark ettiğini
00:36:47söylüyor.
00:36:47Karnında
00:36:48epey bir su
00:36:48biriktiğini
00:36:49söylüyor.
00:36:50Bunu söyleyince
00:36:51Atatürk
00:36:52bana şişmanlıyorsun
00:36:53diyorlar.
00:36:54Fakat ben
00:36:55bu şişmanlamanın
00:36:57normal olmadığını
00:36:58hissetmiştim
00:36:59diyor.
00:36:59Yani bu karaciğerden
00:37:00kaynaklı su
00:37:01topladığını
00:37:02kendisini
00:37:03şişmanladığını
00:37:03ama bunun
00:37:04normal bir şişmanlama
00:37:05olmadığını
00:37:05onlara anlattım
00:37:06diyor.
00:37:07Ve bu işin
00:37:07içerisinde
00:37:08başka bir şey var.
00:37:09Bu bir hastalıktır
00:37:10dedim diye
00:37:11böyle aralarında
00:37:12diyalog geçiyor.
00:37:13Bu safhattan sonra
00:37:15doktor
00:37:16doktor
00:37:16Reşat Bey ile
00:37:17doktor
00:37:17Neşet Ömer
00:37:18İrdel
00:37:19iki günde bir
00:37:21veya
00:37:21mutat şekilde
00:37:22muayene ediyorlar
00:37:23kontrol ediyorlar.
00:37:24Doktor Belger
00:37:251 Haziran
00:37:271938'de
00:37:28bir tedavi
00:37:29programı
00:37:30hazırlıyor.
00:37:31Atatürk'ün
00:37:32öncelikli olarak
00:37:33dinlenmesini
00:37:34ve
00:37:34rahat bir
00:37:35hayat sürmesini
00:37:36stresten uzak
00:37:37olmasını
00:37:38öneriyor.
00:37:39buna göre
00:37:39günün en az
00:37:4116 saatinde
00:37:42dinlenecek.
00:37:43Yaş ve
00:37:44çiğ meyveler
00:37:45yemeyecek.
00:37:46Kendisini
00:37:46zorlayacak
00:37:47işlerden
00:37:48kaçınacak.
00:37:49Atatürk bu
00:37:50programa
00:37:50uyuyor
00:37:51büyük oranda.
00:37:52Ancak bu sırada
00:37:53zatürre
00:37:54geçiriyor.
00:37:55İşte bu zatürre
00:37:56bir o kadar
00:37:57daha
00:37:57onu
00:37:58düşürecek.
00:37:59Bu da tabii
00:37:59meselenin
00:38:00veya hastalığının
00:38:02adeta
00:38:02tuzu biberi
00:38:03olacaktır.
00:38:04Hastalığı
00:38:05ilerlemiş
00:38:06durumdadır.
00:38:06Ama
00:38:07aynı zamanda
00:38:08Hatay meselesi
00:38:10de hala
00:38:10sıcaklığını
00:38:11korumaktadır.
00:38:13Onun da
00:38:13en önemli
00:38:14sorunlarından
00:38:14veya
00:38:15önemli
00:38:16gündem
00:38:16maddelerinden
00:38:17birisi
00:38:17Hatay meselesidir.
00:38:19Bunu çözmek
00:38:20istiyordu.
00:38:20O yüzden de
00:38:23Hatay meselesini
00:38:25çözmeden
00:38:25Savarona'dan
00:38:26ayrılmayacağını
00:38:27söylemişti.
00:38:28Bu çok ilginçtir.
00:38:29Bu kadar
00:38:30kararlıdır.
00:38:30Bakınız
00:38:31ölüm döşeğinde
00:38:32biliyoruz
00:38:32kendisi de
00:38:33kendisinden
00:38:33umutsuzdur.
00:38:35Zaten
00:38:36ileriye dönük
00:38:36plan yapmayalım
00:38:37diyecektir.
00:38:38manevi
00:38:38kızına.
00:38:39Biliyor her şeyi
00:38:40ama
00:38:40bütün
00:38:41o son
00:38:42anında bile
00:38:43bütün gücüyle
00:38:44bu meseleyi
00:38:45halletmek için
00:38:46odaklanıyor.
00:38:47Hatay meselesi
00:38:49onun
00:38:49ölüm
00:38:51zamanındaki
00:38:52hastalık
00:38:52zamanındaki
00:38:53en önemli
00:38:54gündem
00:38:55maddelerinden
00:38:56birisidir.
00:38:57Doktorlar ise
00:38:57bir an önce
00:38:58buradan
00:38:59ayrılmasını
00:39:00önermişler.
00:39:01Ancak
00:39:01Hatay'ı
00:39:02çözmeden
00:39:02evet demiyor.
00:39:04Tedavime
00:39:04Hatay meselesini
00:39:05çözdükten sonra
00:39:06devam ederseniz
00:39:07diyor.
00:39:07Onun için de
00:39:08sağlığını bile
00:39:09geri plana
00:39:10itiyor.
00:39:11Neticede
00:39:12Dolmabahçe
00:39:13Sarayı'na
00:39:13taşınmasına
00:39:14karar veriliyor.
00:39:15Ama artık
00:39:16Atatürk
00:39:18iyice
00:39:18bitap düşmüştür.
00:39:20yürüyemeyecek
00:39:21kadar
00:39:21kendisinden
00:39:22geçmiştir.
00:39:23Doktorlar
00:39:23paşam diyorlar
00:39:25daha önce
00:39:25gidelim
00:39:26dedik
00:39:26ama kabul
00:39:27etmediniz.
00:39:28Tedavi
00:39:28bir hayli
00:39:29gecikti
00:39:30artık
00:39:30oturamıyorsunuz.
00:39:31Nasıl
00:39:32gideceğiz?
00:39:32Nasıl
00:39:33sizi
00:39:33götüreceğiz?
00:39:34Yani
00:39:34size
00:39:35eziyet
00:39:35etmeden
00:39:36diye
00:39:36mukabelede
00:39:37bulunuyorlar.
00:39:38Nihayet
00:39:38Atatürk'ün
00:39:39aklına
00:39:40bir fikir
00:39:40geliyor
00:39:41ve diyor ki
00:39:41veya orada
00:39:43konuşuluyor
00:39:43yattığı
00:39:44kanepeyle
00:39:45taş yalın.
00:39:46Bunun için
00:39:46Savar Ana'nın
00:39:47içerisinde
00:39:48bir prova
00:39:48yapılıyor.
00:39:49dört kişi
00:39:50kanepeyi
00:39:50omuzluyorlar
00:39:51çünkü
00:39:52oturamıyor.
00:39:53Yatarak
00:39:53götürecekler.
00:39:54O şekilde
00:39:55nasıl götürülecek
00:39:56Dolmabahçe'ye
00:39:57çünkü
00:39:57Savar Ona
00:39:58kıyıya
00:39:59yanaşamaz.
00:40:00Dolayısıyla
00:40:00Kılıç Ali'nin
00:40:02Salih Bozok
00:40:03Cevat Bey
00:40:04ve Faik Bey'den
00:40:05oluşan
00:40:05dört kişilik
00:40:06ekip
00:40:07zaten
00:40:07iyice erimiş
00:40:08tükenmiş ki
00:40:09biliyorsunuz
00:40:0942 kiloya
00:40:10kadar inmiştir.
00:40:11Bir deri
00:40:12bir kemik
00:40:12kalmıştır
00:40:12artık.
00:40:13Dört kişilik
00:40:14ekip
00:40:14kanepeyle
00:40:16beraber
00:40:16bunun
00:40:17taşınıp
00:40:18taşınamayacağına
00:40:19karar veriyor
00:40:19ve taşınabileceğine
00:40:20dair prova
00:40:20yapılıyor.
00:40:21Oturacak durumda
00:40:22değildir.
00:40:23Çünkü kemikleri
00:40:24batıyor.
00:40:24Sağa sola
00:40:25devrilince
00:40:26kendine geçiyor.
00:40:27Ayakta duracak
00:40:28takati kalmamıştır.
00:40:29Artık vücut iflas
00:40:30etmiş.
00:40:30Hızla
00:40:31tükenmektedir.
00:40:32Neticede
00:40:32kanepeyi
00:40:33uzatıyorlar
00:40:33ama
00:40:34Savarona
00:40:35kıyırdan
00:40:36uzaktır
00:40:36epey.
00:40:37Savarona
00:40:37ile ilgili
00:40:38bir başka
00:40:38detay daha
00:40:39şu.
00:40:39Aslında
00:40:39o dönemin
00:40:40lüks yatlarından
00:40:42birisidir.
00:40:43Lüks olsa da
00:40:43klima yoktur.
00:40:45Klima
00:40:45olmadığı
00:40:46içinde
00:40:46serin
00:40:47hava
00:40:48olsun diye
00:40:48sıcaktan
00:40:49bunalmasın
00:40:50diye
00:40:50yattığı
00:40:51odaya
00:40:52buz kütleleri
00:40:53leğenlerle
00:40:54yerleştiriliyor
00:40:55ve böylece
00:40:56içerinin
00:40:56havası
00:40:57serinletiliyor.
00:40:58Hatta
00:40:58hafif rüzgar
00:40:59alsın diye de
00:41:00Savarona
00:41:00durduk
00:41:01hareket eder.
00:41:02Böylesine
00:41:03zor bir dönemde
00:41:04bile
00:41:04kafada
00:41:05hala
00:41:06Hatay
00:41:07meselesi
00:41:08vardır.
00:41:08Burası
00:41:09son derece
00:41:10önemlidir.
00:41:10Haziran'ın
00:41:11sonlarında
00:41:12Savarona
00:41:12alınacak ve
00:41:135 Temmuz'da
00:41:14da bu
00:41:15mesele
00:41:15halledilecek.
00:41:17Çalışma
00:41:18arkadaşları da
00:41:18yanındadır
00:41:19tabii hastalık
00:41:20sırasında.
00:41:20Onlarla da
00:41:21ilgili
00:41:22enteresan
00:41:22hassasiyeti
00:41:23var.
00:41:23Diyor ki
00:41:24siz de
00:41:25yanımda durmanızın
00:41:26bir anlamı yok.
00:41:26Siz de gidin
00:41:27görevinizin başına.
00:41:28Bakanlardan
00:41:28kimsenin yanında
00:41:29olmasını istemiyor.
00:41:30Neden?
00:41:31Çünkü
00:41:31benim bu durumdan
00:41:33birileri
00:41:34faydalanabilir.
00:41:35Siz görevinizin
00:41:35başında
00:41:36bulunun.
00:41:37Aksi halde
00:41:37Ankara'da
00:41:37beklenmedik şeyler
00:41:39olabilir diyor.
00:41:39Biz sadece
00:41:40ne yapıyoruz
00:41:41biliyor musunuz?
00:41:42Sadece
00:41:42Mustafa Kemal'i
00:41:43hatırlıyoruz.
00:41:45Ve yattığımız
00:41:46yerden
00:41:46yapıyoruz
00:41:47bunu.
00:41:47Bugüne kadar
00:41:48dinbazların
00:41:49sunduğu
00:41:50reçeteler
00:41:52İslam
00:41:53Devleti
00:41:53Şeria
00:41:54Şubu
00:41:54bunlar çözüm
00:41:55olsaydı
00:41:55ben bunları
00:41:56size derdim ki
00:41:57bak buradan
00:41:57bu bir şey
00:41:58çıkar.
00:41:591400
00:42:00yıldır
00:42:03Müslümanlar
00:42:04şeriatla
00:42:05yönetildiler.
00:42:06Peygamberden
00:42:07sonra
00:42:07Ebu Bekir
00:42:08dönemi
00:42:09dakika bir
00:42:10gol bir
00:42:11şeriat hocam
00:42:12durum ortadadır.
00:42:13hala
00:42:14Müslümanlar
00:42:15hayal
00:42:17aleminde
00:42:17geziyorlar.
00:42:18Onun için
00:42:19ne diyorum
00:42:19inancınız
00:42:21dininiz
00:42:22sizin olsun
00:42:23ama
00:42:24evrensel
00:42:27kaideler
00:42:27devlet yönetimi
00:42:29hukuk
00:42:29adalet
00:42:30iktisat
00:42:31askeri
00:42:32alan
00:42:32bunlar
00:42:33beşeri
00:42:35alandır
00:42:35hocam.
00:42:36Buralara siz
00:42:36dini
00:42:37karıştıramazsınız.
00:42:38Karıştırabilirsiniz de
00:42:39gelir
00:42:41nas ekonomisini
00:42:42tostlarsınız işte.
00:42:43Bunun da bedelini
00:42:44kim ödüyor o zaman?
00:42:45Halk ödüyor hocam.
00:42:47Mustafa Kemal
00:42:47o yüzden son derece
00:42:48realist bir insan.
00:42:50Benim
00:42:50ondaki
00:42:51tabii ki
00:42:52yani ben çok
00:42:53kolay kolay insanlara
00:42:54hayran olmam ama
00:42:55benim
00:42:55mesela beni cezbeden tarafı
00:42:57akla ve bilme
00:42:58olan
00:42:59tutkusu
00:43:01müthiş bir
00:43:02özgürlük savaşçısı
00:43:03bunun yanında da
00:43:04çok realisttir hocam.
00:43:07ha şunu söyleyeyim
00:43:08biraz fazla
00:43:10duygusal
00:43:12biraz fazla
00:43:13duygusal
00:43:14bunu eleştiri için
00:43:15demiyorum.
00:43:15Ne için söylüyorum
00:43:16biliyor musunuz
00:43:17sevgili dostlar?
00:43:19O milli
00:43:20mücadele
00:43:20döneminde
00:43:21adam astı
00:43:22şunu yaptı
00:43:22bunu yaptı
00:43:23diyorlar değil mi?
00:43:24Şimdi sizin
00:43:25hakkınızda
00:43:25ölüm fermanları
00:43:26verilecek
00:43:27alttan alta
00:43:28kuyunuz kazılacak
00:43:29siz iş birliği
00:43:31yapacaksınız
00:43:31kelle koltukta
00:43:33bu insan
00:43:33mücadele edecek
00:43:34ondan sonra da
00:43:35ya ne iyi yaptınız
00:43:37diyecek size
00:43:37öyle mi?
00:43:38Buna rağmen
00:43:39Mustafa Kemal
00:43:40çok merhametlidir.
00:43:41Ben o kadar
00:43:42merhametli olur muyum?
00:43:43Bilemiyorum.
00:43:44Ben zannetmiyorum.
00:43:45Dolayısıyla da
00:43:46Mustafa Kemal
00:43:47bizim için
00:43:48eşsiz bir liderdir.
00:43:50Ulaşılması zor
00:43:51bir liderdir.
00:43:52Kim ne derse de
00:43:53desin
00:43:54bakınız din
00:43:55konusunda
00:43:56kendisinin
00:43:57bir kanaati var.
00:43:58Ama olumsuz
00:43:59ama olumsuz
00:44:00ben bu tarafına
00:44:00dokunan birisi
00:44:01değilim
00:44:01biliyorsunuz beni.
00:44:03Ama
00:44:03din realitesini
00:44:05bilen kabul eden
00:44:06bir insan.
00:44:06O yüzden de
00:44:07dini aileye
00:44:08insanın
00:44:09vicdanına bırakın.
00:44:10Bunu karıştırmayın
00:44:11diyor bu alana.
00:44:12Bak bugün
00:44:12geldiğimiz noktayı
00:44:13görüyor musunuz?
00:44:14Ufuk bu.
00:44:15Gel de bu
00:44:16lidere hayran olma.
00:44:17Cumhuriyet döneminde
00:44:19tekkelere
00:44:19zaviyelere
00:44:20bunların
00:44:20kapılarına kilit vurdu.
00:44:22Bunların nasıl
00:44:22şer odağı olduğunu
00:44:23gördü.
00:44:24Yüz sene geçmedi.
00:44:26Az kalsın
00:44:27sümüklü FETÖ
00:44:27devletin içine ediyordu.
00:44:30Ama akıllanmıyoruz.
00:44:31FETÖ'lerin yerine
00:44:32doldu
00:44:33METÖ'ler
00:44:34devam ediyoruz yola.
00:44:35Akıllanmıyoruz.
00:44:36Neyse yine konuyu
00:44:37dağıtmayayım ben.
00:44:39Netice itibarıyla
00:44:40Atatürk'ümüz
00:44:41yanı başındaki
00:44:43hükümet
00:44:44üyelerinin de
00:44:45gidin
00:44:46görevinizin
00:44:47başına
00:44:47çünkü diyor
00:44:48benim bu durumumdan
00:44:50yararlanmak isteyenler
00:44:51bir hamle
00:44:52başlatabilir.
00:44:53Siz de
00:44:54görevinizin
00:44:54başında
00:44:55bulunun ve
00:44:55bunlara karşı
00:44:56önleminizi alın.
00:44:57Bak biliyor
00:44:58realist adam.
00:44:59Ben zaten ölüyorum
00:45:01diyor.
00:45:01Hala devleti düşünüyor.
00:45:03Hala cumhuriyeti düşünüyor
00:45:04hocam.
00:45:05Hastalığınızda
00:45:05en zayıf anınızda
00:45:06siz neyi istersiniz
00:45:08yanınızda olsun
00:45:08istersiniz değil mi
00:45:09insanlarınızın
00:45:10can dostlarınızın.
00:45:11Gel de bu insana
00:45:12hayran olma
00:45:12sevgili dostlar.
00:45:13Dolayısıyla da
00:45:14onlara da böyle
00:45:15gidin cumhuriyete
00:45:16sahip çıkın der.
00:45:17Çünkü onun için
00:45:18cumhuriyet bayramı
00:45:19bambaşka bir şeydir.
00:45:20Hele o hastalığı
00:45:21sırasındaki
00:45:21cumhuriyet bayramı
00:45:23kızı
00:45:24gelmesini isteyecek
00:45:25gelemeyecektir.
00:45:26Çok üzülecektir.
00:45:26en büyük isteklerinden
00:45:28birisiydi.
00:45:28Cumhuriyet bayramına
00:45:29katılmak.
00:45:30Ama katılamayacaktır.
00:45:31Hastalığı o derece
00:45:32ilerlemiştir.
00:45:34Hastalığının
00:45:35çünkü düzelmeyeceğinin
00:45:36farkındaydı.
00:45:37Cumhuriyeti kurtarın
00:45:38diyor.
00:45:38Onun için
00:45:39son raddeye kadar
00:45:40bir an önce
00:45:42Hatay meselesini
00:45:44halletmek üzere
00:45:45bütün enerjisini
00:45:47buna harcıyor.
00:45:48ve nitekim de
00:45:494 Temmuz
00:45:50gecesi
00:45:51çok önemli
00:45:52bir karar
00:45:53alıyor.
00:45:53Yahu düşünün
00:45:54bu insan
00:45:55insanın gözleri
00:45:56yaşarıyor hocam ya.
00:45:57Bu insan
00:45:58hasta yatağında
00:46:00oturamıyor hocam ya.
00:46:03Yatarak ya.
00:46:05Oturamıyor.
00:46:05Hatayı düşünüyor.
00:46:08Kusura bakmayın
00:46:09biraz
00:46:11doldum böyle.
00:46:134 Temmuz'da
00:46:15Fransa'ya
00:46:16nota vermeye
00:46:17karar veriyor hocam.
00:46:20Yahu
00:46:20hasta yatağında
00:46:21bu insan.
00:46:21Genel Sekreter
00:46:22Hasan Rıza
00:46:23Soyak'ı
00:46:24çağırıyor.
00:46:25Diyor ki
00:46:26Ankara'yı
00:46:26arayın
00:46:27Türkiye'nin
00:46:28Hatay konusundaki
00:46:29isteğini
00:46:30Fransa'ya
00:46:31iletilsin
00:46:32katacağız bize
00:46:33reddedilmesi
00:46:34durumunda
00:46:35ertesi gün
00:46:36Türk ordusu
00:46:37Hatay'a
00:46:38girecektir.
00:46:39Bu şekilde
00:46:40bir nota verilecek.
00:46:41Hasan Rıza
00:46:42Soyak
00:46:42dönemin
00:46:43Dışişleri
00:46:44Bakanı
00:46:44Tevfik
00:46:45Rüştü
00:46:46Arası
00:46:46arar.
00:46:47Bu adam
00:46:48kim biliyor musunuz?
00:46:49Bu adam
00:46:50Mustafa Kemal'in
00:46:51ta
00:46:52Selanik'ten beri
00:46:53çocukluk arkadaşı
00:46:54mahalle
00:46:55arkadaşı
00:46:56dert ortağı
00:46:57ve
00:46:57şimdi de
00:46:58devletin
00:46:59Dışişleri
00:46:59Bakanı.
00:47:02Tevfik
00:47:02Rüştü
00:47:03Aras
00:47:03bu öneriyi
00:47:05duyunca
00:47:05ben
00:47:07böyle bir şey
00:47:08yapamam
00:47:08diyecektir.
00:47:09O anda
00:47:10telefonda ben
00:47:11istifamı
00:47:11verdim
00:47:12diyecektir.
00:47:13Oysa arkadaş
00:47:14Selanik'ten beri
00:47:15arkadaş.
00:47:16Neden?
00:47:18Nasıl olur
00:47:19böyle bir
00:47:19kertede
00:47:20istifa edersin
00:47:21diye soyak
00:47:22ona soru
00:47:23soruyor.
00:47:23Yani
00:47:23olur mu
00:47:24canım falan?
00:47:25Rüştü Aras'ın
00:47:26cevabı ne
00:47:26biliyor musunuz
00:47:27hocam?
00:47:28şansım diyor.
00:47:29Yüzde bir
00:47:30bile
00:47:30olsa denerdim.
00:47:32Bak bak
00:47:33ifade
00:47:33yüzde bir
00:47:34bile olsa
00:47:35denerdim
00:47:35ama
00:47:36öyle bir
00:47:37emir
00:47:37verdi ki
00:47:38diyor
00:47:38bunu yapmam
00:47:39imkansız.
00:47:40Yani
00:47:40yüzde bir
00:47:41bile
00:47:41şansımız yok
00:47:42bizim diyor.
00:47:44Ben
00:47:44devleti
00:47:45böyle bir
00:47:45çılgınla
00:47:46bir maceraya
00:47:47atamam
00:47:47diyor.
00:47:48Ve devam ediyor.
00:47:49Diyor ki
00:47:49Atatürk diyor
00:47:50mantıklı bir
00:47:52insan diyor.
00:47:52nasıl olur
00:47:53da Fransa'ya
00:47:54nota veririz
00:47:55biz diyor.
00:47:55Ve böyle bir
00:47:56çılgın yola
00:47:57girebiliriz
00:47:58şeklinde
00:47:59açıklamaları var.
00:48:00Ben bu işte
00:48:01yokum diyor
00:48:01kenara çekil
00:48:02hocam.
00:48:03En yakınındaki
00:48:04adam.
00:48:05Lider böyle
00:48:06zamanlarda
00:48:06belli oluyor işte.
00:48:08Ve Hatay'ı
00:48:09böylesine
00:48:10olağanüstü
00:48:11şartlarda
00:48:11hasta yatağındayken
00:48:14alıyor
00:48:15Türk topraklarına
00:48:17katıyor
00:48:17ve Fransa'yı
00:48:19hasta yatağındayken
00:48:21bir anlamda
00:48:22yenilgiye
00:48:23mahkum ediyor
00:48:23hocam.
00:48:25Onun
00:48:25hasta yatağında
00:48:27aldığı
00:48:27Hatay'ı
00:48:28getirdik biz
00:48:30bugün
00:48:30Araplığa
00:48:31teslim ettik
00:48:32hocam.
00:48:35Çok acı
00:48:36çok incitici
00:48:37çok acıtıcı
00:48:38bu
00:48:40vefatsızlığın
00:48:41bedelini
00:48:41Rahmetli
00:48:42Yaşar Nuri
00:48:43Hoca
00:48:43söylemişti.
00:48:45Bu millet
00:48:46Mustafa Kemal'e
00:48:47ben de
00:48:47tekrar ediyorum
00:48:48Rahmetli
00:48:48Hocayı
00:48:49ondan
00:48:50alıntılayarak
00:48:50söylüyorum
00:48:52Mustafa Kemal'e
00:48:53ihanetin
00:48:54vefasızlığın
00:48:56bedelini
00:48:56çok ama
00:48:58çok fazlasıyla
00:48:59ödeyecek.
00:49:00Benim en büyük
00:49:01endişem budur.
00:49:02Biz zaten
00:49:02gittik hocam.
00:49:03Bizim nesil
00:49:04tamam işte
00:49:04bundan sonra
00:49:05ne kadar.
00:49:06Ama yarın
00:49:07çocuklarımız
00:49:07torunlarımız
00:49:09onların
00:49:09çocukları için
00:49:10bir takım
00:49:12karanlık
00:49:13odaklar
00:49:14iyice
00:49:15mevzilen
00:49:16durumdalar.
00:49:17Biz de
00:49:17onlara karşı
00:49:18bu
00:49:19kirli düşünceye
00:49:20karşı
00:49:21kirli emellere
00:49:22karşı
00:49:22ölmeyen
00:49:23fikirlerinin
00:49:24peşinden
00:49:25gideceğiz.
00:49:25Çünkü
00:49:25Cumhuriyet'in
00:49:27aydınlık
00:49:28yolundan
00:49:28eğer bir
00:49:30saparsak
00:49:30sevgili dostlarım
00:49:31aman Allah'ım
00:49:33yani tırnak
00:49:35içerisinde söylüyorum
00:49:36kimseyi kastetmeden
00:49:37dı
00:49:37Müslümanlar
00:49:38diyorum ben yani
00:49:38malum Müslümanlar
00:49:40anlamında böyle
00:49:40belli Müslümanlar
00:49:41anlamında
00:49:42bunlara kalırsa
00:49:44yandı
00:49:45Anamketen
00:49:45Elvan.
00:49:47Bir
00:49:471980'lerdeki
00:49:4960'lardaki
00:49:50Afganistan'a
00:49:50bakın
00:49:52ne bileyim
00:49:531950'lerdeki
00:49:5460'lardaki
00:49:55İran'a
00:49:55bakın
00:49:56bir de
00:49:57bugüne
00:49:57bakın hocam.
00:49:59Olmaz
00:49:59olmaz
00:50:00demeyin
00:50:00çok şeyler
00:50:01olabilir.
00:50:01O yüzden de
00:50:02Mustafa Kemal'in
00:50:04emanetine
00:50:05sonuna kadar
00:50:06sahip çıkmak
00:50:07din darınında
00:50:09dine karşı
00:50:10mesafeli olanında
00:50:12kadının da
00:50:13erkeğinde
00:50:14ama özellikle
00:50:16ve özellikle
00:50:17sevgili dostlarım
00:50:18kadınların
00:50:20kadınlar
00:50:21her şeyden öte
00:50:23siz
00:50:24bu Cumhuriyete
00:50:25Mustafa Kemal'in
00:50:26ilkelerine
00:50:27herkeste fazla
00:50:29sahip çıkmalısınız
00:50:30çünkü
00:50:31sizi
00:50:32medeni
00:50:33dünyanın
00:50:33bireyi yapan
00:50:35Mustafa Kemal'dir.
00:50:36Sizin önünüzü açan
00:50:37Mustafa Kemal'dir.
00:50:38evet belki
00:50:39hayatta olurdunuz
00:50:40ama
00:50:41bilmem hangi adamın
00:50:43kaçıncı eşi
00:50:44olurdunuz
00:50:44bunu bilemem
00:50:45hocam.
00:50:47Netice itibarıyla
00:50:48Mustafa Kemal'in
00:50:51Savarana'dan
00:50:52alınmasına
00:50:53karar verilmişti.
00:50:54Ama dediğim gibi
00:50:54gemi büyük
00:50:55kıyıya
00:50:56yanaşamıyor
00:50:57Dolmabahşı'ya
00:50:57yanaşamıyor.
00:50:58Bu yüzden bir
00:50:59motorla alınmasına
00:51:00karar veriliyor.
00:51:01Ve
00:51:01özenli bir şekilde
00:51:03motora
00:51:03alınacaktır.
00:51:04Bunun detayları
00:51:05vardır.
00:51:06Atatürk
00:51:06o haliyle
00:51:07Mehmetçiye
00:51:09gözükmek
00:51:09istemediği için
00:51:10kıyıya
00:51:11yanaşacağı zaman
00:51:12Dolmabahşı'nın
00:51:13ışıkları
00:51:14tamamen
00:51:14karartılacaktır.
00:51:15Söndürülmüştür.
00:51:17O sırada
00:51:17bizzat
00:51:19kendisini
00:51:19donanmaya
00:51:20katmış olduğu
00:51:21Saldıray ve
00:51:22Yıldıray
00:51:23denizaltıları
00:51:24vardır.
00:51:24Onlar
00:51:24Savarana'nın
00:51:25etrafındaydılar.
00:51:26Onlar
00:51:27çıkacaklar
00:51:27güverteğe ve
00:51:28onlar
00:51:29Mustafa Kemal'i
00:51:31selamlayacaklardır.
00:51:32Bu
00:51:33onun
00:51:33askeriyle
00:51:35son selamlaşması
00:51:37son
00:51:37vedası
00:51:38olacaktır.
00:51:39Sadece
00:51:39yattığı
00:51:40yerden
00:51:40el
00:51:41sallayabilecektir.
00:51:44Dediğimiz
00:51:44gibi
00:51:44ömrü
00:51:46cephelerde
00:51:46geçmiş
00:51:47tepeden
00:51:48tırnağa
00:51:49muhteşem
00:51:50bir asker
00:51:51olan
00:51:52Mustafa Kemal
00:51:53askeriyle
00:51:54artık son
00:51:55vedasını
00:51:55yapmıştır.
00:51:57Dolmabahçe'ye
00:51:58alınacaktır.
00:51:59Malumunuz
00:51:59Dolmabahçe
00:52:00iki katlıdır.
00:52:00O dönemde
00:52:02asansörü
00:52:02yoktur.
00:52:03Alınmasına
00:52:04karar verildiği
00:52:04için
00:52:05alel acele
00:52:05asansörü
00:52:06hazırlanacak
00:52:07ve
00:52:07o asansörden
00:52:08ikinci kata
00:52:09çıkarılacak.
00:52:10Oradan da
00:52:10meşhur
00:52:11yetmiş bir
00:52:13nolu
00:52:13odaya
00:52:14alınacak
00:52:14ve bundan
00:52:15sonraki
00:52:15hayatını
00:52:16burada
00:52:16geçirecek
00:52:17ve bir daha
00:52:18Dolmabahçe'den
00:52:19maalesef
00:52:20ve maalesef
00:52:21çıkamayacaktır.
00:52:22Ağustos
00:52:23ayı
00:52:24ve bu
00:52:24ayı
00:52:25müteakiben
00:52:25artık
00:52:27hastalığı
00:52:27giderek
00:52:28ilerlemiştir.
00:52:30İlginçtir.
00:52:31Burası çok önemli
00:52:32bir muamma.
00:52:33Çünkü dedim ya
00:52:33bazı muammalar da vardır.
00:52:35Bu safatta
00:52:36hastalığını ilk
00:52:38teşhis eden
00:52:38Dr. Berger
00:52:40yanında
00:52:41yoktur.
00:52:42Bir daha
00:52:43dört ay sonra
00:52:44Dr. Berger
00:52:45o ilk teşhisten sonra
00:52:47Mustafa Kemal'le
00:52:49karşılaşabilecektir.
00:52:50Yani
00:52:50bunlar niye
00:52:51böyle oldu?
00:52:52Kim,
00:52:52neden,
00:52:52niçin,
00:52:53nasıl,
00:52:53hangi sebeple
00:52:54uzaklaştırdı?
00:52:56Buralarda ciddi
00:52:57muammalar vardı.
00:52:58Bu konuyla ilgili
00:52:58araştırma yapanlar
00:52:59daha insicamlı
00:53:01bir bütünlük içerisinde
00:53:02bunları
00:53:03zaten anlatmışlardır.
00:53:05Merak edenler
00:53:05oradan okurlar ama
00:53:06bir takım
00:53:07şaibelerin olduğu
00:53:08ortada.
00:53:10Dr. Berger'in
00:53:11uyguladığı
00:53:11tedaviyle
00:53:12Atatürk
00:53:13biraz toparlanacaktı.
00:53:15Ve bu safatta da
00:53:16az önce de
00:53:16söylemiştim zaten
00:53:17inişli, çıkışlı
00:53:19bir seyir
00:53:19izleyecektir
00:53:20hastalığım.
00:53:20ve Alman doktor
00:53:23Von Bergman
00:53:24diye birisiyle
00:53:25Avusturyalı doktor
00:53:26Epinger vardır.
00:53:28Bunlar davet edilecektir.
00:53:29Karaciğer uzmanı
00:53:30diye biliniyor.
00:53:30Tabi artık
00:53:31denize düşen
00:53:32yılana sarılır
00:53:33misali
00:53:34kim nerede
00:53:35bir şey görüyorsa
00:53:36bir doktor
00:53:37ismi duyuyorsa
00:53:38haber veriyorlar.
00:53:39Bu Epinger
00:53:40getiriliyor.
00:53:41Maalesef
00:53:42bu Epinger'in
00:53:43yapmış olduğu
00:53:43uyguladığı
00:53:44tedavi
00:53:46hastalığı
00:53:46bir o kadar
00:53:47daha kötüye
00:53:48sürükleyecektir.
00:53:49Çünkü
00:53:49Reşat Bey'in
00:53:50önerdiği
00:53:51tedavinin
00:53:51aksine
00:53:52doktor
00:53:53Berger
00:53:53bu Avusturyalı
00:53:54doktor
00:53:55Atatürk'e
00:53:56çiğ meyve
00:53:56ve sebze
00:53:57yemesini
00:53:57öneriyor.
00:53:58Buna
00:53:59karşı çıkıyorlar
00:54:00ama
00:54:00Epinger
00:54:01bu konuda
00:54:02ısrarcı oluyor.
00:54:03Bu tedaviyi
00:54:04uyguluyor.
00:54:04Ayrıca
00:54:05Epinger
00:54:06karnında
00:54:06su birikmiştir.
00:54:08Bu su birikmesini
00:54:09idrar yoluyla
00:54:10atmasını
00:54:11sağlamak için
00:54:12idrar söktürücü
00:54:13olan
00:54:13civalı
00:54:14ilaç
00:54:14kullanmasını
00:54:15öneriyor.
00:54:15Zaten
00:54:16vücut
00:54:17direnci
00:54:17büsbütün
00:54:18gitmiş
00:54:19yani
00:54:19bağışıklık
00:54:20sistemi
00:54:20gitmiş
00:54:21bu hastaya
00:54:21bir de
00:54:22civa
00:54:22veriliyor.
00:54:23Dolayısıyla
00:54:242-3
00:54:24kez bu
00:54:25uygulanıyor
00:54:25ama
00:54:26hastalığı
00:54:28bir o kadar
00:54:28daha kötüye
00:54:28gidiyor.
00:54:29Bu doktor
00:54:30ilginç
00:54:30çok karanlık
00:54:31bir kişilik
00:54:32daha sonradan
00:54:32Hitler'in
00:54:33yanında
00:54:33yer alacak
00:54:34ve sonunda
00:54:34da
00:54:35hayatı
00:54:35intiharla
00:54:36bitecektir.
00:54:36Böylesine
00:54:37birisi.
00:54:37Dolayısıyla
00:54:38Mustafa Kemal'e
00:54:39uyguladığı
00:54:40bu tedavi
00:54:41yöntemi
00:54:41bir hayli
00:54:42şaibeli
00:54:43o nedenle
00:54:44de bir kısmın
00:54:45öldürüldüğü
00:54:45şeklinde
00:54:46yorumlar
00:54:46yapmıştır.
00:54:47Netice itibariyle
00:54:486 Ağustos'ta
00:54:50Eppinger
00:54:51yurt dışına
00:54:51çıkıyor.
00:54:52Türkiye'den
00:54:52ayrılıyor.
00:54:53Ancak
00:54:54uyguladığı
00:54:54tedaviyle
00:54:55hasta bir o kadar
00:54:56daha
00:54:56bitap
00:54:56düşünce
00:54:57bu sefer
00:54:57başka bir
00:54:58çare aranıyor.
00:54:59Bu arada da
00:55:00Doktor Reşat Bey
00:55:01bu duruma
00:55:02zaten anılarında
00:55:03da değiniyor.
00:55:0428 Eylül
00:55:051938
00:55:06tarihinde
00:55:07diyor
00:55:07hastalığın
00:55:08hızla ilerlediğini
00:55:09söylüyor.
00:55:10Artık
00:55:10karaciğerinin
00:55:11görev yapamayacak
00:55:12noktaya kadar
00:55:13geldiğini
00:55:13belirtiyor ve
00:55:14Atatürk'ün
00:55:15vücudundaki
00:55:15yağların eridiğini
00:55:16yavaş yavaş
00:55:18artık kaslarında
00:55:19erimeye
00:55:20başladığını
00:55:21tükendiğini
00:55:21söylüyor.
00:55:22Sonuçta
00:55:23hastalığı
00:55:24teşhis edildiği
00:55:25zaman
00:55:257-8
00:55:26yıl kadar
00:55:27ömür
00:55:27biçilmişti
00:55:28ama
00:55:28teşhis edildikten
00:55:30sonra
00:55:3110 ay içerisinde
00:55:32Atatürk
00:55:33eriyim
00:55:33eriyim
00:55:34eriyecektir.
00:55:35Fisinger
00:55:36tekrar çağrılacak
00:55:37davet edilecek.
00:55:38Atatürk'ün
00:55:38durumu
00:55:39çok kritik.
00:55:40Vücudunda
00:55:41bir hayli
00:55:42su birikmişti.
00:55:44bu suyun alınmasına
00:55:45karar verilecektir.
00:55:46Bu şekilde
00:55:47Fisinger ve
00:55:48Doktor Neşet
00:55:49Ömer Bey'in
00:55:50nezaretinde
00:55:51Operatör Doktor
00:55:53Mim Kemal Öke
00:55:54şırınga yöntemiyle
00:55:56hocam
00:55:57vücudundan
00:55:5812 litre
00:55:59su alınacaktır.
00:56:00Düşünebiliyor musunuz?
00:56:0112 litre
00:56:02su.
00:56:03Tabii
00:56:03nefes alamıyordu.
00:56:04Tabii bu su
00:56:05alındıktan sonra
00:56:06Atatürk'ümüz
00:56:07biraz rahatlayacak.
00:56:09Biraz nefes alacak
00:56:10ve
00:56:11kullandığı
00:56:12son cümlelerden
00:56:13birisi
00:56:14oh be
00:56:14diyecektir.
00:56:16Salih Bozok
00:56:17karnından
00:56:18su alındıktan sonra
00:56:19Atatürk'ün
00:56:21hayli rahatladığını
00:56:22ve bir çorba içip
00:56:24yatağına yattığını
00:56:24söyler.
00:56:2522 Eylül
00:56:27Perşembe sabahı
00:56:28saat 11.15'lerde
00:56:30Operatör Doktor
00:56:32Mim Kemal Öke
00:56:33tekrar
00:56:33ikinci kez
00:56:34karnından su alacak
00:56:36aynı yöntemle.
00:56:37Atatürk kısmen
00:56:38rahatlatılacaktır.
00:56:40Ama artık
00:56:40son demlerine
00:56:41doğru yaklaşmıştır.
00:56:4226 Eylül
00:56:4427 Eylül gecesi
00:56:45hafif bir
00:56:46koma hali
00:56:47yaşayacaktır.
00:56:48Yavaş yavaş
00:56:48vücut iflas ediyor.
00:56:50Artık eskisi gibi
00:56:51bir daha
00:56:52kendisini
00:56:53toparlama şansı
00:56:54yoktur.
00:56:54Nitekim de
00:56:55bu süreçten sonra
00:56:56yer yer
00:56:57komaya girecektir.
00:56:59Kendinden
00:56:59geçecektir.
00:57:00Doktorlar giderek
00:57:01umudu kesince
00:57:02bu sefer
00:57:03ziyaretlerini
00:57:04yasaklayacaklar.
00:57:05Son derece
00:57:06kısıtlayacaklar.
00:57:07Sadece
00:57:08Başbakan
00:57:09Celal Bayar
00:57:09ve yakın
00:57:10çevresiyle
00:57:11çok kısa süreli
00:57:12görüşme yapabileceğine
00:57:13dair bir
00:57:14kısıtlama
00:57:15getirilecektir.
00:57:16Fazla konuşturulması
00:57:17istenmeyecektir.
00:57:18Neticede
00:57:19bu tavsiyelere
00:57:21uyulması
00:57:22için de
00:57:22Salih Bozok
00:57:24Celal Öner
00:57:25Kılıç Ali
00:57:26gibi
00:57:26İsmail Hakkı
00:57:27gibi
00:57:27Genel Sekreteri
00:57:28Hasan Rıza
00:57:28Soyak gibi
00:57:29isimler
00:57:30yanı başındaki
00:57:30odada
00:57:31artık
00:57:32nöbet
00:57:32tutacaklardır.
00:57:33gün be gün
00:57:34veya saat be saat
00:57:35Atatürk'ü
00:57:36izleyeceklerdir
00:57:37doktor tavsiyesine
00:57:38uyulması için.
00:57:39Eylül ayına
00:57:40doğru
00:57:41zaten
00:57:41iyice
00:57:42takatten
00:57:42kesilmişti
00:57:43ve az önce
00:57:44söylediğim
00:57:44operasyonlarda
00:57:45onu bir o kadar
00:57:46daha bitirmiş.
00:57:47Eylül
00:57:47Ekim
00:57:48artık
00:57:48Kasım'a
00:57:49geleceğiz.
00:57:50Dolayısıyla da
00:57:50mücadele gücü
00:57:51Kasım'a doğru
00:57:52iyice
00:57:53tükermiştir.
00:57:54Hastalığının
00:57:55ciddiyetinin
00:57:55zaten farkındadır.
00:57:57Mental olarak da
00:57:58dediğimiz gibi
00:57:58umudu kesilmiştir.
00:58:00Nitekim
00:58:01manevi kızı
00:58:02Sabiha Gökçen'e
00:58:03artık
00:58:04gelecekten
00:58:05bahsetmeyelim
00:58:05diyecektir.
00:58:06Çünkü gelecek yıl
00:58:07Cumhuriyet Bayramı'na
00:58:09gelirsin gibi
00:58:09konuşmalar vardır
00:58:10aralarında
00:58:11artık gelecekten
00:58:12bahsetmeyelim
00:58:13diyecektir.
00:58:13Böylesine de
00:58:14realist bir insandır
00:58:15çünkü biliyor
00:58:15başına geleceğini.
00:58:17Yaveri Salih Bozoka ise
00:58:19o söylediği sözler
00:58:21çok etkileyici
00:58:22çok değiştim
00:58:23Salih diyecektir.
00:58:24Büsbütün
00:58:25farklı bir adam
00:58:26oldum çıktım.
00:58:27Hiç hafızam
00:58:28kalmadı.
00:58:29Artık
00:58:30eski adam
00:58:31değilim
00:58:31diyecektir.
00:58:32Kendisi
00:58:33farkındadır
00:58:34durumun.
00:58:34Netice itibariyle
00:58:35Mustafa Kemal
00:58:37realist bir insandı.
00:58:38Düzelmeyeceğinin
00:58:39farkındaydı.
00:58:41O nedenle de
00:58:42Hatay meselesine
00:58:43bu derece
00:58:44önem vermişti
00:58:44ve son arzusunu
00:58:46başarmıştır da
00:58:47yine o
00:58:48büyük komutan.
00:58:49Neticede
00:58:505 Eylül'de
00:58:51hukukçuları
00:58:52davet ediyor
00:58:53ve
00:58:54vasiyetini
00:58:54yazacaktır
00:58:55hocam.
00:58:56Biliyor
00:58:56başına geleceğini.
00:58:577 Eylül'de
00:58:58notere
00:58:59teslim edilir.
00:59:00Biliyorsunuz
00:59:00buradaki mal varlığını
00:59:01Cumhuriyet Halk Partisi'ne bırakıyor.
00:59:04İş bankası
00:59:05gelirlerinden
00:59:06kız kardeşi
00:59:07Makbule ile
00:59:07Sabiha Gökçen
00:59:09Afetinan
00:59:10Ülkü Adatepe
00:59:11Rukiye ve Nebile'ye
00:59:12belli bir pay
00:59:13ayırıyor.
00:59:14Yani maaş
00:59:15verilmesini istiyor.
00:59:16Yaşadıkları sürece
00:59:17de bu payı
00:59:17alsınlar istiyor.
00:59:19Ayrıca
00:59:19Türk Tarihi
00:59:20ve Türk Dil
00:59:21Kurumu'na da
00:59:21bütçe
00:59:22ayrılmasını öneriyor.
00:59:23Bunun yanı sıra
00:59:24burası da
00:59:25çok ilginç
00:59:26vefaya bakınız
00:59:26yakın arkadaşı
00:59:28İsmet İnönü'nün
00:59:28çocuklarının
00:59:29eğitimine de
00:59:30destek verilmesini
00:59:31istiyor.
00:59:32Bu şekilde
00:59:33bir vasiyeti
00:59:33bir sayfalık
00:59:34bir vasiyet
00:59:35yazıyor.
00:59:35Artık
00:59:36Mustafa Kemal
00:59:37hazırdır.
00:59:38Artık
00:59:39Cumhuriyet'i
00:59:40belli bir noktaya
00:59:41getirmiştir.
00:59:42Son
00:59:42Hatay meselesini de
00:59:44hasta yatağında
00:59:45halletmiştir.
00:59:46Artık
00:59:46ölüme doğru
00:59:47hazırlanmaktadır.
00:59:49Ama
00:59:50Dolmabahşı'da
00:59:51çok sıkılmıştır
00:59:52tabii ki.
00:59:52Son isteklerinden
00:59:54birisidir.
00:59:55Adeta
00:59:56gün sayar
00:59:57gibi sayıklamaktadır.
00:59:58Yeşile
00:59:59çıkmak ister.
01:00:00Doğaya
01:00:01çıkmak ister.
01:00:02Doğayla
01:00:02baş başa
01:00:03kalmak ister.
01:00:04Bir nehrin
01:00:05kıyısında
01:00:05olmayı çok
01:00:06hayal etmiştir.
01:00:07Çok arzulamıştır.
01:00:09Bu konuda
01:00:09bir takım
01:00:10ısrarları
01:00:11olmuştur.
01:00:11Doktorlar
01:00:12müsaade etmeseler de
01:00:13ısrarları
01:00:14artınca
01:00:15yanındakiler
01:00:15diyecekler de ki
01:00:16zaten öldü
01:00:18ölüyor.
01:00:18Arzusunu
01:00:19bari
01:00:20gerçekleştirelim
01:00:20diye
01:00:21onu
01:00:22Alemdağ'daki
01:00:23Alköşkü'ne
01:00:24götürmeyi
01:00:24kararlaştırırlar,
01:00:25planlarlar.
01:00:27Ama ne yazık ki
01:00:28Atatürk'ün
01:00:29bu son isteği
01:00:30yerine getirilemeyecektir.
01:00:31Çünkü
01:00:32bir hayli
01:00:33ağırlaşmıştır.
01:00:35özgürlüğüne
01:00:36kavuşturduğu
01:00:37o vatanında
01:00:38bir dere
01:00:39kenarında
01:00:39bir yeşilliğin
01:00:41içerisinde
01:00:41oturup da
01:00:42o son
01:00:43arzusunu
01:00:43bile yerine
01:00:44getirememiştir.
01:00:45Ve hasta
01:00:46yatağında
01:00:47Atay
01:00:49meselesi
01:00:50onun hayatının
01:00:51bir parçası
01:00:52olmuş,
01:00:53sağlığından
01:00:53bile
01:00:54önemli
01:00:54olmuştur.
01:00:55Takvimler
01:00:5717 Ekim'i
01:00:59gösterdiği zaman
01:00:59Atatürk'ün
01:01:01sağlık durumunun
01:01:02ciddiyetini
01:01:03koruduğuna
01:01:03dair
01:01:06radyolardan
01:01:07bir rapor
01:01:07geçirmiştir,
01:01:08bir anons
01:01:08geçirmiştir.
01:01:09Artık
01:01:10sona doğru
01:01:11yaklaşılmaktadır.
01:01:12Ayrıca
01:01:13o yıl
01:01:1429 Ekim
01:01:16Cumhuriyet
01:01:16Bayramı,
01:01:17Cumhuriyet
01:01:17Bayramı'na
01:01:18Mustafa Kemal
01:01:18çok büyük
01:01:19önem vermiştir.
01:01:20Ayrıca
01:01:21az önce
01:01:21söylediğim gibi
01:01:22yeşillik gibi,
01:01:23yeşilliğe çıkmak gibi
01:01:24doğayla baş başa
01:01:25kalmak gibi
01:01:25Cumhuriyet
01:01:27Bayramı'na
01:01:28gitmeyi de
01:01:28çok arzulamıştı.
01:01:29Ama
01:01:30hastalığı
01:01:30nedeniyle
01:01:31gidemeyecektir.
01:01:33İşte o yüzden
01:01:34manevi
01:01:35kızına
01:01:35seneye falan
01:01:37gibi sözler
01:01:38olunca
01:01:38artık
01:01:39geleceğe yönelik
01:01:40plan yapmayalım
01:01:41diyecektir.
01:01:42Bu son derece
01:01:43acıklıdır ve
01:01:44bundan sonra da
01:01:45artık törenlere
01:01:46hiç katılamayacağını
01:01:46da söyleyecektir.
01:01:47Böylesine de
01:01:48realist.
01:01:49Neticede
01:01:49Cumhuriyet
01:01:50Bayramı'na
01:01:50katılamamıştı
01:01:51ancak
01:01:52Kuleli
01:01:53Askeri
01:01:53Lisesi
01:01:54öğrencileri
01:01:54ona bir sürpriz
01:01:55yapacaklar ve
01:01:56Boğaz'da
01:01:57vapurla
01:01:58onu selamlamaya
01:01:58geleceklerdir.
01:02:00Yardımlar da olsa
01:02:02zar zor yerinden
01:02:03doğrulacak
01:02:04onları selamlayacaktır.
01:02:06Bu da onun son
01:02:06selamlamasıdır
01:02:07öğrencileri.
01:02:09takvimler
01:02:105 Kasım'a gelmiştir.
01:02:12Kısa kesiyorum.
01:02:135 Kasım'ı gösterdiği
01:02:15zaman
01:02:15sanki
01:02:16kısmen
01:02:17düzelir gibi olur.
01:02:19Manevi
01:02:19kızları
01:02:20yanına giderler
01:02:21ve elini
01:02:22öperler.
01:02:23Bu artık
01:02:24son vedadır.
01:02:26Bundan sonra
01:02:27bir daha da
01:02:28bilinci açık bir şekilde
01:02:29zaten
01:02:29görüşme şansları
01:02:31olmayacaktır.
01:02:31Artık
01:02:32giderek
01:02:33çok daha
01:02:34sınırlı gıda
01:02:35almaya başlayacak.
01:02:36Vücudu artık
01:02:36tükenmiştir.
01:02:38Eriyip
01:02:38bitmiştir artık.
01:02:39Bu safahatta
01:02:40son isteklerinden
01:02:42birisi
01:02:42ne biliyor musunuz?
01:02:45Canı
01:02:45enginar çeker.
01:02:47Enginar
01:02:48aranır
01:02:48İstanbul'da
01:02:49ama bulunamaz.
01:02:51Nereden bulunur
01:02:52enginar?
01:02:53Hatay'dan bulunur.
01:02:54Yeni topraklara
01:02:55katılmış olan
01:02:56Hatay'dan bulunur.
01:02:57Hatay'dan
01:02:58enginar
01:02:58gönderilir.
01:02:59Enginar
01:03:00gelene kadar
01:03:01Mustafa Kemal
01:03:03hayata gözlerini
01:03:04yummuştur.
01:03:05Dolayısıyla
01:03:06son isteği
01:03:07yerine gelemeyecektir.
01:03:098 Kasım
01:03:10akşamına
01:03:11doğru
01:03:114 kaşık
01:03:13elma suyu
01:03:14alabilmiştir
01:03:15ancak.
01:03:164 kaşık
01:03:17elma suyu.
01:03:18Artık
01:03:18bilincide kaybolmuş
01:03:20ve bir daha da
01:03:20toparlanamamıştır.
01:03:22Hastalığı
01:03:23hayli
01:03:24ilerlediği
01:03:24sırada
01:03:25Hasan Rıza
01:03:26Soyak
01:03:27bir ara
01:03:28kapıdan
01:03:29bakar.
01:03:30Atatürk'ün
01:03:31ağzından
01:03:32kısık bir
01:03:33sesle
01:03:33ve aleyküm
01:03:35selam
01:03:35diye bir söz
01:03:36çıkar.
01:03:37Bu
01:03:37onun son
01:03:38sözü
01:03:38olmuştur.
01:03:40Artık
01:03:41bundan sonra
01:03:42Mustafa Kemal
01:03:42yoktur.
01:03:439 Kasım'da
01:03:45aşırı
01:03:46ter içerisindedir
01:03:47ve
01:03:48hareketsiz
01:03:49bir şekilde
01:03:49yatmaktadır.
01:03:51İstem dışı
01:03:52bir takım
01:03:53kasılmalar
01:03:54görülüyor
01:03:55vücutta.
01:03:55Geceden itibaren
01:03:57zaten
01:03:58tamamen
01:03:58komaya
01:03:59girmiş
01:03:59ve
01:04:00sabah
01:04:019'u
01:04:025 geçe
01:04:02ruhunu
01:04:04teslim edecektir.
01:04:05Artık
01:04:06koca
01:04:06bir tarih
01:04:07yok olmuştur.
01:04:09Allah rahmet
01:04:10etsin
01:04:11bizlere de
01:04:13onun yolunda
01:04:14ilerlemeyi
01:04:15nasip etsin.
01:04:16Ve son
01:04:17olarak da
01:04:18Mim Kemal
01:04:18Öke
01:04:19gözlerini
01:04:20kapatacak
01:04:20ve doktorlar da
01:04:22ölüm
01:04:23raporunu
01:04:24imzalayacaklardır.
01:04:25işte
01:04:26koca
01:04:27bir hayatın
01:04:28yürek
01:04:29burkan
01:04:30hikayesi
01:04:31sevgili dostlarım.
01:04:3357
01:04:34yıllık
01:04:34bir hayat
01:04:35böylesine
01:04:36hüzünlü
01:04:37ve
01:04:38böylesine
01:04:38dramatik
01:04:39bir şekilde
01:04:39bitiyor.
01:04:40Çelişkiler
01:04:41var.
01:04:42Kısacık
01:04:43ömrüne
01:04:43sığdırdıklarına
01:04:44bakınız.
01:04:45Koskoca
01:04:45bir cumhuriyet.
01:04:4712-15 yılını
01:04:48çıkarırsanız
01:04:4840 yılı
01:04:5045 yılı
01:04:51bu ülkesine
01:04:52hizmetle
01:04:53geçti.
01:04:53Cepheden
01:04:54cepheye
01:04:55koştu.
01:04:56Belli mücadelede
01:04:57nasıl bir
01:04:58zor koşullarda
01:05:00kelle koltukta
01:05:01vatanı
01:05:03özgürleştirmek
01:05:03için yola çıktığını
01:05:05anlatmama
01:05:06gerek yok.
01:05:06Aşağı yukarı
01:05:07biliyoruz.
01:05:08Bitmiş,
01:05:09tükenmiş,
01:05:10yok olmuş,
01:05:11dağılmış
01:05:12Osmanlı
01:05:13topraklarından
01:05:16onurlu bir
01:05:17cumhuriyet
01:05:18çıkarmış.
01:05:18Bir devlet
01:05:19kurmuş.
01:05:2057
01:05:21yıllık
01:05:22ömre
01:05:23sığdırılanlara
01:05:24bakınız.
01:05:25Cumhuriyeti
01:05:25ilan ettiği zaman
01:05:26Mustafa Kemal
01:05:2742 yaşındadır
01:05:28hocam.
01:05:30Şimdiki gençler
01:05:3142 yaşında
01:05:3240'lı yaşlarda
01:05:32evleniyorlar.
01:05:34Düşünebiliyor musunuz
01:05:36hocam?
01:05:37Zaferler kazanmış,
01:05:39asla boyun
01:05:40bükmemiştir.
01:05:41Türk halkının
01:05:42boynunu
01:05:43büktürmemiştir
01:05:43çünkü o bir
01:05:45çılgın
01:05:46Türk'tür.
01:05:47O
01:05:47Türk'ün
01:05:48başbuğudur
01:05:48hocam.
01:05:49büyük kahraman
01:05:51onun fikirleri
01:05:52dediğimiz gibi
01:05:53sonsuza dek
01:05:55yaşayacak.
01:05:55Yaşayacak
01:05:56ve bizler de
01:05:57sonuna kadar
01:05:58yaşatmak için
01:05:59mücadele edeceğiz.
01:06:01Buna
01:06:01gönülden
01:06:02inandığım için
01:06:03kalben
01:06:05inandığım için
01:06:05söylüyorum
01:06:06ve
01:06:07o büyük
01:06:08insanın
01:06:09aziz
01:06:10hatırası
01:06:11karşısında
01:06:11saygıyla,
01:06:13minnetle,
01:06:14özlemle
01:06:15ve bütün
01:06:17kalbimizle
01:06:18onu
01:06:18yad ediyoruz.
01:06:20Ruhu şad olsun.
01:06:21İyi ki
01:06:22Mustafa Kemal
01:06:22bizim.
01:06:23İyi ki
01:06:24böyle bir
01:06:24lidere sahibiz.
01:06:26İyi ki
01:06:26Mustafa Kemal'i
01:06:28benim de
01:06:28tanıma imkanım
01:06:30oldu.
01:06:30Çünkü
01:06:31benim geldiğim
01:06:33mahalleden
01:06:34Mustafa Kemal'i
01:06:35tanımanın
01:06:36ne kadar
01:06:37zor olduğunu
01:06:37belki böyle
01:06:38özel sohbetimizde
01:06:39size izah ederim.
01:06:41Onu tanımam
01:06:42benim
01:06:43özgürlük
01:06:43bakış açıma
01:06:45bambaşka
01:06:46bir ruh
01:06:47katmıştır.
01:06:48Ve her şeyden
01:06:49öte
01:06:50muhteşem
01:06:51bir kararlılık
01:06:52akıl ve
01:06:53bilim öncülüğünde
01:06:54ilerleme,
01:06:56üretme,
01:06:57çalışma,
01:06:58Osmanlı'nın
01:06:59borçlarını
01:07:00bitiriyor
01:07:01o
01:07:02onun kurduğu
01:07:03cumhuriyet
01:07:04açtığı
01:07:05fabrikalara
01:07:05bakınız
01:07:06bütçe fazlası
01:07:07veriyor
01:07:07ve bugün
01:07:09bizlerin
01:07:09cumhuriyeti
01:07:10getirdiğimiz
01:07:10nokta hocam.
01:07:12Bu işler acısı
01:07:13bir durumdur.
01:07:14Onun açtığı
01:07:15yoldan
01:07:16ve onun
01:07:16kodlarından
01:07:17uzaklaştığımız
01:07:18sürece
01:07:18biz habire
01:07:20tepe taklak
01:07:21gidiyoruz hocam.
01:07:22Habire gidiyoruz
01:07:23ama bunun farkında
01:07:24değiliz maalesef.
01:07:27Netice itibariyle
01:07:28Mustafa Kemal'imiz
01:07:3010 Kasım
01:07:321938
01:07:34tarihinde
01:07:35Hakk'ın
01:07:35rahmetine
01:07:36kavuştu.
01:07:36Ama
01:07:37fikirleri,
01:07:38düşünceleri,
01:07:40onun ruhu,
01:07:40özgürlük
01:07:41anlayışı,
01:07:42bilim
01:07:43ve
01:07:43akıl
01:07:45temelli
01:07:46cumhuriyetin
01:07:46ilkeleri,
01:07:48demokrasi,
01:07:50layıklık,
01:07:51cumhuriyet
01:07:52sonuna kadar
01:07:52yaşayacak,
01:07:53biz de yaşatmak
01:07:54için
01:07:55var gücümüzle
01:07:56mücadele
01:07:56edeceğiz.
01:07:57Evet değerli dostlar
01:07:59bu
01:07:59bugüne
01:08:00özeldi.
01:08:00Bugün
01:08:01Mustafa Kemal'le
01:08:02ilgili böyle bir
01:08:03programla karşınıza
01:08:04çıktım.
01:08:05Umarım
01:08:06faydalı oldu.
01:08:07Aslında bu
01:08:08söylediklerinin
01:08:09birçoğunu
01:08:09zaten siz
01:08:10biliyorsunuz.
01:08:11Ben onun
01:08:11farkındayım ama
01:08:12en azından
01:08:13bir ilahiyatçının
01:08:14gözünden de
01:08:15dinlemiş
01:08:16oldunuz.
01:08:17Onu
01:08:17anlamaya
01:08:18çalışıyoruz.
01:08:19Onu
01:08:19anlama
01:08:19çabası
01:08:20sergiledim
01:08:20hayatım
01:08:21boyunca.
01:08:22Geldiğim
01:08:23nokta bu.
01:08:24Ne
01:08:24söylüyorsam
01:08:25inanarak
01:08:25söylüyorum.
01:08:27Umarım
01:08:27az da olsa
01:08:28bir farklı
01:08:29pencereden
01:08:29bakabildik
01:08:30veya
01:08:30bilgilerimizi
01:08:31tazeledik
01:08:32diyebilirim.
01:08:33Her
01:08:33birinize
01:08:33ayrı
01:08:34ayrı
01:08:35ayrı
01:08:35müteşekkirim
01:08:36minnettarım.
01:08:37görüşmek
01:08:38dileğiyle.
01:08:38Hoşçakalın.