- 3 minutes ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/2XGhhMbh3sc
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/2XGhhMbh3sc
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:00İNTRO
00:48Sırbistan'da 25 Ekim'de yapılan erken genel seçimde resmi olmayan sonuçlara göre galibiyetini ilan eden öğrenci listesinin zaferi ülke genelinde kutlanıyor.
00:57Sırbistan'daki özgür seçimler ve demokrasi merkezi cesit resmi olmayan sonuçlara göre oyların %98'inin sayıldığını açıkladı.
01:06Öğrenci listesi oyların %53'ünü Sırp İlerleme Partisi S&S öncülüğündeki Alexander Vucic Birleşmiş Sırbistan listesi ise %38.8'ini
01:17aldı.
01:17Sırbistan'daki 250 sandalyeli mecliste öğrenci listesinin 141 milletvekili, Vucic'in listesinin ise 103 milletvekili çıkardığı 4 partinin daha parlamentoya girdiği
01:29belirtildi.
01:30Sırbistan seçimlerinden zaferle çıkan öğrenci hareketi 2024 yılının Kasım ayında şekillendi.
01:371 Kasım 2024'te Sırbistan'ın en büyük ikinci kenti olan Navisat'ta tren istasyonunda çatı çökmesi neticesinde 16 kişi hayatını kaybetti.
01:47Tren istasyonunun yenileme çalışmalarına dair belgelerin kamuoyuna açıklanmaması, yolsuzluk iddialarının büyümesine ve toplumsal öfkenin artmasına sebep oldu.
01:5722 Kasım 2024'teki öğrencilerin yaptığı anmalara kimliği belirsiz kişilerce saldırı yapılmasının ardından üniversitelerde eylemler başladı.
02:07Eylemlerde öğrenciler istasyon yenilenmesine dair belgelerin yayınlanmasını, protestolarda tutuklanan öğrencilerin serbest bırakılmasını,
02:16öğrencilere saldıranların yargılanmasını ve üniversite bütçesinin arttırılmasını talep etti.
02:23Öğrencilerin başarısını açıklayan 3 temel etken var.
02:26İlki ülkede yolsuzluk karşıtlığı ortak bir siyasi talebe dönüştürüldü.
02:31Karizmatik bir lider olmadan kitleler bu talep etrafında harekete geçirilebilindi.
02:36Öğrenciler yalnızca Novisat'taki tren istasyonu kazasını sorgulamadılar.
02:41Aynı zamanda devlet kurumlarının neden görevlerini yerine getirmediğini de sorguladılar.
02:46Böylece protestolar tek bir olayın sorumlularıyla sınırlı kalmayarak hükümetin işleyişine yönelik bir itiraza dönüştü.
03:08Sırbistan'da öğrenciler aynı zamanda muhalefetin yerine geçebilecek bir örgütlenme kurabildiler ve geleneksel muhalefetin siyasi yükünü taşımak zorunda kalmadılar.
03:17Öğrenci hareketi kendisini belirli bir partiye veya lidere bağlamadı.
03:22Adayların belirlenmesinde üniversitelerdeki kolektif süreçlerin kullanılması, hareketin yerleşik siyasi kadrolardan farklı olduğunu göstermesine yardımcı oldu.
03:32Bu sayede farklı siyasi görüşlere sahip seçmenler kendi ideolojik tercihlerine ihanet etmeden ortak bir talebi destekleyebildi.
03:40Böylece Avrupa Birliği yanlısı seçmenlerle milliyetçi veya sol görüşlü geniş bir koalisyon kurabildiler.
03:51Öğrenciler büyük şehirlerdeki gösterilerle yetinmediler ve küçük yerleşimlerde de yurttaşlarla ilişki kurdular.
03:58Sonuç olarak öğrencileri zafere taşıyan yalnızca protestoların büyüklüğü olmadı.
04:03Yolsuzluğa karşı toplumsal öfkeyi, geleneksel partilerden bağımsız bir örgütlenmeyi ve yerelde seçmenlerle ilişkiyi kurmayı esas alarak hükümetten memnun olmayan kitlelere
04:15yalnızca bir itiraz değil, iktidarın yerine geçebilecek bir seçenek sundular.
04:31Toplumsal hoşnutsuzluğun kendiliğinden iktidar değişikliği yaratmadığının farkına varmak önemli bir nokta.
04:38Muhalefet partilerinin devamlı surette ekonomik krize ve yaşam koşullarının zorluğuna dikkat çekmeleri tek başına yeterli değil.
04:46Sırbistan'da öğrencilerin başardığı gibi alternatif bir siyasi hareketi örgütlemek ve seçmenlerle sürekli temas halinde olmak gerekiyor.
04:54Bir de Sırbistan'daki deneyim gençlerin siyasette etkili olabileceğini de gösterdi.
04:59Fakat asıl önemli olan ise hareketin gençlerden oluşması değil, geleneksel partilerin aşamadığı örgütlenme ve güven sorunlarına farklı bir yanıt verebilmesi.
05:10Öğrenci hareketinin tam adı Abluka Blokaj altındaki öğrenciler.
05:15Hareketin ismi fakülteleri işgal ederek derslere ara vermelerinden geliyor.
05:19Seçim kolunun resmi adı ise Öğrenci Listesi Öğrenciler Kazanıyor.
05:24Öğrenciler her fakültede herkesin eşit söz ve oy hakkına sahip olduğu açık meclisler aracılığıyla karar alıyorlar.
05:31Bu meclislere planum adı veriliyor.
05:34Ayrıca planum fikri Sırbistan için yeni değil.
05:36Sırbistan basınının aktardığına göre 2011 yılında Belgrad fakülte işgallerinde de benzer bir örgütlenme biçimi kullanılmıştı.
05:46Öğrencilerin protestolarının büyümesiyle birlikte 2025 yılının Ocak ayında ülkede başbakan Milos Vuceviç istifa etti.
05:545 Mayıs 2025'te erken seçim isteyen hareket öğrencilerin yer almayacağı bağımsız bir liste kuracaklarını duyurdu.
06:0328 Haziran 2025'te Belgrad'da düzenlenen mitingde hükümete seçim ilanı için süre verdiler.
06:09Süre dolunca hükümetin meşru olmadığını ilan ettiler.
06:13Polisin mitinge sert saldırısı öfkeyi yükseltti.
06:17Öğrenci listesi 2026 yılının Mart ayında belediye seçimlerine de girdiler ve 10 belediyede SNS'nin arkasında ikinci oldular.
06:27Eylül ayında ise Cumhurbaşkanı Vuceviç erken seçim çağrılarına yanıt verdi ve görevinden istifa ederek erken seçim kararı aldı.
06:35Sırbistan'da öğrenci hareketi üniversitelerde geliştirdiği katılımcı karar alma yöntemini milletvekili adaylarının belirlenmesine taşıdı.
06:44Öğrencilerin oluşturduğu 250 kişilik liste fakültelerdeki genel kurullarda yapılan öneriler, tartışmalar, oylamalar ve üniversiteler arasında yürütülen karşılıklı denetim sonucunda şekillendi.
06:58Listede öğrenciler aday olmadı, adayları seçen ve değerlendiren taraf olarak görev üstlendi.
07:03Hareketin örgütlenmesinde planum adı verilen öğrenci genel kurulları belirleyici oldu.
07:09Fakültelerdeki öğrencilerin katılabildiği bu toplantılarda herkes öneri sunabiliyor, tartışmalara katılabiliyor ve oy kullanabiliyordu.
07:17Kararların ortak tartışmalarla oluşturulması hedeflenirken uzlaşma sağlanamayan konularda oylamaya başvuruldu.
07:24Dolayısıyla katılımcı yöntem bütün kararların oy birliğiyle alındığı anlamına gelmiyordu.
07:30Bu örgütlenme üniversitelerin dışına da yayıldı.
07:33Öğrenciler 9 Mart 2025'te yayınladıkları çağrıda yurttaşları Zuburovi adı verilen yerel meclislerde bir araya gelmeye davet etti.
07:43Milletvekili aday listesinin hazırlanmasında ilk adım kontenjanların üniversite merkezleri arasında dağıtılmasıydı.
07:50250 adaylık yer Belgrad, Novisat, Niş, Karagüyevaç, Novipazar ve Kosovska-Mitrovice arasında öğrenci sayılarına göre paylaştırıldı.
08:01Belgrad en büyük kontenjanı alırken diğer merkezlerin de listenin üst sıralarında temsil edilmesi sağlandı.
08:09Fakültelerin adaylarının liste boyunca dengeli de olması için ayrıca bir sıralama yöntemi uygulandı.
08:14Sürece ülke genelinde 80'den fazla plenum katıldı.
08:18Adaylık için siyasi geçmişe ilişkin sınırlamalar da getirildi.
08:22İktidar koalisyonundaki partilere geçmişte üye olmuş kişiler ile bu koalisyon adına yasama veya yürütmede görev üstlenmiş kişiler dışlandı.
08:31Parlamentodaki muhalefet partilerinde yöneticilik yapmış kişiler için de kısıtlama öngörüldü.
08:37Ancak muhalefet partilerine sıradan üyelik otomatik engel sayılmadı.
08:42Bazı yerel yöneticiler için istisnalara da alan bırakıldı.
08:45Fakültelerin önerdiği isimler daha sonra ortak değerlendirmeye açıldı.
08:50Elenen adayların yerine geçmek üzere yedeklerde belirlenmişti.
08:53Ayrıca bu denetim tanınmış isimlere de uygulandı.
08:57M1'in 14 Eylül 2026'da yayınladığı tam listede akademisyenler, hekimler, sanatçılar, aktivistler ve farklı mesleklerden 250 aday yer aldı.
09:08Böylece öğrenci hareketi, kendi içindeki katılımcı karar alma yöntemini seçimlerde destekleyeceği temsilcilerin belirlenmesine uyguladı.
09:17Yurttaş meclisleri daha geniş toplumsal katılımın alanı olurken milletvekili aday listesini hazırlayan ve denetleyen yapılar öğrenci plenumları oldu.
09:2625 Ekim seçimlerinde parlamentü çoğunluğunu kazanan öğrenci listesi, 15 Eylül'de ilan ettiği 11 maddelik öğrenci planını yeni hükümetin programının temeli
09:39haline getirmeyi hedefliyor.
09:40Hareketin üniversite meclislerinde tartışılarak oluşturulduğunu belirttiği program 3 ana bölümden oluşuyor.
09:461. Ya Sırbistan ya mafya
09:492. Güç bilgidedir
09:523. Sırbistan bizimle büyüyor
09:54Programda yolsuzluk yoluyla edinilen servetin kamuya geri kazandırılması, yargı ve emniyetin siyasal denetimden çıkarılması, kamu kaynaklarının eğitim ve üretime aktarılması
10:06ve güvencesiz çalışmanın sınırlandırılması öne çıkıyor.
10:09Hareket programının yalnızca iktidardaki kişilerin değiştirilmesine değil, siyasal iktidarın kurumlar üzerindeki gücünün sınırlandırılmasına yönelik olduğunu vurguluyor.
10:20Ya Sırbistan ya mafya
10:22İlk 4 madde, yargı, emniyet, kamu kaynakları ve medya üzerindeki parti denetiminin kaldırılmasını öngörüyor.
10:311. Bağımsız Yargı ve Özel Savcılık Polisi
10:36Mahkemelerin ve savcıların siyasal baskıdan kurtarılması, yolsuzluk soruşturmalarını bağımsız yürütecek özel bir savcılık polisinin kurulması hedefleniyor.
10:46İçişleri Bakanlığı ve polis teşkilatı kapsamlı incelemeden geçirilecek.
10:51Organize suç bağlantısı bulunan görevlilerin yanı sıra öğrencilere ve göstericilere müdahalelerde yasaları çiğnediği belirlenen polislerin görevden çıkarılması öngörülüyor.
11:022. Yasa dışı servetlere el konulması ve kamu görevlilerinin tavsiyesi
11:09Kamu görevlilerinin mal varlıkları ve servetlerinin kaynakları araştırılacak.
11:14Vergi idaresi bu soruşturmaları yürütebilecek kadro ve yeteneklerle güçlendirilecek.
11:19Yolsuzluğa karışan, kamu görevini kötüye kullanan ya da insan haklarını ve anayasal düzeni ihlal eden yetkililer hesap verecek.
11:27Program, Lusra Giza adı verilen geçmişteki ağır ihlallerin sorumlularının kamu görevinden uzaklaştırılmasını da içeriyor.
11:353. Gizli devlet sözleşmelerinin denetimi açılması
11:39Kamu ihaleleri, büyük altyapı projeleri ve devletin yaptığı sözleşmeler kamu denetimine açılacak.
11:46Özellikle gizli anlaşmalar, maliyeti şişirilmiş, projeler, özel yasalarla olağan denetimden çıkarılan yatırımlar ve tamamlanma süreleri aşılmış kamu işleri incelenecek.
11:57Devlet denetim kurumu güçlendirilecek.
12:004. Medyanın parti denetiminden kurtarılması
12:05Elektronik medya düzenleme kurumu REM'in siyasal etkilerden bağımsızlaştırılması ve Sırbistan Radyo ve Televizyonu RTS'nin kamu yayıncılığı işlevine kavuşturulması
12:16öngörülüyor.
12:17Televizyon yöneticilerinin ve gazetecilerin ayrımcılık ve nefret söyleminin yayılmasındaki sorumlulukları incelenecek.
12:24Ulusal yayın frekansları yeniden değerlendirilecek. Basın konseyinin denetim yetkileri güçlendirilecek.
12:30Güç bilgidedir
12:32İkinci bölüm, kamu yönetiminin parti kadroları yerine uzmanlara açılmasını, eğitimde eşitliği ve bilgiye dayalı üretimi hedefliyor.
12:425. Kamu yönetiminde liyakat
12:45Kamu kurumlarına parti bağlantısıyla personel ve yönetici atanmasına son verilecek.
12:50Kamu işletmelerinin yöneticileri açık ve sıkı mesleki değerlendirmelere dayanan yarışmalarla seçilecek.
12:57Kamu şirketlerinin mali faaliyetleri daha sıkı denetlenecek.
13:016. Her öğrenciye ücretsiz ders kitabı
13:04İlk ve orta öğretimdeki tüm öğrencilere hangi bölgede yaşıyor olurlarsa olsunlar ücretsiz ders kitabı sağlanacak.
13:13Eğitimde eleştirel düşünceye, çağdaş bilimsel bilgiye ve uygulamalı öğretime ağırlık verilecek.
13:19Eğitim gezileri ve okul dışı etkinliklerin aileler için ekonomik açıdan erişilebilir olması sağlanacak.
13:267. Bilgi ekonomisi ve yerli üretime destek
13:30Üniversiteler, araştırma enstitüleri ve meslek örgütleri ile üretim sektörleri arasında bağ kurulacak.
13:37Yeni teknoloji girişimleri, yenilikçi işletmeler, yerli girişimciler ve çiftçiler, hibe ve sübvansiyonlarla desteklenecek.
13:45Hedef ucuz iş gücüne dayalı ekonomik modelden yüksek katma değerli üretime geçmek.
13:51Sırbistan bizimle büyüyor
13:53Son 4 Madde Çalışma Yaşamı, Gıda Güvenliği, Konut ve Sağlık Hakkı ile ilgili
13:598. 12 Aydan Sonra Sürekli İş Sözleşmesi
14:03İş kanunu değiştirilerek belirli süreli iş sözleşmelerinin azami süresi 24 aydan 12 aya indirilecek.
14:12Böylece çalışanların uzun süre geçici sözleşmelerle istihdam edilmesinin sınırlandırılması ve sürekli istihdama geçişlerinin güvence altına alınması hedefleniyor.
14:239. İthalat tekerlerinin sınırlandırılması
14:26İthalat tekerlerinin ve ayrıcalıklı şirket gruplarının üretici fiyatları ve market fiyatları arasındaki fark üzerindeki etkisiyle mücadele edilecek.
14:36Tarım arazileri ve su kaynakları gıda güvenliğini sağlayacak korunmuş ulusal varlıklar olarak değerlendirilecek.
14:4310. Gençlere ve kamu çalışanlarına erişilebilir konut
14:48Genç aileler ile özellikle eğitim ve sağlık alanında çalışanlara uygun kiralama ve satın alma koşullarına sahip konutlar sağlanacak.
14:57Vergi kolaylıklarıyla gençlerin bağımsız yaşam kurması ve ülke dışına göçün azaltılması amaçlanıyor.
15:0311. Her köye doktor, herkese erişilebilir ilaç
15:08İlaçlarda tek tip fiyat uygulaması ve kırsal bölgelerde eczane erişiminin arttırılması öngörülüyor.
15:15Köy muayenehaneleri ve sağlık merkezleri yeniden açılacak.
15:19Nüfusa göre asgari aile hekimliği ve birinci basamak sağlık ekibi standartlara getirilecek.
15:26Uzak bölgelerde genç hekimlerin ve sağlık teknisyenlerinin istihdamı desteklenecek.
15:31Öğrenci Lisesi yolsuzlukla mücadele sonucunda kamuya geri döndürülecek kaynakları eğitim, sağlık ve ekonomik kalkınmanın finansmanıyla ilişkilendiriyor.
15:41Program, yargı ve medya reformlarının yanında güvencesiz çalışma, konut sorunu, üretici gelirleri ve kamu hizmetlerini ele alması bakımından yalnızca kurumsal
15:51reformlarla sınırlı değil.
15:53Bununla birlikte piyasa ekonomisini terk etmeyi ya da üretim araçlarının mülkiyetinde kapsamlı bir değişimi öngörmüyor.
16:00Hareketin ekonomik hedefi kamu denetimi güçlendirilmiş, bilgi yoğun sektörlere dayalı rekabetçi bir piyasa ekonomisi oluşturmak.
16:0825 Ekim seçimlerinde %52'nin üzerinde oy alarak parlamentoda çoğunluğu kazanan öğrenci listesi şimdi bu vaatleri yasalaştırma ve uygulama sorumluluğuyla
16:20karşı karşıya.
16:21Yeni dönemin başlıca siyasal tartışmalarından biri yolsuzlukla mücadele ve devlet kurumlarının yeniden düzenlenmesi hedeflerinin mevcut ekonomik çıkar ilişkilerini ne ölçüde
16:32değiştireceği olacak.
16:50İzlediğiniz için teşekkür ederim.
17:16İzlediğiniz için teşekkür ederim.